IS biến trường đại học ở Iraq thành trung tâm nghiên cứu vũ khí

Cách đây khoảng 2 năm, Mosul - thành phố lớn thứ 2 của Iraq - rơi vào tay tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS), Tuy nhiên, trường đại học mang tên thành phố vẫn tiếp tục mở cửa. Câu hỏi đặt ra là ngôi trường vẫn hoạt động bình thường như trước đó hay là được sử dụng để phát triển vũ khí bao gồm vũ khí hóa học.

Trong khi đó, mạng lưới bí mật của sinh viên và giáo sư muốn cả thế giới biết về những gì xảy ra bên trong Đại học Mosul nằm dưới sự kiểm soát của IS cũng như tình trạng tồi tệ của thành phố. Họ nhận được sự giúp đỡ từ Scholar Rescue Fund (SRF), một bộ phận của Viện Giáo dục Quốc tế - tổ chức từng giúp giải cứu những học giả ở châu Âu khỏi tay Đức Quốc xã thời Chiến tranh thế giới lần thứ 2.

Đại học Mosul hoàn toàn chịu sự kiểm soát của IS từ tháng 6-2014. Mạng lưới sinh viên và giáo sư Đại học Mosul mô tả một thành phố lan tràn bạo lực và nỗi sợ hãi tột cùng - những cuộc hành hình man rợ trên đường phố, những cuộc tuần tra dày đặc của nhóm gọi là "cảnh sát đạo đức", sự khủng bố và bạo hành, những đợt không kích của liên quân do Mỹ dẫn đầu, lương thực khan hiếm và mọi sự giao tiếp bị cấm đoán.

Khoa Y Đại học Mosul.

Khoa Y Đại học Mosul.

Cuộc sống hàng ngày của người dân Mosul luôn bị IS kiểm soát chặt chẽ và bầu không khí nghi kỵ, gián điệp lẫn nhau cùng mối đe dọa bao trùm thành phố.

Theo một người giấu tên từ Mosul kể: "Cuộc sống dưới sự kiểm soát của IS chỉ có một nghĩa - đó là sự sợ hãi khủng khiếp. Bọn chúng dễ dàng giết chết bất cứ ai. Tòa án của chúng chỉ có một thẩm phán xét xử trong vài phút và hành hình ngay lập tức. Một số sinh viên làm tay sai cho bọn chúng và bắt đầu theo dõi chúng tôi".

Các khoa như văn học và triết học của Đại học Mosul bị IS hủy bỏ và bất cứ môn học nào chống lại ý thức hệ tôn giáo đều bị tấn công. Nguồn giấu tên tố cáo: "Bọn khủng bố IS đốt sách trong thư viện trung tâm và phá hủy mọi địa điểm khảo cổ. Ngay từ đầu, IS cho rằng bất cứ cuốn sách nào không đề cao Hồi giáo đều vô nghĩa và vô giá trị". Bất cứ học giả nào hợp tác với phương Tây hay trung thành với chính quyền Iraq đều bị giết chết.

IS lợi dụng Đại học Mosul để tuyên truyền cho chiến tranh và chiến binh sử dụng một số tòa nhà nhà trường để làm nơi ở. Tuy nhiên, IS rất quan tâm các bộ môn khoa học như vật lý và y khoa nhằm bù đắp lại sự thiếu hụt nhân lực khi nhiều bác sĩ đã bỏ trốn khỏi thành phố Mosul.

Khoa ngôn ngữ trong Đại học Mosul cũng được IS khích lệ để giúp giao tiếp với chiến binh người nước ngoài cũng như hỗ trợ các nỗ lực tuyên truyền cho thánh chiến Hồi giáo. IS còn thay đổi chương trình thể thao và thể dục theo kiểu quân sự cho phù hợp với yêu cầu huấn luyện chiến binh thánh chiến. Mosul là thành phố bị vây hãm bởi các lực lượng Peshmerga của người Kurd và quân đội Iraq cho nên IS kiểm soát rất chặt chẽ mọi sự giao tiếp và đi lại của người dân.

Người dân cố chạy khỏi Mosul sau khi thành phố rơi vào tay IS.
Người dân cố chạy khỏi Mosul sau khi thành phố rơi vào tay IS.

Theo các nguồn giấu tên: "IS đặt ra thêm những quy định cực kỳ nghiêm khắc về việc sử dụng Internet. Bọn chúng gõ cửa từng nhà dân để điều tra và kiểm tra mọi giấy tờ, tài liệu và các tài khoản Internet. Bất cứ khi nào bọn chúng phát hiện có sự trao đổi thông tin lén lút thì những người này sẽ gặp nguy hiểm đến tính mạng".

Người dân vẫn còn tiếp cận được với thông tin trên các trang mạng xã hội nhưng chẳng ai dám đăng tải bất cứ thứ gì lên đó. IS cũng buộc đội ngũ nhân viên Đại học Mosul trừng phạt bất cứ ai không chịu tiết lộ kế hoạch chạy trốn của đồng nghiệp.

Người ta hết sức lo ngại IS sử dụng Đại học Mosul để phát triển các loại vũ khí nguy hiểm - bao gồm các tác nhân hóa học và sinh học. Hồi tháng 3-2016, một cuộc không kích của quân đội Mỹ đã giáng trúng khu đại học Mosul khiến cho mọi người hoài nghi đây là mục tiêu cố ý. Sau đó, có thông tin cho rằng một số mục tiêu quan trọng của Đại học Mosul bị tấn công - bao gồm trường kỹ thuật điện, các kênh viễn thông, các thiết bị cảm biến quân sự và trạm phát sóng radio.

Một cựu chủ nhiệm khoa máy tính Đại học Mosul được cho là đã bị giết chết trong cuộc không kích của Mỹ. Theo một số báo cáo, IS chuyển bộ phận nghiên cứu vũ khí và các vật liệu nhạy cảm từ trường đại học vào những khu dân cư để tránh bom Mỹ.

Một người giấu tên nói: "Tôi nhìn thấy bọn chiến binh IS di chuyển những chiếc thùng to đáng ngờ và đạn dược từ nơi này đến nơi khác mỗi ngày. Không ai biết những gì diễn ra bên trong những phòng thí nghiệm vật lý và hóa học trong trường đại học". Do bị tấn công dồn dập, IS ngày càng hung bạo và ra sức trấn áp mọi người. Những cuộc hành hình công khai diễn ra hàng ngày.

Tân binh của IS được mô tả là những thanh niên đến từ những vùng nông thôn cần có tiền để sống. Tuy nhiên, hiện nay có nhiều người muốn rời khỏi hàng ngũ IS nhưng họ biết làm như thế sẽ bị giết chết ngay lập tức. Nhiều cựu lãnh đạo và ủy viên hội đồng thành phố Mosul bị giết chết. Những học giả và tu sĩ chống đối IS đều bị cầm tù hay sát hại dã man và thế vào chỗ của họ là những người ủng hộ chúng. Những chiến binh nước ngoài của IS được mô tả là những người "đã bị tẩy não và đủ ngây thơ để tin vương quốc Hồi giáo sẽ trở thành hiện thực".

Tuyên truyền là vũ khí ưu tiên của IS. Những lá cờ đen bay phấp phới tại những địa điểm công cộng. IS phân phát miễn phí những DVD tuyên truyền cho trẻ em vì mục tiêu quảng bá văn hóa bạo lực và đào tạo những chiến binh bạo lực. Người ta nhận định Mosul là thành lũy cuối cùng của IS cho nên bọn chúng sẽ chiến đấu cho đến chiến binh cuối cùng.

Thiên Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.