Iraq rơi vào khủng hoảng chính trị

Iraq đang rơi vào cuộc khủng hoảng chính trị tồi tệ nhất và kéo dài nhất trong nhiều năm qua. Trung tâm của cuộc xung đột này là nhà lãnh đạo chính trị Moqtada al-Sadr và một nhóm đối thủ gồm các đảng phái có quan hệ chặt chẽ với nước láng giềng Iran.

Những người ủng hộ giáo sĩ dòng Shiite al-Sadr trong 2 tuần qua đã 2 lần xông vào Vùng Xanh - khu vực được bảo đảm an ninh kiên cố nhất của Baghdad, nơi có các tòa nhà chính phủ và đại sứ quán phương Tây. Hôm 31-7, những người ủng hộ giáo sĩ Al-Sadr đã tổ chức một cuộc biểu tình ngồi bên trong nhà quốc hội.

1_image008-1659925388319.jpg
Giáo sĩ Moqtada al-Sadr.

Trọng tâm phản đối của người biểu tình ủng hộ ông al-Sadr chính là việc đề cử ông Mohammed Shiya al-Sudani làm Thủ tướng Iraq. Al-Sudani được Coordination Framework đề cử, được nhiều người coi là đồng minh của ông Maliki thân Iran.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, vấn đề thực sự vượt xa việc đề cử ông Al-Sudani. Sự bất mãn chủ yếu tập trung vào những nỗ lực của các khối Shiite có liên hệ với Iran nhằm cô lập ông Al-Sadr. Trong một tuyên bố trên Twitter, ông Al-Sadr kêu gọi các chính trị gia lắng nghe yêu cầu của những người biểu tình, nói rằng hiện có “cơ hội vàng để chấm dứt tham nhũng và bất công”. Ông cảnh báo nếu yêu cầu của những người biểu tình không được đáp ứng, thì ông sẽ không chịu trách nhiệm cho những gì xảy ra sau đó.

Đối thủ chính đang đối đầu với giáo sĩ Al-Sadr hiện nay là một khối Shiite liên kết với Iran, khối Coordination Framework, bao gồm các chính trị gia có quan hệ với Tehran, trong đó có cả cựu Thủ tướng Iraq Nouri al-Maliki, cũng như các nhóm bán quân sự được Iran hậu thuẫn. Các lãnh đạo của khối Coordination Framework đã ra tuyên bố vận động người ủng hộ xuống đường biểu tình chống lại cuộc biểu tình của người ủng hộ giáo sĩ Al-Sadr. Hưởng ứng lời kêu gọi này, ngày 1-8, hàng ngàn người ủng hộ khối Coordination Framework đã biểu tình khắp các đường phố Baghdad.

Tình trạng hỗn loạn mới nhất diễn ra sau 9 tháng bế tắc chính trị, tranh cãi và cáo buộc qua lại giữa các đảng phái làm cản trở việc thành lập chính phủ sau khi ông Al-Sadr trở thành người chiến thắng lớn nhất trong cuộc bầu cử quốc hội vào tháng 10-2021. Chiến thắng của ông đe dọa sẽ gạt bỏ các khối Shiite liên kết với Iran vốn đã thống trị chính trường Iraq trong nhiều thập kỷ qua.

Hồi tháng 6-2022, ông Al-Sadr đã thực hiện một sự thay đổi mang tính “bước ngoặt”, đó là yêu cầu khối chính trị của mình rút khỏi quốc hội sau khi việc đàm phán hợp tác với các khối đối lập thất bại. Động thái này cho thấy sức mạnh thực sự của ông Al-Sadr: Khả năng huy động những người ủng hộ trên đường phố với cả số lượng và sức mạnh lớn.

Nhiều người biểu tình mặc đồ đen để đánh dấu những ngày dẫn đến lễ hội Ashura, nơi tưởng niệm cái chết của Imam Hussein, cháu trai của nhà tiên tri Muhammad và là một trong những nhân vật quan trọng nhất của dòng Hồi giáo Shiite. Thông điệp của ông Al-Sadr gửi tới những người ủng hộ ông để lợi dụng ngày trọng đại của dòng Hồi giáo Shiite nhằm kích động các cuộc phản đối.

Diễn biến mới cho thấy ông Al-Sadr đang sử dụng cơ sở ủng hộ rộng lớn của mình như một chiến thuật gây áp lực chống lại các đối thủ, sau khi đảng của ông không thể thành lập chính phủ mặc dù đã giành được số ghế lớn nhất trong cuộc bầu cử tháng 10 năm ngoái.

Phát biểu tại một cuộc họp báo hằng tuần, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Nasser Kanaani nói rằng tình hình ở Iraq là do tranh chấp chính trị nội bộ. Những bình luận của ông Kanaani được cho là nhằm bác bỏ những suy đoán xung quanh vai trò của Tehran trong cuộc khủng hoảng hiện tại của Baghdad. Trong khi đó, một số chuyên gia cho rằng tình trạng bế tắc chính trị hiện nay ảnh hưởng sâu sắc đến mức độ ảnh hưởng của Iran đối với nước láng giềng, những người khác lại không tin rằng Iran đang “giật dây” cuộc xung đột.

Các đối thủ của ông Al-Sadr trong đảng Coordination Framework - một liên minh của các đảng Shiite do Iran hậu thuẫn và do cựu Thủ tướng Nouri al-Maliki lãnh đạo - đã có dấu hiệu chia rẽ nội bộ vào cuối tuần trước.

Lúc đầu, liên minh kêu gọi các cuộc biểu tình phản đối “hòa bình” để bảo vệ nhà nước, làm dấy lên lo ngại về các cuộc đụng độ trên đường phố và bạo lực giữa các sắc tộc. Hòa bình dân sự là ranh giới đỏ và tất cả người dân Iraq phải sẵn sàng để bảo vệ nó bằng mọi cách có thể. 3 quan chức Shiite cho biết tuyên bố này được Al-Maliki và thủ lĩnh lực lượng dân quân Qais al-Khazali soạn ra.

Sau đó, Hadi al-Amiri, cũng là một nhà lãnh đạo liên minh, đã đưa ra một tuyên bố mời “người anh em thân yêu” Al-Sadr tham gia “một cuộc đối thoại nghiêm túc” để tìm cách thoát khỏi bế tắc. Ông Al-Maliki cũng xuất hiện để xoay trục và đưa ra một tuyên bố nói rằng những sự kiện hỗn loạn trong ngày đã khiến ông phải kêu gọi đối thoại với ông Al-Sadr. Ông Al-Maliki là đối thủ chính của ông Al-Sadr và cả hai ông này đều có quyền lực riêng.

Liên Hợp quốc đã bày tỏ quan ngại về những bất ổn đang tiếp diễn ở Iraq và kêu gọi các nhà lãnh đạo Iraq giảm leo thang. “Tiếng nói của lý trí và sự khôn ngoan là rất quan trọng để ngăn chặn bạo lực tiếp tục. Tất cả các bên được khuyến khích giảm leo thang vì lợi ích của tất cả người dân Iraq” - Liên Hợp quốc kêu gọi. Trong một bài phát biểu, Thủ tướng Mustafa al-Kadhimi, cũng đã lên tiếng kêu gọi kiềm chế.

Lãnh đạo Shiite Ammar al-Hakim - người liên minh với Coordination Framework nhưng đã tuyên bố sẽ không tham gia vào chính phủ tiếp theo - lặp lại lời của ông Al-Kadhimi và kêu gọi cả hai bên nhượng bộ để tránh “mất mát không đáng có”.

Bất chấp những nỗ lực để hạ nhiệt căng thẳng, giới chuyên gia cho rằng sẽ rất khó để thấy ông Al-Sadr rút lui trừ khi ông được trao quyền thành lập chính phủ như mong muốn ban đầu.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.