Hé lộ chương trình trí tuệ nhân tạo của Lầu Năm Góc

Chương trình Trí tuệ nhân tạo trung tâm của Bộ Quốc Phòng Mỹ mới đây đã ký một hợp đồng trị giá 800 triệu USD với tập đoàn công nghệ thông tin Booz Allen Hamilton để sản xuất các công cụ trí tuệ nhân tạo hỗ trợ lính tham chiến.

Từ niềm tin vào sự vượt trội của trí tuệ nhân tạo…

Từ nhiều năm nay, Lầu Năm Góc vẫn liên tục nói rằng lượng dữ liệu tình báo ngày càng gia tăng của họ đòi hỏi phải có sự hỗ trợ của các thuật toán khoa học.

Thêm vào đó, một thí nghiệm gần đây từ Cơ quan Tình báo Quốc phòng của Lầu Năm Góc (gọi tắt là DIA) chỉ ra rằng: trong trường hợp dữ liệu khan hiếm, trí tuệ nhân tạo thực tế cẩn trọng hơn các nhà phân tích thông tin khi đưa ra kết luận.

Giai đoạn đầu tiên của cuộc thí nghiệm rất đơn giản: dùng các dữ liệu cho sẵn để suy luận một con tàu có nằm trong vùng biển Hoa Kỳ hay không. Bằng các phương pháp luận khác nhau, tất cả đều thống nhất rằng con tàu được chỉ định đang nằm trong lãnh thổ Hoa Kỳ. Đến đây thì mọi chuyện vẫn ổn.

Giai đoạn hai, các nhà thí nghiệm thử cắt đứt kết nối với công cụ theo dõi tàu thuyền toàn cầu AIS. Về lý thuyết thì các nhà phân tích sẽ bớt tự tin hơn về kết luận của mình khi được cho ít dữ liệu hơn. Thế nhưng các nhà nghiên cứu lại tìm ra kết quả ngược lại. Con người, cụ thể là các chuyên gia trong lĩnh vực của họ, có xu hướng tự đánh giá quá cao khả năng suy luận kết quả chính xác của bản thân ngay cả khi được cung cấp lượng dữ liệu giới hạn.

Một máy bay giám sát không người lái được phóng đi từ căn cứ quân sự ở Kunduz, Afghanistan.
Một máy bay giám sát không người lái được phóng đi từ căn cứ quân sự ở Kunduz, Afghanistan.

Dù kết quả mới là sơ bộ nhưng nó đã cho ta một cái nhìn sơ lược về việc con người và trí tuệ nhân tạo sẽ bổ trợ cho nhau như thế nào trong công tác tình báo - một trong những lĩnh vực an ninh quốc phòng chủ chốt. Những nhà lãnh đạo quân sự Mỹ đang hy vọng trí tuệ nhân tạo sẽ giúp họ đưa ra các quyết định nhanh và tốt hơn, từ việc suy luận vị thế kẻ địch cho đến dự đoán các vụ khủng bố tiềm ẩn.

Không chỉ DIA, Bộ Tư lệnh Hoa Kỳ đặc trách Chiến dịch Đặc nhiệm (gọi tắt là SOCOM) cũng đang theo đuổi một số dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo và lập trình máy tính. Mục đích của họ là tạo ra các công cụ tìm hiểu thông tin, thực hiện nhiệm vụ nguy hiểm bằng robot, và phát hiện các hình thức gây nhiễu sóng mới.

Khi tướng Richard D. Clarke dẫn đầu lực lượng chiến dịch đặc nhiệm ở Afghanistan nhiều năm trước, ông dùng 90% thời gian để nghĩ về việc di chuyển và nổ súng - "nào là đột kích, nhiệm vụ bắt-giết, sự tiêu hao của lực lượng địch..." Clarke nói trong cuộc họp báo thường niên của Lực lượng Chiến dịch Đặc nhiệm. Nhưng khi ông trở lại Afghanistan vào năm ngoái với vai trò là Tổng Tư lệnh của SOCOM, ông nhận ra rằng các chỉ huy của Mỹ ngày nay sử dụng 60% thời gian của họ để nghiền ngẫm xem Taliban và người dân Afghanistan đang nghĩ gì, và các hành động của Mỹ có thể ảnh hưởng ra sao tới họ.

Ông cho rằng trí tuệ nhân tạo sẽ đóng vai trò lớn đối với chiến tranh thông tin trong tương lai của SOCOM. Vậy nên mùa hè tới, đơn vị này sẽ dựng lên một văn phòng mới để kiểm soát, hướng trí tuệ nhân tạo vào thông dịch ngôn ngữ, quét các máy tính xách tay và điện thoại di động được thu giữ, đối chiếu và ứng phó với hệ thống truyền tin của Taliban và hơn thế nữa.

SOCOM đang làm việc với Trung tâm Trí tuệ nhân tạo Liên hợp (gọi tắt là JAIC) về các sáng kiến mới này, đa số các là để tích hợp vào các công cụ hay phần mềm khác mà họ đã mua từ trước.

JAIC thậm chí còn đang thiết kế một công cụ trí tuệ nhân tạo sử dụng đa luồng dữ liệu để dự đoán các điểm nóng COVID-19 và các vấn đề vận tải cung ứng liên quan cho quân đội, quân y nước này.

… Tới bản hợp đồng triệu đô

Ngày 18/5 vừa qua, JAIC thông báo đã đặt hàng Tập đoàn Booz Allen Hamilton với một kế hoạch 5 năm nằm trong khuôn khổ Chương trình Trí tuệ nhân tạo trung tâm của Bộ Quốc phòng Mỹ. Hợp đồng này nhằm phân phối các sản phẩm vận dụng trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ hoạt động chiến tranh và làm bàn đạp cho mục tiêu cài trí tuệ nhân tạo vào quá trình phân tích và ra các quyết định ở “mọi cấp” của Bộ Quốc phòng.

Booz Allen Hamilton sẽ tập trung vào nhận diện và tích hợp các công cụ phân tích tân tiến với những bộ dữ liệu đang có sẵn của Bộ Quốc phòng nhằm tạo ra một lợi thế thông tin mang tính quyết định để chuẩn bị cho các hoạt động chiến đấu trong tương lai. Việc này sẽ bao gồm: xếp tách dữ liệu, quản lý dữ liệu, đặt điều kiện dữ liệu, phát triển sản phẩm trí tuệ nhân tạo, và chuyển tiếp sản phẩm trí tuệ nhân tạo vào các chương trình và hệ thống phòng thủ hiện có trong toàn bộ các cơ quan của Bộ Quốc phòng.

Những mối lo ngại

Dù công nghệ trí tuệ nhân tạo có tiềm năng to lớn với con người, nhiều ý kiến e ngại về độ chính xác và tính nhân đạo của các ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động quân sự làm dấy lên câu hỏi: làm thế nào để kiểm soát rủi ro?

Đáp lại câu hỏi đó, phát ngôn viên của Lầu Năm Góc cho biết họ đang trong giai đoạn cuối cùng để áp dụng bộ nguyên tắc ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào quân đội Mỹ. Bộ nguyên tắc này sẽ gần giống với bản dự thảo đã phát hành vào tháng 10 năm ngoái, nhấn mạnh sự kiểm soát của con người đối với việc phát triển, triển khai, sử dụng, và đầu ra của hệ thống trí tuệ nhân tạo quân sự.

Các nhà đạo đức học và học giả trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và vũ khí đã tán dương tin tức trên của Lầu Năm Góc, nhưng cũng nói thêm rằng vẫn còn một chặng đường dài, và rằng các rủi ro và mối lo ngại về ứng dụng quân sự của trí tuệ nhân tạo sẽ vẫn còn hiện hữu.

Phạm Anh (tổng hợp)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.