Hành trình 30 năm oan khuất của hai người đàn ông được bồi thường 75 triệu USD

Một bồi thẩm đoàn tại bang North Carolina, Mỹ, đã thống nhất bồi thường 75 triệu USD cho hai anh em người Mỹ gốc Phi bị tuyên tử hình, đã ngồi tù hàng chục năm, vì cáo buộc cưỡng hiếp và giết người từ năm 1983. Elliot S. Abrams, một luật sư đại diện cho hai anh em, cho biết rằng đây là một trong những mức bồi thường án oan sai cao nhất trong lịch sử tư pháp Mỹ.

Vụ án mạng năm 1983

Ngày 25-9-1983, Ronnie Buie trình báo với cảnh sát ở thị trấn Red Springs, North Carolina về việc cô con gái Sabrina 11 tuổi của anh đã mất tích. Ngày hôm sau, người ta tìm thấy thi thể của Sabrina, chỉ có một chiếc áo lót quấn sau gáy, trên một cánh đồng đậu tương. Cô bé đã bị cưỡng hiếp và chết ngạt do chiếc quần lót bị nhét vào miệng.

Tại khu vực hiện trường các vật chứng thu được bao gồm một mẩu thuốc lá, một số lon bia, bộ quần áo của Sabrina, hai chiếc gậy và một mảnh ván ép đều dính máu. 

Một số vật chứng được tìm thấy trên cánh đồng đậu tương tìm thấy thi thể; các bằng chứng và dấu vết khác được tìm thấy ở một cánh đồng khác và cửa hàng tạp hóa Hardins thuộc thị trấn. Cảnh sát tin rằng đó là nơi Sabrina bị hãm hiếp và sát hại, trước khi thi thể cô bị lôi ra cánh đồng đậu tương.

Cảnh sát viên Larry Floyd của thị trấn Red Springs, người nhận báo cáo ban đầu về vụ mất tích, đã yêu cầu Ronnie Buie tìm hiểu xem có ai từ ngoài thị trấn đến Red Springs và có tiếp xúc với con gái anh. Vì đây là một thị trấn rất nhỏ có chưa đến 4.000 dân và vụ việc như thế này chưa từng xảy ra bao giờ.

Henry Mc.Collum trả lời báo chí khi được trả tự do năm 2014.
Henry Mc.Collum trả lời báo chí khi được trả tự do năm 2014.

Hai ngày sau, cảnh sát thẩm vấn Henry McCollum, một thanh niên 19 tuổi bị thiểu năng trí tuệ đến từ New Jersey (IQ của anh sau đó được kiểm tra là 51). Chàng thanh niên đến thị trấn thăm mẹ anh. 

Khi cảnh sát thẩm vấn McCollum lần đầu tiên, anh ta nói rằng anh ta nhìn thấy Sabrina đi bộ đến cửa hàng của Hardins vào khoảng trưa ngày 24-9. Anh phủ nhận mọi liên quan của mình đến tội ác. 

Vào ngày hôm sau, một học sinh trung học nói với cảnh sát rằng có tin đồn tại trường rằng McCollum có liên quan đến vụ việc vì nhiều người thấy anh ta có những hành động đáng nghi.

Kết quả là McCollum tiếp tục bị đưa đến đồn cảnh sát chịu thẩm vấn trong hơn bốn giờ cho đến khi anh ta thú nhận đã tham gia phạm tội. McCollum nói rằng vào ngày 23-9, anh ta và bốn nam thiếu niên khác đã đưa nạn nhân đến một cánh đồng, nơi họ thay nhau hãm hiếp cô bé trong khi những người khác giữ cô không cử động. 

Sau đó dùng quần lót của nạn nhân nhét vào miệng cho đến khi cô bé tắt thở. Cảnh sát cho biết McCollum xác định những người tham gia khác là anh trai cùng cha khác mẹ 15 tuổi của mình là Leon Brown cùng với ba thanh niên khác là Darrel Suber, Chris Brown và Louis Moore, tất cả đều sống ở Red Springs.

Trong khi McCollum bị thẩm vấn, Leon Brown, người cũng có vấn đề về trí tuệ (IQ của anh ta chỉ ở mức 49) bị bắt giữ và xét hỏi. Không lâu sau khi McCollum ký vào bản thú tội của mình, Leon Brown cũng ký vào bản thú nhận. Hai người do bị ép cung và bị áp lực tinh thần đã nghĩ rằng chỉ cần làm thế cảnh sát sẽ cho họ được về nhà.

Ngày 29-9-1983, McCollum và Brown bị giam giữ với cáo buộc tội danh giết người và hiếp dâm. Không có cáo buộc nào chống lại ba thanh niên được nhắc tới trong lời tự thú của họ. Hai trong số họ có chứng cứ được chứng minh vô tội. Cơ quan điều tra cũng không tìm thấy bằng chứng chứng minh có người phạm tội thứ ba trong vụ án.

Người thân vui mừng chào đón hai anh em khi họ được trả tự do.
Người thân vui mừng chào đón hai anh em khi họ được trả tự do.

McCollum và Brown bị đưa ra xét xử tại Tòa án Thượng thẩm Hạt Robeson vào tháng 10-1984. Các công tố viên chủ yếu dựa vào những lời thú tội và lời khai không quá rõ ràng của các nhân chứng. 

Tuy vậy, cũng không có vật chứng hoặc dấu vết pháp y - bao gồm cả dấu vân tay được lấy ra từ lon bia – chứng minh trực tiếp được tội danh của McCollum hoặc Brown bị cáo buộc. Thế nhưng cả hai đều bị kết án tử hình vào 25-10-1984.

Brown được tái thẩm vào năm 1992. Khi đó bồi thẩm đoàn chỉ cáo buộc anh tội hiếp dâm và Brown đã được giảm án xuống tù chung thân. McCollum thì vẫn chịu án tử hình với hai tội danh giết người và hiếp dâm.

Nhưng ngày 22-10-1983, ba tuần sau vụ việc của Sabrina, tại Red Springs tiếp tục xảy ra vụ mất tích của thiếu nữ 18 tuổi Joann Brockman. Cùng ngày hôm đó, thi thể của cô đã được tìm thấy. Cô đã bị hãm hiếp và bóp cổ cho tới chết. 

Các nhân chứng kể lại đã thấy Brockman trước khi cô mất tích trong công ty của Roscoe Artis, người cũng vừa mới chuyển tới sống tại thị trấn ít ngày. Cảnh sát đã bắt giữ Artis sau khi anh ta thú nhận hành vi hãm hiếp và giết người với Brockman. Artis bị kết án tử hình vào mùa hè năm 1984.

Leon Brown trong một buổi họp báo.
Leon Brown trong một buổi họp báo.

Đi tìm sự thật

Trong quá trình điều tra lại vụ án nhằm bảo vệ cho thân chủ của mình, các luật sư của McCollum và Brown biết được rằng ba ngày trước phiên tòa xét xử năm 1984, cảnh sát đã yêu cầu Cục Điều tra bang North Carolina so sánh dấu vân tay từ lon bia trong vụ án của Sabrina với dấu vân tay của Artis. 

Không hề có bất cứ tài liệu nào cho biết liệu việc so sánh đó có được thực hiện hay không, và yêu cầu này cũng đã không được tiết lộ cho phía các luật sư bào chữa.

Năm 2004, theo kiến nghị của McCollum, nhà chức trách đã yêu cầu xét nghiệm DNA trên mẩu thuốc lá được tìm thấy gần thi thể nạn nhân Sabrina. Báo cáo sau đó cho thấy nó không khớp với DNA của Brown hay McCollum.

Năm 2010, Ủy ban điều tra oan sai của North Carolina bắt đầu điều tra vụ việc theo đề xuất của các luật sư bào chữa cho hai người. Ủy ban đã yêu cầu hồ sơ kiểm tra DNA từ mẩu thuốc lá phải được nộp cho cơ sở dữ liệu DNA của cảnh sát bang North Carolina để đối chiếu. 

Việc điều tra xác nhận được rằng hồ sơ DNA này khớp với DNA của Roscoe Artis, người vào thời điểm đó đang ở tù sau khi bản án tử hình của anh ta đã được hoãn thi hành.

Điều tra mở rộng thêm, các luật sư biết được rằng, Artis đã có tiền án về tội hiếp dâm và tấn công phụ nữ. Artis đã bị kết tội tấn công với ý định cưỡng hiếp vào năm 1957 và bị kết án 12 năm tù. 

Anh ta được trả tự do vào năm 1967 xong lại bị kết tội hành hung một phụ nữ cùng năm đó. Sau khi hoàn thành bản án năm 1967 của mình, Artis đã lại hành hung một cô gái 16 tuổi và đi tù lần nữa.

Ngoài ra, tại thời điểm Artis chuyển đến Red Springs vào năm 1983, anh ta bị cảnh sát truy nã về tội giết người và cưỡng hiếp xảy ra năm 1980 ở Hạt Gaston, North Carolina. 

Nạn nhân trong vụ án đó được tìm thấy trong tình trạng trên người chỉ mặc áo lót và áo sơ mi; có một vật thể bị nhét xuống cổ họng của cô. Tình trạng này gần tương đồng với nạn nhân Sabrina.

Sabrina Buie, nạn nhân trong vụ án.
Sabrina Buie, nạn nhân trong vụ án.

Khi ở trong tù, Artis cũng đã nhiều lần thừa nhận với bạn tù khác là Brown hay McCollum vô tội. Anh ta biết rất nhiều thông tin không được tiết lộ cho công chúng về vụ án của Sabrina kể cả như màu quần lót của cô bé.

Tháng 8-2014, các luật sư  đã đệ đơn thay mặt McCollum và Brown yêu cầu bác bỏ các cáo buộc và huỷ bỏ tội danh của họ. Ngày 2-9-2014, đề nghị được chấp thuận, Brown và McCollum được trả tự do sau khi ngồi tù oan gần 31 năm. Công lý đã được thực thi dù có muộn màng.

Hành trình 5 năm đòi công lý

31 năm trong tù đối với hai người đàn ông là quá dài, cuộc sống của họ đã bị xáo trộn và ảnh hưởng rất lớn. McCollum nói với báo chí về sự dang dở của mình. 

“Từ lâu, tôi muốn tìm cho mình một người vợ tốt. Tôi muốn xây dựng một gia đình có công việc kinh doanh cá nhân và làm nhiều thứ khác. Tôi khó có cơ hội để hiện thực hóa những ước mơ đó nữa”.

McCollum và Brown bắt đầu theo đuổi các vụ kiện dân sự chống lại các cơ quan thực thi pháp luật vào năm 2015. Des Hogan, một luật sư khác giúp đỡ hai người, đã nói với tờ The Post rằng những người đàn ông này đã phải đối mặt với nhiều năm đau khổ về tinh thần, mất mát và là nạn nhân của việc bị kết án sai.

Nhiều người dân Mỹ phản đối án tử hình.
Nhiều người dân Mỹ phản đối án tử hình.

Ngày 14-5-2021, sau gần 5 giờ đồng hồ thảo luận cân  nhắc, bồi thẩm đoàn đã quyết định bồi thường cho mỗi người 31 triệu USD, tương ứng mỗi năm tù là 1 triệu USD. Hai người cũng nhận thêm 13 triệu USD bồi thường thêm tổn thất tinh thần.

“Tôi nói với bồi thẩm đoàn rằng họ quyết định mức độ đau đớn và chịu đựng của việc sống ở nhà tù trong 31 năm đáng giá bao nhiêu, và hỏi thêm 1 triệu đô la một năm có đủ để bù đắp cho việc sống không có tự do hay không?”, Hogan nói thêm.

Văn phòng cảnh sát hạt Robeson, một trong các bị đơn, đã dàn xếp phần bồi thường của mình trong vụ án với khoản tiền 9 triệu USD. Chính quyền thị trấn Red Springs trước đó vào năm 2017 đã chi 1 triệu USD dàn xếp trong vụ kết án oan này.

Vụ án của McCollum và Brown cũng đã làm dấy lên tranh cãi về ý kiến bãi bỏ án tử hình tại Mỹ.

Đỗ Tiến

Các tin khác

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Một “ngôi sao mạng xã hội” ở Ấn Độ xây dựng hình ảnh giang hồ trên Instagram suốt hơn một thập kỷ, cho đến khi cảnh sát lật lại hồ sơ cũ và phát hiện phía sau lớp vỏ đó là một chuỗi tội ác kéo dài từ giết người, sử dụng vũ khí đến các cáo buộc hiếp dâm.

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Thời gian qua, tình trạng thành lập các doanh nghiệp “ma” để mua bán hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) trái phép đang diễn biến hết sức phức tạp với quy mô đặc biệt lớn, thủ đoạn tinh vi.

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của xã hội nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở công việc làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

“Đào vàng ảo, nhận vàng thật” là những lời mời gọi béo bở thu hút đông đảo thợ đào khắp nơi tìm về các “mỏ vàng” xuyên biên giới, nuôi dưỡng giấc mơ giàu sang. Thế nhưng, vàng đâu không thấy, chỉ thấy “vàng mắt” vì rơi vào bẫy lừa đảo…

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Một người bán thịt nặng gần 100kg, gần như không biết tiếng Pháp, lại có thể khiến một người mẹ quý tộc tin rằng đó là đứa con trai thanh lịch của mình. Cuộc nhận mặt kỳ lạ tại Paris năm 1867 không chỉ mở đầu cho một trong những vụ mạo danh chấn động nhất lịch sử tư pháp Anh, mà còn phơi bày một nghịch lý tàn nhẫn: Đôi khi con người ta thèm khát một lời nói dối dễ tin hơn là chấp nhận một sự thật đã biến mất. Vụ việc vì thế không còn dừng lại ở một màn lừa đảo cá nhân mà trở thành điểm tụ của những bất mãn xã hội âm ỉ trong lòng nước Anh thời nữ hoàng Victoria.

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Những lời chào mời “suất nội bộ giá rẻ” đang lan tràn trên mạng xã hội, được dàn dựng bằng kịch bản ngày càng tinh vi từ fanpage giả, giao dịch ảo đến giấy tờ giả, biến niềm tin của người mua thành công cụ để chiếm đoạt tài sản. Không ít nạn nhân chỉ nhận ra mình sập bẫy khi đã mất hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỷ đồng và rơi vào vòng xoáy tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Một nữ sinh trung học ở Mỹ liên tục nhận được tin nhắn từ số điện thoại lạ khủng bố tinh thần, xúi giục tự tử trong hơn một năm, cho đến khi cảnh sát vào cuộc, phát hiện người gửi không phải ai khác, mà chính là mẹ cô?!

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Quốc hội Israel (Knesset) vừa thông qua một trong những dự luật gây tranh cãi nhất thời gian gần đây: áp dụng án tử hình đối với tội giết người do khủng bố. Văn bản này tập trung vào các vụ án được xét xử bởi Tòa án quân sự ở Bờ Tây sông Jordan, đồng nghĩa với việc đối tượng chịu tác động chủ yếu là người Palestine, dù văn bản luật không trực tiếp đề cập đến quốc tịch hay nguồn gốc sắc tộc của bị cáo. Bài viết phân tích những khía cạnh pháp lý và tác động an ninh xung quanh dự luật này.

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Ẩn sau những vụ lừa đảo trực tuyến liên tục gia tăng thời gian qua là một thực tế ít được nhìn thấy: hàng chục nghìn người bị dụ dỗ, cưỡng ép hoặc mua bán để làm việc trong những trung tâm lừa đảo. Đây không đơn thuần là những tụ điểm tội phạm nhỏ lẻ, mà đã tiến hóa thành một hệ thống vận hành khép kín, nơi ranh giới giữa thủ phạm và nạn nhân mỏng manh đến mức đáng sợ. Khi tội phạm công nghệ cao được tổ chức hóa theo quy mô tập đoàn, các quốc gia đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kép: an ninh mạng và buôn bán người.

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng xã hội

Giá vàng biến động mạnh không chỉ làm nóng thị trường mà còn kéo theo làn sóng lừa đảo trên mạng xã hội. Từ những tài khoản ảo rao bán “giá hời” đến fanpage “tích xanh” giả mạo thương hiệu lớn, hàng loạt cái bẫy được giăng ra nhằm đánh vào tâm lý muốn mua nhanh, mua rẻ của khách hàng, khiến không ít người lâm vào cảnh tiền thì mất mà vàng thì chẳng nhìn thấy đâu.

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Chúng không cần phá khóa, cũng không cần đột nhập máy chủ. Điều chúng cần đơn giản hơn nhiều: khiến bạn tin. Tin vào khuôn mặt người đồng nghiệp quen thuộc trên màn hình, tin vào giọng nói của “sếp” trong điện thoại, tin rằng mọi thứ vẫn đang vận hành đúng quy trình. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), điểm yếu lớn nhất của hệ thống an ninh không còn nằm ở công nghệ, mà nằm ở nhận thức con người.

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Giải mã vụ mất tích bí ẩn suốt 66 năm

Một gia đình ở Mỹ rời nhà đi hái cây Giáng sinh rồi biến mất không dấu vết suốt 66 năm, cho đến khi chiếc xe của họ được kéo lên từ đáy sông, cùng câu trả lời mà cả một thế hệ đã chờ đợi.

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Bóc gỡ đường dây giả danh cán bộ cấp cao để lừa đảo

Đối tượng sinh năm 1992 nhưng tạo dựng được vỏ bọc hoàn hảo trong vai “cán bộ Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng” hoặc “Phó Vụ trưởng Ban Nội chính Trung ương, có bố là trung tướng quân đội” để tiếp cận lãnh đạo nhiều đơn vị ở tỉnh Bắc Ninh, thu thập thông tin liên quan đến công tác nhân sự của tỉnh, các chương trình, dự án trên địa bàn tỉnh, sau đó nhận xin việc, chạy dự án cho các cá nhân, công ty có nhu cầu tìm kiếm việc làm, đối tác kinh doanh hoặc huy động vốn đầu tư vào dự án rồi chiếm đoạt tài sản. Đặc biệt, trong đường dây còn có nhiều đối tượng giả danh cán bộ Cục Quản lý vốn, Bộ Tài chính; Thiếu tướng, cán bộ của Tổng cục 2, Bộ Quốc phòng..., có quan hệ mật thiết với các lãnh đạo, có thể xin được dự án đầu tư xây dựng. Bằng sự kiên trì, tỉ mỉ, tinh thông nghiệp vụ, cán bộ, chiến sĩ Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Bắc Ninh đã bóc gỡ đường dây lừa đảo trên, bắt giữ 5 đối tượng, thu nhiều tang vật liên quan đến việc phạm tội của chúng.

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Ngăn chặn thuốc lá lậu - cần biện pháp từ gốc rễ

Thời gian qua, dù lực lượng chức năng rất quyết liệt vào cuộc nhằm ngăn chặn triệt để hành vi buôn lậu thuốc lá, song với những thủ đoạn ngày càng tinh vi, các đối tượng buôn lậu vẫn tìm mọi cách, lợi dụng các kẽ hở để đưa mặt hàng này vào tiêu thụ trong thị trường nội địa vì mức siêu lợi nhuận. Điều này không chỉ gây thất thu ngân sách nhà nước mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và trật tự an toàn xã hội.

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Jonathan Wild: Ông trùm tội phạm đội lốt người thực thi công lý

Đầu thế kỷ XVIII, London từng tin rằng Jonathan Wild (1683-1725) là người giúp lập lại trật tự trong một thành phố đầy rẫy trộm cắp. Nhưng điều lịch sử sau này phơi bày lại hoàn toàn ngược lại: người đàn ông được tôn vinh là “Tổng Tư lệnh chống trộm” ấy thực chất lại là kẻ tổ chức và điều hành một trong những mạng lưới tội phạm tinh vi có tổ chức đầu tiên trong lịch sử nước Anh - mô hình mà nhiều nhà nghiên cứu coi là tiền thân của mafia hiện đại.

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Vụ án không có thi thể, không có hung thủ, không có sự thật

Tháng 11/1938, Percy Waddington bước vào đồn cảnh sát Halifax với chiếc áo khoác bị rách toạc và lời khai run rẩy: ông vừa bị một kẻ lạ mặt dùng dao tấn công giữa phố. Các điều tra viên lắng nghe, ghi chép rồi bắt đầu đặt câu hỏi. Mười hai giờ sau, trong phòng thẩm vấn của cảnh sát, khi các câu hỏi đi vào chi tiết - vị trí, khoảng cách, hướng tấn công, Percy Waddington không còn giữ được câu chuyện của mình. Ông đổ sụp và thú nhận: vết rạch trên áo là do chính ông tạo ra. Đó là khoảnh khắc cả một cơn ác mộng kéo dài ba tuần của thị trấn Halifax bắt đầu sụp đổ. Nhưng để hiểu vì sao hàng nghìn người dân bình thường lại có thể bị cuốn vào một cơn loạn thần tập thể đến vậy, phải quay ngược thời gian về những ngày đen tối trước đó.

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Bẫy lừa khi vay tiền qua app trên mạng xã hội

Gần đây thủ đoạn lừa đảo vay tiền nhanh không cần thế chấp qua app “đen” diễn biến phức tạp, bọn lừa đảo giăng sẵn bẫy yêu cầu người vay tải app về điện thoại theo đường link mà chúng cung cấp rồi giở trò, rằng người vay đã thao tác sai nên muốn nhận được tiền ngay phải nộp một số tiền nhất định... Do lơ là cảnh giác, hơn nữa lại trong tình huống cấp bách, người vay nhắm mắt làm theo và đến khi các đối tượng lừa đảo đánh sập trang thì mới biết mình đã bị lừa.

Phá án nhờ dữ liệu số

Phá án nhờ dữ liệu số

Một loạt vụ giết người trên bãi biển Gilgo ở Mỹ chỉ được giải mã khi dữ liệu số và DNA phả hệ lần đầu tiên hợp nhất những hồ sơ rời rạc nhiều thập kỷ thành một bản đồ tội ác thống nhất.

FBI: Tin tặc dùng Telegram phát tán mã độc

FBI: Tin tặc dùng Telegram phát tán mã độc

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) vừa phát đi cảnh báo về làn sóng tấn công mạng gia tăng, trong đó các nhóm tin tặc bị phát hiện lợi dụng ứng dụng Telegram để phát tán mã độc trên diện rộng.