Hacker có thể chiếm quyền điều khiển vệ tinh nhỏ

Thông tin này vừa được Tiến sĩ William Akoto (giảng viên Trường Đại học Denver, Mỹ) đăng tải trên một tạp chí về khoa học vũ trụ của Mỹ. Bài viết cảnh báo về tất cả những vệ tinh có chi phí thấp trong quỹ đạo có thể bị hacker chiếm quyền điều khiển.

Cuộc đua đưa vệ tinh lên vũ trụ

Hiện nay, Tập đoàn Công nghệ khai phá không gian SpaceX đã trở thành nhà điều hành chòm sao vệ tinh hoạt động lớn nhất thế giới. Tính đến cuối tháng 1-2020, công ty này đã có 242 vệ tinh được đưa lên vũ trụ và kế hoạch của công ty sẽ phóng 42.000 trong thập niên tới.

Đây là một phần trong dự án đầy tham vọng của tỷ phú Elon Musk (sáng lập SpaceX), nhằm cung cấp truy cập internet trên toàn cầu. Cuộc đua đưa các vệ tinh lên vũ trụ đang diễn ra, với Amazon, OneWeb có trụ sở tại Vương quốc Anh và các công ty khác đang nỗ lực để đưa hàng ngàn vệ tinh lên quỹ đạo trong thời gian tới.

Vệ tinh "Cubesat" nhỏ trên quỹ đạo (NASA).
Vệ tinh "Cubesat" nhỏ trên quỹ đạo (NASA).

Những vệ tinh mới này có khả năng cách mạng hóa nhiều khía cạnh của cuộc sống hàng ngày - từ việc đưa truy cập internet đến các góc xa của địa cầu, rồi giám sát môi trường và cải thiện hệ thống định vị toàn cầu. Tuy nhiên, sau khi các vệ tinh được phóng vào quỹ đạo, đã xuất hiện một mối nguy hiểm nghiêm trọng đó là thiếu các tiêu chuẩn và quy định về an ninh mạng đối với các vệ tinh thương mại ngay ở Mỹ cũng như quốc tế.

Là một học giả nghiên cứu về xung đột không gian mạng, tiến sĩ William Akoto nhận thức sâu sắc rằng điều này, cùng với chuỗi cung ứng phức tạp của các vệ tinh và các lớp liên quan, khiến nó rất dễ bị tấn công mạng.

Nếu hacker chiếm quyền kiểm soát các vệ tinh này, hậu quả có thể rất thảm khốc. Ở quy mô nhỏ, hacker có thể đơn giản là đóng cửa các vệ tinh, từ chối quyền truy cập vào dịch vụ. Hacker cũng có thể gây nhiễu hoặc giả mạo tín hiệu từ các vệ tinh, tạo ra sự tàn phá cho những cơ sở hạ tầng quan trọng. Điều này bao gồm lưới điện, mạng lưới nước và hệ thống giao thông.

Một số các vệ tinh mới đưa lên quỹ đạo có các bộ đẩy cho phép chúng tăng tốc hoặc giảm tốc độ và thay đổi hướng trong không gian. Nếu hacker chiếm quyền kiểm soát các vệ tinh có thể điều khiển này, hậu quả có thể rất thảm khốc. Hacker sẽ thay đổi quỹ đạo của các vệ tinh và đâm chúng vào các vệ tinh khác hoặc thậm chí là cho đâm vào Trạm vũ trụ quốc tế.

Những nhà sản xuất các vệ tinh có bộ đẩy, đặc biệt là các CubeSats nhỏ, sử dụng công nghệ sẵn có để giữ chi sản xuất phí thấp. Việc sử dụng công nghệ sẵn có một cách rộng rãi của các CubeSats này, hacker có thể phân tích để tìm ra các lỗ hổng của các vệ tinh. CubeSats là một chương trình quốc tế được khởi xướng bởi Đại học Bách khoa bang California (Mỹ) nhằm giúp các trường đại học, cao đẳng và công ty tư nhân đưa những vệ tinh nhỏ và nghiệp dư vào quỹ đạo với chi phí thấp.

Ngoài ra, nhiều thành phần cấu tạo của vệ tinh nhỏ dựa trên công nghệ nguồn mở. Điều nguy hiểm ở đây là hacker có thể xâm nhập vào phần mềm của vệ tinh.

Vệ tinh thuộc loại kỹ thuật cao, do đó để làm nên một vệ tinh chắc chắn phải có nhiều công ty tham gia xây dựng các thành phần khác nhau để tạo nên vệ tinh. Quá trình đưa các vệ tinh này vào không gian cũng khá phức tạp, liên quan đến nhiều công ty.

Ngay cả khi đã đưa vệ tinh vào không gian, nhiều công ty sở hữu vệ tinh thường thuê đơn vị khác quản lý cho họ chứ họ không trực tiếp vận hành. Có thể một vệ tinh nhưng có nhiều công ty quản lý, chẳng hạn chủ sở hữu vệ tinh hợp đồng với một công ty khác quản lý, nhưng khi hết hạn hợp đồng hoặc trong quá trình vận hành, hai bên xảy ra vướng mắc dẫn đến chấm đứt hợp đồng và công ty khác lại được thuê quản lý vệ tinh. Với mỗi nhà quản lý bổ sung như vậy, các lỗ hổng bảo mật sẽ có nguy cơ gia tăng và hacker có nhiều cơ hội xâm nhập hệ thống của vệ tinh.

Lịch sử của việc kiểm soát vệ tinh

Chuyện xâm nhập vào vệ tinh đã từng diễn ra năm 1998, khi hacker chiếm quyền kiểm soát vệ tinh ROSAT X-Ray của Mỹ và Đức. Hacker đã làm điều đó bằng cách xâm nhập vào máy tính tại Trung tâm bay không gian Goddard ở Maryland.

Sau đó các hacker đã điều khiển các tấm pin năng lượng mặt trời của vệ tinh hướng trực tiếp vào mặt trời. Điều này giống như "chiên pin" của vệ tinh làm cho pin chai, dẫn đến việc vệ tinh không hoạt động, cuối cùng vệ tinh đã rơi trở lại trái đất vào năm 2011.

Hacker cũng có thể giữ vệ tinh để đòi tiền chuộc, như đã xảy ra vào năm 1999 khi hacker chiếm quyền kiểm soát các vệ tinh SkyNet của Vương quốc Anh.

Trong những năm qua, mối đe dọa tấn công mạng vào các vệ tinh đã trở nên khủng khiếp hơn. Năm 2008, hacker được cho là đã kiểm soát hoàn toàn hai vệ tinh của NASA, một cái trong khoảng hai phút và cái kia trong khoảng chín phút. Năm 2018, một nhóm hacker cho biết đã tiến hành một chiến dịch xâm nhập tinh vi nhằm vào các nhà khai thác vệ tinh và nhà thầu quốc phòng của Hoa Kỳ.

Một vấn đề cần bàn nữa là khi các công ty cạnh tranh để trở thành nhà điều hành vệ tinh, SpaceX và các công ty đối thủ đang chịu áp lực ngày càng tăng để cắt giảm chi phí. Mỗi công ty đều có áp lực để tăng tốc độ phát triển và sản xuất vệ tinh.

Điều này khiến cho các công ty cắt giảm chi phí trong một số lĩnh vực như an ninh mạng, vì đây hiện chưa có quy định nào nên các công ty cho là thứ yếu, do đó không chi phí cho vấn đề này để nhanh chóng sớm có vệ tinh đưa vào không gian.

Ngay cả đối với các công ty có mức độ ưu tiên cao về an ninh mạng, các chi phí liên quan đến việc đảm bảo an ninh hiện cũng đã giảm so với trước đây. Vì chi phí đảm bảo an ninh mạng có thể vượt quá chi phí xây dựng vệ tinh. Nhưng nếu không có quy định an ninh mạng đối với những vệ tinh này thì vấn đề thậm chí còn nghiêm trọng hơn khi vệ tinh có chi phí thấp nhưng lại thực thi sứ mệnh không gian.

Nguyễn Cảnh

Các tin khác

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.