Môn Lịch sử sẽ thay đổi như thế nào trong chương trình giáo dục phổ thông mới?

Theo dự thảo chương trình giáo dục phổ thông mới đang được Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) lấy ý kiến giáo viên và các nhà chuyên môn, chương trình môn Lịch sử mới sẽ được xây dựng với nhiều thay đổi khác biệt so với chương trình hiện hành.

Một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo chương trình môn Lịch sử mới là thay vì tập trung dạy kiến thức lịch sử sẽ tiếp cận theo hướng xây dựng, hình thành các năng lực đặc thù cho học sinh. Đó là năng lực nhận diện, hiểu và sử dụng sử liệu; năng lực tái hiện quá khứ; năng lực phân tích, giải thích và đánh giá lịch sử và cuối cùng là năng lực vận dụng những bài học lịch sử.

Cụ thể, ở cấp tiểu học, chương trình chưa tập trung vào trang bị tri thức lịch sử mà mục tiêu cao nhất là giúp học sinh có được tình yêu với môn học và hình thành, phát triển ký ức lịch sử.

Tương tự, ở cấp trung học cơ sở, toàn bộ chương trình dành để trang bị nền tảng tri thức thông sử, tức là giúp học sinh có được tri thức cơ bản, cốt lõi, hệ thống nhất. Trên cơ sở đó, hình thành và phát triển những năng lực và phẩm chất cơ bản, cốt lõi. Đây là khác biệt lớn so với chương trình hiện hành.

Học sinh Trường THCS Nguyễn Siêu (Hà Nội) học Lịch sử tại Văn Miếu-Quốc Tử Giám Hà Nội.
Học sinh Trường THCS Nguyễn Siêu (Hà Nội) học Lịch sử tại Văn Miếu-Quốc Tử Giám Hà Nội.

Ở cấp trung học phổ thông, chương trình không bố trí dạy từ đầu đến cuối nữa mà được xây dựng thành chủ đề và một số chuyên đề, giúp học sinh có kiến thức mở rộng và sâu sắc hơn. Mục đích để sau khi học xong phổ thông, dù không đi theo ngành khoa học xã hội hoặc khoa học lịch sử mà theo các ngành khác, nhưng nếu cần, các em có được năng lực tìm hiểu lịch sử suốt đời.

Do cách tiếp cận môn học có sự khác biệt như vậy nên ở bậc tiểu học và trung học cơ sở, môn Lịch sử được tích hợp với Địa lý. Trong đó, ở bậc tiểu học, môn Lịch sử và Địa lý được tổ chức dạy và học từ lớp 4. Sự tích hợp sẽ theo logic kết nối hai loại hình không gian, của Địa lý là địa phương, đất nước em và thế giới; của Lịch sử là không gian gia đình - cộng đồng - dân tộc - thế giới.

Ở cấp trung học cơ sở, môn Lịch sử và Địa lý là môn học bắt buộc, được tổ chức dạy và học ở cả bốn lớp (6, 7, 8 và 9) với thời lượng 105 tiết/năm học. Cấu trúc chương trình môn học được xây dựng theo logic là nội dung giáo dục Lịch sử được thiết kế theo tuyến tính thời gian từ thời nguyên thủy đến cổ trung đại, cận hiện đại, trong từng thời kỳ có sự đan xen lịch sử thế giới, khu vực và Việt Nam.

Trong nội dung giáo dục Địa lý, mạch nội dung đi từ địa lý đại cương đến địa lý khu vực và địa lý Việt Nam. Ngoài ra, có một số chủ đề tích hợp liên môn Lịch sử và Địa lý như Biển Đông gồm các kiến thức tổng hợp về nhiều vấn đề, như địa lý biển, kinh tế biển, lãnh hải, việc xác lập và thực thi chủ quyền của Việt Nam với hai quần đảo Trường Sa, Hoàng Sa và các cuộc chiến tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo. 

Ở cấp trung học phổ thông, Lịch sử là môn học độc lập, không còn tích hợp với Địa lý nhưng không còn là môn học bắt buộc mà được lựa chọn trong nhóm môn Khoa học xã hội nhằm phù hợp với việc phân hóa, hướng nghiệp cho học sinh.

Thay vì thiết kế môn học theo nội dung, ở cấp trung học phổ thông, học sinh sẽ được học theo các chuyên đề. Đơn cử như trong phần lịch sử Việt Nam, học sinh được học theo các chuyên đề như lịch sử văn minh Việt Nam; các cuộc đấu tranh bảo vệ Tổ quốc; Các cuộc cải cách lớn trong lịch sử Việt Nam; Hành trình đổi mới của Việt Nam; Ngoại giao Việt Nam-truyền thống và hiện đại; Làng xã Việt Nam-truyền thống và hiện đại; các dân tộc Việt Nam...

Trong đó, những chủ đề trước đây vốn được xem là nhạy cảm như Hoàng Sa-Trường Sa, chiến tranh biên giới phía Bắc và cải cách ruộng đất cũng đều sẽ được đề cập đến trong chương trình.

Huyền Thanh- Lưu Hiệp

Các tin khác

Giảm môn thi vào lớp 10, cần dựa trên dữ liệu thay vì cảm tính

Thông tư mới có ngăn chặn được “lạm phát” điểm số?

Việc Sở GD&ĐT xây dựng đề kiểm tra định kỳ chung cho học sinh lớp 5, 9 và 12 được kỳ vọng hạn chế tình trạng mỗi trường đánh giá một kiểu, nâng cao độ tin cậy của điểm số. Tuy nhiên, đề chung có thực sự chấm dứt “lạm phát” điểm số?

Trường nội trú liên cấp Ea Rốk chính thức cho học sinh ở nội trú

Trường nội trú liên cấp Ea Rốk chính thức cho học sinh ở nội trú

Liên quan đến thông tin hàng trăm học sinh ở Trường nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Ea Rốk, tỉnh Đắk Lắk chưa thể ở nội trú mà Báo CAND đã phản ánh, ngày 3/11, thông tin từ nhà trường cho biết, đã chính thức cho học sinh vào ăn ở, sinh hoạt nội trú tại trường.

Ứng dụng AI an toàn, minh bạch và nhân văn trong giáo dục

Ứng dụng AI an toàn, minh bạch và nhân văn trong giáo dục

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu yêu cầu hoàn thiện các chuẩn mực sử dụng AI trong giảng dạy, nghiên cứu và đánh giá học thuật, bảo vệ dữ liệu, quyền lợi của nhà giáo và người học, đồng thời xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với những mô hình công nghệ giáo dục mới.

Mở rộng đối tượng bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm nhằm khắc phục thiếu giáo viên

Mở rộng đối tượng bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm nhằm khắc phục thiếu giáo viên

Việc mở rộng đối tượng theo Thông tư mới nhằm khắc phục những khó khăn trong việc thu hút nguồn nhân lực vào làm giáo viên, đặc biệt là giáo viên các môn học đặc thù như Âm nhạc, Mĩ thuật, Tin học… hiện đang thiếu nguồn tuyển; rút ngắn thời gian đào tạo, chuẩn bị sớm được nguồn giáo viên, tăng tính linh hoạt của hệ thống đào tạo.

Phát động Cuộc thi trực tuyến “Học Bác - Hiểu Đảng - Phát triển giáo dục - Làm chủ khoa học công nghệ”

Phát động Cuộc thi trực tuyến “Học Bác - Hiểu Đảng - Phát triển giáo dục - Làm chủ khoa học công nghệ”

Sáng 2/11, Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) tổ chức Lễ phát động Cuộc thi trực tuyến “Học Bác - Hiểu Đảng - Phát triển giáo dục - Làm chủ khoa học công nghệ” và Hội nghị quán triệt, triển khai Chỉ thị số 07-CT/TW, ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”; quán triệt một số nội dung cốt lõi, trọng tâm Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

Sau 20 năm, thầy giáo bị buộc thôi việc trở lại bục giảng

Sau 20 năm, thầy giáo bị buộc thôi việc trở lại bục giảng

Sau 20 năm, qua nhiều cấp xét xử của tòa án và kháng nghị của Viện Kiểm sát nhân dân, ông Lê Cao Tánh (SN 1972), đã chính thức được Trường THCS Nguyễn Du, phường Xuân Hương – Đà Lạt (Lâm Đồng), tiếp nhận trở lại làm việc, khép lại hành trình pháp lý dai dẳng liên quan đến quyết định buộc thôi việc.

“Atlas lật mở tương tác cho trẻ em” - Mở ra hành trình khám phá khoa học và lịch sử

“Atlas lật mở tương tác cho trẻ em” - Mở ra hành trình khám phá khoa học và lịch sử

Khám phá những kì quan của Trái đất, tìm hiểu cách thế giới vận hành và ngược dòng thời gian trở về Hy Lạp cổ đại, bộ sách “Atlas lật mở tương tác cho trẻ em” do Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam ấn hành năm 2026, mở ra ba hành trình khám phá thiên nhiên, khoa học và lịch sử qua những trang sách trực quan, sinh động và giàu tính tương tác.

Kỳ 1: Báo động đỏ, khi tội phạm công nghệ cao nhắm vào thế hệ trẻ

Kỳ 1: Báo động đỏ, khi tội phạm công nghệ cao nhắm vào thế hệ trẻ

Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, không gian mạng vừa là kho tàng tri thức, vừa ẩn chứa vô số cạm bẫy tinh vi nhắm trực tiếp vào thế hệ trẻ. Trước thực trạng đó, Công an TP Hồ Chí Minh cùng các sở ban ngành thành phố đã và đang triển khai quyết liệt Chiến dịch “Không Một Mình”. Không chỉ là một chiến dịch truyền thông lan tỏa rộng khắp, đây còn là tấm “lá chắn” an ninh số vững chắc, huy động sức mạnh tổng hợp của gia đình, nhà trường và xã hội nhằm trang bị kỹ năng tự vệ, thay đổi tư duy và khẳng định một thông điệp đanh thép: Trong mọi nghịch cảnh trên không gian mạng, các em học sinh, sinh viên không bao giờ phải đơn độc đối mặt!

Yêu cầu các trường đại học rà soát, chấn chỉnh mức thu học phí

Yêu cầu các trường đại học rà soát, chấn chỉnh mức thu học phí

Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị các cơ sở giáo dục đại học rà soát mức thu học phí năm học 2026-2027. Các trường hạn chế việc điều chỉnh tăng học phí ở mức cao, đột ngột, đồng thời thực hiện thu học phí định kỳ hằng tháng, không bắt buộc sinh viên đóng gộp nhiều tháng.

MOVE UP 1–5: Nâng cao năng lực tiếng Anh cho học sinh tiểu học trong kỷ nguyên số

MOVE UP 1–5: Nâng cao năng lực tiếng Anh cho học sinh tiểu học trong kỷ nguyên số

Bộ sách tiếng Anh bổ trợ MOVE UP 1–5 (Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam) được thiết kế theo lộ trình phát triển năng lực ngôn ngữ, kết hợp phương pháp học tập hiện đại, hình thức trình bày sinh động và hệ thống học liệu số, góp phần khơi dậy niềm yêu thích tiếng Anh, từng bước hình thành các kỹ năng cần thiết cho học sinh trong hành trình hội nhập.

Sáp nhập 5 trường CAND vào Học viện An ninh nhân dân và Học viện Cảnh sát nhân dân

Sáp nhập 5 trường CAND vào Học viện An ninh nhân dân và Học viện Cảnh sát nhân dân

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn vừa ký ban hành 4 quyết định về việc sáp nhập 5 trường Công an nhân dân (CAND) vào 2 Học viện An ninh nhân dân và Học viện Cảnh sát nhân dân, đồng thời thành lập các phân hiệu của Học viện An ninh nhân dân và Học viện Cảnh sát nhân dân tại TP Hồ Chí Minh từ ngày 1/12.

Đề xuất tăng giám sát bằng camera trong kỳ thi tốt nghiệp THPT

Đề xuất tăng giám sát bằng camera trong kỳ thi tốt nghiệp THPT

Từ những sai phạm trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đặt yêu cầu siết chặt kỷ cương, tăng cường kiểm tra, giám sát, chủ động phòng ngừa rủi ro. Đáng chú ý, Bộ đề xuất bổ sung camera giám sát, hoàn thiện quy chế, nâng cao trách nhiệm đội ngũ làm thi, bảo đảm kỳ thi năm 2027 an toàn, nghiêm túc, khách quan, công bằng.