Giải mật lực lượng đặc nhiệm 160

Trung đoàn hàng không đặc nhiệm 160 (còn có các tên khác là Dù 160, SOAR 160, hoặc Cú đêm) là sự yểm trợ hàng không quan trọng cơ yếu của các lực lượng đặc nhiệm Mỹ. Lực lượng này nằm ngay trong Bộ Tư lệnh hành quân đặc biệt chung (JSOC) hoặc Đặc nhiệm Nâu, nó đáp ứng một số mục đích khác nhau, bao gồm tham gia chiến đấu trực tiếp và hỗ trợ cũng như các hoạt động trinh sát. Có khả năng tiến hành các hoạt động không vận và cứu hộ, đóng vai trò của một lực lượng phản ứng nhanh tinh nhuệ.

Hoàn cảnh ra đời đặc nhiệm 160 

Sở dĩ Đặc nhiệm 160 được gọi là “cú đêm” là bởi vì họ rất sành sỏi trong các hoạt động đêm cùng những hoạt động ở độ cao thấp khiến cho không bị phát hiện. Đặc nhiệm 160 ra đời sau Chiến dịch Móng vuốt Đại Bàng. Chiến dịch này buộc Mỹ phải nghĩ lại về thiết kế và cách dùng các lực lượng đặc nhiệm. Quân đội đã chuyển sang Nhóm hàng không sư đoàn dù 101 (tấn công đường không) do thành tích đã được chứng minh cùng khả năng đa dạng của họ. Các phi công từ nhiều tiểu đoàn khác nhau đã được tuyển chọn cho các khóa bay đêm và tấn công chuyên môn cao. Sau khi hoàn tất lớp đầu tiên thì một đặc nhiệm mới toanh đã thành hình: Đặc nhiệm 158. Cái tên này được lấy từ Tiểu đoàn 158, nơi xuất thân phần lớn các phi công, họ duy trì kết nối với đơn vị Tiếng thét đại bàng của Sư đoàn dù 101. Mục đích ban đầu của việc thành lập Đặc nhiệm 158 là nhằm nỗ lực giải cứu con tin lần 2 ở Iran. Tuy nhiên ngay ngày ông Ronald Reagan nhậm chức Tổng thống, các con tin đã được thả.

Giải mật lực lượng đặc nhiệm 160 -0
Binh sĩ lực lượng đặc biệt Không lực Mỹ tiến hành huấn luyện trực thăng với chiếc MH-47G Chinook của Đặc nhiệm 160. Ảnh nguồn: Thiếu tá Jeff Slinker. 

Quân đội Mỹ đã quyết định thành lập một đơn vị mới. Ngày 16/10/1981, Tiểu đoàn hàng không 160 được hình thành. Các thành viên sáng lập đơn vị đã gọi ngày đó là “Ngày đại bàng cất cánh”. Tiểu đoàn hàng không 160 đã nhanh chóng tham gia vào một số hoạt động đặc biệt bao gồm cuộc chiến ở Vịnh Ba Tư, Panama, Tấm khiên sa mạc cũng như Bão táp sa mạc... Năm 1990, tiểu đoàn được đổi tên thành Trung đoàn hàng không đặc nhiệm 160. Sau thời điểm đó, nhịp độ hoạt động của đơn vị này trở nên dữ dội hơn. Sự kiện 11/9 và cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu đã làm thay đổi triệt để các hoạt động của Đặc nhiệm 160. Đặc nhiệm 160 đã tham gia vào Chiến dịch tự do bền vững Afghanistan, Chiến dịch tự do Iraq cùng một số hoạt động phụ khác.

Cấu trúc và thành phần của đặc nhiệm 160

Đặc nhiệm 160 bao gồm 8 thành phần khác nhau, bao gồm tổng hành dinh, 1 đại đội huấn luyện, 4 tiểu đoàn hàng không đang hoạt động và 2 đại đội phương tiện bay không người lái (UAV/UAS). Đại đội trụ sở chuyên phụ trách tổ chức lực lượng và giao nhiệm vụ. Mỗi trong số 4 tiểu đoàn bay đều thực hiện các nhiệm vụ bay theo phân công của Đặc nhiệm 160. Họ sử dụng nhiều loại máy bay khác nhau theo ý của Trung đoàn nhằm đáp ứng nhiệm vụ chiến đấu cũng như yểm trợ các nhu cầu thực địa.

Hai đại đội UAV/UAS cung cấp những khả năng tình báo và trinh sát cực kỳ có giá trị cho Đặc nhiệm 160, không chỉ cho bản thân lực lượng này mà còn cho bất kỳ nhóm nào mà nó hỗ trợ trên thực địa. Tiểu đoàn huấn luyện là một thành phần quan trọng của Đặc nhiệm 160 không chỉ đào tạo ra những người lính giỏi nhất mà còn thấm nhuần văn hóa trong khâu tuyển dụng các tân binh tương lai.

Tiểu đoàn huấn luyện còn được mệnh danh là “Những kẻ săn đêm không bỏ cuộc”. Về thành phần lực lượng của Đặc nhiệm 160 có thể được biết như sau: Lực lượng này có khoảng  2.700 quân nhân.

Về thành phần tiểu đoàn 1, gồm: Đại đội trực thăng tấn công hạng nhẹ Alpha (15 chiếc MH-6M Little Bird); Đại đội trinh sát tấn công hạng nhẹ Bravo (15 chiếc AH-6M Little Bird); Đại đội trực thăng tấn công Charlie (10 chiếc MH-60M Black Hawk); Đại đội trực thăng tấn công Delta (10 chiếc MH-60M Black Hawk). Đại đội trực thăng tấn công Echo (10 chiếc MH-60M Black Hawk Squads); Đại đội bảo trì hàng không Foxtrot (sĩ quan an toàn hàng không, phi công hướng dẫn tiêu chuẩn hóa, sĩ quan hoạt động chiến thuật, trung sĩ thứ nhất, nhân viên hỗ trợ bổ sung (quy mô phụ thuộc vào loại máy bay được sử dụng và quy mô của tiểu đoàn yểm trợ).

Về thành phần Tiểu đoàn 2, gồm: Đại đội trực thăng hạng nặng Alpha (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng hạng nặng Bravo (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng tấn công Charlie (10 chiếc MH-60M Black Hawk) và Đại đội bảo trì hàng không Delta (cùng cơ cấu như Tiểu đoàn 1).

Về thành phần tiểu đoàn 3, gồm: Đại đội trực thăng hạng nặng Alpha (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng tấn công Bravo (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng tấn công Charlie (10 chiếc MH-60M Black Hawk) và Đại đội bảo trì hàng không, Đại đội Delta (cùng cơ cấu như Tiểu đoàn 1).

Về thành phần tiểu đoàn 4, gồm: Đại đội trực thăng hạng nặng Alpha (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng hạng nặng Bravo (8 chiếc MH-47G Chinook); Đại đội trực thăng tấn công Charlie (10 chiếc MH-60M Black Hawk) và Đại đội bảo trì hàng không, Đại đội Delta (cùng cơ cấu như tiểu đoàn 1).

Ngoài ra còn có Đại đội Tiếng vọng, đây thực chất là một nhóm hỗ trợ phương tiện bay không người lái, tách biệt hẳn các tiểu đoàn.

Giải mật lực lượng đặc nhiệm 160 -0
Các thành viên MARSOC trong khóa huấn luyện VBSS của Đặc nhiệm 160. Ảnh nguồn: Hạ sĩ  Kyle McNally.

Trong một hoạt động chiến đấu trực tiếp, các thành viên của Đặc nhiệm 160 sẽ cung cấp yểm trợ hỏa lực hoặc tiến hành tấn công trực diện vào các vị trí và lực lượng địch. Các loại trực thăng được dùng bởi Đặc nhiệm 160 chủ yếu là định hướng chiến đấu, chỉ duy nhất loại trực thăng Chinooks chủ yếu dùng hỗ trợ khai thác và vận tải.. Ngoài ra Cú đêm cũng thực hiện các nhiệm vụ trinh sát tiên tiến, thu thập thông tin và tình báo quan trọng thông qua trực thăng cũng như các đội UAV.

Đặc nhiệm 160 cũng có đội bay cứu thương riêng; các y bác sĩ được đào tạo chuyên sâu hơn các đối tác khác nhằm cung cấp chăm sóc y tế tối ưu.

Nhân sự muốn gia nhập Đặc nhiệm 160 bắt buộc phải là các quân nhân hoạt động tích cực cũng như đủ điều kiện tham gia huấn luyện trên không để bắt đầu cho quá trình tuyển chọn. Các thành viên trải qua quá trình ban đầu sẽ được kết nạp vào Đặc nhiệm và họ có được giấy phép an ninh mật có điểm GT trên 100, và bắt buộc phải là công dân Mỹ. Quá trình đào tạo hết sức gian khổ. Các tân binh phải trải qua bài kiểm tra thể chất quân sự (APFT) gồm các bài thi chạy cũng như kiểm tra thể lực chung. APFT bao gồm 2 phút chống đẩy và gập bụng, cùng phần chạy 2 dặm tính giờ. Chưa hết, với phần đào tạo hành quân thì các tân binh phải chạy đường trường từ 4 đến 6 dặm. Các bài tập ngày càng nâng cao độ khó nhằm đẩy tân binh đạt đến giới hạn hoàn hảo nhất.

Khâu tuyển chọn quân nhân nhập ngũ chỉ kéo dài 5 tuần (họ chỉ đóng vai trò hỗ trợ và không lái máy bay). Việc tuyển lựa phi công sẽ kéo dài từ 20 đến 28 tuần tùy vào loại máy bay mà họ lái. Sau khi trải qua các hội đồng và những phần kiểm tra bổ sung, các phi công sẽ trở thành người đủ điều kiện hoàn thành nhiệm vụ (thường diễn ra trong 2 năm). Lại phải đào tạo thêm 3 hoặc 4 năm nữa thì các phi công mới trở thành Cơ trưởng đủ tiêu chuẩn. Vì Đặc nhiệm 160 trực thuộc JSOC nên các bác sĩ bay phải trải qua đào tạo bổ sung. Ngoài đào tạo cứu thương bay căn bản, các bác sĩ của Đặc nhiệm còn phải trải qua 36 tuần huấn luyện chiến đấu đặc biệt ở Fort Bragg (tiểu bang Bắc Carolina).

Tuy nhiên, chính máy bay mới là thứ vũ khí chủ lực của Cú đêm. Trước hết hãy nói đến trực thăng Little Bird. Là loại trực thăng nhỏ nhất của Cú đêm, nó vừa là phương tiện trinh sát nhanh vừa là vũ khí tấn công. Loại vũ khí này được trang bị súng ngắn 7.62x51mm hoặc bệ tên lửa 70mm Hydra, ngoài ra nó cũng có thể được trang bị súng máy 50 cal, súng phóng lựu 40mm, tên lửa Hellfire và tên lửa phòng không Stinger. Vì kích thước nhỏ nên nó dễ dàng đưa một lượng nhỏ quân nhân đến khu vực mục tiêu và đủ nhẹ để đáp trên mái nhà. Ngoài ra lính Đặc nhiệm 160 cũng dùng trực thăng Blackhawk. Trực thăng MH-60 Black Hawk dùng cho mục đích kép vận chuyển và yểm trợ hỏa lực.

Giải mật lực lượng đặc nhiệm 160 -0
Cấu trúc hỗ trợ vũ khí hạng nhẹ đa trạm (MLASS) được sử dụng trên thân trực thăng Blackhawk của Đặc nhiệm 160. Ảnh nguồn: The Drive.

Các hoạt động đáng chú ý

Cũng như các thành phần của JSOC, nhiều hoạt động của Đặc nhiệm 160 vẫn còn ẩn giấu. Tuy vậy vẫn có 2 chiến dịch thu hút sự chú ý của dư luận gần xa. Đầu tiên là Chiến dịch Mãng xà Gothic. Cuộc chiến Mogadishu (hay còn có tên gọi khác Vụ bắn rơi Black Hawk) diễn ra trong 2 ngày 3-4/10/1993 tại thủ đô Mogadishu (Somali) giữa các lực lượng Mỹ (do Hoạt động Liên hợp quốc ở Somali (UNOSOM II) hậu thuẫn) nhằm chống lại các lực lượng của Liên minh quốc gia Somali (SNA) cùng thế lực vũ trang bất hợp pháp ở Nam Mogadishu. Bảy tháng sau khi triển khai lính Mỹ đến Somali, vào ngày 5/6/1993, Liên hợp quốc đã phải gánh chịu tổn thất nặng nề nhất về lực lượng gìn giữ hòa bình trong hàng thập kỷ khi lực lượng Pakistan bất ngờ bị tấn công trong lúc đang thị sát một kho vũ khí của SNA.UNOSOM II đổ lỗi cho Mohammed Farah Aidid (thủ lĩnh SNA) phải chịu trách nhiệm cho vụ tấn công.

Trong một hành động lùng bắt Aidid, ngày 12/7/1993, lực lượng Mỹ ở Mogadishu đã đột kích vào tư dinh của Aidid làm chết nhiều trưởng lão và ông Habr Gidr, thành viên nổi bật của gia tộc Aidid. Khi chiến dịch đang diễn ra, các lực lượng Somali đã bắn rơi 3 chiếc trực thăng Sikorsky UH Black Hawk của Mỹ bằng súng chống tăng RPG-7 và 2 chiếc trong số đó đã đâm vào lãnh thổ thù địch. Buổi sáng ngày hôm sau, UNOSOMII đã huy động xe bọc thép để cứu những người lính sống sót. Các hoạt động chiến tranh đó đã khiến 18 lính Mỹ tử trận và 73 người khác bị thương.

Bên cạnh đó, chiến dịch Lưỡi giáo Hải Vương cũng là một hoạt động nổi tiếng có sự góp mặt của Đặc nhiệm 160. Ngày 2/5/2011, Osama bin Laden bị bắn chết tại khu tư dinh của ông ta ở thành phố Abbottabad (Pakistan) bởi lực lượng hải quân SEALs của Nhóm phát triển chiến tranh đặc biệt hải quân Hoa Kỳ (DEVGRU). Chiến dịch này do CIA chủ trì với sự hỗ trợ của Bộ Tư lệnh hành động đặc biệt chung (JSOC). Hỗ trợ cho Hải quân SEALs là Đặc nhiệm 160 “Cú đêm”.

Nguyễn Thanh Hải (Tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.