G7 xoay trục chiến lược giữa khủng hoảng Trung Đông

Xung đột mới giữa Israel và Iran đã buộc Hội nghị G7 chuyển trọng tâm các nội dung kinh tế sang tập trung xử lý khủng hoảng an ninh khu vực. Các quốc gia phương Tây đang tăng cường hiện diện quân sự, kêu gọi kiềm chế và nỗ lực ngăn chặn một “cuộc chiến lan rộng”. Đây là thời điểm then chốt, đánh dấu một bước ngoặt lớn cho an ninh năng lượng toàn cầu và ổn định khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Chuyển trọng tâm khẩn cấp

Từ ngày 13/6/2025, Israel đã phát động đợt không kích “Operation Rising Lion” nhắm vào các mục tiêu quân sự và hạt nhân ở Iran, khiến nhiều chỉ huy cấp cao của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran thiệt mạng. Tehran đã phản công ngay trong đêm, đáp trả bằng hàng trăm tên lửa và máy bay không người lái hướng đến Tel Aviv và Haifa. Các hệ thống phòng không Iron Dome của Israel tuy chặn được phần lớn, nhưng vẫn hứng thiệt hại về người, tài sản và làm gián đoạn sinh hoạt tại 2 thành phố lớn.

G7 xoay trục chiến lược giữa khủng hoảng Trung Đông -0
Các nhà lãnh đạo G7 và khách mời dự cuộc họp tại Hội nghị thượng đỉnh G7 ở Kananaskis, Alberta, Canada.

Trong bối cảnh này, Hội nghị G7 khai mạc ngày 16/6 tại Kananaskis, Canada, với khẩu hiệu “kinh tế trước” nhưng nhanh chóng chuyển theo tình hình khẩn cấp. Theo đó, Thủ tướng Canada Mark Carney đã chỉ đạo bỏ dần các nội dung về thương mại, chuyển tất cả sang chiến lược ứng phó khủng hoảng Trung Đông. Đáng chú ý, Tổng thống Trump bất ngờ rời hội nghị sớm để trở về Washington, đồng thời kêu gọi người dân Tehran sơ tán khẩn cấp. Ông Trump còn yêu cầu Iran “đầu hàng vô điều kiện” và không loại trừ khả năng Mỹ can thiệp quân sự nếu Tehran tiếp tục công kích Mỹ.

Trong khi đó, một số lãnh đạo G7 như Macron, Merz, Starmer, Meloni và Carney chủ trương kiềm chế và củng cố liên minh phương Tây. Thủ tướng Đức Merz nhấn mạnh 4 điểm trọng yếu: ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, xác nhận quyền tự vệ của Israel, tránh leo thang và mở đường ngoại giao. Anh cũng điều máy bay chiến đấu đến Trung Đông theo mô hình phòng thủ, không tham chiến trực tiếp.

G7 đã khẳng định tiếp tục hỗ trợ Israel, nhưng từ chối dấu mốc “tuyên bố chung toàn diện” do chia rẽ giữa Mỹ và châu Âu. Hội đồng châu Âu nhấn mạnh rằng tuy chưa có tuyên bố chung, nhưng đã nhất trí về mục tiêu kiềm chế xung đột và bảo vệ trật tự quốc tế.

Tái cấu trúc vai trò an ninh - kinh tế

Khủng hoảng hiện nay đã đặt G7 vào ngã rẽ chiến lược: liệu G7 sẽ tiếp tục là một liên minh tập trung vào tăng trưởng kinh tế và biến đổi khí hậu, hay sẽ mạnh dạn tái cấu trúc trở thành trung tâm điều phối an ninh toàn cầu?

G7 đã mạnh mẽ chuyển từ đối thoại nội khối sang đối thoại mở rộng, khi lần đầu tiên mời các đối tác như Ấn Độ, Hàn Quốc, Australia, Liên minh châu Âu, Mexico và Ukraine vào bàn thảo luận về các rủi ro toàn cầu, đặc biệt là khủng hoảng Trung Đông và an ninh năng lượng.

Đây không phải chỉ là động thái hình thức mà còn đánh dấu hướng đi G7 đang hướng đến, xây dựng nền tảng “G7+” linh hoạt, bao gồm những cường quốc mới nổi, nhằm tăng cường khả năng ứng phó trước các thách thức an ninh xuyên biên giới.

Song song với điều chỉnh chính sách, G7 cũng triển khai các sáng kiến an ninh hiệu quả. Theo đó, G7 khởi động một gói hành động 3 bước nhằm ổn định thị trường năng lượng (giám sát chặt chẽ, dự trữ dầu chiến lược, nhanh chóng thúc đẩy đầu tư năng lượng tái tạo). Đồng thời, các lãnh đạo nhấn mạnh cần thành lập một liên minh an ninh năng lượng mới (G7 Gas Club), kết nối chặt chẽ với các đối tác, nhằm đa dạng hóa nguồn cung, giảm phụ thuộc từ các quốc gia có rủi ro cao như Nga hoặc Iran.

Mặt khác, G7 đang thúc đẩy một kênh đầu tư cơ sở hạ tầng song song (PGII), nhằm dùng sức mạnh đầu tư làm đòn bẩy chính trị - kỹ thuật cho trật tự quốc tế dựa trên phúc lợi và tính minh bạch. Đây được xem là câu trả lời chiến lược đối trọng lại ảnh hưởng của các sáng kiến như Vành đai - Con đường (BRI) của Trung Quốc.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất vẫn là tính hiệu quả và độ sâu của mô hình “G7+”. Giới quan sát chỉ ra rằng nếu không xây dựng được cơ chế phản ứng nhanh, chia sẻ nguồn lực thật sự và phối hợp chính trị liên tục, G7 sẽ thiếu sức nặng thực chất trước một thế giới đang phân mảnh khu vực và đa cực. Vì vậy, G7 đang ở thời khắc lịch sử khi lựa chọn giữa việc trở thành “trung tâm an ninh toàn cầu có thực chức năng” hoặc chỉ là “diễn đàn trống rỗng mang tính biểu tượng”.

Khi các trật tự cũ dần mất tính ổn định, còn các mô hình hợp tác mới vẫn chưa đủ năng lực thay thế, khoảng trống quyền lực toàn cầu đặt kỳ vọng trở lại vào những cơ chế có truyền thống điều phối lâu dài như G7.

Tuy nhiên, việc mở rộng đối thoại với các đối tác ngoài khối, thử nghiệm các sáng kiến an ninh tập thể mới như hành lang năng lượng hay đầu tư hạ tầng an toàn, không còn là lựa chọn mà là lối thoát tất yếu. Những áp lực địa chính trị hiện nay chính là cơ hội cuối cùng để G7 chuyển mình từ cấu trúc đối thoại sang cơ chế hành động thực chất.

Nếu đủ năng lực vượt qua những khác biệt nội khối, duy trì nhịp điều phối chính sách và thích ứng linh hoạt với trật tự thế giới đa cực, G7 vẫn có thể đóng vai trò hạt nhân trong việc định hình chuẩn mực toàn cầu về an ninh, năng lượng và công nghệ chiến lược. Nhưng, nếu thiếu quyết đoán vào thời khắc mang tính bước ngoặt này, G7 có thể đánh mất chính vai trò lịch sử của mình, không phải vì sự trỗi dậy của một đối thủ cụ thể, mà bởi chính tốc độ biến động của thế giới.

Vì vậy, việc giữ vững vị trí trung tâm đòi hỏi không chỉ tầm nhìn chiến lược, mà cả ý chí hành động vượt lên trên lợi ích cục bộ. Và, khủng hoảng lần này chính là thước đo chân thực nhất cho khả năng tự làm mới và dẫn dắt của G7 trong thế kỷ XXI.

Trần Minh

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.