G7 đã lỗi thời?

Ngày 30-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng G7 - nhóm 7 cường quốc công nghiệp hàng đầu thế giới, không đại diện chính xác cho những gì đang diễn ra trên thế giới. Đối với chủ nhân Nhà Trắng, G7 là một nhóm quốc gia rất lỗi thời, do đó ông tuyên bố lùi ngày tổ chức thượng đỉnh của nhóm này và có ý định mời thêm các cường quốc khác tham gia.

Trả lời báo giới từ chuyên cơ Air Force One, Tổng thống Mỹ cho biết ông hoãn Hội nghị vì không còn cảm thấy G7 đại diện đầy đủ cho những gì đang diễn ra trên thế giới. Ông muốn Úc, Nga, Hàn Quốc và ẤËn Độ tham gia thượng đỉnh G7 mở rộng. Ngày 1-6, Tổng thống Nga Putin và ông Trump đã có cuộc trò chuyện qua điện thoại để thảo luận về nhiều vấn đề.

“Tổng thống Mỹ đã thông báo cho nguyên thủ Nga về ý tưởng mời Nga tham gia hội nghị thượng đỉnh G7”, đại diện báo chí của Điện Kremlin cho biết.

Ban đầu, thượng đỉnh G7 được dự kiến tổ chức tại Mỹ vào cuối tháng 6 nhưng ông Trump muốn dời thượng đỉnh đến tháng 9, có thể là trước hoặc sau Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc, thậm chí là đến sau kỳ bầu cử Tổng thống Mỹ, mà ông hy vọng sẽ tái đắc cử. Theo AFP, ông Trump nói đến cuộc gặp G-10 hoặc G-11 và cho biết ông đã đề cập sơ lược về chủ đề cuộc họp với 4 nước được mời nói trên.

Phát ngôn viên Nhà Trắng, Alyssa Farah, thông báo Tổng thống Donald Trump muốn đưa các đồng minh của mình, bao gồm cả liên minh tình báo Five Eyes và một số nước bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19 vào nhóm họp này để bàn về “tương lai của Trung Quốc”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố hoãn họp G7.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố hoãn họp G7.

Tuyên bố về chủ đề này được đưa ra trong bối cảnh SARS-CoV-2 làm tăng tốc “chiến tranh lạnh” Mỹ-Trung. Mỹ đòi Trung Quốc phải “chịu trách nhiệm” về tình hình dịch COVID-19 hiện nay. Bắc Kinh tố cáo Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đã nói dối khi khẳng định con virus độc hại đã thoát ra từ một phòng thí nghiệm ở Vũ Hán. Mới đây Washington đe dọa “sẽ phản ứng rất mạnh” nếu Trung Quốc áp đặt luật an ninh quốc gia lên Hong Kong.

Tại Biển Đông, các chiến hạm Mỹ thách thức Trung Quốc. Về kinh tế, thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung giai đoạn 1 coi như bị chìm xuồng. Mới đây Washington còn cấm các nhà sản xuất chip điện tử trên thế giới có làm việc với Mỹ cung ứng sản phẩm cho Huawei, một dạng bóp nghẹt kinh tế đối với tập đoàn này. Bắc Kinh trả đũa bằng cách lần đầu tiên từ tháng 3-2018 đã hạ giá đồng nhân tệ 15% so với đô la, dấu hiệu tiên khởi cho một cuộc chiến tranh tiền tệ.

Thông báo của Tổng thống Mỹ được đưa ra trong bối cảnh Thủ tướng Đức Angela Merkel ngày 29-5 là lãnh đạo đầu tiên của các nước thành viên G7 chính thức từ chối lời mời đến Mỹ họp thượng đỉnh. Một phát ngôn viên Chính phủ Đức cho biết việc Thủ tướng Merkel quyết định không dự thượng đỉnh là do tình hình đại dịch. Thủ tướng Canada Justin Trudeau cũng từ chối vì những nguy cơ về y tế. Còn Tổng thống Pháp cho biết có thể đến Mỹ dự thượng đỉnh G7 nếu tất cả các lãnh đạo G7 có mặt.

Vậy thực sự, G7 có vai trò gì? Đầu tiên G6 được hình thành năm 1975 trên cơ sở của nhóm G5 không chính thức (Pháp, Mỹ, Nhật Bản, Anh và CHLB Đức). Người chủ trì cuộc họp đầu tiên là Tổng thống Pháp Valéry Giscard d’Estaing khi ông mời đến lâu đài Rambouillet (ngoại ô Paris) 4 nhà lãnh đạo các nước giàu nhất thế giới thời kỳ đó, cùng với Italy, để “hình thành mối liên hệ trực tiếp giữa các nhà cầm quyền”, “thoát khỏi sự ì ạch của Liên Hiệp Quốc”.

Hội nghị Thượng đỉnh G7 gần đây nhất được tổ chức tại Pháp, năm 2019.
Hội nghị Thượng đỉnh G7 gần đây nhất được tổ chức tại Pháp, năm 2019.

Thực vậy, thế giới lúc ấy vừa trải qua cú sốc dầu lửa năm 1973 khiến nền kinh tế thế giới chao đảo và buộc phương Tây phải điều hòa các chính sách tài chính. Năm 1976, Canada gia nhập nhóm và G7 chính thức hình thành. Vào năm 1997, Nga gia nhập khối: G7 trở thành G8. Nhưng sau đó, Nga lại “bị mời” rút khỏi khối, sau khi Moscow sáp nhập bán đảo Crimea năm 2014.

Mục tiêu của khối G7 là thống nhất với nhau về những định hướng lớn, hơn là đưa ra những quyết định cụ thể. G7 không phải là một định chế quốc tế, đó là một nhóm phi chính thức đóng vai trò định hướng và thúc đẩy chính trị. Các nước thành viên thống nhất để thúc đẩy các vấn đề liên quan đến chính sách an ninh, quản trị toàn cầu hóa và quản lý tài sản công thế giới.

Tuy nhiên, theo thời gian, xuất hiện nhiều vấn đề mới như trật tự kinh tế tự do và chống khủng bố... cỗ máy G7 mất dần hiệu quả. Thêm vào đó, “cùng với những phái đoàn chính thức ngày càng cồng kềnh và vài trăm nhà báo tham gia ngày hội truyền thông này, khả năng hành động đã biến mất”, theo phân tích của ông Pascal Boniface, Giám đốc Viện Quan hệ quốc tế và chiến lược Pháp.

Nhiều chuyên gia khác cho rằng khối G7 không còn phản ánh đúng tình hình thế giới hiện nay. Thực vậy, khối 7 nước có nền công nghiệp phát triển nhất thế giới hiện nay chiếm 45% GDP toàn cầu, thấp hơn hẳn so với 62% GDP thế giới năm 1975 và chỉ chiếm 10% dân số.

Trước sự trỗi dậy của khối G20, được thành lập năm 1999, câu lạc bộ thu hẹp G7 dần mất ảnh hưởng. Khối G20 hiện chiếm đến 85% GDP thế giới (nhưng không gồm một số quốc gia trong số 20 nước giàu nhất thế giới, như Thụy Sĩ hoặc Iran). Chỉ riêng 3 nền kinh tế Trung Quốc - thứ hai thế giới, Ấn Độ - nước đứng thứ 7 và Brazil, quốc gia xếp thứ 9, đã chiếm 21% tài sản toàn cầu.

Giáo sư Christian Lequesne, thuộc trường Khoa học Chính trị Pháp (Sciences Po), cho rằng về mặt quan hệ quốc tế, từ giờ G20 “là một cơ cấu chính đáng hơn” và phù hợp hơn so với G7.

Moscow đã không ít lần thể hiện sự thờ ơ trở lại G8. Tổng thống Putin từng khẳng định, Nga không cần G8. Mặc dù cho biết Nga “không từ chối bất kỳ tiếp xúc nào” nhưng ông Putin cũng đề cập thêm một câu rằng: Nga không đặt ra điều này là “mục tiêu chính”.

Trả lời báo giới ngày 1-6, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitri Peskov nói: “Chúng tôi chưa biết chi tiết về đề xuất này và chúng tôi cũng không biết liệu nó có chính thức hay không. Có rất nhiều câu hỏi: trong khả năng nào Nga sẽ được mời, chương trình nghị sự sẽ là gì, thành phần của nó ra sao...”.

Ông Peskov lưu ý rằng Tổng thống Vladimir Putin “ủng hộ một cuộc đối thoại toàn diện nhưng, trong trường hợp này, chúng tôi cần có thêm thông tin để chúng tôi không phải hối tiếc”. Ông nói thêm rằng có các cơ chế đối thoại hiệu quả khác, bao gồm G20, cho phép các nền kinh tế lớn trên thế giới thảo luận về các vấn đề trong chương trình nghị sự.

Giáo sư Christian Lequesne cho rằng G7 không còn có ích cho ổn định tập thể đối thoại giữa các nền dân chủ tự do... Ngoài ra, các nền dân chủ tự do cũng đang mất hiệu quả khi mà họ cũng bầu ra các nhà lãnh đạo dân túy. Thế giới xưa mà G7 là đại diện đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng về tính hiện đại và, với sự hỗ trợ của người dân, đang đẩy họ theo khuynh hướng chống tự do.

Mộc Thạch (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.