EU trước thách thức di cư

Vụ việc 39 nạn nhân di cư vừa bị phát hiện đã tử vong trong một chiếc container tại cảng Zeebrugge (Bỉ) trước khi nó được vận chuyển tới Anh đã một lần nữa báo động về nạn di cư bất hợp pháp vào châu Âu.

Trước đó, tấn thảm kịch 58 người nhập cư bất hợp pháp cũng tử nạn trong một chiếc container chứa 60 người tại cảng Dover thuộc hạt Kent (Anh) vẫn luôn là nỗi ám ảnh với các nhà chức trách của Lục địa già trước nạn di cư và tội phạm buôn người.

Năm 2015, Liên minh châu Âu (EU) đã tiếp nhận dòng người di cư khổng lồ nhưng các biện pháp ngắn hạn lại gây ra sự chia rẽ giữa các nước thành viên. Giờ đây, EU vẫn bị chia rẽ trước vấn đề di cư và không thiết lập được những quy chế cho phép ứng phó với những cuộc khủng hoảng di cư mới.

Cuộc xung đột Syria đã khiến 4 triệu người phải rời bỏ đất nước vào tháng 5-2015, trong đó 1,8 triệu người đã trốn sang Thổ Nhĩ Kỳ và 1,2 triệu người tới Lebanon. Thêm vào đó là số phận của những người tị nạn Afghanistan, tình hình bạo lực leo thang ở Iraq làm con số người di cư cứ tăng dần.

Chiếc container chở 39 người nhập cư trái phép được phát hiện tại cảng Zeebrugge, Bỉ.
Chiếc container chở 39 người nhập cư trái phép được phát hiện tại cảng Zeebrugge, Bỉ.

Trước đó, các nhà nước châu Âu đã không nhận thức được đầy đủ về mức độ bùng nổ số người tị nạn trên phạm vi toàn cầu. Các hệ thống tiếp nhận di cư và tị nạn của EU đã không được thiết kế để ứng phó với những luồng di cư lớn và bất ngờ. Cho dù đã trải qua 15 năm xây dựng, hệ thống tị nạn chung châu Âu dường như vẫn thiếu tính nhất quán và không tuân thủ các tiêu chuẩn châu Âu về các điều kiện thực thi quyền tị nạn.

Đặc biệt, phải kể đến trường hợp Hy Lạp, một quốc gia thành viên ở cửa ngõ. Năm 2011, Tòa án Nhân quyền châu Âu đã ra quyết định nhằm ngăn câm việc chuyển người xin tị nạn tới Hy Lạp do hệ thống tị nạn của nước này có nhiều khiếm khuyết.

Hội nghị thượng đỉnh Valetta là một cơ hội để khẳng định lại các nguyên tắc đoàn kết, hợp tác và cùng chia sẻ trách nhiệm để quản lý các luồng di cư. Đó cũng là dịp để nhắc nhở các nước châu Phi về trách nhiệm của họ trước việc di dân của công dân nước họ. Tại hội nghị thượng đỉnh này, có 2 công cụ được thông qua: Đó là kế hoạch hành động chi tiết và đầy tham vọng cùng với việc thành lập Quỹ Ủy thác khẩn cấp EU.

Với ngân sách ban đầu là 3,6 tỷ euro - phần lớn lấy từ nguồn dự trữ của Quỹ Phát triển châu Âu. Quỹ Ủy thác khẩn cấp EU nhằm mục đích góp phần cải thiện việc quản lý di cư và giải quyết các nguyên nhân gốc rễ của các luồng di cư bất thường và tình trạng di cư cưỡng bức.

Theo dữ liệu của Liên Hiệp Quốc, 34 triệu người châu Phi thuộc diện “di cư quốc tế”, ít hơn nhiều so với người châu Á (104 triệu); châu Âu (62 triệu) và Mỹ Latin (37 triệu). Điểm đến của hơn một nửa những người di cư châu Phi là một nước khác trong châu lục và chỉ ¼ trong số họ di cư tới châu Âu.

Thảm họa nhân đạo năm 2015 có thể đã gây bất ngờ cho cả công dân châu Âu lẫn cộng đồng quốc tế. Tại sao 500 triệu công dân châu Âu chiếm ¼ tài sản thế giới, lại bị lung lay trước sự xuất hiện bất hợp pháp của 1 triệu người di cư? Sự hoài nghi về khả năng của EU trong việc quản lý loại hình khủng hoảng này càng lớn khi trọng tâm của chính sách quản lý di cư đã vượt ra khỏi các biên giới châu Âu do cách thành viên trong khối này thiếu sự đồng thuận về chế độ tị nạn chung.

Lời hứa hẹn mở các tuyến nhập cư hợp pháp vào EU, cho phép người di cư đến châu Âu một cách an toàn và hợp pháp, đã được đưa vào các kế hoạch hợp tác với tất cả các nước thứ ba kể từ giữa năm 2000. Tuy nhiên, cho đến nay, cam kết này của EU chưa có những bước tiến cụ thể. Quan điểm đối lập giữa các nhà nước thành viên về việc đối xử với người di cư và người tị nạn đã cản trở việc triển khai ra bên ngoài các chính sách tị nạn và nhập cư châu Âu.

Cảnh sát Anh nghi ngờ vụ việc 39 người thiệt mạng trong container có liên quan đến tội phạm buôn người.
Cảnh sát Anh nghi ngờ vụ việc 39 người thiệt mạng trong container có liên quan đến tội phạm buôn người.

Những mâu thuẫn của EU cũng thể hiện qua lập trường không rõ ràng của các nước trong vấn đề quản lý di cư toàn cầu. Hiệp ước Marrakech (Hiệp ước Toàn cầu về di cư an toàn, trật tự và có kiểm soát thông qua tại tại Marrakech) đã được đàm phán theo một quy trình công khai và minh bạch kể từ tháng 9-2016 tại Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc.

Tuy nhiên, khi các chính phủ đã đạt được sự đồng thuận về nội dung vào mùa hè năm 2018 và chỉ vài tháng trước khi nó dự định được thông qua tại Morocco, nhiều nước đã rút khỏi hiệp ước này.

EU đã giao cho Cơ quan Biên phòng và bờ biển châu Âu (EBCG), thường được gọi là Frontex và Văn phòng Hỗ trợ tị nạn châu Âu (EASO) các nhiệm vụ đánh giá rủi ro và cảnh báo sớm. Các nước thành viên EU đã nhất trí về việc cần củng cố các đường biên giới, song họ không chấp nhận việc Frontex can thiệp khi chưa nhận được yêu cầu của nước thành viên gặp khó khăn.

Việc đóng băng các cuộc đàm phán về tương lai của chế độ tị nạn chung EU kể từ tháng 6-2018 đã làm nảy sinh những căng thẳng và những tranh luận không có hồi kết về vấn đề phân bổ người di cư trên lãnh thổ Lục địa già.

Đằng sau các cuộc bút chiến giữa Pháp và Italy về vấn đề người nhập cư, những cuộc dàn xếp không chính thức đã giúp một số nước thành viên tìm ra giải pháp chung ở mưc cục bộ. Tuy nhiên, những dàn xếp này không có tính bền vững bởi chúng chỉ dựa vào thiện chí của một số nước, không tuân thủ những quy tắc cơ bản của châu Âu, đồng thời loại bỏ sự tham gia của các thể chế châu Âu, đặc biệt là Nghị viện và Ủy ban châu Âu, giảm đáng kể tính tác dụng của nó.

Huy Thông (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.