EU trước thách thức di cư

Vụ việc 39 nạn nhân di cư vừa bị phát hiện đã tử vong trong một chiếc container tại cảng Zeebrugge (Bỉ) trước khi nó được vận chuyển tới Anh đã một lần nữa báo động về nạn di cư bất hợp pháp vào châu Âu.

Trước đó, tấn thảm kịch 58 người nhập cư bất hợp pháp cũng tử nạn trong một chiếc container chứa 60 người tại cảng Dover thuộc hạt Kent (Anh) vẫn luôn là nỗi ám ảnh với các nhà chức trách của Lục địa già trước nạn di cư và tội phạm buôn người.

Năm 2015, Liên minh châu Âu (EU) đã tiếp nhận dòng người di cư khổng lồ nhưng các biện pháp ngắn hạn lại gây ra sự chia rẽ giữa các nước thành viên. Giờ đây, EU vẫn bị chia rẽ trước vấn đề di cư và không thiết lập được những quy chế cho phép ứng phó với những cuộc khủng hoảng di cư mới.

Cuộc xung đột Syria đã khiến 4 triệu người phải rời bỏ đất nước vào tháng 5-2015, trong đó 1,8 triệu người đã trốn sang Thổ Nhĩ Kỳ và 1,2 triệu người tới Lebanon. Thêm vào đó là số phận của những người tị nạn Afghanistan, tình hình bạo lực leo thang ở Iraq làm con số người di cư cứ tăng dần.

Chiếc container chở 39 người nhập cư trái phép được phát hiện tại cảng Zeebrugge, Bỉ.
Chiếc container chở 39 người nhập cư trái phép được phát hiện tại cảng Zeebrugge, Bỉ.

Trước đó, các nhà nước châu Âu đã không nhận thức được đầy đủ về mức độ bùng nổ số người tị nạn trên phạm vi toàn cầu. Các hệ thống tiếp nhận di cư và tị nạn của EU đã không được thiết kế để ứng phó với những luồng di cư lớn và bất ngờ. Cho dù đã trải qua 15 năm xây dựng, hệ thống tị nạn chung châu Âu dường như vẫn thiếu tính nhất quán và không tuân thủ các tiêu chuẩn châu Âu về các điều kiện thực thi quyền tị nạn.

Đặc biệt, phải kể đến trường hợp Hy Lạp, một quốc gia thành viên ở cửa ngõ. Năm 2011, Tòa án Nhân quyền châu Âu đã ra quyết định nhằm ngăn câm việc chuyển người xin tị nạn tới Hy Lạp do hệ thống tị nạn của nước này có nhiều khiếm khuyết.

Hội nghị thượng đỉnh Valetta là một cơ hội để khẳng định lại các nguyên tắc đoàn kết, hợp tác và cùng chia sẻ trách nhiệm để quản lý các luồng di cư. Đó cũng là dịp để nhắc nhở các nước châu Phi về trách nhiệm của họ trước việc di dân của công dân nước họ. Tại hội nghị thượng đỉnh này, có 2 công cụ được thông qua: Đó là kế hoạch hành động chi tiết và đầy tham vọng cùng với việc thành lập Quỹ Ủy thác khẩn cấp EU.

Với ngân sách ban đầu là 3,6 tỷ euro - phần lớn lấy từ nguồn dự trữ của Quỹ Phát triển châu Âu. Quỹ Ủy thác khẩn cấp EU nhằm mục đích góp phần cải thiện việc quản lý di cư và giải quyết các nguyên nhân gốc rễ của các luồng di cư bất thường và tình trạng di cư cưỡng bức.

Theo dữ liệu của Liên Hiệp Quốc, 34 triệu người châu Phi thuộc diện “di cư quốc tế”, ít hơn nhiều so với người châu Á (104 triệu); châu Âu (62 triệu) và Mỹ Latin (37 triệu). Điểm đến của hơn một nửa những người di cư châu Phi là một nước khác trong châu lục và chỉ ¼ trong số họ di cư tới châu Âu.

Thảm họa nhân đạo năm 2015 có thể đã gây bất ngờ cho cả công dân châu Âu lẫn cộng đồng quốc tế. Tại sao 500 triệu công dân châu Âu chiếm ¼ tài sản thế giới, lại bị lung lay trước sự xuất hiện bất hợp pháp của 1 triệu người di cư? Sự hoài nghi về khả năng của EU trong việc quản lý loại hình khủng hoảng này càng lớn khi trọng tâm của chính sách quản lý di cư đã vượt ra khỏi các biên giới châu Âu do cách thành viên trong khối này thiếu sự đồng thuận về chế độ tị nạn chung.

Lời hứa hẹn mở các tuyến nhập cư hợp pháp vào EU, cho phép người di cư đến châu Âu một cách an toàn và hợp pháp, đã được đưa vào các kế hoạch hợp tác với tất cả các nước thứ ba kể từ giữa năm 2000. Tuy nhiên, cho đến nay, cam kết này của EU chưa có những bước tiến cụ thể. Quan điểm đối lập giữa các nhà nước thành viên về việc đối xử với người di cư và người tị nạn đã cản trở việc triển khai ra bên ngoài các chính sách tị nạn và nhập cư châu Âu.

Cảnh sát Anh nghi ngờ vụ việc 39 người thiệt mạng trong container có liên quan đến tội phạm buôn người.
Cảnh sát Anh nghi ngờ vụ việc 39 người thiệt mạng trong container có liên quan đến tội phạm buôn người.

Những mâu thuẫn của EU cũng thể hiện qua lập trường không rõ ràng của các nước trong vấn đề quản lý di cư toàn cầu. Hiệp ước Marrakech (Hiệp ước Toàn cầu về di cư an toàn, trật tự và có kiểm soát thông qua tại tại Marrakech) đã được đàm phán theo một quy trình công khai và minh bạch kể từ tháng 9-2016 tại Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc.

Tuy nhiên, khi các chính phủ đã đạt được sự đồng thuận về nội dung vào mùa hè năm 2018 và chỉ vài tháng trước khi nó dự định được thông qua tại Morocco, nhiều nước đã rút khỏi hiệp ước này.

EU đã giao cho Cơ quan Biên phòng và bờ biển châu Âu (EBCG), thường được gọi là Frontex và Văn phòng Hỗ trợ tị nạn châu Âu (EASO) các nhiệm vụ đánh giá rủi ro và cảnh báo sớm. Các nước thành viên EU đã nhất trí về việc cần củng cố các đường biên giới, song họ không chấp nhận việc Frontex can thiệp khi chưa nhận được yêu cầu của nước thành viên gặp khó khăn.

Việc đóng băng các cuộc đàm phán về tương lai của chế độ tị nạn chung EU kể từ tháng 6-2018 đã làm nảy sinh những căng thẳng và những tranh luận không có hồi kết về vấn đề phân bổ người di cư trên lãnh thổ Lục địa già.

Đằng sau các cuộc bút chiến giữa Pháp và Italy về vấn đề người nhập cư, những cuộc dàn xếp không chính thức đã giúp một số nước thành viên tìm ra giải pháp chung ở mưc cục bộ. Tuy nhiên, những dàn xếp này không có tính bền vững bởi chúng chỉ dựa vào thiện chí của một số nước, không tuân thủ những quy tắc cơ bản của châu Âu, đồng thời loại bỏ sự tham gia của các thể chế châu Âu, đặc biệt là Nghị viện và Ủy ban châu Âu, giảm đáng kể tính tác dụng của nó.

Huy Thông (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.