Dư luận quốc tế xung quanh việc Đoàn Thị Hương tiếp tục bị buộc tội

Bị cáo buộc cùng một tội danh trong một vụ án tại Malaysia gây xôn xao dư luận quốc tế đầu năm 2017 nhưng nghi phạm người Indonesia Siti Aisyah đã được tha bổng còn nghi phạm người Việt Nam Đoàn Thị Hương đang phải đối mặt với án tử. Câu hỏi “tại sao” được quốc tế cũng như dư luận Việt Nam cùng lúc đặt ra với nền tư pháp Malaysia.

Điều bất thường

Ngày 17-3, báo The Star dẫn lời tân Chủ tịch Hội Luật sư Malaysia Abdul Fareed Abdul Gafoor khẳng định Tổng Chưởng lý nước này cần giải thích tại sao các cáo buộc giết người đối với bị cáo Đoàn Thị Hương, nghi phạm trong vụ sát hại công dân Triều Tiên Kim Chol, không được hủy bỏ. Tổng Chưởng lý là người có quyền tự ra quyết định về việc tiếp tục hoặc hủy bỏ cáo buộc chống lại một bị cáo nào đó và điều này đã diễn ra nhiều lần.

Theo ông Abdul Fareed Abdul Gafoor, việc Tổng Chưởng lý hủy bỏ cáo buộc đối với nghi phạm người Indonesia Siti Aisyah (hôm 11-3) trong khi vẫn giữ nguyên cáo buộc chống lại Đoàn Thị Hương, mặc dù hai nghi phạm bị cáo buộc cùng tội danh, là điều bất thường. Ông nhấn mạnh, vụ án này đã thu hút sự quan tâm rất lớn từ dư luận quốc tế, do đó có hàng loạt câu hỏi được đặt ra trước quyết định nói trên của Tổng Chưởng lý Tommy Thomas.

Đoàn Thị Hương và Siti Aisyah bị cáo buộc dùng chất độc thần kinh VX sát hại Kim Chol, người mà Mỹ và Hàn Quốc cho rằng chính là Kim Jong-nam, anh cùng cha khác mẹ của lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, tại sân bay quốc tế Kuala Lumpur tháng 2/2017. Hương và Aisyah đều phủ nhận cáo buộc, khẳng định họ bị lừa tham gia một chương trình thực tế có camera giấu kín.

Trong phiên xét xử ngày 11-3 tại Tòa thượng thẩm Shah Alam ở ngoại ô thủ đô Kuala Lumpur, công tố viên rút lại cáo buộc giết người với Aisyah nhưng không nêu lý do. Cô này được phóng thích ngay sau phiên tòa và hiện đã về nước. Trong khi đó, ngày 14-3, Tòa thượng thẩm Shah Alam, bang Selangor, đã quyết định không hủy bỏ cáo buộc đối với bị cáo Đoàn Thị Hương. Phiên tòa đã được hoãn đến ngày 1-4 do tình trạng sức khỏe của Đoàn Thị Hương không đảm bảo.

Việc Aisyah được hồi hương sau phán quyết bất ngờ hôm 11-3 đồng nghĩa với việc Đoàn Thị Hương trở thành nghi can duy nhất trong vụ án này. Phiên tòa xét xử Hương dự kiến tiếp diễn vào ngày 1-4. Nếu bị kết tội, cô sẽ đối mặt với án tử hình bằng hình thức treo cổ.

Ánh mắt thất thần của Đoàn Thị Hương.
Ánh mắt thất thần của Đoàn Thị Hương.

Lý do của “sự im lặng”

Vì sao Tổng Chưởng lý không giải thích lý do về quyết định của mình? Tờ The Guardian dẫn lời Hisyam Teh Poh Teik, người đứng đầu đoàn luật sư bào chữa cho Đoàn Thị Hương cho rằng nghi can Indonesia Siti Aisyah đã được phóng thích nhờ một quyết định chính trị từ Tổng Chưởng lý Malaysia, sau khi cân nhắc yêu cầu từ phía Jakarta để “duy trì mối quan hệ tốt đẹp giữa hai nước”.

Tuy nhiên, không có quyết định chính trị nào như vậy được đưa ra trong trường hợp của Đoàn Thị Hương, khiến luật sư Hisyam tuyên bố đây là phán quyết không công bằng.

Luật sư Hisyam nhấn mạnh, đây là quyết định phân biệt đối xử: “Chúng tôi khiếu nại rằng công tố viên đã không hành động công bằng và chính trực. Hiến pháp của chúng tôi đã bị vi phạm”. Theo luật sư Hisyam, ông Tommy Thomas có “nghĩa vụ đạo đức” phải đến tòa án để giải thích lý do tại sao quyết định tiếp tục truy tố Đoàn Thị Hương mà không phải Siti Aisyah.

Có lẽ, Hisyam Teh Poh Teik, người đứng đầu đoàn luật sư bào chữa cho Đoàn Thị Hương sẽ không để cho những nỗ lực của mình như “muối bỏ bể” và chấp nhận một phán quyết mà theo ông là "sự ngoan cố". Luật sư Hisham ngày 14/3 cho biết phía Đoàn Thị Hương sẽ tiếp tục gửi thư thỉnh cầu thứ hai đến Tổng Chưởng lý Malaysia Tommy Thomas để bác bỏ các cáo buộc với thân chủ của ông.

Nhiều nhà nghiên cứu cũng có đồng quan điểm với luật sư Hisyam Teh Poh Teik rằng vụ tha bổng Aisyah một phần mang tính chính trị và nhờ mối quan hệ Indonesia - Malaysia đã được cải thiện kể từ khi ông Mahathir Mohamad trở lại làm Thủ tướng Malaysia vào năm ngoái.

Bridget Welsh, chuyên gia Đông Nam Á tại Đại học John Cabot ở Rome (Italy) cho rằng: “Quan hệ Malaysia - Indonesia dưới thời Najib không êm đẹp. Mahathir nhận thức được tầm quan trọng của một mối quan hệ tốt đẹp và trong thời đại ngày càng rộng mở như hiện nay, cần ủng hộ liên minh dân chủ”. Năm ngoái, Indonesia đã hỗ trợ Malaysia khi một số quan chức chính phủ cũ, bị truy nã vì tham nhũng, tìm kiếm tị nạn tại Indonesia.

Cũng vào năm ngoái, đúng lúc bê bối tham nhũng ở Malaysia đang “nóng”, Jakarta đã phối hợp với Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) bắt giữ một du thuyền hạng sang ngoài khơi đảo Bali và trao trả cho Malaysia.

Nhà báo James Pearson, trưởng văn phòng Reuters tại Hà Nội và Phnom Penh, cũng bình luận rằng quyết định không rút lại cáo buộc với Đoàn Thị Hương “là hành động ngoan cố của cơ quan công tố Malaysia”.

Nỗ lực từ phía Việt Nam

Trong những ngày qua, các cơ quan chức năng của Việt Nam đã tiến hành nhiều biện pháp bảo hộ công dân, đảm bảo công bằng, quyền và lợi ích hợp pháp cho Đoàn Thị Hương.

Chiều 12-3, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh đã có cuộc điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Saifuddin Abdullah. Tiếp đó, ngày 13-3, Bộ trưởng Tư pháp Lê Thành Long cũng có thư gửi Tổng Chưởng lý Malaysia Tommy Thomas. Ngày 14-3, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng đã gặp Đại sứ Malaysia tại Việt Nam Zamruni Khalid, đề nghị phía Malaysia bảo đảm xét xử công bằng, khách quan, trả tự do cho công dân Việt Nam Đoàn Thị Hương.

Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia đã thăm lãnh sự đối với Đoàn Thị Hương ngay sau phiên tòa ngày 11-3. Tại phiên tòa sáng 14-3, Đại sứ Việt Nam tại Malaysia Lê Quý Quỳnh cũng trực tiếp tham dự để kịp thời hỗ trợ công dân Đoàn Thị Hương khi cần thiết. Đại sứ Lê Quý Quỳnh đã gặp và thăm hỏi, động viên Đoàn Thị Hương ngay sau khi kết thúc phiên tòa.

Cần nói thêm rằng, ngay từ khi vụ việc xảy ra, Bộ Ngoại giao Việt Nam đã chỉ đạo các cơ quan liên quan tiếp xúc với công dân Đoàn Thị Hương và gia đình, giải thích, hỗ trợ pháp lý, tìm luật sư, tìm kiếm nhân chứng theo đúng quy định của pháp luật sở tại và thông lệ quốc tế.

Đại diện của Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia thường xuyên tiếp xúc với Đoàn Thị Hương và có mặt tại các phiên tòa, sẵn sàng hỗ trợ Đoàn Thị Hương khi cần thiết. Việt Nam cũng nhiều lần nêu vụ việc trong trao đổi các cấp kể cả cấp cao với Malaysia, đề nghị phía Malaysia xét xử công bằng, đảm bảo mọi quyền lợi hợp pháp của công dân Đoàn Thị Hương.

Hà Phương (tổng hợp)

Các tin khác

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.