Đối thoại Mỹ - Trung tại Shangri-La 2024

Đối thoại Shangri-La có tên đầy đủ là Hội nghị An ninh châu Á, là cơ chế đối thoại an ninh đa phương thường niên do Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế Anh (IISS) khởi xướng vào năm 2002 và được Chính phủ Singapore hỗ trợ, có đặc điểm cấp bậc cao, quy mô rộng, tầm ảnh hưởng lớn và đến lần này là lần thứ 20 được tổ chức.

Chung mục đích vì hòa bình và ổn định

Đối thoại Shangri-La năm nay thu hút hơn 550 đại diện đến từ hơn 40 quốc gia và khu vực trên thế giới. Chương trình nghị sự của Hội nghị tương tự như những năm trước, kéo dài 3 ngày, bao gồm một loạt hoạt động như bữa tối khai mạc, 7 phiên họp toàn thể, 6 diễn đàn đặc biệt và 2 hội nghị bàn tròn cấp bộ trưởng. Tại bữa tiệc khai mạc, Tổng thống Philippines Marcos Jr. được mời phát biểu.

1000022643.jpg -0
Trong những năm gần đây, hội nghị tại Singapore này đã trở thành “nhiệt kế” của cạnh tranh Mỹ - Trung.

Tại phiên họp toàn thể, Tổng thống Indonesia Prabowo và Bộ trưởng Quốc phòng của nhiều nước lần lượt tham gia phát biểu. Các chủ đề chính bao gồm quan hệ đối tác chiến lược của Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, tăng cường quản lý khủng hoảng trong cạnh tranh, cách tiếp cận của Trung Quốc đối với an ninh toàn cầu… 6 diễn đàn đặc biệt sẽ tập trung vào hợp tác quốc phòng và an ninh của các nước nhỏ, trí tuệ nhân tạo, hành động nhân đạo toàn cầu…

Chuyên gia quân sự từng 10 lần tham gia Đối thoại Shangri-La, Triệu Tiểu Trác  cho rằng, theo đuổi hòa bình, ổn định và phát triển vẫn là mong muốn chủ đạo và sự đồng thuận cơ bản ở châu Á - Thái Bình Dương. Hầu như tất cả các nước trong khu vực đều không muốn can dự hay chứng kiến sự đối đầu giữa Trung Quốc và Mỹ. Lãnh đạo Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc gần đây đã tổ chức hội đàm và 3 nước cùng bày tỏ mong muốn duy trì hòa bình và ổn định ở Đông Bắc Á. Ngay cả Mỹ cũng hy vọng duy trì đối thoại với Trung Quốc và giải quyết những bất đồng để đối thoại tối đa hóa lợi ích của chính mình.

Đường dây nóng quân sự Mỹ - Trung?

Theo bình luận của tờ Foreign Policy, Trung Quốc và Mỹ hiện đang bước vào thời khắc ngoại giao mới, có phần tích cực tuy không phải là hòa hoãn hoàn toàn. Các kênh liên lạc mới dường như đang làm chững lại vòng xoáy đi xuống giữa hai siêu cường, vốn đe đọa đẩy đến chỗ xung đột. Kênh liên lạc đề xuất được mở ra khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin gặp người đồng cấp Trung Quốc Đổng Quân lần đầu tiên tại Đối thoại Shangri-La 2024 vừa qua. Các cuộc thảo luận chuẩn bị cho cuộc gặp đã diễn ra trước đó.

Đề xuất kênh liên lạc mở ra giữa người đứng đầu Bộ Chỉ huy Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (INDOPACOM) của Mỹ và Bộ Tư lệnh chiến khu miền Đông của Trung Quốc đã có từ lâu. Một cuộc gặp gỡ giữa hai nhà lãnh đạo quân sự khó có thể tạo ra những đột phá ngoại giao, nhưng chỉ riêng việc hai bên có thể gặp mặt đã là một bước tiến đáng hoan nghênh và có phần đáng ngạc nhiên sau nhiều năm lạnh nhạt.

Trong những năm gần đây, hội nghị tại Singapore này đã trở thành “nhiệt kế” cho cạnh tranh Mỹ-Trung, giống như Hội nghị An ninh Munich đối với quan hệ giữa phương Tây và Nga. Hai cuộc Đối thoại Shangri-La gần đây nhất diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Trung xấu đi nhanh chóng do nhiều sự cố như vụ bê bối khinh khí cầu hồi đầu năm 2022. Bộ trưởng Quốc phòng của hai bên thậm chí còn không đối thoại trực tiếp trong suốt năm 2023. Năm nay, bầu không khí đã khác: Quan hệ hai bên đã cải thiện trong 12 tháng qua, do đó hai Bộ trưởng có đã tránh dùng bài phát biểu của mình như là biện pháp dọa nạt công khai để leo thang căng thẳng.

Ý tưởng về việc liên kết trực tiếp giữa INDOPACOM và Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) đã được nhen nhóm từ cuộc họp tháng 11/2023 tại Woodside, California. Tổng thống Mỹ Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí về việc thiết lập kênh liên kết này. Đô đốc Hải quân Mỹ John Aquilin, người vừa thôi chức Tư lệnh INDOPACOM sau đó đã nhiều lần cố gắng thiết lập liên kết này. 

Trong tháng 5, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ely Ratner đã trao đổi với người đồng cấp, Thiếu tướng Lý Bân thuộc Quân ủy Trung ương Trung Quốc. Theo bản ghi của Mỹ về cuộc trò chuyện, Ratner đề nghị cả Tư lệnh Chiến khu miền Nam và miền Đông của Trung Quốc tham gia các cuộc gọi thường xuyên. Nhưng nếu chỉ có một kênh duy nhất, Mỹ hy vọng đó sẽ là Tư lệnh Chiến khu miền Đông. Người kế nhiệm ông Aquilino là Đô đốc Hải quân Mỹ Samuel Paparo, vừa nhận chức hồi tháng 4.

Tất nhiên, theo các nhà phân tích, có nhiều lý do để hoài  nghi những gì một kênh liên lạc quân sự mới có thể đạt được. Cái gọi là “đường dây nóng” giữa hai quân đội nghe có vẻ hấp dẫn về mặt giấy tờ nhưng thường không mang lại nhiều hiệu quả trên thực tế. Một ví dụ gần đây: Năm 2023, Tổng thống Philippines Marcos Jr. và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí thiết lập một đường dây nóng tương tự để giải quyết căng thẳng ở Biển Đông. Nếu vẫn còn tồn tại thì cho đến nay, chưa có bên nào sử dụng kênh liên lạc này. Hồi tháng 3, ngay sau khi Trung Quốc leo thang căng thẳng trên biển, trong một cuộc phỏng vấn, ông Marcos Jr. đã được hỏi liệu có đường dây liên lạc cá nhân nào với ông Tập Cận Bình đã được thiết lập hay không, ông nói: “Tôi e là vẫn chưa!”.

Còn cả những thách thức sâu sắc hơn về cơ cấu, tổ chức cũng khiến cho đường dây nóng này chưa chắc đã hiệu quả. Với quân đội Mỹ, sự phân cấp cụ thể, trao cho những chỉ huy như Paparo quyền đưa ra quyết định. Còn với quân đội Trung Quốc, sự tập trung thể hiện rõ hơn nhiều và các quyết định quan trọng được đưa ra ở Bắc Kinh. Do đó, thông tin liên lạc giữa hai bên lại mang những mục đích khác nhau. Nói một cách đơn giản, Mỹ muốn sử dụng các diễn đàn song phương để thảo luận và giải quyết các vấn đề thực chất, trong khi Trung Quốc thường coi chúng như một cơ chế để phàn nàn về hành vi của Mỹ.

Huy Thông

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.