Điều chỉnh hoạt động của CIA: Được cái này, mất cái kia

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa có những quyết định điều chỉnh đối với hoạt động của Cục tình báo trung ương (CIA) theo hướng kiểm soát chặt chẽ, không để "tự tung tự tác" như người tiền nhiệm. Ông sẵn sàng trao cho CIA quyền hạn này, nhưng cũng thu hồi lại quyền hạn khác.

Cho cái này

Cái mà ông Trump "cho" CIA mới nhất là trao cho cơ quan tình báo này quyền được triển khai trở lại chương trình máy bay không người lái sát thương nhằm tiến hành các cuộc không kích các mục tiêu khủng bố ở nước ngoài. Tờ The Wall Street Journal thông tin, ngay khi vừa nhậm chức, Tổng thống Trump đã quyết định cấp lại quyền triển khai chương trình máy bay không người lái sát thương cho CIA sau cuộc họp với các quan chức lãnh đạo cấp cao của cơ quan này vào ngày 21-1-2017 vừa qua.

Việc cấp lại quyền này nhằm mục đích giúp cho CIA có điều kiện tốt hơn trong cuộc chiến chống Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) và các nhóm khủng bố khác.

Phiến quân đối lập FSA ở Syria đang rơi vào hụt hẫng sau khi chương trình hỗ trợ cho họ bị cắt.
Phiến quân đối lập FSA ở Syria đang rơi vào hụt hẫng sau khi chương trình hỗ trợ cho họ bị cắt.

Theo The Wall Street Journal, kể từ sau cuộc họp đó, CIA đã bắt đầu triển khai trở lại chương trình máy bay không người lái sát thương và đã tổ chức ít nhất một cuộc tấn công, giết chết Abu al-Khayr al-Masri, một chỉ huy cao cấp của Al-Qaeda tại Syria và là con rể của ông trùm Osama bin Laden.

Truyền thông Mỹ chưa thể xác minh được liệu CIA còn tổ chức các đợt tấn công nào khác nữa ngoài Syria hay không. Những vụ việc xảy ra ở Pakistan và Afghanistan vừa qua không thể được xem là nằm trong chương trình của CIA.

CIA bắt đầu thử nghiệm sử dụng máy bay không người lái sát thương để tấn công các mục tiêu cao cấp trong cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu triển khai từ đầu những năm 2000, ngay sau sự kiện khủng bố ngày 11-9-2001.

Khi đó, CIA sử dụng những chiếc MQ-1 Predator do quân đội quản lý để thử nghiệm chương trình. Chính quyền của Tổng thống George W. Bush khi đó đã tiến hành 57 cuộc tấn công ở Afghanistan, Pakistan, Somalia và Yemen, theo số liệu từ Cục Báo chí điều tra Mỹ (BIJ). Dưới thời Tổng thống Barack Obama, chương trình bỗng gia tăng tần suất, số lượng các cuộc tấn công, với 563 cuộc tấn công ở nhiều quốc gia khác nhau.

Sự gia tăng tấn công bằng máy bay không người lái được cho là một bước trong chiến lược của Tổng thống Obama là rút binh sĩ quân đội từ các chiến trường ở Trung Đông về nước, chỉ để lại số lượng nhỏ binh sĩ, sĩ quan và sử dụng một cơ số nhỏ lính đặc nhiệm và các phương án sát thương ít rủi ro, như máy bay không người lái tấn công.

Việc ông Obama ưu tiên sử dụng máy bay không người lái đã gây tranh cãi, đặc biệt là sau khi có những bài báo phản ánh những vụ bắn nhầm, lạc địa chỉ ở Afghanistan, các khu bộ lạc Pakistan và ở Yemen làm chết nhiều thường dân, từ đó dẫn đến việc Tổng thống Obama phải chuyển giao quyền kiểm soát chương trình máy bay không người lái sát thương từ CIA sang cho Bộ Quốc phòng. Tuy nhiên, ngay cả khi được giao cho Bộ Quốc phòng quản lý, máy bay không người lái vẫn gây ra nhiều vụ bắn nhầm đáng tiếc liên tục trong năm 2015.

Việc Tổng thống Trump trao lại quyền kiểm soát chương trình máy bay không người lái sát thương đồng nghĩa với việc phục hồi cho CIA hầu như tất cả những quyền hạn mà cơ quan này đã có trước kia. Chỉ trừ những việc mà ông thu hồi.

Và lấy lại cái kia

Cái mà ông Trump "lấy lại" từ CIA chính là điều mà giới chức diều hâu ở Washington và các đồng minh phản đối nhất: chương trình hỗ trợ cho phiến quân đối lập ở Syria chống Tổng thống Bashar al-Assad. Chương trình này bao gồm tài chính chi trả lương cho binh sĩ và sĩ quan chỉ huy, huấn luyện kỹ chiến thuật, vũ khí đạn dược và một số tên lửa chống xe tăng.

Việc thu hồi chương trình hỗ trợ phiến quân được cho là một động thái phản hồi sau những vụ tấn công của lực lượng khủng bố thánh chiến, đồng thời phản ánh những vấn đề bất hợp lý nảy sinh trong suốt quá trình triển khai chương trình.

Tháng 6-2016, thông tin báo chí rộ lên việc các quan chức tình báo Jordan đã lấy cắp các vũ khí mà CIA và Arập Xêút viện trợ cho phiến quân Syria. Số vũ khí bị lấy cắp đã được CIA vận chuyển đến Jordan để cung cấp cho phiến quân Syria.

Sau khi lấy cắp, các quan chức tình báo Jordan mang số vũ khí đó bán ra thị trường đen, để rồi cuối cùng chúng được mang trở lại gây ra vụ xả súng ở một trại huấn luyện cảnh sát ở Amman.

Sự việc này đã gây ra làn sóng chỉ trích gay gắt đối với không chỉ cơ quan tình báo Jordan mà quan trọng hơn làm cho CIA giảm uy tín trong việc triển khai chương trình. Nhiều nghị sĩ không còn tin tưởng vào trách nhiệm của CIA trong việc triển khai chương trình hỗ trợ phiến quân nữa và kêu gọi bàn giao trách nhiệm viện trợ đó cho các đồng minh trong khu vực.

Trên thực tế, việc ông Trump thu hồi chương trình viện trợ, hậu thuẫn của CIA dành cho các nhóm Syria đối lập hoàn toàn phù hợp với chiến lược mới của ông tại mặt trận Syria cũng như toàn bộ khu vực Trung Đông. Nước Mỹ của ông Trump không còn đối chọi với nước Nga về chính sách đối với cuộc nội chiến Syria, mà đang đi theo hướng hợp tác để cùng nhau tìm giải pháp thích hợp nhất, thỏa đáng nhất cho tất cả các bên liên quan ở Syria (trừ IS).

Hiện tại, tuy chính quyền Trump chưa chính thức tuyên bố chính sách chắc chắn của mình đối với Syria và cả Iraq, nhưng việc rút lại chương trình viện trợ trong giai đoạn hiện nay rõ ràng đang gây thêm khó khăn vốn đã đầy ắp cho phiến quân đối lập ở Syria.

An Tôn (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.