“Đạo chích” nơi cửa Phật

Liên tiếp xảy ra trộm cắp

Mỗi năm, Việt Nam có khoảng 8.000 lễ hội lớn nhỏ được tổ chức, tính cả lễ hội truyền thống và lễ hội mới. Phần lớn các lễ hội lại đổ dồn vào dịp đầu xuân, người dân, du khách đi du xuân, trảy hội, lễ chùa rất đông, với số tiền cúng lễ, công đức lớn, bởi vậy nhiều nơi trở thành “miếng mồi béo bở” của những kẻ trộm cắp. Liên tiếp các vụ trộm cắp cổ vật, tiền công đức tại các đình chùa xảy ra dù đã được cảnh báo.

Ngày 6/3/2024, Công an huyện Quốc Oai nhận được đơn trình báo chùa Sùng Quang, xã Liệp Tuyết bị kẻ gian đột nhập, cạy phá 4 hòm công đức trộm cắp tiền bên trong. Tiếp nhận thông tin, Công an huyện khẩn trương điều tra, làm rõ vụ việc. Đến 14 giờ cùng ngày, Công an huyện Quốc Oai bắt giữ đối tượng gây án là Nguyễn Quyết Chí (sinh năm 1989, hộ khẩu thường trú tại xã Nghĩa Hương, huyện Quốc Oai, Hà Nội). Mặc dù mới bị tai nạn xe máy và bị gãy xương bàn chân trái, đang dùng nạng để di chuyển, nhưng Nguyễn Quyết Chí vẫn “quyết chí” đi trộm cắp để lấy tiền tiêu xài cá nhân.

Khoảng nửa đêm ngày 2/3, Chí chuẩn bị búa, dao phay rồi đi bộ từ nhà đến chùa Sùng Quang để trộm cắp tiền trong hòm công đức. Đối tượng dùng dao phay và búa cạy bung cửa 4 hòm công đức, lấy toàn bộ số tiền bên trong là 2,9 triệu đồng. Thấy việc trộm cắp dễ dàng nên đêm ngày 6/3, với thủ đoạn như trên, đối tượng tiếp tục đột nhập chùa Phúc Nguyên, xã Thạch Thán (huyện Quốc Oai) trộm cắp được 1,6 triệu đồng. Theo hồ sơ, Chí đã có 2 tiền án về tội trộm cắp tài sản.

Ngày 5/3, Công an quận Cầu Giấy đã bắt giữ đối tượng Chu Văn An (25 tuổi, trú tại Phùng Xá, Thạch Thất, Hà Nội) để điều tra về hành vi trộm cắp tài sản.

Theo đó, ngày 28/2, Công an quận Cầu Giấy tiếp nhận đơn trình báo của ông Nguyễn Văn Phúc, Trưởng tiểu ban quản lý di tích Đình Mai Dịch (Cầu Giấy, Hà Nội) về việc bị kẻ gian đột nhập vào đình trộm cắp số tiền gần 50 triệu đồng trong két sắt.

Nhận thấy vụ việc có tính chất phức tạp, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh trật tự, lãnh đạo Công an quận Cầu Giấy đã chỉ đạo Đội Cảnh sát hình sự và Công an phường Mai Dịch triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ điều tra làm rõ đối tượng thực hiện hành vi phạm tội.

Chỉ vài  ngày sau, Đội Cảnh sát hình sự và Công an phường Mai Dịch đã phát hiện và bắt giữ thủ phạm là đối tượng Chu Văn An tại một quán game trên địa bàn quận Cầu Giấy. Đáng chú ý, Chu Văn An đã có 2 tiền án về tội trộm cắp tài sản.

Trước đó, Công an thành phố Uông Bí (tỉnh Quảng Ninh) cũng đã bắt 1 đối tượng có hành vi trộm cắp tiền tại chùa Đồng, khu di tích Yên Tử thuộc thôn Năm Mẫu, xã Thượng Yên Công, thành phố Uông Bí.

Theo đó, rạng sáng 29/1/2024, Công an xã Thượng Yên Công phối hợp Ban quản lý Yên Tử và người dân địa phương bắt quả tang Chu Văn Sính, sinh năm 1989, trú tại thôn Trạch Lộ, xã Hà Kỳ, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương có hành vi trộm cắp tiền giọt dầu tại Chùa Đồng.

Theo tài liệu điều tra, ngày 28/1, Chu Văn Sính điều khiển xe môtô biển kiểm soát 34B1-521.81 đi từ nhà đến thôn Năm Mẫu 1, xã Thượng Yên Công để xe lại rồi đi bộ lên Chùa Đồng với mục đích lợi dụng sơ hở thực hiện hành vi trộm cắp tài sản. Đến khoảng 1 giờ ngày 29/1, đối tượng quan sát thấy quanh khu vực chùa Đồng vắng người nên đã tiến hành dùng khò ga mini phá 4 chiếc khóa nơi chứa tiền giọt dầu Chùa Đồng.

Trong khi đối tượng đang lấy tiền cho vào bao tải dứa màu trắng thì bị lực lượng chức năng và nhân dân bắt quả tang. Tang vật thu được gồm: 3.441.000 đồng tiền mặt cùng một số dụng cụ đối tượng dùng để thực hiện hành vi phạm tội (4 bình ga mini, 2 đầu khò, 2 thanh kim loại).

Vào ngày 23/1/2024, Công an huyện Ba Vì (Hà Nội) cũng đã bắt giữ nhóm đối tượng gây ra các vụ cậy phá hòm công đức, trộm cắp tiền gồm: Nguyễn Mạnh Quỳnh (sinh năm 2008, ở xã Minh Quang, huyện Ba Vì, Hà Nội), Hà Kim Tuyến (sinh năm 2007) và Nguyễn Duy Quân (sinh năm 2009) cùng trú tại xã Đồng Trung, huyện Thanh Thủy (tỉnh Phú Thọ).

Theo tài liệu điều tra, ngay sau khi nhận được thông tin trình báo của một di tích đền, chùa trên địa bàn xã Minh Quang về việc có kẻ gian cạy phá 9 hòm công đức lấy trộm số tiền hơn 8 triệu đồng, Công an huyện Ba Vì đã nhanh chóng xác định thủ phạm gây ra là nhóm thanh thiếu niên sống lang thang và di chuyển nhiều địa bàn ở nội thành Hà Nội, hoặc đi các tỉnh ngoài như Yên Bái, Hà Giang… Chỉ 5 ngày sau, Công an huyện Ba Vì đã tóm gọn các đối tượng khi đang chơi bi-a tại khu vực phường Tây Tựu, quận Bắc Từ Liêm (Hà Nội).

Tại cơ quan Công an, các đối tượng khai nhận, do không có việc làm ổn định và hết tiền tiêu xài, nghiện bi-a, nên Nguyễn Mạnh Quỳnh đã rủ Hà Kim Tuyến và Nguyễn Duy Quân đi từ khu vực phường Tây Tựu, quận Bắc Từ Liêm đến các đền, chùa thuộc địa phận huyện Ba Vì để cậy hòm công đức, trộm cắp tiền.

Khoảng 23h30 ngày 7/1, Quỳnh điều khiển xe máy nhãn hiệu Honda Wave, màu đen, không gắn biển kiểm soát chở phía sau là Tuyền và Quân đi theo đường quốc lộ 32 lên ngôi chùa ở xã Minh Quang, huyện Ba Vì, rồi để xe máy ở bãi xe của chùa.

Khoảng 1h30 rạng sáng ngày 8/1, Quỳnh cùng Tuyến và Quân dùng đèn điện thoại soi bên trong các hòm công đức đặt bên ngoài nhưng không thấy có tiền, nên đã rủ nhau đi bộ sang ngôi đền bên cạnh để trộm cắp tài sản.

Tại đây, cả 3 rón rén đi theo đường bậc thang, từ chính diện đến hậu cung. Sau đó, Quân đi ra phía ngoài cảnh giới còn Quỳnh và Tuyến vào bên trong đền dùng dao và kìm cậy phá 9 hòm công đức trộm tiền rồi cho vào ba lô. Lấy được tiền, nhóm đối tượng nhanh chóng lên xe bỏ đi.

Trên đường, nhóm của Quỳnh, Quân và Tuyến dừng lại mở balo đếm tiền, được hơn 8 triệu đồng. Trong đó có 7 triệu đồng tiền chẵn, cả 3 đã chia nhau tiêu xài, sử dụng cá nhân hết. Còn khoảng 1 triệu 150 nghìn đồng tiền lẻ gồm các mệnh giá nhỏ, các đối tượng cất giữ, chưa sử dụng.

Điều tra mở rộng, từ cuối tháng 10/2023 đến ngày 8/1/2024, các đối tượng đã thực hiện 4 vụ cậy phá hòm công đức tại một số đền chùa, lấy trộm tổng số tiền khoảng 15,2 triệu đồng. Ngoài ra, các đối tượng còn thực hiện 4 vụ trộm cắp tài sản xe máy trên địa bàn xã Minh Quang và tại huyện Mèo Vạc (tỉnh Hà Giang), lấy trộm tổng cộng 5 chiếc xe máy.

Cần sớm có giải pháp

Thông thường nhiều người sẽ có quan niệm không ai dám trộm cắp đồ đình chùa vì rất dễ “phải tội”, nên việc trông coi đình chùa vì thế cũng sơ xài hơn. Thế nhưng trên thực tế dù đã được lực lượng chức năng bắt giữ, xử lý nhiều đối tượng có liên quan, nhưng vấn nạn, trộm cắp tài sản tại các nhà thờ, đình làng, điểm di tích vẫn diễn ra. Các đối tượng trộm cắp phần lớn là nghiện ma túy, nghiện game, túng bấn nên sẽ bất chấp là liều, miễn là có tiền.

Các đối tượng “nhắm đến” các nhà thờ, đình làng, điểm di tích không có người trông coi hoặc có trông coi một cách sơ sài, nhất là không có hệ thống thiết bị cảnh báo chống trộm để lén lút trộm cắp tài sản có giá trị bên trong.

Trông coi các đình làng, nhà thờ phần lớn là những người lớn tuổi, lại không thường xuyên, nên các đối tượng rất dễ dàng để đột nhập vào bên trong trộm cắp tài sản.

Trước đó một đoạn clip lan truyền trên mạng xã hội ngày 3/1/2024 đăng tải cặp nam nữ đi xe máy đến một ngôi chùa trên địa bàn được cho là huyện Đức Huệ (Long An) vào đốt nhang lạy phật và tham quan khu vực xung quanh. Khi bước vào trong sân, người phụ nữ cầm nhang đi khấn vái, còn thanh niên đi cùng tiếp cận nơi có hòm công đức quan sát các vị trí.

Thời điểm trên, phật tử ra sau nhà. Lập tức người phụ nữ ra hiệu cho người nam giới ngồi xuống ngay trước hòm công đức chờ cơ hội. Đúng lúc vắng người, đối tượng rút từ túi xách mang theo đoạn cây nhỏ, trên đầu cây gắn loại băng keo hai mặt để đưa vào kẻ hở rút tiền bên trong.

Với động tác chuyên nghiệp, đối tượng liên tục kéo ra nhiều tờ giấy bạc dính đầu băng keo của đoạn cây. Đối tượng liên tục làm nhiều lần đến lúc người phụ nữ cầm nhang đi qua ra dấu dừng lại thì mới đứng dậy bước đi.

Sau đó, 2 người bước ra sân khấn vái vài lần rồi mới nổ máy xe chạy ra đường tỉnh hướng về trung tâm huyện Đức Hòa (Long An). Clip lan truyền trên mạng khiến cư dân mạng vô cùng bức xúc, bởi ngay nơi cửa Phật cả hai lại thực hiện hành vi trộm cắp tinh vi như vậy, dù trước đó cũng đã thấp hương khấn vái rất thành tâm.

Tại đình làng Đốc Sơ, phường Hương Sơ (thành phố Huế), kẻ gian đã phá khóa đình làng, lẻn vào bên trong lấy trộm 1 bộ lư đồng, 3 bộ đèn thờ bằng đồng và 1 phèn la bằng đồng.

Tiếp đó, kẻ gian đã phá khóa, đột nhập nhà thờ họ Lê Văn, tại phường Hương Sơ (thành phố Huế) lấy trộm 2 bức liễn gỗ; 2 bức hoành bằng gỗ. Tại nhà thờ số 58 Tăng Bạt Hổ, phường Tây Lộc (thành phố Huế), kẻ gian cũng đã phá khóa, lấy trộm 2 bộ lư đồng và 2 con hạc bằng đồng.

Kẻ gian cũng đã đột nhập di tích Điện Voi Ré (373 Bùi Thị Xuân, Thủy Biều, thành phố Huế) cắt khuy khóa, lấy trộm 1 bức hoành…

Nguyên nhân trộm cắp có phần do công tác quản lý, bảo vệ các cổ vật tại nhiều đình làng, chùa, di tích vẫn còn rất lỏng lẻo. Nhu cầu sưu tầm cổ vật ngày càng cao, thị trường buôn bán cổ vật vẫn diễn ra rất sôi động, nên phát sinh nạn trộm cắp tài sản tại các nhà thờ, đình làng, điểm di tích. Chưa kể những ngày đầu năm là mùa du lịch, lễ hội, người đi chùa đi lễ nhiều, số tiền công đức lớn là cơ hội để các đối tượng trộm cắp nhòm ngó, để ý.

Trước khi gây án, các đối tượng thường khảo sát kỹ giá trị của các đồ thờ cúng, nhất là nắm rõ tình hình lối ra vào, sau đó tìm cách đột nhập vào bên trong, dùng các vật dụng đa năng để cắt khóa cửa hoặc trèo lên mái đình dỡ ngói để vào bên trong lấy cắp tài sản.

Công an các địa phương khuyến cáo, bên cạnh chức năng, nhiệm vụ của lực lượng Công an trong việc tăng cường tuần tra, kiểm soát, bám nắm, quản lý địa bàn thật chắc thì các dòng họ, làng xã, nhân viên bảo vệ di tích cũng cần chủ động hơn nữa trong việc nâng cao tinh thần cảnh giác, bảo quản, bảo vệ tài sản của dòng họ mình, tránh để kẻ xấu có cơ hội thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.

Không chỉ phân công người trực bảo vệ vào ban đêm, tại các nhà thờ, đình làng, điểm di tích cần trang bị hệ thống chống trộm. Nếu phát hiện đối tượng tình nghi, cần báo ngay với lực lượng công an gần nhất để phối hợp xử lý.