Cuộc đua chất bán dẫn bộc lộ mất cân bằng toàn cầu

Tình trạng thiếu chất bán dẫn trên toàn cầu, kể từ đại dịch COVID-19, đã thu hút sự chú ý đến lĩnh vực rất quan trọng cho sự phát triển công nghiệp này và làm nổi bật sự mất cân bằng công nghệ đáng kể giữa các khu vực kinh tế lớn trên thế giới.

Đài Loan (Trung Quốc) và Hàn Quốc là hai trung tâm sản xuất chất bán dẫn tiên tiến nhất và chiếm hơn một nửa sản lượng thế giới. Về phần mình, Mỹ, do tập trung vào thiết kế (với mong muốn quyết duy trì vị trí thống trị) đã tụt hậu trong kỹ thuật sản xuất và giờ đây họ đang cố gắng bắt kịp. Còn châu Âu đang tập trung vào các bộ xử lý thu nhỏ kém tiên tiến hơn, đặc biệt dùng trong ngành công nghiệp ô tô.

Châu Âu giữ một phần khiêm tốn nhưng họ đang cố gắng quay trở lại cuộc đua, thông qua các quan hệ đối tác. Cuối cùng, Trung Quốc đang thực hiện các biện pháp không giới hạn để tăng sản lượng và tiến gần hơn đến các tiêu chuẩn thu nhỏ tiên tiến nhất, nhưng đang gặp khó khăn trong việc đảm bảo đầy đủ chất lượng sản phẩm.

Cuộc đua chất bán dẫn bộc lộ mất cân bằng toàn cầu -0
Hãng Samsung của Hàn Quốc là một trong những tay chơi đáng gờm trong cuộc đua chất bán dẫn.

Bước tụt hậu của châu Âu về chất bán dẫn có liên quan đến sự suy yếu của lĩnh vực điện tử nói chung ở châu lục này. Vào những năm 1990, châu Âu đã tạo ra những thương hiệu điện thoại hàng đầu như Nokia. Chất bán dẫn cũng đi theo một quỹ đạo tương tự. 30 năm trước, châu Âu có vị thế hùng mạnh với 40% sản lượng chất bán dẫn trên thế giới, nhưng vị thế này giờ đây chỉ giới hạn ở mức 10% thị trường. Tình hình của châu Âu khiến người ta liên tưởng đến tình hình của Trung Quốc nhiều hơn là Mỹ. Mặc dù Trung Quốc sản xuất khoảng 1/4 bộ vi xử lý của thế giới, nhưng nước này đang gặp khó khăn trong việc hướng tới những sản phẩm tinh xảo hơn và vẫn phụ thuộc nhiều vào các nước láng giềng châu Á phát triển hơn. Thông báo của Thierry Breton về chương trình trị giá 145 tỷ euro nhằm hiện đại hóa ngành công nghiệp bán dẫn châu Âu từ nay đến năm 2030 đã được đón nhận nồng nhiệt trong năm 2021, đặc biệt bởi các đối tác tiềm năng của Mỹ như Intel. Tiêu chuẩn an toàn trong lĩnh vực ô tô đương nhiên nghiêm ngặt hơn nhiều so với lĩnh vực thiết bị di động.

Tương tự, yêu cầu thu nhỏ đối với điện thoại thông minh không giống như đối với các phương tiện giao thông. Sự chậm trễ của châu Âu trong cuộc đua thu nhỏ không nhất thiết có nghĩa là thiếu các kỹ năng công nghệ quan trọng. Ứng dụng công nghiệp của chip châu Âu rất đa dạng, chẳng hạn từ lĩnh vực thông tin đến năng lượng.

Là tấm gương cho sự thành công về công nghệ đối với một thế giới đang thiếu hụt, tiến bộ của Đài Loan là kết quả của một chiến lược dài hạn trong nhiều thập kỷ. Ngay từ những năm 1970 và 1980, Đài Loan đã đầu tư ồ ạt để có được vị trí quan trọng trong lĩnh vực điện tử thế giới. Tập đoàn sản xuất chip TSMC giờ đây là công ty lớn nhất trong ngành về quy mô và sản lượng cũng tiến trước rất xa về các tiêu chuẩn thu nhỏ tiên tiến nhất. Hơn bao giờ hết, cuộc chiến bán dẫn đang diễn ra gay gắt giữa các “ông lớn” Đài Loan, Hàn Quốc và Mỹ. Trung Quốc thì đang gặp phải những vấn đề nghiêm trọng về hiệu quả cũng như nguồn vốn phân bổ cho lĩnh vực này.

Một diễn biến mới nhất trong cuộc chiến không khoan nhượng này, đó là gã khổng lồ TSMC của Đài Loan cuối năm ngoái đã thông báo việc xây dựng một siêu nhà máy thứ 2 của mình ở bang Arizona, Mỹ - với khoản đầu tư 12 tỷ USD. Nhà máy thứ 2 này của TSMC sẽ sản xuất chip điện tử thế hệ mới nhất. Tổng vốn đầu tư của TSMC trên đất Mỹ hiện lên tới 40 tỷ USD, đưa tập đoàn này trở thành một trong những nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất trong lịch sử của Arizona.

Sự hiện diện của TSMC tại Mỹ diễn ra vào đúng thời điểm Nhà Trắng đã nhận ra tầm quan trọng chiến lược của chất bán dẫn. Tháng 8 năm ngoái, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ký Đạo luật Khoa học và Chip - dự kiến bơm hàng tỷ USD vào lĩnh vực này, trong đó 57 tỷ USD cho vay, trợ cấp và các biện pháp thuế khác với mục đích khuyến khích các nhà sản xuất chất bán dẫn Mỹ tăng cường năng lực của họ.

TSMC hiện cung cấp khoảng 52% thị trường thế giới về chất bán dẫn, tỷ lệ này tăng lên gần 90% đối với những con chip tinh vi nhất dưới 5 nanomet. Tổng cộng, các khoản đầu tư của TSMC dự kiến đạt 100 tỷ USD trong 3 năm tới. Tập đoàn này kỳ vọng lợi nhuận sẽ tăng 20% vào năm 2022 và ít nhất 15% những năm tiếp theo.

Nhưng, gã khổng lồ TSMC không còn một mình một ngựa trong cuộc đua. Đối thủ chính của họ là Samsung của Hàn Quốc, trong những năm gần đây đã đạt được những tiến bộ lớn trong việc thu nhỏ chất bán dẫn. Tập đoàn công nghệ Intel của Mỹ, sau thời gian “ngủ quên”, cũng đang cố gắng giành lại vị trí đã mất. Giám đốc điều hành của Intel, Pat Gelsinger, đã giải thích rằng những liên kết hợp tác giữa tập đoàn của ông và TSMC dựa trên cơ sở “hợp tác và cạnh tranh”.

Ngoài ra, cũng đang có một vài “ứng viên” đang dần bắt kịp cuộc đua. Đầu tháng 12 năm ngoái, Natarajan Chandrasekaran, Chủ tịch Tập đoàn công nghệ Ấn Độ Tata, nói với tờ Nikkei Asia rằng tập đoàn của ông dự định sản xuất chất bán dẫn cho thị trường Ấn Độ trong những năm tới. Theo Hiệp hội Điện tử và Chất bán dẫn Ấn Độ, từ năm 2021 đến năm 2026, nhu cầu của Ấn Độ đối với các linh kiện này sẽ tăng hơn gấp đôi, đạt 64 tỷ USD. Ngay cả đối với châu Âu, với việc công bố “Đạo luật Chips” hồi năm 2022, cũng đang cố gắng “ngụp lặn” để thể hiện quyết tâm “ngoi lên” trong cuộc đua đầy giá trị này.

Chất bán dẫn có mặt ở khắp mọi nơi. Trí tuệ nhân tạo, mạng 5G, xe cộ, điện thoại thông minh, máy tính, máy chủ, bệnh viện, ứng dụng quân sự, điện toán đám mây, hay những đối tượng được kết nối đơn giản hơn là Internet. Đó là bấy nhiêu đối tượng và ngành công nghiệp đặc trưng cho cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 3 đã diễn ra từ cuối thế kỷ 20 và sẽ tiếp tục định hình những thập kỷ tới.

Huy Thông (Tổng hợp)

Các tin khác

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Việc Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bỏ phiếu bãi nhiệm Công tố viên trưởng Karim Khan sau bê bối liên quan đến cáo buộc có hành vi sai trái về tình dục đã khép lại nhiệm kỳ đầy sóng gió của một trong những gương mặt nổi bật nhất của nền tư pháp quốc tế. Ít ai ngờ, sự nghiệp kéo dài hơn 3 thập kỷ của luật gia người Anh lại kết thúc theo cách như vậy.

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Mới đây, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi làm Tổng Tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine, thay ông Oleksandr Syrskyi. Động thái này diễn ra giữa làn sóng biểu tình kéo dài gần một tuần yêu cầu ông Syrskyi từ chức và phục chức cựu Bộ trưởng Quốc phòng cho ông Mykhailo Fedorov. Dù được quân đội và giới chuyên gia hoan nghênh, quyết định này vẫn khiến nhiều nhà phân tích hoài nghi: Liệu ông Zelensky có tự làm suy yếu vị thế của mình khi đưa ra thay đổi chiến lược dưới áp lực đường phố?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Những cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ một lần nữa đẩy một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới vào tình trạng bất ổn. Trong bối cảnh đó, các phương án thay thế từng giúp thương mại toàn cầu vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng lại đang bộc lộ giới hạn, khiến dư địa ứng phó ngày càng thu hẹp.

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Những cuộc trao đổi giữa Pakistan và Kuwait về khả năng mở rộng hợp tác quốc phòng cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong cấu trúc an ninh khu vực: các quốc gia Vùng Vịnh đang chủ động đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc vào các trụ cột truyền thống và từng bước nâng cao năng lực tự chủ, trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động và thách thức phi truyền thống ngày càng gia tăng.

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột giữa Mỹ và Iran đã chuyển từ giai đoạn ăn miếng trả miếng âm ỉ sang một diễn biến giống như chiến tranh toàn diện. Ngày 20/7 là ngày thứ 10 liên tiếp Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng những đòn tấn công các mục tiêu Mỹ trong khu vực.

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Trước sức ép an ninh phi truyền thống và cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, Nhật Bản đẩy nhanh kế hoạch lập cơ quan tình báo quốc gia tập trung đầu tiên sau Thế chiến II, nhằm nâng cấp năng lực phòng vệ, siết kiểm soát gián điệp và chủ động ứng phó các thách thức an ninh thế hệ mới.

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đang mở rộng điều tra hàng loạt vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” thông qua hình thức ký kết hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ xảy ra tại nhiều doanh nghiệp du lịch trên địa bàn. Đến nay, gần 280 bị can đã bị khởi tố. Đằng sau vụ án là bi kịch của hàng ngàn nạn nhân lớn tuổi bị bòn rút đến đồng lương hưu cuối cùng, và cũng là cái giá đắt mà nhiều người trẻ có học thức phải trả khi tiếp tay cho tội phạm vì miếng bánh “hoa hồng” hậu hĩnh...

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham chính thức trở thành Thủ tướng mới của Anh hôm 20/7, thay thế ông Keir Starmer. Trong bài phát biểu nhận chức, ông cam kết mang lại hy vọng cho người dân và thách thức một nền văn hóa chính trị và mô hình kinh tế mà ông cho rằng “không hoạt động hiệu quả đối với người dân bình thường”.

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

Chuỗi sự kiện đặc biệt Gala “Tổ quốc bình yên” diễn ra từ ngày 11 đến ngày 14/6 tại TP Hồ Chí Minh, với điểm nhấn triển lãm “80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên” đã để lại nhiều ấn tượng đặc sắc. Với 5 khu trưng bày, tái hiện chặng đường gần một thế kỷ của lực lượng An ninh nhân dân (ANND) dưới lá cờ vẻ vang của Đảng thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh, hiện vật, công nghệ hiện đại, đã trở thành tâm điểm thu hút đông đảo quần chúng nhân dân và du khách…

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới được đông đảo người hâm mộ quan tâm, theo dõi. Lợi dụng sự kiện này, các đối tượng tội phạm đã tổ chức, lôi kéo người dân tham gia đánh bạc, cá độ bóng đá dưới nhiều hình thức chung chi trực tiếp hoặc thông qua các ứng dụng trực tuyến và mạng xã hội. Hoạt động cờ bạc này không chỉ gây mất an ninh, trật tự, phát sinh tội phạm, mà còn đẩy nhiều con bạc vào cảnh nợ nần chồng chất, kinh tế gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt, đặc biệt là tại các vùng nông thôn, biên giới...

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Dù bận rộn với công việc chuyên môn nhưng niềm đam mê tiếng Anh và mong muốn được lan tỏa, kết nối với nhiều cán bộ công an các đơn vị, địa phương, cũng như những người lớn tuổi, chị đã thành lập câu lạc bộ (CLB) tiếng Anh online để giao lưu, kết nối, là nơi thực hành tiếng Anh cho chính mình và nhiều cán bộ, chiến sĩ khác. CLB ra đời trở thành cầu nối tinh thần, giúp nhiều người tự tin với việc học giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là người lớn tuổi.

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Mỗi chuyến thăm của nguyên thủ các nước tới Việt Nam, mỗi chuyến công tác nước ngoài của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đều là thời khắc mà cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bước vào trận tuyến thầm lặng và cam go.

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Để nắm tình hình và phối hợp đấu tranh ngăn chặn âm mưu phục hồi tổ chức của bọn phản động FULRO, các trinh sát thuộc Phòng An ninh nội địa, Công an tỉnh Gia Lai và công an các xã phía Tây trên địa bàn tỉnh thường xuyên bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng lao động, cùng nói tiếng đồng bào) với nhân dân.

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong công tác quản lý xuất nhập cảnh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an. Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an trong việc ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ an ninh quốc gia, quản lý xuất nhập cảnh và cải cách hành chính.

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Đêm muộn. Trụ sở Cục An ninh điều tra, Bộ Công an vẫn sáng đèn. Trong phòng làm việc, các điều tra viên miệt mài bên hồ sơ với những chứng cứ và sơ đồ chuyên án. Ngoài hành lang, những cuộc điện thoại nối dài xuyên đêm, những bước chân khẩn trương của các tổ công tác chuẩn bị lên đường. Đằng sau ánh đèn ấy là cuộc đấu tranh không tiếng súng nhưng cam go, quyết liệt để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ sự bình yên của nhân dân và sự phát triển của đất nước.

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Không còn là những nguy cơ bên lề, các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động trực tiếp tới ổn định quốc gia và trật tự toàn cầu. Từ môi trường, chuỗi cung ứng đến không gian số, những rủi ro ngày càng liên thông, đòi hỏi cách tiếp cận ứng phó tổng thể và bền vững hơn.

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Vĩnh Long là địa bàn có đồng bào dân tộc Khmer chiếm hơn 10% dân số toàn tỉnh. Cùng với sự đa dạng về tín ngưỡng, tôn giáo và đời sống văn hóa phong phú, đây là nền tảng quan trọng để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động luôn tìm cách lợi dụng những vấn đề dân tộc, tôn giáo để tuyên truyền xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đoàn kết dân tộc.

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Hải Phòng đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với những cơ chế, chính sách đặc thù, những dự án chiến lược mang tầm quốc gia và dòng vốn đầu tư liên tục đổ về thành phố Cảng. Cùng với cơ hội là những thách thức mới đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT). Trên mặt trận không tiếng súng ấy, Phòng An ninh Kinh tế (PA04) Công an thành phố Hải Phòng chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc nền tảng an ninh cho sự phát triển nhanh và bền vững của thành phố.