COP27: Thời điểm để giải quyết “3 bất bình đẳng"

Ngoại trưởng Ai Cập Sameh Shoukry, Chủ tịch Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên hợp quốc năm 2022 (COP27), cho biết hội nghị lần này sẽ giải quyết mối quan tâm của toàn thế giới về khí hậu, bao gồm quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh và thích ứng biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, hiện vẫn còn nhiều thách thức trong quá trình này.

Kể từ khi Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC) được thành lập tại Hội nghị thượng đỉnh Trái đất ở Rio de Janeiro năm 1992, “công lý khí hậu” đã là một vấn đề gây tranh cãi gây chia rẽ các nước phát triển và đang phát triển. Khái niệm “công lý khí hậu” rất quan trọng đối với việc đàm phán về trách nhiệm của các quốc gia và các tác nhân khác nhau cũng như để định hình các chính sách khí hậu. Tuy nhiên, với quy mô và mức độ cấp bách của cuộc khủng hoảng khí hậu, cũng như mức độ dễ bị tổn thương khác nhau của các cộng đồng bị ảnh hưởng, hiện vẫn còn những câu hỏi chưa được giải đáp.

COP27: Thời điểm để giải quyết “3 bất bình đẳng
Các vấn đề khí hậu đang ngày một nghiêm trọng nếu thế giới không hành động tích cực hơn.

Giảm thiểu tác động có hại

Trong suốt lịch sử, các hoạt động khai thác nhiên liệu hóa thạch, công nghiệp hóa và phát thải khí nhà kính đã diễn ra chủ yếu ở một số ít các quốc gia tương đối giàu có. Các quốc gia “có thu nhập cao” này là nguyên nhân gây ra 44% lượng khí thải CO2 tích lũy từ khai thác và sản xuất nhiên liệu hóa thạch, sử dụng đất và lâm nghiệp kể từ thời tiền công nghiệp. Ngược lại, tỷ lệ dân số của họ trong tổng dân số toàn cầu hiện tại chỉ là 14%.

Theo một nghiên cứu của Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học quốc gia Mỹ được công bố vào năm 2022, các thành viên của G20, nhóm các nền kinh tế lớn nhất thế giới chiếm khoảng 80% lượng phát thải khí nhà kính toàn cầu, sẽ không thể đạt được mục tiêu giảm phát thải carbon năm 2030 theo các chính sách năng lượng và khí hậu hiện hành. Trên thực tế, lượng khí thải từ G20 với tư cách là một nhóm dự kiến sẽ tăng tới 0,6% mỗi năm từ năm 2021 đến năm 2030. Mức tăng này sẽ không thể đáp ứng mục tiêu tăng nhiệt độ toàn cầu là 1,5°C. Nếu các quốc gia thực sự chia sẻ công bằng khi nói đến giảm thiểu, đồng thời nhận ra tác động của lượng khí thải trong quá khứ, thì các quốc gia giàu có nên làm nhiều hơn nữa.

Thích ứng

Nếu giảm thiểu nhằm ngăn chặn môi trường thay đổi, thì thích ứng tìm cách giúp con người sống trong một môi trường bị thay đổi. Việc thích ứng chủ yếu được đẩy nhanh ở các nước có thu nhập cao, trong khi các nước thu nhập thấp thường thiếu nguồn lực để đưa ra các biện pháp và sáng kiến thích ứng. Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEP) ước tính rằng chi phí thích ứng sẽ trong khoảng từ 140-300 tỷ USD mỗi năm vào năm 2030 và từ 280-500 tỷ USD mỗi năm vào năm 2050.

Việc cung cấp 100 tỷ USD mỗi năm hiện nay cho cả giảm nhẹ và thích ứng vào năm 2030 rõ ràng là không đủ để giải quyết các tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu ở các nước đang phát triển. Hơn nữa, các nước giàu đã không thanh toán được phần cam kết của họ tài trợ khí hậu hàng năm trị giá 100 USD vào năm 2020 và 2021.

Ngoài ra, sự phân bổ giữa giảm nhẹ và thích ứng cũng khác nhau: Các sáng kiến giảm nhẹ nhận được tỷ lệ hỗ trợ tài chính khí hậu lớn nhất thông qua các kênh song phương, ở mức 65%, trong khi tài trợ cho thích ứng chỉ chiếm 20-25% dòng tài chính cho khí hậu. Ví dụ, các quốc gia châu Phi là một trong những quốc gia kém thích ứng với khí hậu nhất trên thế giới, với mức độ dễ bị tổn thương cao trước các tác động của khí hậu và nguồn lực hạn chế để bắt tay vào các biện pháp thích ứng.

Tất cả những thách thức này phải được đặt lên hàng đầu trong chương trình nghị sự tại COP27 và các nước phát triển phải đưa ra các hướng dẫn cụ thể liên quan đến huy động, tìm nguồn lực, quản trị và thực thi các quỹ tài trợ cho khí hậu.

Tổn thất và thiệt hại

Tổn thất và thiệt hại đề cập đến khái niệm rằng các cộng đồng dễ bị tổn thương và các vùng nghèo khó phải đối mặt với các tác động không cân xứng từ biến đổi khí hậu. Những tác động này dưới dạng những tổn thất hữu hình có thể được sửa chữa hoặc phục hồi, chẳng hạn như cơ sở hạ tầng, tài sản hoặc di tích lịch sử và những tác động vô hình, như tổn thất không thể cứu vãn được về nhân mạng, đa dạng sinh học, kiến thức hoặc văn hóa bản địa và sức khỏe suy thoái. Tổn thất và thiệt hại khác với các biện pháp thích ứng ở chỗ chúng nên được chấp nhận khi các biện pháp thích ứng không thành công trong việc giải quyết các tác động khí hậu không thể đảo ngược. Điều này đặc biệt đúng đối với các tác động chậm không thể tránh khỏi như ngập lụt từ mực nước biển dâng hoặc các biện pháp thích ứng không khả thi để thực hiện, đôi khi do những hạn chế về kinh tế-xã hội, thiếu các thể chế để xây dựng năng lực cho các cộng đồng dễ bị tổn thương hoặc thiếu tài trợ quốc tế.

Các cơ chế để giải quyết tổn thất và thiệt hại đã là một vấn đề gây tranh cãi trong các cuộc họp toàn cầu về biến đổi khí hậu trong 25 năm qua và cho đến nay vẫn chưa có hành động chính trị quan trọng hoặc cam kết tài chính cụ thể nào được đưa ra. Các nước phát triển từ chối chấp nhận trách nhiệm về khí hậu và đưa ra cam kết tài chính rõ ràng để bù đắp cho tác hại của khí hậu và cung cấp viện trợ.

Vì vậy, COP27 sẽ là thời điểm quan trọng để giải quyết “ba bất bình đẳng” về giảm thiểu, thích ứng và trách nhiệm theo cách tạo ra các cam kết rõ ràng và các thỏa thuận ràng buộc với mục tiêu cuối cùng là tạo ra một cơ chế về khí hậu của Liên hợp quốc, trong đó toàn thế giới đoàn kết với các cộng đồng dễ bị tổn thương và cố gắng giải quyết những bất công về khí hậu.

Bích Hạnh (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.