Cơ sở giả mạo giấy tờ trong Thế Chiến 2 của Tình báo Anh

Câu chuyện đáng kinh ngạc về cách một nhóm những chuyên gia làm giả giấy tờ làm việc trong một căn biệt thự ở vùng Essex nước Anh cung cấp tài liệu nhận dạng giả hoàn hảo cho các điệp viên chống lại Đức Quốc xã trên khắp châu Âu thời chiến đã được tiết lộ lần đầu tiên trong một cuốn sách của nhà sử học Des Turner.

Một nhóm bao gồm các chuyên gia giả mạo chữ viết tay của Scotland Yard (Sở Cảnh sát London, Anh), các chiến binh kháng chiến và các nhà in chuyên nghiệp được thiết kế từ năm 1941 trở đi như một bộ phận không thể tách rời của SOE - Cục Chiến dịch Đặc biệt do Thủ tướng Churchill thành lập. 

Làm việc tại Briggens House - một biệt thự đồng quê gần Harlow vùng Essex, nhóm chuyên gia đã tạo ra hơn 275.000 hộ chiếu giả, thẻ khẩu phần và ngoại tệ để hỗ trợ hoạt động các chiến binh ngầm ở châu Âu bị Đức Quốc xã chiếm đóng trong Chiến tranh thế giới lần 2.

Bí mật trong căn biệt thự Briggens House

Đối với các điệp viên Anh làm việc sâu phía sau hàng ngũ kẻ thù, những lý lịch giả đầy thuyết phục và giấy tờ hoàn hảo có nghĩa là sự khác biệt giữa sự sống và cái chết. Một hộ chiếu đáng ngờ hoặc một thị thực giả mạo của Đức được phát hiện bởi Gestapo (Mật vụ Đức Quốc xã) sẽ ngay lập tức vạch trần các nhiệm vụ bí mật của mạng lưới điệp viên Anh và tất cả sẽ nhanh chóng bị xử bắn. 

Tiền giấy, thẻ khẩu phần, hộ chiếu và giấy phép lái xe đã được nhóm chuyên gia thủ công ưu tú “rèn giũa” để hỗ trợ, nuôi dưỡng và bảo vệ các điệp viên hoạt động bí mật - bao gồm cả nữ điệp viên huyền thoại Violette Szabo và các phong trào kháng chiến trên khắp châu Âu.

Chuyên gia giả mạo người Ba Lan Jerzy Maciejewski đứng bên một máy in trong Briggens House.
Chuyên gia giả mạo người Ba Lan Jerzy Maciejewski đứng bên một máy in trong Briggens House.

Thời gian gần đây, lần đầu tiên các tài liệu được giải mật và một cuốn sách mới tiết lộ câu chuyện giả mạo giấy tờ ngoạn mục này. Những hình ảnh mới được giải mật phát hiện cho thấy một hộ chiếu Hitler giả được thực hiện, trong đó liệt kê nghề nghiệp “họa sĩ”, và với một bộ “ria mép nhỏ” trở thành điểm nhấn tạo ra đặc điểm khác biệt. Hộ chiếu được đóng dấu 2 lần, trong đó 1 lần với một chữ “J” màu đỏ được Đức Quốc xã sử dụng trên hộ chiếu của người Do Thái, và một lần với tem của Chính phủ Palestine xác nhận Hitler là người nhập cư.

Tác giả Turner cho biết: “Điều đó cho thấy nhóm chuyên gia có thể làm giả bất cứ loại giấy tờ gì - và thậm chí họ còn có khiếu hài hước tuyệt vời”. Những chuyên gia làm giả giấy tờ được tập hợp lần đầu tiên vào năm 1941 với tư cách là một phần của SOE (cơ quan tình báo thời chiến của Anh), hay còn gọi là “Bộ Chiến tranh không khoan nhượng”, do Churchill tạo ra để cứu châu Âu thoát khỏi cuộc xâm lược tàn bạo của Hitler. 

Nhóm đặt trụ sở làm việc tại Briggens House, gần Harlow thuộc hạt Essex miền đông nước Anh. Briggens House (cũng là một cơ sở huấn luyện chiến binh kháng chiến Ba Lan) được lãnh đạo bởi chủ nhà in người Scotland - Đại úy Morton Bisset. Ông tuyển dụng một đội ngũ gồm 50 nhân viên, thợ sửa ống nước, kỹ thuật viên, một chuyên gia về chữ viết tay của Scotland Yard và nhóm tình nguyện viên nữ từ Tổ chức Điều dưỡng Sơ cứu (FANY).

Đại úy Morton Bisset, sĩ quan chỉ huy ban đầu tại Briggens House.
Đại úy Morton Bisset, sĩ quan chỉ huy ban đầu tại Briggens House.

FANY là một tổ chức từ thiện toàn nữ độc lập đã đăng ký của Anh được thành lập vào năm 1907 và hoạt động trong cả công việc điều dưỡng và tình báo trong chiến tranh. Mặc dù các thành viên tổ chức mặc đồng phục theo phong cách quân đội nhưng thực ra không thuộc Quân đội Chính quy hay Quân đội Dự bị.

Trước khi qua đời, đại úy Morton Bisset có tiết lộ với nhà sử học Des Turner: “Với đội ngũ chuyên gia làm giả thủ công có tay nghề cao này, chúng tôi có thể tạo ra tất cả các loại tài liệu phục vụ cho mọi phong trào kháng chiến khác nhau. Chúng tôi đã trải qua những nỗi đau vô hạn nên luôn hết sức cố gắng để đảm bảo những giấy tờ giả mạo này đạt đến mức giống thật nhất có thể, vì biết rằng sinh mạng các điệp viên chúng ta có thể phụ thuộc rất lớn vào chúng”.

Nhóm chuyên gia giả mạo giấy tờ thường xuyên chạy đua với thời gian để sao chép các tài liệu thực một cách nhanh nhất để từ đó được đưa ra khỏi châu Âu do Đức Quốc xã chiếm đóng rồi sau đó quay trở lục địa trước khi bất kỳ ai chú ý. Nhưng nhóm chuyên gia đã xử lý tốt áp lực và từng một lần giả mạo thẻ khẩu phần mới của Pháp vào cùng ngày thẻ thật xuất hiện. 

Có một người nói vào thời điểm đó: “Thẻ khẩu phần giả mạo là những bản sao tuyệt vời đến mức những ô phiếu cắt từ chúng không thể được nhận ra ngay lập tức là giả mạo”.

Thượng sĩ Arthur Gatward, một chuyên gia về chữ viết được giao nhiệm vụ giả mạo chữ ký, đã từng cứu một con tàu gián điệp khi ông đánh lừa thành công một tên phát xít có chữ ký được ông… giả mạo! Pauline Preston (đã qua đời), một thư ký tại Briggens, nhớ lại: “Chúng tôi nghe nói một sĩ quan Đức đã lên chiếc tàu và yêu cầu kiểm tra giấy tờ theo quy định thông thường. Hắn nhận nhận ra chữ ký của người bạn mình mà không hoàn toàn biết đó là… chữ ký giả mạo”.

Nhóm Briggens rất nghiêm túc trong công việc. Nhiều người đã mang những bí mật thời chiến của họ xuống mồ, giấu kín cả với chính gia đình của họ. Như trường hợp Jerzy Maciejewski, một trong những chuyên gia giả mạo gốc Ba Lan – người duy nhất tiết lộ sự thật với những người thân yêu của mình ngay trước khi qua đời năm 2004 - đã vứt bỏ một số tài liệu có giá trị lịch sử.

Giấy tờ là sinh mạng của các điệp viên

Một chuyên gia giả mạo khác tên là Dennis Collins chỉ để lại một manh mối về vai trò bí mật thời chiến quan trọng của mình. Ông giữ một báo cáo năm 1949 trình bày chi tiết về sự tồn tại của SOE, với các đoạn được tô sáng để thể hiện công việc ông đã làm. 

Căn cước quân kháng chiến của Pháp cho Trung tá không quân Edward Yeo-Thomas, được gọi là “Thỏ trắng”.
Căn cước quân kháng chiến của Pháp cho Trung tá không quân Edward Yeo-Thomas, được gọi là “Thỏ trắng”.

Một đoạn văn nổi bật mô tả các giấy tờ giả mạo mà SOE tạo ra cho Violette Szabo – nữ điệp viên huyền thoại được bất tử hóa bởi nữ diễn viên điện ảnh Virginia McKenna trong bộ phim tựa “Carve Her Name With Pride: Câu chuyện của Violette Szabo” (tạm dịch: Khắc tên bà với niềm kiêu hãnh: Câu chuyện của Violette Szabo) của đạo diễn Lewis Gilbert.

Đây là bộ phim truyền hình chiến tranh của Anh năm 1958 dựa trên cuốn sách cùng tên của R.J. Minney. Nhiệm vụ đầu tiên Szabo thực hiện vào tháng 4-1944 – tức 2 tháng trước cuộc đổ bộ Normandy nổi tiếng của quân Đồng minh gọi là D-Day (Ngày D) - liên quan đến việc bà nhảy dù xuống Cherbourg trong một nhiệm vụ đơn lẻ để đánh giá số phận một mạng lưới điệp viên mật SOE đồng thời thu thập thông tin về chuỗi nhà máy sản xuất vật liệu chiến tranh cho quân Đức nhằm giúp quân Đồng minh có thể lên phương án đánh bom.

Bộ phim “Carve Her Name With Pride” vinh danh Violette Szabo.
Bộ phim “Carve Her Name With Pride” vinh danh Violette Szabo.

Khi thực hiện nhiệm vụ, Szabo không may bị quân Đức Quốc xã bắt 2 lần nhưng sau đó đều được thả ra nhờ vào số giấy tờ giả mạo che đậy thân phận thực sự của bà. Szabo cuối cùng cũng bị bắt sau một cuộc đấu súng với binh sĩ Đức Quốc xã và bị xử tử năm 1945. Một điệp viên khác sử dụng số giấy tờ giả mạo do Briggens House tạo ra là Edward Yeo-Thomas, mang biệt danh “Thỏ Trắng” - người nhận được George Cross (Chữ Thập George) và tránh bị quân Đức bắt giữ đến 6 lần trước khi bị phản bội ở Paris trong nhiệm vụ thứ 3.

George Cross là giải thưởng cao thứ 2 của hệ thống danh dự Anh được trao “cho các hành động của chủ nghĩa anh hùng vĩ đại nhất hoặc cho sự can đảm rõ rệt nhất trong hoàn cảnh nguy hiểm cao độ” cho các thành viên của lực lượng vũ trang Anh và cả thường dân nước này. Briggens House cũng là nơi làm giả nhiều loại tiền nước ngoài, bao gồm zloty của Ba Lan, được sử dụng để hỗ trợ các chiến binh kháng chiến. Những tờ tiền không mấy chất lượng tràn vào Ba Lan lúc này đang bị Đức Quốc xã chiếm đóng, với khoảng 43 triệu zloty vào năm 1944.

Briggens House không chỉ là nơi giả mạo giấy tờ và ngoại tệ mà còn là một cơ sở huấn luyện cho quân kháng chiến Ba Lan, tiếp nhận những thành viên ưu tú nhất từ cơ sở đào tạo sơ bộ ở ngôi làng Inverlochy của Scotland và chuẩn bị cho họ chỉ huy các chiến binh du kích hoạt động phía sau hàng ngũ kẻ thù.

Briggens House - cơ sở bí mật của những chuyên gia giả mạo giấy tờ trong Chiến tranh thế giới lần 2 - năm 1944.
Briggens House - cơ sở bí mật của những chuyên gia giả mạo giấy tờ trong Chiến tranh thế giới lần 2 - năm 1944.

Lịch sử đầy đủ của Briggens House được kể lại chi tiết trong cuốn sách của nhà sử học Des Turner tựa “SOEs Forgery and Polish Agent Training Station” (tạm dịch: Briggens: Cơ sở giả mạo giấy tờ và đào tạo điệp viên Ba Lan của SOE). Cuốn sách  là thành quả 11 năm nghiên cứu của Turner.

Nhà sử học Des Turner, tác giả của cuốn sách, cho biết: “Các điệp viên thời chiến được nhận mọi loại giấy tờ giả cần thiết. Chúng phải đáng tin cậy vì nếu không sẽ không có được hiệu quả. Những điệp viên hoạt động ngầm sẽ không thể sống sót nếu không có giấy tờ hợp pháp. Và nếu không có mạng lưới điệp viên ngầm trong lòng địch, chúng ta sẽ không thể có được thông tin tình báo giá trị. Chúng ta đã lừa Hitler rất nhiều lần. Hitler đã phạm rất nhiều sai lầm vì thông tin giả của chúng ta thuyết phục Đức Quốc xã đã thắng trong cuộc chiến. Nếu không có cơ sở giả mạo giấy tờ, chúng ta có thể đã thua trong cuộc chiến”.

Trang Thuần (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.