Cơ sở giả mạo giấy tờ trong Thế Chiến 2 của Tình báo Anh

Câu chuyện đáng kinh ngạc về cách một nhóm những chuyên gia làm giả giấy tờ làm việc trong một căn biệt thự ở vùng Essex nước Anh cung cấp tài liệu nhận dạng giả hoàn hảo cho các điệp viên chống lại Đức Quốc xã trên khắp châu Âu thời chiến đã được tiết lộ lần đầu tiên trong một cuốn sách của nhà sử học Des Turner.

Một nhóm bao gồm các chuyên gia giả mạo chữ viết tay của Scotland Yard (Sở Cảnh sát London, Anh), các chiến binh kháng chiến và các nhà in chuyên nghiệp được thiết kế từ năm 1941 trở đi như một bộ phận không thể tách rời của SOE - Cục Chiến dịch Đặc biệt do Thủ tướng Churchill thành lập. 

Làm việc tại Briggens House - một biệt thự đồng quê gần Harlow vùng Essex, nhóm chuyên gia đã tạo ra hơn 275.000 hộ chiếu giả, thẻ khẩu phần và ngoại tệ để hỗ trợ hoạt động các chiến binh ngầm ở châu Âu bị Đức Quốc xã chiếm đóng trong Chiến tranh thế giới lần 2.

Bí mật trong căn biệt thự Briggens House

Đối với các điệp viên Anh làm việc sâu phía sau hàng ngũ kẻ thù, những lý lịch giả đầy thuyết phục và giấy tờ hoàn hảo có nghĩa là sự khác biệt giữa sự sống và cái chết. Một hộ chiếu đáng ngờ hoặc một thị thực giả mạo của Đức được phát hiện bởi Gestapo (Mật vụ Đức Quốc xã) sẽ ngay lập tức vạch trần các nhiệm vụ bí mật của mạng lưới điệp viên Anh và tất cả sẽ nhanh chóng bị xử bắn. 

Tiền giấy, thẻ khẩu phần, hộ chiếu và giấy phép lái xe đã được nhóm chuyên gia thủ công ưu tú “rèn giũa” để hỗ trợ, nuôi dưỡng và bảo vệ các điệp viên hoạt động bí mật - bao gồm cả nữ điệp viên huyền thoại Violette Szabo và các phong trào kháng chiến trên khắp châu Âu.

Chuyên gia giả mạo người Ba Lan Jerzy Maciejewski đứng bên một máy in trong Briggens House.
Chuyên gia giả mạo người Ba Lan Jerzy Maciejewski đứng bên một máy in trong Briggens House.

Thời gian gần đây, lần đầu tiên các tài liệu được giải mật và một cuốn sách mới tiết lộ câu chuyện giả mạo giấy tờ ngoạn mục này. Những hình ảnh mới được giải mật phát hiện cho thấy một hộ chiếu Hitler giả được thực hiện, trong đó liệt kê nghề nghiệp “họa sĩ”, và với một bộ “ria mép nhỏ” trở thành điểm nhấn tạo ra đặc điểm khác biệt. Hộ chiếu được đóng dấu 2 lần, trong đó 1 lần với một chữ “J” màu đỏ được Đức Quốc xã sử dụng trên hộ chiếu của người Do Thái, và một lần với tem của Chính phủ Palestine xác nhận Hitler là người nhập cư.

Tác giả Turner cho biết: “Điều đó cho thấy nhóm chuyên gia có thể làm giả bất cứ loại giấy tờ gì - và thậm chí họ còn có khiếu hài hước tuyệt vời”. Những chuyên gia làm giả giấy tờ được tập hợp lần đầu tiên vào năm 1941 với tư cách là một phần của SOE (cơ quan tình báo thời chiến của Anh), hay còn gọi là “Bộ Chiến tranh không khoan nhượng”, do Churchill tạo ra để cứu châu Âu thoát khỏi cuộc xâm lược tàn bạo của Hitler. 

Nhóm đặt trụ sở làm việc tại Briggens House, gần Harlow thuộc hạt Essex miền đông nước Anh. Briggens House (cũng là một cơ sở huấn luyện chiến binh kháng chiến Ba Lan) được lãnh đạo bởi chủ nhà in người Scotland - Đại úy Morton Bisset. Ông tuyển dụng một đội ngũ gồm 50 nhân viên, thợ sửa ống nước, kỹ thuật viên, một chuyên gia về chữ viết tay của Scotland Yard và nhóm tình nguyện viên nữ từ Tổ chức Điều dưỡng Sơ cứu (FANY).

Đại úy Morton Bisset, sĩ quan chỉ huy ban đầu tại Briggens House.
Đại úy Morton Bisset, sĩ quan chỉ huy ban đầu tại Briggens House.

FANY là một tổ chức từ thiện toàn nữ độc lập đã đăng ký của Anh được thành lập vào năm 1907 và hoạt động trong cả công việc điều dưỡng và tình báo trong chiến tranh. Mặc dù các thành viên tổ chức mặc đồng phục theo phong cách quân đội nhưng thực ra không thuộc Quân đội Chính quy hay Quân đội Dự bị.

Trước khi qua đời, đại úy Morton Bisset có tiết lộ với nhà sử học Des Turner: “Với đội ngũ chuyên gia làm giả thủ công có tay nghề cao này, chúng tôi có thể tạo ra tất cả các loại tài liệu phục vụ cho mọi phong trào kháng chiến khác nhau. Chúng tôi đã trải qua những nỗi đau vô hạn nên luôn hết sức cố gắng để đảm bảo những giấy tờ giả mạo này đạt đến mức giống thật nhất có thể, vì biết rằng sinh mạng các điệp viên chúng ta có thể phụ thuộc rất lớn vào chúng”.

Nhóm chuyên gia giả mạo giấy tờ thường xuyên chạy đua với thời gian để sao chép các tài liệu thực một cách nhanh nhất để từ đó được đưa ra khỏi châu Âu do Đức Quốc xã chiếm đóng rồi sau đó quay trở lục địa trước khi bất kỳ ai chú ý. Nhưng nhóm chuyên gia đã xử lý tốt áp lực và từng một lần giả mạo thẻ khẩu phần mới của Pháp vào cùng ngày thẻ thật xuất hiện. 

Có một người nói vào thời điểm đó: “Thẻ khẩu phần giả mạo là những bản sao tuyệt vời đến mức những ô phiếu cắt từ chúng không thể được nhận ra ngay lập tức là giả mạo”.

Thượng sĩ Arthur Gatward, một chuyên gia về chữ viết được giao nhiệm vụ giả mạo chữ ký, đã từng cứu một con tàu gián điệp khi ông đánh lừa thành công một tên phát xít có chữ ký được ông… giả mạo! Pauline Preston (đã qua đời), một thư ký tại Briggens, nhớ lại: “Chúng tôi nghe nói một sĩ quan Đức đã lên chiếc tàu và yêu cầu kiểm tra giấy tờ theo quy định thông thường. Hắn nhận nhận ra chữ ký của người bạn mình mà không hoàn toàn biết đó là… chữ ký giả mạo”.

Nhóm Briggens rất nghiêm túc trong công việc. Nhiều người đã mang những bí mật thời chiến của họ xuống mồ, giấu kín cả với chính gia đình của họ. Như trường hợp Jerzy Maciejewski, một trong những chuyên gia giả mạo gốc Ba Lan – người duy nhất tiết lộ sự thật với những người thân yêu của mình ngay trước khi qua đời năm 2004 - đã vứt bỏ một số tài liệu có giá trị lịch sử.

Giấy tờ là sinh mạng của các điệp viên

Một chuyên gia giả mạo khác tên là Dennis Collins chỉ để lại một manh mối về vai trò bí mật thời chiến quan trọng của mình. Ông giữ một báo cáo năm 1949 trình bày chi tiết về sự tồn tại của SOE, với các đoạn được tô sáng để thể hiện công việc ông đã làm. 

Căn cước quân kháng chiến của Pháp cho Trung tá không quân Edward Yeo-Thomas, được gọi là “Thỏ trắng”.
Căn cước quân kháng chiến của Pháp cho Trung tá không quân Edward Yeo-Thomas, được gọi là “Thỏ trắng”.

Một đoạn văn nổi bật mô tả các giấy tờ giả mạo mà SOE tạo ra cho Violette Szabo – nữ điệp viên huyền thoại được bất tử hóa bởi nữ diễn viên điện ảnh Virginia McKenna trong bộ phim tựa “Carve Her Name With Pride: Câu chuyện của Violette Szabo” (tạm dịch: Khắc tên bà với niềm kiêu hãnh: Câu chuyện của Violette Szabo) của đạo diễn Lewis Gilbert.

Đây là bộ phim truyền hình chiến tranh của Anh năm 1958 dựa trên cuốn sách cùng tên của R.J. Minney. Nhiệm vụ đầu tiên Szabo thực hiện vào tháng 4-1944 – tức 2 tháng trước cuộc đổ bộ Normandy nổi tiếng của quân Đồng minh gọi là D-Day (Ngày D) - liên quan đến việc bà nhảy dù xuống Cherbourg trong một nhiệm vụ đơn lẻ để đánh giá số phận một mạng lưới điệp viên mật SOE đồng thời thu thập thông tin về chuỗi nhà máy sản xuất vật liệu chiến tranh cho quân Đức nhằm giúp quân Đồng minh có thể lên phương án đánh bom.

Bộ phim “Carve Her Name With Pride” vinh danh Violette Szabo.
Bộ phim “Carve Her Name With Pride” vinh danh Violette Szabo.

Khi thực hiện nhiệm vụ, Szabo không may bị quân Đức Quốc xã bắt 2 lần nhưng sau đó đều được thả ra nhờ vào số giấy tờ giả mạo che đậy thân phận thực sự của bà. Szabo cuối cùng cũng bị bắt sau một cuộc đấu súng với binh sĩ Đức Quốc xã và bị xử tử năm 1945. Một điệp viên khác sử dụng số giấy tờ giả mạo do Briggens House tạo ra là Edward Yeo-Thomas, mang biệt danh “Thỏ Trắng” - người nhận được George Cross (Chữ Thập George) và tránh bị quân Đức bắt giữ đến 6 lần trước khi bị phản bội ở Paris trong nhiệm vụ thứ 3.

George Cross là giải thưởng cao thứ 2 của hệ thống danh dự Anh được trao “cho các hành động của chủ nghĩa anh hùng vĩ đại nhất hoặc cho sự can đảm rõ rệt nhất trong hoàn cảnh nguy hiểm cao độ” cho các thành viên của lực lượng vũ trang Anh và cả thường dân nước này. Briggens House cũng là nơi làm giả nhiều loại tiền nước ngoài, bao gồm zloty của Ba Lan, được sử dụng để hỗ trợ các chiến binh kháng chiến. Những tờ tiền không mấy chất lượng tràn vào Ba Lan lúc này đang bị Đức Quốc xã chiếm đóng, với khoảng 43 triệu zloty vào năm 1944.

Briggens House không chỉ là nơi giả mạo giấy tờ và ngoại tệ mà còn là một cơ sở huấn luyện cho quân kháng chiến Ba Lan, tiếp nhận những thành viên ưu tú nhất từ cơ sở đào tạo sơ bộ ở ngôi làng Inverlochy của Scotland và chuẩn bị cho họ chỉ huy các chiến binh du kích hoạt động phía sau hàng ngũ kẻ thù.

Briggens House - cơ sở bí mật của những chuyên gia giả mạo giấy tờ trong Chiến tranh thế giới lần 2 - năm 1944.
Briggens House - cơ sở bí mật của những chuyên gia giả mạo giấy tờ trong Chiến tranh thế giới lần 2 - năm 1944.

Lịch sử đầy đủ của Briggens House được kể lại chi tiết trong cuốn sách của nhà sử học Des Turner tựa “SOEs Forgery and Polish Agent Training Station” (tạm dịch: Briggens: Cơ sở giả mạo giấy tờ và đào tạo điệp viên Ba Lan của SOE). Cuốn sách  là thành quả 11 năm nghiên cứu của Turner.

Nhà sử học Des Turner, tác giả của cuốn sách, cho biết: “Các điệp viên thời chiến được nhận mọi loại giấy tờ giả cần thiết. Chúng phải đáng tin cậy vì nếu không sẽ không có được hiệu quả. Những điệp viên hoạt động ngầm sẽ không thể sống sót nếu không có giấy tờ hợp pháp. Và nếu không có mạng lưới điệp viên ngầm trong lòng địch, chúng ta sẽ không thể có được thông tin tình báo giá trị. Chúng ta đã lừa Hitler rất nhiều lần. Hitler đã phạm rất nhiều sai lầm vì thông tin giả của chúng ta thuyết phục Đức Quốc xã đã thắng trong cuộc chiến. Nếu không có cơ sở giả mạo giấy tờ, chúng ta có thể đã thua trong cuộc chiến”.

Trang Thuần (tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.