Cơ cấu năng lượng hạt nhân toàn cầu đang tăng trở lại

Các chuyên gia cho rằng, để ứng phó với biến đổi khí hậu hiện tại và tương lai cũng như nhu cầu điện tăng cao, vai trò của điện hạt nhân trong cơ cấu năng lượng toàn cầu có thể sẽ được gia tăng hơn nữa. Tuy nhiên, sự phát triển của điện hạt nhân vẫn phải đối mặt với những thách thức về chi phí, tài chính, độ tin cậy và chuỗi cung ứng đa dạng.

Theo trang Nikkei, gần đây, trong bối cảnh nhu cầu điện ngày càng tăng và khử carbon, các dự án xây dựng và vận hành nhà máy điện hạt nhân ở khu vực Đông Nam Á lần lượt được triển khai. Việt Nam đã khởi động lại kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân với công suất 4 triệu kW. Indonesia có kế hoạch đưa vào hoạt động nhà máy điện hạt nhân với công suất 250 ngàn kW vào đầu năm 2030 và đặt mục tiêu đưa hơn 20 lò phản ứng vào hoạt động đến năm 2050.

Thái Lan cũng đang cân nhắc đưa vào sử dụng các lò phản ứng kiểu modul nhỏ (SMR), dự định đưa vào sử dụng 2 lò SMR có công suất 300 ngàn kW vào năm 2037. Philippines có kế hoạch đến trước năm 2035 đưa vào vận hành công suất phát điện lên 2,4 triệu kW. Malaysia công bố Chính sách công nghệ hạt nhân quốc gia đến năm 2030, cam kết thúc đẩy các ứng dụng công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình và cơ quan năng lượng hạt nhân của nước này được đổi tên thành Trung tâm hợp tác nguyên tử hạt nhân.

Cơ cấu năng lượng hạt nhân toàn cầu đang tăng trở lại -0
70% điện năng của Pháp đến từ năng lượng hạt nhân.

Ngoài ra, các quốc gia như Singapore, Lào, Campuchia và Myanmar cũng thể hiện sự quan tâm đến năng lượng hạt nhân. Theo các kế hoạch hiện tại, Đông Nam Á dự kiến sẽ có hơn 7 gW (1 gW bằng 1 triệu kW) công suất điện hạt nhân đi vào hoạt động đến năm 2040. Điều này tạo ra cơ hội xuất khẩu cho các quốc gia có công nghệ điện hạt nhân tiên tiến.

Cũng theo Nikkei, lý do khiến các nước Đông Nam Á tích cực đưa vào sử dụng các tổ máy điện hạt nhân vì họ cho rằng có thể ứng phó với nhu cầu điện tăng cao trong khi vẫn hạn chế được lượng khí thải nhà kính. Hiện nay, một số quốc gia khu vực này đã nhận được sự hỗ trợ về tài chính, kỹ thuật từ các tổ chức quốc tế hoặc các nước có điện hạt nhân, điều này đã thúc đẩy hơn nữa sự phát triển của các dự án điện hạt nhân trong khu vực.

Năm 2024, Singapore đã ký thỏa thuận hợp tác năng lượng hạt nhân với Mỹ. Nga đã bày tỏ mong muốn hỗ trợ điện hạt nhân cho Myanmar. Philippines có kế hoạch bắt đầu vận hành nhà máy điện hạt nhân Bataan chưa sử dụng trên đảo Luzon với sự hỗ trợ của Mỹ và Hàn Quốc. Mỹ sẽ hỗ trợ các nhà nghiên cứu Philippines học tập công nghệ năng lượng hạt nhân và thỏa thuận dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu vật liệu và linh kiện hạt nhân dân sự có hiệu lực vào tháng 7/2024.

Tuy nhiên, theo đánh giá, khu vực này chưa có kinh nghiệm vận hành nhà máy điện hạt nhân sẽ là một hạn chế có thể kéo dài thời gian đi vào thực tế của các dự án. Hơn nữa, các nhà máy điện hạt nhân rất tốn kém và mất nhiều thời gian để xây dựng, nên cũng mất nhiều thời gian để có lãi. Ngoài chi phí xây dựng cao, còn cần phải đảm bảo có nhân tài về mặt chuyên môn.

IEA từng nêu trong báo cáo rằng các nước Đông Nam Á thiếu kỹ sư và nhà khoa học được đào tạo bài bản. Hiện nay, công nghệ hạt nhân vẫn do một số ít quốc gia kiểm soát chặt chẽ. Các quan chức Việt Nam ước tính kế hoạch tái khởi động năng lượng hạt nhân thiếu 2.400 kỹ sư các chuyên ngành điện hạt nhân và sẽ mất một khoảng thời gian để dần xây dựng toàn bộ hệ sinh thái và công nghệ.

Ngoài ra, việc chất thải hạt nhân và chất thải bị ô nhiễm phóng xạ có được xử lý đúng cách hay không là yếu tố quan trọng quyết định liệu công chúng có chấp nhận năng lượng hạt nhân hay không. Thảm họa Chernobyl ở Ukraine năm 1986 là yếu tố khiến Philippines quyết định gác lại dự án điện hạt nhân của mình. Sau khi nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi của Nhật Bản xảy ra sự cố sau trận động đất và sóng thần thảm khốc năm 2011, Thái Lan cũng dừng chương trình điện hạt nhân của nước này. Các nước Đông Nam Á có quan điểm khác nhau về nhà máy điện hạt nhân và cũng có thể điều chỉnh căn cứ theo những thay đổi nội bộ và tình hình trong tương lai.

Trong số các nước châu Âu, Pháp là nước tích cực phát triển năng lượng hạt nhân. Số liệu của Hiệp hội Hạt nhân thế giới cho thấy khoảng 70% điện năng của Pháp đến từ năng lượng hạt nhân. Hiện nay, Pháp có 18 nhà máy điện hạt nhân thương mại với tổng số 57 lò phản ứng đang hoạt động. Số liệu của trang mạng thống kê Statista cho thấy tổng sản lượng điện hạt nhân của Liên minh châu Âu (EU) năm 2023 tăng khoảng 1,7 so với năm 2022, chủ yếu là do sản lượng điện hạt nhân ở Slovakia và Pháp tăng, khoảng 15% so với năm 2022.

Ông Fatih Birol, người đứng đầu Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), đã trích dẫn báo cáo gần đây của IEA có tiêu đề “Con đường đến kỷ nguyên của năng lượng hạt nhân”, cho biết hiện đang có hơn 15 quốc gia đang xây dựng nhà máy điện hạt nhân có công suất khoảng 70 gW. Một số quốc gia trước đây từng từ chối năng lượng hạt nhân, bao gồm Italy, hiện đang tìm cách xây dựng. Trung Quốc, Thụy Điển, Nhật Bản, Pháp, Hàn Quốc, Ba Lan, Thổ Nhĩ Kỳ và Thụy Sĩ cũng đang tìm cách tăng thêm các tổ máy điện hạt nhân, khởi động lại điện hạt nhân hoặc nâng cấp hệ thống điện.

Ngoài nguồn năng lượng sạch và ổn định, năng lượng hạt nhân có năng lực cạnh tranh rất mạnh mẽ trong bối cảnh trung hòa carbon. Các nước châu Âu và Mỹ hiện đang tích cực thúc đẩy phát triển carbon thấp, đồng thời, cuộc xung đột Nga - Ukraine đã dẫn đến tình trạng thiếu hụt năng lượng ở châu Âu, điều này cũng thúc đẩy các nước xem xét lại tầm quan trọng của năng lượng hạt nhân. Ngoài ra, sự phát triển của AI đã đặt ra nhu cầu cao hơn về điện. Tuy nhiên, việc xây dựng nhà máy điện hạt nhân đòi hỏi phải đầu tư nhiều vốn, thời gian dài và rủi ro lớn, khiến các dự án điện hạt nhân ở một số quốc gia phải gác lại do thiếu vốn.

Ngọc Lan

Các tin khác

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Việc Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bỏ phiếu bãi nhiệm Công tố viên trưởng Karim Khan sau bê bối liên quan đến cáo buộc có hành vi sai trái về tình dục đã khép lại nhiệm kỳ đầy sóng gió của một trong những gương mặt nổi bật nhất của nền tư pháp quốc tế. Ít ai ngờ, sự nghiệp kéo dài hơn 3 thập kỷ của luật gia người Anh lại kết thúc theo cách như vậy.

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Mới đây, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi làm Tổng Tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine, thay ông Oleksandr Syrskyi. Động thái này diễn ra giữa làn sóng biểu tình kéo dài gần một tuần yêu cầu ông Syrskyi từ chức và phục chức cựu Bộ trưởng Quốc phòng cho ông Mykhailo Fedorov. Dù được quân đội và giới chuyên gia hoan nghênh, quyết định này vẫn khiến nhiều nhà phân tích hoài nghi: Liệu ông Zelensky có tự làm suy yếu vị thế của mình khi đưa ra thay đổi chiến lược dưới áp lực đường phố?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Những cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ một lần nữa đẩy một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới vào tình trạng bất ổn. Trong bối cảnh đó, các phương án thay thế từng giúp thương mại toàn cầu vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng lại đang bộc lộ giới hạn, khiến dư địa ứng phó ngày càng thu hẹp.

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Những cuộc trao đổi giữa Pakistan và Kuwait về khả năng mở rộng hợp tác quốc phòng cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong cấu trúc an ninh khu vực: các quốc gia Vùng Vịnh đang chủ động đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc vào các trụ cột truyền thống và từng bước nâng cao năng lực tự chủ, trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động và thách thức phi truyền thống ngày càng gia tăng.

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột giữa Mỹ và Iran đã chuyển từ giai đoạn ăn miếng trả miếng âm ỉ sang một diễn biến giống như chiến tranh toàn diện. Ngày 20/7 là ngày thứ 10 liên tiếp Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng những đòn tấn công các mục tiêu Mỹ trong khu vực.

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Trước sức ép an ninh phi truyền thống và cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, Nhật Bản đẩy nhanh kế hoạch lập cơ quan tình báo quốc gia tập trung đầu tiên sau Thế chiến II, nhằm nâng cấp năng lực phòng vệ, siết kiểm soát gián điệp và chủ động ứng phó các thách thức an ninh thế hệ mới.

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đang mở rộng điều tra hàng loạt vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” thông qua hình thức ký kết hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ xảy ra tại nhiều doanh nghiệp du lịch trên địa bàn. Đến nay, gần 280 bị can đã bị khởi tố. Đằng sau vụ án là bi kịch của hàng ngàn nạn nhân lớn tuổi bị bòn rút đến đồng lương hưu cuối cùng, và cũng là cái giá đắt mà nhiều người trẻ có học thức phải trả khi tiếp tay cho tội phạm vì miếng bánh “hoa hồng” hậu hĩnh...

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham chính thức trở thành Thủ tướng mới của Anh hôm 20/7, thay thế ông Keir Starmer. Trong bài phát biểu nhận chức, ông cam kết mang lại hy vọng cho người dân và thách thức một nền văn hóa chính trị và mô hình kinh tế mà ông cho rằng “không hoạt động hiệu quả đối với người dân bình thường”.

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

Chuỗi sự kiện đặc biệt Gala “Tổ quốc bình yên” diễn ra từ ngày 11 đến ngày 14/6 tại TP Hồ Chí Minh, với điểm nhấn triển lãm “80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên” đã để lại nhiều ấn tượng đặc sắc. Với 5 khu trưng bày, tái hiện chặng đường gần một thế kỷ của lực lượng An ninh nhân dân (ANND) dưới lá cờ vẻ vang của Đảng thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh, hiện vật, công nghệ hiện đại, đã trở thành tâm điểm thu hút đông đảo quần chúng nhân dân và du khách…

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới được đông đảo người hâm mộ quan tâm, theo dõi. Lợi dụng sự kiện này, các đối tượng tội phạm đã tổ chức, lôi kéo người dân tham gia đánh bạc, cá độ bóng đá dưới nhiều hình thức chung chi trực tiếp hoặc thông qua các ứng dụng trực tuyến và mạng xã hội. Hoạt động cờ bạc này không chỉ gây mất an ninh, trật tự, phát sinh tội phạm, mà còn đẩy nhiều con bạc vào cảnh nợ nần chồng chất, kinh tế gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt, đặc biệt là tại các vùng nông thôn, biên giới...

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Dù bận rộn với công việc chuyên môn nhưng niềm đam mê tiếng Anh và mong muốn được lan tỏa, kết nối với nhiều cán bộ công an các đơn vị, địa phương, cũng như những người lớn tuổi, chị đã thành lập câu lạc bộ (CLB) tiếng Anh online để giao lưu, kết nối, là nơi thực hành tiếng Anh cho chính mình và nhiều cán bộ, chiến sĩ khác. CLB ra đời trở thành cầu nối tinh thần, giúp nhiều người tự tin với việc học giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là người lớn tuổi.

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Mỗi chuyến thăm của nguyên thủ các nước tới Việt Nam, mỗi chuyến công tác nước ngoài của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đều là thời khắc mà cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bước vào trận tuyến thầm lặng và cam go.

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Để nắm tình hình và phối hợp đấu tranh ngăn chặn âm mưu phục hồi tổ chức của bọn phản động FULRO, các trinh sát thuộc Phòng An ninh nội địa, Công an tỉnh Gia Lai và công an các xã phía Tây trên địa bàn tỉnh thường xuyên bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng lao động, cùng nói tiếng đồng bào) với nhân dân.

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong công tác quản lý xuất nhập cảnh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an. Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an trong việc ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ an ninh quốc gia, quản lý xuất nhập cảnh và cải cách hành chính.

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Đêm muộn. Trụ sở Cục An ninh điều tra, Bộ Công an vẫn sáng đèn. Trong phòng làm việc, các điều tra viên miệt mài bên hồ sơ với những chứng cứ và sơ đồ chuyên án. Ngoài hành lang, những cuộc điện thoại nối dài xuyên đêm, những bước chân khẩn trương của các tổ công tác chuẩn bị lên đường. Đằng sau ánh đèn ấy là cuộc đấu tranh không tiếng súng nhưng cam go, quyết liệt để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ sự bình yên của nhân dân và sự phát triển của đất nước.

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Không còn là những nguy cơ bên lề, các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động trực tiếp tới ổn định quốc gia và trật tự toàn cầu. Từ môi trường, chuỗi cung ứng đến không gian số, những rủi ro ngày càng liên thông, đòi hỏi cách tiếp cận ứng phó tổng thể và bền vững hơn.

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Vĩnh Long là địa bàn có đồng bào dân tộc Khmer chiếm hơn 10% dân số toàn tỉnh. Cùng với sự đa dạng về tín ngưỡng, tôn giáo và đời sống văn hóa phong phú, đây là nền tảng quan trọng để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động luôn tìm cách lợi dụng những vấn đề dân tộc, tôn giáo để tuyên truyền xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đoàn kết dân tộc.

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Hải Phòng đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với những cơ chế, chính sách đặc thù, những dự án chiến lược mang tầm quốc gia và dòng vốn đầu tư liên tục đổ về thành phố Cảng. Cùng với cơ hội là những thách thức mới đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT). Trên mặt trận không tiếng súng ấy, Phòng An ninh Kinh tế (PA04) Công an thành phố Hải Phòng chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc nền tảng an ninh cho sự phát triển nhanh và bền vững của thành phố.