Chuyến thăm lịch sử của ông Erdogan

Ngày 7-12, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã đến Athens bắt đầu chuyến thăm chính thức Hy Lạp trong hai ngày. Chuyến thăm được ông Erdogan gọi là lịch sử bởi ông là nguyên thủ đầu tiên của Thổ Nhĩ Kỳ đến thăm Hy Lạp trong vòng 65 năm qua.

Hy Lạp hy vọng chuyến thăm của ông Erdogan sẽ tạo bước chuyển biến mới trong quan hệ vốn luôn căng thẳng giữa hai nước. Chả thế mà Athens đã có sự chuẩn bị khá chu đáo để tiếp đón ông Erdogan. An ninh được siết chặt, hơn 2.800 cảnh sát, trong đó có 200 biệt kích tinh nhuệ, chuyên gia rà phá bom được huy động để bảo vệ an toàn cho ông Erdogan.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan (trái) hội đàm với Tổng thống Hy Lạp Prokopis Pavlopoulos.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan (trái) hội đàm với Tổng thống Hy Lạp Prokopis Pavlopoulos.

Để làm đẹp lòng ông Erdogan, ngay trước khi ông đến Athens, chính quyền Hy Lạp đã bắt giữ và xét xử 9 thành viên nhóm du kích cánh tả người Thổ Nhĩ Kỳ DHKP-C, là nhóm thực hiện môt số vụ đánh bom liều chết ở Thổ Nhĩ Kỳ trong thời gian gần đây.

Giới quan sát theo dõi chặt chẽ chuyến thăm của ông Erdogan và đưa ra nhận xét "một cuộc thăm viếng căng thẳng" ngay trong ngày đầu tiên ông đến Athens. Điều này không có gì ngạc nhiên, bởi cho đến nay Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ vẫn đang là hai "đối thủ" kình nhau trên nhiều phương diện, mặc dù cả hai cùng là thành viên khối NATO. Theo lịch trình, ông Erdogan hội đàm với lãnh đạo Hy Lạp ngay trong ngày 7-12, sau đó ngày 8-12 ông đến thăm cộng đồng người Hồi giáo ở vùng Đông Bắc Hy Lạp để kiểm tra thực tế tình hình sinh sống của người Hồi giáo gốc Thổ Nhĩ Kỳ tại Hy Lạp.

Sau khi đặt vòng hoa tại di tích Mộ Chiến sĩ vô danh, ông Erdogan đã có hai cuộc hội đàm với Thủ tướng Alexis Tsipras và Tổng thống Hy Lạp Prokopis Pavlopoulos. Tất cả sự căng thẳng của chuyến thăm đã được thể hiện rõ nét trong cuộc họp báo chung giữa hai tổng thống sau cuộc hội đàm ngày 7-12.

Hai vấn đề nổi cộm nhất đã được thảo luận trong hội đàm được hai vị tổng thống nêu ra tại họp báo là đề xuất của ông Erdogan xem xét, cập nhật thỏa thuận về đường biên giới nhằm giải quyết các tranh chấp biển đảo trong biển Aegean; và vấn đề đời sống cộng đồng thiểu số người Hồi giáo gốc Thổ Nhĩ Kỳ ở Hy Lạp. Một cuộc họp báo đầy căng thẳng khi chủ và khách liên tục đưa ra những phát biểu "chỏi" nhau xung quanh các vấn đề vừa nêu.

Tranh chấp biên giới là vấn đề mấu chốt gây căng thẳng trong quan hệ giữa hai nước Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ. Tranh chấp căng thẳng đó có tính lịch sử, bắt nguồn từ khi Hy Lạp giành độc lập, thoát khỏi ách đô hộ của Đế quốc Ottoman (tiền thân của Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay).

Hiệp ước hòa bình Lausanne ký kết năm 1923 nhằm kết thúc trạng thái chiến tranh giữa các quốc gia Đế quốc Anh, Pháp, Italia, Hy Lạp, Vương quốc Romania, Nhà nước Serbia-Croatia-Slovenia, Đế quốc Nhật Bản và Thổ Nhĩ Kỳ 4 năm sau khi Chiến tranh Thế giới lần I kết thúc. Trong Hiệp ước này cũng có những điều khoản phân định đường biên giới giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp trên bộ và trên biển Aegean. Tuy vậy, tranh chấp giữa hai nước láng giềng Đông Nam Âu này vẫn không ngừng xảy ra, chủ yếu là tranh giành quyền kiểm soát các hòn đảo không người sinh sống trong vùng biển Aegean.

Tranh chấp làm leo thang căng thẳng đến mức hai nước suýt giao tranh vũ trang vào năm 1996. Mặt khác, hai nước còn hiềm khích trên nhiều lĩnh vực khác, rõ nét nhất là trong việc giải quyết hòa bình ở đảo quốc Síp. Năm 1974, đảo quốc này bị chia cắt thành hai miền Nam-Bắc sau khi Thổ Nhĩ Kỳ đưa quân vào đánh chiếm miền Bắc Síp sau khi những người gốc Hy Lạp tiến hành một cuộc đảo chính với sự hậu thuẫn của Hy Lạp.

Vấn đề thứ hai cũng gây căng thẳng trong hội đàm giữa chủ và khách là tình hình đời sống cộng đồng người Hồi giáo gốc Thổ Nhĩ Kỳ ở Đông Bắc Hy Lạp. Ông Erdogan "than phiền" rằng quyền lợi của người thiểu số gốc Thổ Nhĩ Kỳ đã không được tôn trọng, chẳng hạn như không được phép tự mình chọn giáo sĩ đại diện pháp ý cho mình mà phải do chính quyền Hy Lạp chỉ định. Gần đây, Ankara cũng  không hài lòng với việc Tòa án Tối cao Hy Lạp quyết định ngăn cản lệnh dẫn độ 8 binh sĩ Thổ Nhĩ Kỳ đào tẩu sang Hy Lạp sau cuộc binh biến bất thành vào tháng 7-2016.

Tại cuộc hội đàm với Tổng thống Hy Lạp Pavlopoulos, Tổng thống Erdogan đòi xét lại Hiệp ước Lausanne theo hướng cập nhật mới những tranh chấp biển đảo giữa hai nước, đồng thời yêu cầu chính quyền Hy Lạp cải thiện đời sống và các quyền lợi của người Hồi giáo gốc Thổ Nhĩ Kỳ. Ông Erdogan cho rằng, việc đối xử với cộng đồng người Hồi giáo gốc Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những điều khoản trong Hiệp ước Lausanne, do đó vấn đề này cũng là một lý do ông đề nghị xem xét lại Hiệp ước Lausanne.

Đáp lại lời đề nghị của ông Erdogan, Tổng thống Hy Lạp Pavlopoulos khẳng định quan điểm của Hy Lạp rằng Hiệp ước Lausanne là bất di bất dịch, không thể có bất kỳ sửa đổi, cập nhật nào đối với Hiệp ước này. Riêng về các vấn đề gây căng thẳng quan hệ hai nước thời gian qua, ông Pavlopoulos cũng than phiền Thổ Nhĩ Kỳ liên tục xâm phạm không phận, hải phận của Hy Lạp.

Ông Erdogan đến thăm Hy Lạp trong tình thế Thổ Nhĩ Kỳ đang bị cô lập ở châu Âu, ngay trong khối NATO. Hy Lạp cùng với Ba Lan là 2 nước hiếm hoi trong khối EU và NATO còn ngỏ lời mời Tổng thống Erdogan đến thăm, trong khi hầu hết các quốc gia còn lại đều đang tỏ thái độ lạnh nhạt.

Quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ với các đồng minh NATO, như Mỹ, Đức,… xấu đi vì chuyện dân di cư, vì vấn đề IS và cuộc thanh trừng gắt gao của Ankara sau cuộc binh biến tháng 7-2016, càng đẩy Ankara ra xa hơn khối EU, khiến cuộc thương thảo kết nạp thành viên đối với Thổ Nhĩ Kỳ hầu như "chết lâm sàng".

Trong tình thế như vậy, cuộc đối đáp chan chát giữa khách và chủ nhà ở Athens xung quanh các vấn đề mâu thuẫn giữa hai nước nghe thật không phù hợp. Có vẻ như ông Erdogan đang cố thể hiện thế "đế quốc" cũ của mình đối với Hy Lạp, hay ông đang cố dùng kế hư trương thanh thế trong cuộc mặc cả tranh chấp trên biển với Athens? Có lẽ cả hai.

Văn Trương (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?