Chiến tranh “không người lái”

Vừa qua, Nga và Israel đã đạt được thỏa thuận về việc Israel bán cho Nga máy bay không người lái (MBKNL) loại Heron hiện đại nhất Israel hiện nay. Heron là MBKNL vừa có chức năng do thám vừa có thể tham gia chiến đấu. MBKNL được điều khiển từ xa phải chăng là một phương tiện chiến đấu mới của các nhà quân sự? Phải nói sự xuất hiện của MBKNL đã khiến chiến tranh mang gương mặt mới.

Afghanistan là nơi hàng chục ngàn binh lính của Liên minh Quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO) tham gia một cuộc chiến kéo dài 8 năm với phiến quân Taliban và mạng lưới khủng bố Al-Qaeda. Vào thời gian đầu của cuộc chiến, MBKNL được sử dụng làm công cụ hỗ trợ cho hoạt động của các đơn vị đặc biệt và tình báo.

Đến năm 2003, MBKNL bắt đầu được sử dụng rộng rãi không chỉ tại Afghanistan mà cả tại Iraq . Hàng chục MBKNL quân sự ngày đêm bay dọc ngang trên bầu trời của các thành phố, làng mạc, thung lũng, núi đồi, các đường giao thông...

Một số loại MBKNL còn được trang bị vũ khí như loại Predator và Reaper do Công ty General Atomic của Mỹ chế tạo. Loại Predator được trang bị hai tên lửa chống tăng Hellfire dùng để phá hang động dọc theo các triền núi ở Afghanistan và cả những mục tiêu đặc biệt mà máy bay chiến đấu có người lái không thể nào tiêu diệt được. Loại Reaper lớn, bay cao hơn và lâu hơn loại Predator được trang bị đến 14 tên lửa không đối đất và cả bom được điều khiển bằng laser hay thiết bị định vị qua vệ tinh. Loại Reaper có thể bay trên không suốt 14 tiếng đồng hồ, ngày lẫn đêm trong khi chờ đợi đến tấn công tiêu diệt mục tiêu.

Ngoài ra, quân đội Mỹ còn được trang bị MBKNL loại Global Hawk (dài 13,5m, sải cánh 35m), không được trang bị vũ khí và chỉ làm chức năng do thám trên không lâu đến 36 tiếng đồng hồ, bay cao 20.000m và thi hành nhiệm vụ cách xa căn cứ 20.000km. Hiện quân đội Mỹ được trang bị 300 MBKNL loại Predator, 30 chiếc Reaper và 6 chiếc Global Hawk và trở thành lực lượng quân đội được trang bị MBKNL nhiều nhất thế giới.

Máy bay không người lái loại Heron mà Nga mới mua của Israel.
Máy bay không người lái loại Heron mà Nga mới mua của Israel.

Ở mặt đất, một sĩ quan sẽ hướng dẫn hoạt động tác chiến của MBKNL để những người điều khiển MBKNL ra lệnh tấn công bằng loại vũ khí nào, vào mục tiêu nào nhằm đạt hiệu quả tối ưu. Ưu điểm của MBKNL là có thể tác chiến theo hướng dẫn từ căn cứ có khi cách xa chiến trường hàng trăm, thậm chí hàng ngàn kilômét. Quả thật, với những ưu điểm vượt trội của MBKNL, người điều khiển ở cách xa mục tiêu hàng ngàn kilômét có thể tiêu diệt một hay nhiều binh lính  đối phương đang ẩn náu trong một hốc đá tại chiến trường.

Quân đội Pháp cũng được trang bị MBKNL nhưng không phải là loại chiến đấu mà là loại do thám như Heron, Harfang. Heron là loại MBKNL do Israel chế tạo và được quân đội Pháp cải tiến để được trang bị camera có thể ghi hình cả ngày lẫn đêm. MBKNL Harfang (tên gọi một loại cú mèo sinh sống ở rìa Bắc Cực) có thể thi hành nhiệm vụ trên không trong vòng 12 tiếng đồng hồ và được lắp đặt nhiều thiết bị thông tin, ghi hình hiện đại.

Máy bay không người lái Raeper của quân đội Mỹ.
Máy bay không người lái Raeper của quân đội Mỹ.

Động cơ của MBKNL Harfang chạy rất êm và có thể ghi nhận hình ảnh rõ nét của mục tiêu cách xa căn cứ hàng chục km. Từ căn cứ quân sự Bagram ở miền Nam Afghanistan, các MBKNL Heron và Harfang của quân đội Pháp thực hiện từ 3 đến 4 phi vụ do thám trên không mỗi tuần để cung cấp những thông tin, hình ảnh của đối phương cho quân đội NATO và đã cho những kết quả khả quan: có thể phát hiện vào ban đêm sự hiện diện của con người trong hang động từ nhiệt năng tỏa ra từ cơ thể và sau đó được một thiết bị cảm ứng khuếch đi lên bằng nhiệt năng tỏa ra từ một chiếc xe hơi vừa ngừng chạy 10 phút.

Để bắt kịp Mỹ, vào tháng 8/2009, Cơ quan Hàng không quốc phòng và không gian châu Âu (EADS) đã trình Chính phủ Pháp, Đức và Tây Ban Nha dự án chế tạo loại MBKNL có tên gọi Orka (nặng 7 tấn, sải cánh dài 28m), được trang bị hai động cơ, có thể bay lâu 30 tiếng đồng hồ và bay xa 18.000km, dự kiến sẽ đưa vào sử dụng vào năm 2015 với số lượng 45 chiếc được trang bị cho quân đội Pháp 18 chiếc, quân đội Đức 18 chiếc và quân đội Tây Ban Nha 9 chiếc.

Trong khi đó, Nga ngoài việc mua hàng loạt MBKNL loại Heron của Israel để trang bị cho quân đội, hiện đang tập trung việc nghiên cứu chế tạo loại trực thăng "siêu MBKNL" có thể tấn công mục tiêu cách căn cứ 2.500km, ghi hình mọi hoạt động của đối phương rồi bay về lại căn cứ.

Ngoài nhiệm vụ chiến đấu, loại trực thăng không người lái này có thể làm công tác cứu thương ngay bên trong lãnh thổ đối phương, chuyển giao vũ khí, đạn dược cho quân đội tại những cứ điểm mà trực thăng có người điều khiển không thể thực hiện được. Loại trực thăng không người lái này có tên gọi Chim ruồi và dự kiến được trang bị cho quân đội Nga vào năm 2012.

Tuy nhiên, theo nhận định của Michel Goya, một chuyên gia về MBKNL của Bộ Quốc phòng Pháp, thì: "Tuy có nhiều ưu điểm nhưng MBKNL không thể làm một cuộc cách mạng trong chiến tranh mà chỉ làm thay đổi  cục diện của một cuộc chiến tranh"

Văn Hòa (theo La Revue)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.