Chìa khóa thống nhất đảo Síp nằm trong tay ông Erdogan

Một nỗ lực lịch sử nhằm chấm dứt sự chia cắt đảo quốc Síp đã thật sự diễn ra từ ngày 9-1-2017, với việc hai lãnh đạo của cộng đồng người Síp gốc Thổ Nhĩ Kỳ và gốc Hy Lạp đã gặp nhau để thống nhất việc nối lại đàm phán tái thống nhất trước thềm một hội nghị đa phương về vấn đề này lần đầu tiên được tổ chức với sự bảo trợ của Liên Hiệp Quốc.

Cuộc gặp hôm 9-1 giữa hai ông, Anastasiades (lãnh đạo cộng đồng người Síp gốc Hy Lạp) và Mustafa Akinci (lãnh đạo cộng đồng người Síp gốc Thổ Nhĩ Kỳ) là lần gặp “chung kết”, thực chất đầu tiên sau một tiến trình thương lượng chuẩn bị căng thẳng giữa đại diện hai cộng đồng. Hai ông Anastasiades và Akinci sẽ cùng nhau xem xét bản đồ phân chia vùng đất của hai bên và bàn bạc phương án điều tiết về lãnh thổ một cách chan hòa nhất trước khi giải quyết dứt điểm vấn đề gai góc nhất về an ninh.

Trước các cuộc gặp, tân Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres đã gọi những cuộc gặp diễn ra trong tuần lễ này là “cơ hội lịch sử” cho Síp. Còn ở thủ đô Nicosia, các quan chức cả hai bên vùng đệm (phân cách hai miền của đảo Síp) đều gọi đây là “cơ hội tốt nhất và cuối cùng” để giải quyết những gút mắc gây chia sẽ giữa hai cộng đồng. Giới chuyên gia thì bảo những cuộc đàm phán này là “đoạn kết” cuộc chơi, là “đoạn kết của đoạn kết” - như giáo sư Hubert Faustmann ở Đại học Nicosia nhận xét.

Ngày 12-1, các quốc gia bảo trợ đàm phán tái thống nhất gồm Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ và Anh (cựu thực dân bảo hộ đảo Síp) đã gặp nhau để bàn bạc các vấn đề về an ninh và sự hiện diện của quân đội trong một quốc gia liên bang Síp tương lai. Đây là những vấn đề then chốt để đảm bảo không tái diễn sự kiện năm 1974.

Ông Anastasiades và ông Akinci đều thể hiện quyết tâm cho những nỗ lực tái thống nhất đã khiến giới quan sát an tâm, mở ra hy vọng tái thống nhất thật sự. Cả hai đều tỏ ra ôn hòa, bày tỏ mong muốn giải quyết rốt ráo những lấn cấn xung quanh các di sản văn hóa chung ở thành phố Limassol.

Hai nhà lãnh đạo Nicos Anastasiades và Mustafa Akinci tại cuộc gặp hôm 9-1-2017.
Hai nhà lãnh đạo Nicos Anastasiades và Mustafa Akinci tại cuộc gặp hôm 9-1-2017.

Vào thời điểm châu Âu và cả thế giới đang bất ổn chưa từng có trên nhiều phương diện, người ta đang rất cần có một “tin tốt lành” đến từ bất cứ đâu, trong đó có Síp. Từ Washington đến Ankara, mọi người đều nhận thức rằng một thỏa thuận tại Síp sẽ mang lại sự ổn định chung cho một khu vực rộng lớn hơn. Việc người Hy Lạp, người Thổ Nhĩ Kỳ, Thiên Chúa giáo và Hồi giáo cùng nhau hợp tác, chung sống hòa bình ở góc nhỏ đông nam châu Âu sẽ gửi đi một thông điệp mạnh mẽ và là một chỉ dấu cho hy vọng.

Cuối tuần trước, các lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ và Anh đã cùng nhìn nhận rằng một sự thỏa thuận dàn xếp giữa hai cộng đồng sẽ tạo tiền đề tốt cho năm 2017, trong đó hai bên có thể đạt được một giải pháp nhằm tạo bước chuyển biến làm thay đổi cuộc chơi. Trong một tuyên bố sau cuộc điện đàm giữa Thủ tướng Anh Theresa May và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cuối tuần trước, Phố Downing nói rằng cả hai nhà lãnh đạo đều nhìn thấy các cuộc đàm phán sẽ tạo ra “cơ hội đích thực để đảm bảo một tương lai tốt hơn cho Síp và đảm bảo sự ổn định trong khu vực”.

Một động lực khác thúc đẩy tiến trình đàm phán là việc phát hiện các trữ lượng dầu mỏ và khí đốt ở Đông Địa Trung Hải và viễn cảnh tương lai đảo Síp có thể trở thành trung tâm năng lượng từ đó dầu và khí đốt có thể được bơm thẳng vào cung cấp cho châu Âu.

Tuy nhiên, bởi vì các cuộc đàm phán hòa bình từng trồi sụt nhiều lần trước đây, cho nên có nhiều ý kiến cho rằng nếu lần này lại thất bại thì mọi nỗ lực tái thống nhất đảo Síp sẽ sụp đổ hoàn toàn và mãi mãi. Các nhà phân tích đã bày tỏ quan ngại rằng trong trường hợp đàm phán thất bại, Thổ Nhĩ Kỳ có thể sẽ thực hiện động thái thôn tính phần miền bắc Síp, nơi Ankara hiện vẫn đang duy trì lực lượng hơn 40.000 quân kể từ năm 1974.

Khi đó, Hy Lạp đã tiến hành một cuộc đảo chính lật đổ nhà lãnh đạo người gốc Thổ Nhĩ Kỳ, buộc Ankara phải đưa quân đội vào miền bắc Síp để ngăn chặn Athens thực hiện âm mưu sáp nhập Síp vào Hy Lạp. Theo quy ước, quốc gia bảo trợ cho Síp có quyền can thiệp quân sự, và Thổ Nhĩ Kỳ hiện không muốn từ bỏ quyền này.

Đối với đảo Síp, việc đàm phán hòa bình từ lâu đã không còn là chuyện dễ dàng, không còn diễn ra trong không khí chan hòa nữa, mà đã trở thành những thời khắc nhọc nhằn của một tiến trình đầy khó khăn, khổ ải nhằm giải cho được mớ bòng bong rối rắm.

Hiện cả hai bên đang khẩn trương làm việc trên tinh thần “không có gì được thỏa thuận cho đến khi mọi việc được đồng ý thông qua”. Giới chức hai bên đều tỏ ra lạc quan một cách thận trọng. Bất kỳ thỏa thuận nào cũng đều phải được đưa ra trưng cầu dân ý ở cả hai cộng đồng, khi đó tính rủi ro sẽ khá cao. Lần cuối cùng một thỏa thuận như thế được đưa ra trưng cầu dân ý là vào năm 2004, trong đó người gốc Thổ Nhĩ Kỳ (thiểu số) ủng hộ, trong khi người gốc Hy Lạp (đa số) thì bác bỏ.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan nắm chìa khóa thành công của đàm phán tái thống nhất đảo Síp.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan nắm chìa khóa thành công của đàm phán tái thống nhất đảo Síp.

Việc thuyết phục người gốc Thổ Nhĩ Kỳ chấp nhận giao đất để cho khoảng 90.000 người Síp gốc Hy Lạp bị mất nhà cửa trong sự kiện 1974 quay trở về nhà của họ là vấn đề cốt lõi của mọi thỏa thuận. Ngược lại, người Síp gốc Thổ Nhĩ Kỳ, viện dẫn tình trạng bạo lực sắc tộc kể từ sau khi giành độc lập, bảo lưu quan điểm rằng quân đội Thổ Nhĩ Kỳ nên được duy trì trên đảo Síp để bảo vệ họ một khi có xung đột xảy ra, trong khi người Síp gốc Hy Lạp lo ngại rằng quân đội Thổ tiếp tục ở lại trên đảo Síp thì an ninh của họ cũng sẽ không bao giờ được đảm bảo.

Liên minh châu Âu (EU) phản bác rằng việc Síp là thành viên EU đã đủ để bảo đảm an ninh cho người Síp rồi, cho nên các bên không cần phải lo về việc này, nhất là việc quân đội Thổ Nhĩ Kỳ kiếm cớ để duy trì quân số trên đảo Síp.

Cho đến nay, việc đàm phán đều xoay quanh các vấn đề như quản lý điều hành, chia sẻ quyền lực chính trị, kinh tế và EU. Nhưng phần lớn sự thành công của đàm phán được cho là sẽ phụ thuộc vào Tổng thống Erdogan. Cho đến nay, ông Erdogan đã thể hiện quan điểm mềm dẻo, linh hoạt hơn so với các lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ trước đây, nhưng không ai có thể bảo đảm ông sẽ tạo thuận lợi hơn cho đàm phán, vì Erdogan nổi tiếng là một người khó đoán trước.

Trương Hùng (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.