Châu Phi hưởng lợi gì từ sự trỗi dậy của Ấn Độ?

Một Ấn Độ đang trỗi dậy có ý nghĩa lớn đối với châu Phi bởi họ có thể được hưởng lợi từ một New Delhi tham vọng và gắn bó hơn. Quy mô và sức mạnh của nền kinh tế trị giá 3.500 tỷ USD của Ấn Độ đã khiến quốc gia này trở thành một lực lượng đáng nể trong các vấn đề toàn cầu.

Lợi thế sẵn có

Thứ nhất, Ấn Độ trong lịch sử có mối quan hệ chặt chẽ với châu Phi, nhờ cuộc đấu tranh chung chống lại chủ nghĩa thực dân, phong trào không liên kết và những thách thức chung về kinh tế - xã hội và nhân khẩu học. Tuy nhiên, kể từ Hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Ấn Độ - châu Phi cuối cùng ở New Delhi vào năm 2015, cấu trúc chính trị của thế giới đã thay đổi về cơ bản. Trong khi quỹ đạo kinh tế đi lên của Ấn Độ vẫn tiếp tục, nhiều nước châu Phi phải đối mặt với khó khăn kinh tế và đang đánh giá lại các liên minh của họ trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực toàn cầu.

anh 2.jpg -0
Lễ khánh thành trụ sở Hội đồng Thương mại Ấn Độ - châu Phi tại Ghana vào tháng 10/2022

Về mặt địa chính trị, mong muốn của Ấn Độ về một trật tự thế giới công bằng hơn đã cộng hưởng với ước vọng của nhiều nước châu Phi, những người đã trở nên vỡ mộng với trật tự phương Tây tự do. Là một thành viên hàng đầu của khối BRICS (gồm Brazil-Nga-Ấn Độ-Trung Quốc-Nam Phi), Ấn Độ đã thẳng thắn bày tỏ mong muốn có được sự hiện diện nhiều hơn trong các tổ chức đa phương. Hai bên cũng có nhiều điểm tương đồng về các vấn đề khí hậu - nơi mà Ấn Độ và các quốc gia châu Phi từ chối trở thành “vật hiến tế” của phương Tây. Lập trường này ủng hộ lợi ích của các nước đang phát triển, tương đồng với lợi ích của châu Phi.

Thứ hai, châu Phi và Ấn Độ có các lợi ích thương mại đôi bên cùng có lợi, được thể hiện qua sự gia tăng hoạt động của các tập đoàn lớn mạnh của Ấn Độ và khối lượng thương mại và đầu tư gia tăng trong những năm gần đây. Đối với các doanh nghiệp Ấn Độ, châu Phi đại diện cho một thị trường rộng lớn chưa được khai thác, đặc biệt là đối với các mặt hàng sản xuất như dệt may, dược phẩm, ô tô và máy móc hạng nhẹ. Châu Phi cũng mang lại cơ hội trong các lĩnh vực tài nguyên và năng lượng, vốn từ trước đến nay là những lĩnh vực dễ bị tổn thương đối với Ấn Độ.

Thứ ba, và có lẽ thú vị nhất, là Ấn Độ đang cố gắng đưa ra một giải pháp thay thế hấp dẫn cho Trung Quốc, bao gồm cả trong lĩnh vực quân sự và kinh tế. Tuy nhiên, theo chuyên gia Abhishek Mishra thuộc Tổ chức Nghiên cứu Người quan sát nói với “ISS Today”, New Delhi phải tránh đóng khung chiến lược châu Phi của mình thông qua cái nhìn của Trung Quốc.

Về mặt quân sự, Ấn Độ từ lâu đã là nước đóng góp quân số hàng đầu cho các sứ mệnh gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc ở châu Phi. Hoạt động quân sự của nước này tập trung xung quanh Ấn Độ Dương, nơi trước đây Ấn Độ là người chơi thống trị ở các quốc đảo như Seychelles và Mauritius. Với việc Ấn Độ Dương trở thành chiến trường quan trọng nhờ khả năng tiếp cận chiến lược và tầm ảnh hưởng đối với các nguồn năng lượng và an ninh quốc gia, Ấn Độ đang tăng cường lợi thế so sánh của mình để duy trì vị thế hải quân và ngoại giao của mình.

Về mặt kinh tế, hoạt động của Ấn Độ chủ yếu do khu vực tư nhân dẫn dắt, trái ngược với cách tiếp cận do nhà nước lãnh đạo của Trung Quốc. Mặc dù nhỏ hơn đáng kể về số lượng, nhưng phương pháp của Ấn Độ được các nhà phân tích cho là có lợi hơn về lâu dài. Họ ưu tiên năng suất của địa phương, minh bạch hơn và nâng cao các kỹ năng mà châu Phi cần, trái ngược với cách tiếp cận “nguồn lực đổi lấy tiền mặt” của Trung Quốc. Chiến lược của Ấn Độ được hỗ trợ thêm bởi các hoạt động của Ngân hàng Exim Ấn Độ, các sự kiện của Liên đoàn Công nghiệp Ấn Độ và các hiệp ước Ấn Độ - châu Phi.

Ngoài ra, New Delhi cũng có các công cụ quyền lực mềm quan trọng để tiếp cận châu Phi. Chính sách ngoại giao y tế đã được thể hiện rõ trong thời kỳ đại dịch, khi Ấn Độ tặng vaccine cho một số quốc gia, củng cố lợi thế của nước này với tư cách là "nhà thuốc của thế giới". Vào thời điểm mà các cường quốc phương Tây đang tích trữ vaccine, điều này đã tạo được thiện chí của Ấn Độ trên khắp châu Phi.

Vẫn còn thách thức

Tuy nhiên, mối quan hệ châu Phi - Ấn Độ vẫn còn thách thức. Đầu tiên, các doanh nghiệp Ấn Độ phải vượt qua “yếu tố sợ hãi”. Các công ty Ấn Độ thường gắn định kiến về những rủi ro không thực tế cho châu lục. Điều này sẽ đòi hỏi sự nhạy cảm đáng kể, do sự thiếu nhận thức về sự đa dạng của châu Phi.

Thách thức thứ hai là phân biệt chủng tộc. Hiện đã có báo cáo về các vụ tấn công học sinh Nigeria ở New Delhi. Hơn nữa, vụ bê bối siro ho “Made in India” gần đây ở Gambia khiến 69 trẻ em tử vong đã khiến Ấn Độ chịu tổn thất lớn về danh tiếng.

Thứ ba, hiện vẫn còn lo ngại về sự sẵn sàng và khả năng của Ấn Độ để đưa châu Phi trở thành ưu tiên khi nước này phát triển khát vọng toàn cầu của mình. Jakkie Cilliers, Trưởng phòng Tương lai và Đổi mới châu Phi tại Viện Nghiên cứu An ninh Pretoria, phát biểu trên trang “Premium Times” rằng Ấn Độ thường hoạt động kém hiệu quả về mặt ngoại giao và lợi ích của nước này ở châu Phi chỉ là chiếu lệ.

Ấn Độ có cơ hội rõ ràng để tạo ra một thị trường ngách mới với tư cách là đối tác chiến lược của châu Phi. Tuy nhiên, chuyên gia Sanusha Naidu thuộc Viện Đối thoại Toàn cầu nói với “ISS Today” rằng, để duy trì một quỹ đạo tích cực, New Delhi phải làm rõ lập trường của họ. Ông nói: “Đầu tiên, Ấn Độ cần phải làm rõ liệu chính sách châu Phi của họ sẽ được chủ yếu thực hiện qua chính phủ hay khu vực tư nhân (hoặc hỗn hợp). Tiếp theo, họ cần phải nói rõ những gì họ cung cấp cho châu Phi. Và cuối cùng, Ấn Độ cần phải rõ ràng về tầm nhìn của chiến lược quyền lực mềm của mình”.

Bích Hạnh (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.