Câu chuyện tự lực của EU

Khi Mỹ có những động thái rút quân khỏi Đức, giảm bớt gắn kết với EU thì câu chuyện “tự lực” của khối liên kết này một lần nữa được xới lên. Thế nhưng, đó thực sự là một thách thức và khó khăn không dễ vượt qua.

“Gáo nước lạnh”

Việc cắt giảm tới 9.500 binh sĩ Mỹ tại Đức sẽ được xem như là “gáo nước lạnh” đối với một trong những đối tác thương mại gần gũi nhất của nền kinh tế hàng đầu thế giới và cũng tiềm ẩn nguy cơ hủy hoại niềm tin đối với trụ cột quan trọng của an ninh châu Âu thời hậu chiến, khiến người ta phải đặt dấu hỏi về việc liệu Mỹ có sẵn lòng đứng ra bảo vệ đồng minh trước bất kể một nguy cơ an ninh nào.

Phil Gordon, làm việc tại Viện Nghiên cứu chính sách Hội đồng Quan hệ đối ngoại, bình luận: “Chắc chắn sẽ có những ý kiến từ cả 2 đảng trong Quốc hội Mỹ phản đối gay gắt động thái rút quân của Mỹ, vì vậy quyết định này có thể sẽ bị trì hoãn hoặc không bao giờ diễn ra... Bước đi ấy sẽ hủy hoại hơn nữa niềm tin của các đồng minh vào các cam kết của Mỹ và NATO và có thể làm suy yếu khả năng răn đe Nga hoặc bất cứ quốc gia nào có ý định đe dọa một thành viên của tổ chức”.

Vẫn chưa rõ ý định của Tổng thống Trump có được hiện thực hóa hay không, nhất là bởi những chỉ trích từ cả chính những nghị sĩ đảng Cộng hòa, những người cho rằng cắt giảm quân số chính là “trao” cho Nga một món quà. Năm 2014, NATO đề ra mục tiêu yêu cầu toàn bộ 30 thành viên dành khoản tiền tương đương 2% GDP thường niên cho quốc phòng. Hầu hết các nước, kể cả Đức, đều chưa hoàn thành mục tiêu này.

Theo hãng tin AP, chính quyền Mỹ đã cân nhắc ý định rút một phần lực lượng khỏi Đức từ năm ngoái và những tuần gần đây liên tục có thông tin cho thấy Tổng thống Trump có ý định xúc tiến ý tưởng này, dù chưa có các công bố cụ thể.

Ông Donald Trump đang có những động thái khiến EU phải lo lắng.
Ông Donald Trump đang có những động thái khiến EU phải lo lắng.

Phát biểu ngày 15-6 của Tổng thống Trump là tuyên bố chính thức đầu tiên về kế hoạch cắt giảm quân số, thông tin từng được tờ Wall Street Journal và sau đó là Reuters xác nhận với nguồn lấy từ một quan chức cấp cao giấu tên của Mỹ ngay từ những ngày đầu tháng 6.

Bình luận về phát biểu của Tổng thống Trump, Đại sứ Đức tại Mỹ Emily Haber cho biết quân đội Mỹ hiện diện tại châu Âu là để đảm bảo an ninh giữa hai bờ Đại Tây Dương và cũng là để hỗ trợ Mỹ duy trì ảnh hưởng tại châu Phi và châu Á. Bà cũng khẳng định hợp tác an ninh Mỹ-Đức vẫn sẽ được duy trì mạnh mẽ và rằng Chính phủ Đức đã được thông báo về quyết định của Mỹ.

Tuần trước, theo các nguồn tin Reuters có được, các quan chức Đức và khá nhiều quan chức Mỹ tại Nhà Trắng, Bộ Ngoại giao và cả Lầu Năm Góc đều tỏ ra khá ngạc nhiên về thông tin mà Wall Street Journal đăng tải. Đã có rất nhiều lý do được viện dẫn để lý giải cho thông tin này, từ việc để trả đũa bà Merkel về Hội nghị thượng đỉnh G7, cho đến ảnh hưởng của cựu Đại sứ Mỹ tại Đức Richard Grenell, một người khá thân cận với Tổng thống Trump.

EU cần tự lực dù nhiều thách thức

Trong bối cảnh nhiều nhà lập pháp Mỹ cảnh báo ý định cắt giảm quân số của Mỹ sẽ “dẫn đến những hệ quả nghiêm trọng, làm lợi cho đối thủ và kích động thêm nhiều cuộc chiến” trong khu vực, các Bộ trưởng Liên minh châu Âu (EU) mới đây cũng đã thảo luận về việc tăng cường hoạt động quốc phòng và cải tổ hệ thống tình báo trước hàng loạt mối đe dọa.

Lời kêu gọi tăng cường hợp tác quốc phòng EU được đưa ra trong văn bản chung của Pháp và Đức, dù không phải là điều gì mới mẻ, song đang trở nên cấp bách hơn trong những diễn biến xung quanh khu vực và đặc biệt là nguy cơ Mỹ và Trung Quốc vướng vào một cuộc đối đầu thường trực.

Văn bản này nhấn mạnh hội nhập quốc phòng là điều cần thiết bởi “các cuộc cạnh tranh và đối đầu giữa các siêu cường đang quay trở lại, cùng mối đe dọa kéo theo đối với trật tự thế giới”. Pháp và Đức kêu gọi cơ quan tình báo EU đưa ra các báo cáo thường niên cụ thể về những mối đe dọa, trong các lĩnh vực từ gìn giữ hòa bình, không gian cho tới an ninh mạng vào thời điểm kết thúc mỗi năm để lấy đó làm nền tảng cải thiện năng lực chung trong năm tiếp theo. Quan chức phụ trách hoạt động đối ngoại của EU Josep Borrell nhấn mạnh: “EU cần phải tự tìm cách làm mọi thứ, dù điều này có thể đi cùng với rất nhiều thách thức”.

Đã từ lâu nay, châu Âu không thể toàn toàn tin tưởng vào việc Mỹ sẵn sàng can dự vào những khu vực có ý nghĩa quan trọng về chiến lược đối với châu Âu. Sự độc lập chiến lược của EU lúc này rõ ràng có ý nghĩa then chốt góp phần duy trì mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương vững mạnh.

Châu Âu nếu không có những quyết sách tự tin và độc lập thì chắc chắn sẽ lún sâu hơn vào thế kìm kép giữa các nước lớn mà nước này đang mắc vào. Hiện nay, EU đang gặp khó giữa một bên là Mỹ và bên kia là Trung Quốc ngày càng phát triển nhanh chóng. Đương nhiên, việc mở rộng hợp tác với Nga sẽ không giải quyết được tất cả các vấn đề của châu Âu nhưng nó có thể trở thành một trong những công cụ giúp củng cố vị thế hiện tại của họ trong lĩnh vực kinh tế và chính trị trên trường quốc tế. Rõ ràng không nên bỏ qua những lợi thế này. Thế nhưng, “thân” với Nga, cái giá EU phải trả chắc chắn cả khu vực này đều hiểu được.

EU hiện vẫn là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc, trong khi Trung Quốc là đối tác lớn thứ hai của EU. Thương mại song phương giữa hai bên lên tới 1,5 tỷ euro/ngày. EU đã xuất khẩu hàng hóa trị giá 198 tỷ euro sang Trung Quốc trong năm 2017 và nhập khẩu hàng hóa trị giá 375 tỷ euro từ Trung Quốc. Năm 2017, EU có thặng dư thương mại trong lĩnh vực dịch vụ, với xuất khẩu trị giá 45 tỷ euro so với nhập khẩu trị giá 28 tỷ euro. Khoảng 6 năm trước, EU và Trung Quốc đã quyết định mở rộng thương mại song phương và quyết định thông qua hiệp ước đầu tư song phương.

Như vậy, câu chuyện “tự lực” là cấp thiết nhưng vô cùng khó khăn đối với một EU vốn đang ngổn ngang thách thức. Các nhà lãnh đạo EU cần phải tỉnh táo để khéo léo lách qua những “cái bẫy” và khẳng định được sự tồn tại vững chắc của mình.

Hà Phương (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.