Cắt lát Bộ Tứ Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Bộ Tứ Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (gồm Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc và New Zealand - IP4) là các đối tác khu vực của NATO cũng như các đồng minh chính thức của Mỹ, trong đó mỗi nước đều có những ưu tiên và mối quan tâm cụ thể.

Australia có thể là đồng minh kiên định nhất của Mỹ ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Canberra sở hữu năng lực quân sự hạng 2 nhưng đáng chú ý, chi tiêu quân sự lớn và kinh nghiệm viễn chinh đáng kể. Nước này đã hợp tác với NATO ở Trung Đông, Ấn Độ Dương và là “Đối tác cơ hội nâng cao (EOP)” của NATO. Do đó, có thể thấy trước sự hợp tác rộng lớn hơn giữa Australia và NATO ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, mặc dù điều này còn cần sự chấp thuận của Mỹ và sẽ tuân theo cách tiếp cận của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

1.jpg -0
Cuộc tập trận PASSEX ngày càng thu hút các quốc gia trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Trong khi đó, Nhật Bản là một bên tham gia kiên định khác ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và là quốc gia khai sinh ra khái niệm hiện đại của “Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương”. Tokyo nhận thức rõ về các mối đe dọa, bởi vùng đặc quyền kinh tế của nước này giáp với cả Trung Quốc và Nga, nên đã liên kết hoàn toàn với Washington. Bất chấp những hạn chế về mặt hiến pháp và ngân sách quốc gia, năng lực quân sự của Nhật Bản rất đáng nể, mặc dù việc triển khai của nước này về mặt truyền thống là ở mức tối thiểu. Nhật Bản chủ yếu hỗ trợ NATO thông qua các phương tiện tài chính, nhưng các quan hệ đối tác mới được thiết lập gần đây cho thấy nhiều không gian cho sự hợp tác tương lai. Giống như Australia, bất cứ sự phát triển lớn nào theo định hướng NATO đều phải tuân theo sự chấp thuận của Mỹ.

Hàn Quốc là thành phần mới hơn của mối liên kết Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, chủ yếu là bởi sự chia rẽ lớn giữa 2 lĩnh vực hợp tác của nước này về an ninh và thương mại, giữa một bên là với Mỹ (đồng minh hiệp ước với khoảng 30.000 quân đồn trú) và bên khác là Trung Quốc (với thương mại song phương trị giá hơn 300 tỷ USD mỗi năm). Tuy nhiên, Hàn Quốc đang liên kết rõ ràng hơn với Mỹ và mặc dù đóng góp của nước này cho các hoạt động của NATO không nổi bật bằng Australia, song vị thế của Seoul với tư cách là một bên tham gia quốc phòng lớn có thể thúc đẩy sự hợp tác chặt chẽ hơn với NATO trong khu vực. Một lần nữa, cam kết liên tục của Mỹ vẫn sẽ là điều kiện tiên quyết trong trường hợp này.

Cuối cùng, New Zealand được cho là “kẻ lạc lõng” trong khuôn khổ IP4 do mức độ nhận thức về mối đe dọa thấp, tập trung vào an ninh phi truyền  thống, chính sách phi hạt nhân trong vùng biển của mình, do đó có mối quan hệ với Mỹ ở mức “ôn hòa” hơn và sở hữu những năng lực vật chất cũng thấp hơn. Tuy nhiên, Wellington gần đây đã tham gia các cuộc tập trận PASSEX, yểm trợ cho NATO ở Balkan, Afghanistan, Ấn Độ Dương và đang tập trung vào công nghệ, xây dựng năng lực quân sự. Do đó, có thể hình dung ra nhiều sự hợp tác hơn nữa trong các lĩnh vực cụ thể này, trong phạm vi “an ninh thấp”.

IP4 thể hiện các mức độ hợp tác khác nhau giữa Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương với NATO. Mặc dù có chung điểm hội tụ về mức độ tham gia lớn hơn nhưng theo truyền thống, một sự hợp tác mạnh mẽ hơn luôn đòi hỏi sự chấp thuận của Mỹ và đây là điều kiện sẽ ít đơn giản hơn so với trước đây.

Mặc dù mới được chú ý thúc đẩy, mức độ tương tác của châu Âu với Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đang tiến triển mạnh mẽ. Những tác động lan tỏa của các vấn đề an ninh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đã thúc đẩy sự công nhận đối với tầm quan trọng của khu vực. Với sự liên kết chặt chẽ với Mỹ, “4 nước lớn” (Pháp, Anh, Đức và Italy) sở hữu năng lực mạnh mẽ về quân sự (các lực lượng hải quân) và kinh nghiệm viễn chinh. Sự phát triển này hứa hẹn nhiều sự hội tụ giữa châu Âu và NATO trong khu vực, khi xem xét cả mức độ hợp tác hiện có ở Ấn Độ Dương và Địa Trung Hải.

Với lợi thế sở hữu nhiều lãnh thổ hải ngoại, cư dân và các căn cứ quân sự trong khu vực, sự kết hợp hiệu quả giữa quyền lực cứng và quyền lực mềm, Pháp đi đầu trong cách tiếp cận của châu Âu đối với Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Vương quốc Anh, một cường quốc châu Âu khác, cũng có sự tham gia mang tính hệ thống vào khu vực trong thời gian gần đây, theo một chiến lược cân bằng truyền thống hơn. Đức và Hà Lan, 2 quốc gia thương mại lớn, có xu hướng tương tác với Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương theo cách “trung lập” hơn, với việc Đức cố gắng hạn chế sự phụ thuộc quá mức vào Trung Quốc. Italy là một trường hợp đặc biệt bởi sự tham gia trên các khía cạnh kinh tế, chuẩn mực và an ninh (bao gồm các đợt triển khai lực lượng và ngoại giao hải quân lớn) của nước này trong khu vực vừa đáng kể, vừa xuất phát từ những động lực sâu xa (không gian lợi ích “Địa Trung Hải mở rộng” của Italy chồng lấn với phần phía Tây của Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương), mặc dù Rome chưa có chiến lược chính thức cho khu vực này.

EU cũng đã công khai thừa nhận sự cần thiết xoay trục sang Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và đang theo đuổi bằng các công cụ chính sách riêng. Các nước châu Âu khác, hầu hết đều là thành viên NATO, cũng đang dần tái tập trung ở khu vực này. Tuy nhiên, rạn nứt ngày càng nghiêm trọng với Mỹ, đồng minh lớn nhất của châu Âu, đánh dấu một sự thay đổi lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Mặc dù đây có thể không phải là một bước ngoặt lâu dài trong chính sách đối ngoại của Mỹ, nhưng sự bất ổn của Washington đang thúc đẩy châu Âu hành động hiệu quả và nhanh chóng hơn.

Huy Thông

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.