Căng thẳng Mỹ - Iran: Cuộc chiến tranh vùng xám?

Có những dấu hiệu cho thấy Mỹ điều chỉnh chiến lược để đối phó với cái gọi là mối đe dọa từ Iran. Chưa rõ Mỹ có tấn công Iran hay không, Hay đây chỉ là cách Mỹ buộc Iran ngồi vào bàn đàm phán. nhưng những tín hiệu mà Mỹ phát đi đang gây căng thẳng cho khu vực Trung Đông vốn đã rất “nóng”.

Giả thiết về một cuộc không kích

Mỹ và Iran đang ở thế đối đầu căng thẳng. Iran đã kiện Mỹ lên tòa án cấp cao nhất của Liên Hiệp Quốc (LHQ) - Tòa án Công lý Quốc tế LHQ (ICJ), bác bỏ về mặt pháp lý đối với các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ. Sau sự việc, nhà khoa học chính trị người Đức Josef Braml tin rằng Mỹ sẽ phớt lờ quyết định của ICJ. Theo ông, Tổng thống Mỹ Donald Trump thậm chí còn có thể lên kế hoạch tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran.

Khi được hỏi liệu ông có nghĩ sẽ xảy ra các cuộc tấn công quân sự hay không, nhà khoa học chính trị Braml nói: “Tất nhiên là có. Tôi cho rằng người Mỹ sẽ tiến hành hành động quân sự chống Iran vào cuối năm nay, 2018. Tôi thực sự không cho rằng sẽ diễn ra một cuộc tấn công với sự tham gia của lực lượng bộ binh. Có lẽ, sẽ diễn ra các cuộc không kích có mục tiêu nhằm phá hủy khả năng hạt nhân của Iran.

Nếu Ngoại trưởng Đức Steinmeier thời đó nói đúng, rằng thỏa thuận hạt nhân năm 2015 đã giúp ngăn chặn một cuộc chiến tranh, vậy thì chúng ta cần phải kết luận rằng chiến tranh sẽ xảy ra sau khi Mỹ đơn phương từ bỏ thỏa thuận này”.

Không thể dựa vào người ngoài

Nhà khoa học chính trị Braml đưa ra nhận định trên sau khi lãnh tụ tinh thần tối cao Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei cảnh báo Tổng thống Iran Hassan Rouhani và nội các của ông ta không nên dựa vào sự ủng hộ của các nước châu Âu trong việc cứu vãn thỏa thuận mang tính lịch sử này, sau khi Mỹ tự ý rút khỏi thỏa thuận. Ông Khamenei cho rằng Iran cần có bước đi quyết đoán nhằm từ bỏ thỏa thuận này do không thể tin tưởng vào khả năng cứu vãn thỏa thuận của các nước châu Âu.

Trên trang web của mình, ông Khamenei viết: “Thỏa thuận hạt nhân là phương tiện, không phải mục tiêu và nếu chúng ta đi đến kết luận rằng nó không phục vụ cho lợi ích quốc gia của chúng ta, chúng ta có thể từ bỏ nó”.

Tuyên bố của ông Ali Khamenei không phải không có lý khi các nước châu Âu cho dù đã và đang nỗ lực giữ Iran ở lại thỏa thuận hạt nhân bằng cách khẳng định rằng Tehran sẽ nhận được các lợi ích kinh tế. Tuy nhiên, hiện chưa rõ các nỗ lực này hiệu quả đến đâu khi phần lớn các công ty nước ngoài đã lựa chọn từ bỏ các dự án đầu tư tại Iran do lo ngại các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Trong một diễn biến liên quan, Cơ quan Năng lượng nguyên tử Quốc tế (IAEA) ngày 30-8 đã công bố báo cáo khẳng định Iran vẫn đang tuân thủ các điều khoản trong thỏa thuận hạt nhân ký kết năm 2015, bất chấp tương lai bấp bênh của thỏa thuận này sau khi Mỹ rút lui.

Đại giáo chủ Ali Khamenei và các tướng lĩnh quân đội Iran. Ảnh: cbsnews.com.
Đại giáo chủ Ali Khamenei và các tướng lĩnh quân đội Iran. Ảnh: cbsnews.com.

Quân đội Iran tăng năng lực phòng vệ

Đánh giá tình hình cụ thể tại Iran, một số trang mạng dẫn nguồn tin từ Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết, Bộ này đang thay đổi các cuộc tập trận tại Trung Đông nhằm giải tỏa lo ngại của chính quyền Tổng thống Donald Trump về mối đe dọa quân sự ngày càng tăng từ Iran, ngay cả khi không có nhiều khả năng xảy ra xung đột vũ trang. Sau cuộc họp với các quan chức trong nội các Iran, tuyên bố ngày 2-9, Đại giáo chủ Iran Ali Khamenei “tạm” loại trừ nguy cơ xảy ra các cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran trong bối cảnh tình hình chính trị và khu vực hiện nay.

Phát biểu trong cuộc họp với các chỉ huy và giới chức phòng không của quân đội Iran tại thủ đô Tehran ngày 2-9, ông Khamenei nhấn mạnh, cho rằng dù khó nổ ra chiến tranh ngay lúc này, song các lực lượng quân đội Iran vẫn luôn phải thận trọng và tăng cường khả năng phòng thủ, đặc biệt giữa lúc căng thẳng với Mỹ leo thang.

Trước đó, vào ngày 1-9, Chính phủ Iran tuyên bố kế hoạch tăng cường các loại tên lửa đạn đạo và hành trình, mua thêm máy bay chiến đấu, tàu ngầm nhằm tăng cường năng lực phòng vệ. Sở dĩ có những lo ngại từ phía Iran là do cách đó không lâu, Bộ Quốc phòng Mỹ đã gửi báo cáo lên Quốc hội về những điều chỉnh nhằm đối phó với “những khía cạnh đa chiều của cuộc chiến tranh vùng xám” - thuật ngữ viết tắt của Bộ Quốc phòng về các hoạt động quân sự, không phải là cuộc chiến tranh công khai. Mặc dù báo cáo không nhắc tới Iran, nhưng thuật ngữ “vùng xám” thường có liên quan đến các chiến thuật của Iran.

Báo cáo xuất hiện sau Chiến lược Quốc phòng 2018 (NDS) được công bố, trong đó thông báo rằng, Bộ Quốc phòng Mỹ sẽ tìm cách xây dựng một liên minh quân sự tại khu vực Trung Đông để làm “đối trọng với Iran”. Mỹ lo sợ Tehran “đang quyết tâm hỗ trợ các hoạt động khủng bố” được thúc đẩy bằng việc sử dụng các tổ chức thân Iran và chương trình hạt nhân của nước này.

Báo cáo được Tổng tham mưu trưởng liên quân gửi tới Quốc hội, có đoạn: “Bộ tư lệnh quân sự Mỹ đang điều chỉnh chương trình cho phù hợp với NDS 2018”. Báo cáo này được ký bởi Trung tướng Kenneth McKenzie, Giám đốc Hội đồng tham mưu trưởng liên quân, người hồi đầu tháng này được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm làm lãnh đạo Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ, phụ trách cả khu vực Trung Đông.

Báo cáo kêu gọi một “kế hoạch tập trận chung và phối hợp” cho 74 cuộc tập trận mà quân đội Mỹ tiến hành ở Trung Đông nhằm “tăng cường khả năng chiến đấu khi hoạt động với các đồng minh và đối tác khu vực”. Phát ngôn viên Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ Josh Jacques cho biết: Các cuộc tập trận không nhằm trực tiếp vào bất kỳ mối đe dọa cụ thể nào, mà tập trung vào việc nâng cao các chiến thuật, hợp tác với các đồng minh của Mỹ.

Ông Jacques đã từ chối khẳng định những thay đổi chương trình trong báo cáo này hoặc thảo luận chi tiết về kế hoạch tập trận quân sự của Mỹ. Nhưng ông cho biết nhiều cuộc tập trận quân sự của Mỹ là nhằm đối phó với các “thách thức vùng xám”.

Rất có thể các “đòn gió” sẽ biến thành các cuộc tấn công thực sự, hoặc giả đó cũng chỉ là cách làm thường thấy khi ông Donald Trump muốn buộc Iran trở lại bàn đàm phán. Cả Trung Đông tiếp tục nín thở chờ đợi.

Nguyễn Hòa

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.