Canada tham gia “trường đua” Bắc Cực

Bối cảnh an ninh, chính trị thay đổi nhanh chóng, cùng với đó là sự quan tâm ngày càng lớn hơn của Trung Quốc cũng như việc coi như “sân nhà” của Nga đối với vùng Bắc Cực, đã khiến chính quyền Canada đầu tư quyết liệt hơn cho sự hiện diện quân sự của mình ở vùng đất quanh năm băng giá này.

Thủ tướng Canada Mark Carney hôm 18/3 đã công bố một thỏa thuận trị giá 6 tỷ đô la Canada với Australia để phát triển hệ thống radar Bắc Cực. Ông Carney đưa ra thông báo tại Iqaluit, thủ phủ vùng lãnh thổ Nunavut ở Bắc Cực thuộc Canada, trong chặng cuối của chuyến công du chính thức đầu tiên của ông kể từ khi lên nắm quyền. Ông nhấn mạnh rằng thỏa thuận radar này là một phần của nỗ lực rộng lớn hơn nhằm khẳng định chủ quyền của Canada đối với Bắc Cực.

“Các thể chế và chuẩn mực quốc tế nhằm đảm bảo an toàn cho Canada hiện đang bị đặt dấu hỏi. Và, các ưu tiên của Mỹ, đồng minh của Canada, từng liên kết chặt chẽ với ưu tiên của chúng ta, đang bắt đầu thay đổi. Chúng ta không thể và không nên trông chờ vào người khác trước để bảo vệ quốc gia của mình”, ông nói.

Australia là quốc gia đi đầu trong lĩnh vực radar “vượt đường chân trời”, một hệ thống tiên tiến cho phép theo dõi liên tục các mối đe dọa trên một khu vực rộng lớn. “Khả năng giám sát tầm xa và theo dõi mối đe dọa của hệ thống sẽ phát hiện và ngăn chặn các mối đe dọa trên khắp miền Bắc”, văn phòng của ông Carney cho biết.

Canada tham gia “trường đua” Bắc Cực -0
Lực lượng Canada tập trận cắm cờ trên vùng Bắc Cực.

Mạng lưới mới sẽ thay thế hệ thống cảnh báo Bắc Cực thời Chiến tranh Lạnh đã cũ, dựa vào các trạm radar từ Alaska đến phía Bắc Quebec không có khả năng ứng phó với các mối đe dọa tên lửa hiện đại. Ottawa cũng sẽ đầu tư thêm 420 triệu đô la Canada để tăng cường sự hiện diện quân sự quanh năm của Canada ở vùng cực Bắc. Bộ trưởng Quốc phòng Canada Bill Blair đã công bố kế hoạch xây dựng 3 trung tâm quân sự mới ở Bắc Cực với các đường băng và kho thiết bị.

Việc đầu tư cho radar Bắc Cực đã được công bố dưới thời ông Trudeau. Canada coi an ninh Bắc Cực là ưu tiên hàng đầu trước khi ông Trump trở lại nắm quyền, trong bối cảnh các lo ngại về an ninh mới trên toàn cầu. Trong một động thái thể hiện sự hiện diện của mình, Canada đã tổ chức một cuộc tập trận quân sự ở Bắc Cực mang tên Chiến dịch Nanook, diễn ra từ giữa tháng 2 đến ngày 9/3. Trên máy bay và đi bộ qua vùng lãnh nguyên, gần 650 nhân sự mô phỏng việc chiếm lại cơ sở hạ tầng quan trọng, thử nghiệm thiết bị tiên tiến - và quan trọng nhất là học cách sống sót trong cái lạnh. Chiến dịch này, được tiến hành cùng các đồng minh từ Mỹ, Anh, Bỉ, Thụy Điển và Phần Lan, phản ánh mục tiêu "trình diễn sức mạnh" ở Bắc Cực, nhưng cũng duy trì sức mạnh đó trong điều kiện giá lạnh.

Bối cảnh của nhiệm vụ là sự công nhận rằng Nga và Trung Quốc - hiện tự coi mình là "quốc gia gần Bắc Cực" - đang ngày càng quan tâm đến một khu vực chiếm gần một nửa diện tích đất liền của Canada. Băng biển mỏng dần đã mở ra Hành lang Tây Bắc trong một khoảng thời gian dài hơn và lớp đất đóng băng vĩnh cửu tan chảy hứa hẹn sẽ mang lại nguồn nhiên liệu hóa thạch khổng lồ và nguồn khoáng sản quan trọng.

Bộ trưởng Quốc phòng Bill Blair đã cảnh báo vào hôm 6/3 rằng biến đổi khí hậu đang làm đảo lộn khu vực này và tạo ra "khả năng tiếp cận ngày càng tăng đối với các nguồn tài nguyên và tuyến đường vận chuyển ở Bắc Cực, điều này đang lôi kéo các quốc gia đối địch khác tham gia vào cuộc cạnh tranh gay gắt hơn".

Nhưng, các mối đe dọa đối với chủ quyền của Canada cũng đến từ một phía gần hơn. Trong những tuần đầu nhậm chức, Tổng thống Mỹ Trump đã đe dọa sẽ biến Canada thành tiểu bang thứ 51 của Mỹ, một ý tưởng bị tất cả các nhà lãnh đạo chính trị Canada lên án gay gắt. Trong khi các mối đe dọa đã làm căng thẳng quan hệ ngoại giao, các nhân vật quân sự cấp cao cho biết Chiến dịch Nanook phản ánh cách tiếp cận "kinh doanh như thường lệ" của lực lượng vũ trang của hai nước.

Năm ngoái, Chính phủ Liên bang Canada đã trả 8,6 triệu đô la Canada (4,7 triệu đô la Mỹ) để mua lại một nhà chứa máy bay tư nhân - được gọi là Green Hangar - bên cạnh căn cứ không quân Norad của Inuvik, sau khi nhận được sự quan tâm từ Trung Quốc và Nga.

Vào tháng 3, Bộ trưởng Quốc phòng Bill Blair đã hứa Ottawa sẽ đầu tư hơn 2,5 tỷ đô la Canada vào các "trung tâm" quân sự phía Bắc - gần gấp 10 lần số tiền đã cam kết trước đó - để xây dựng đường băng, cơ sở hậu cần và thiết bị để tăng cường cơ sở hạ tầng đã có sẵn. Đảng Tự do cầm quyền của Canada có ý định khôi phục vai trò của các đại sứ Bắc Cực, với các vị trí tại Nuuk, Greenland và Anchorage, Alaska, để tăng cường quan hệ ngoại giao. 

Phần lớn sự tập trung vào Bắc Cực tập trung vào vùng nước ngày càng dễ đi lại và số lượng lớn khoáng sản quan trọng và nhiên liệu hóa thạch bên dưới lớp đất đóng băng vĩnh cửu.

Tháng 7/2024, Canada, Mỹ và Phần Lan đã ký "Hiệp ước băng giá" (Ice Pact) nhằm xây dựng một đội tàu phá băng cực sẽ thách thức quyền kiểm soát thị trường của Trung Quốc khi các quốc gia tranh giành ảnh hưởng ở Bắc Cực. Thỏa thuận được công bố trong Hội nghị thượng đỉnh NATO tại Washington có thể chứng kiến 3 nước sản xuất tới 90 tàu phá băng trong những năm tới. Là một phần của “Hiệp ước băng giá” Canada sẽ đóng 2 tàu phá băng vùng cực tại Vancouver và một hạm đội gồm 6 tàu từ các xưởng đóng tàu ở Quebec.

Trong bối cảnh khí hậu thay đổi nhanh chóng ở Bắc Cực, Nga và Trung Quốc đã bày tỏ sự quan tâm đến các tuyến đường cực mới cho cả mục đích thương mại và quân sự, khiến các nước NATO cảnh giác. Năm ngoái, hai nước đã ký một thỏa thuận hợp tác ở Bắc Cực. Nga hiện có hạm đội Bắc Cực lớn nhất, với 40 tàu, vượt xa Mỹ và Canada.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.

Bài toán “làm mới” và thách thức từ những rạn nứt cũ

Bài toán “làm mới” và thách thức từ những rạn nứt cũ

Ngày 7/8, ông Abelardo de la Espriella tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia với cam kết “làm mới” đất nước, khôi phục trật tự và thúc đẩy tăng trưởng. Nhưng, phía sau những lời hứa mạnh mẽ ấy là một Colombia đang bị chia rẽ sâu sắc, các nhóm vũ trang chuẩn bị cho khả năng đối đầu mới và gánh nặng ngân sách không dễ cắt giảm.

Cần nhiều hơn một chiếc ô, trong thế giới ngày càng bất ổn

Cần nhiều hơn một chiếc ô, trong thế giới ngày càng bất ổn

Việc Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan ký thỏa thuận phòng thủ chung, ngày 7/8, không chỉ tạo thêm một cơ chế hợp tác quân sự ở Trung Đông. Quan trọng hơn, thỏa thuận cho thấy các cường quốc khu vực đang tìm cách xây dựng thêm những tầng bảo đảm an ninh trong bối cảnh môi trường chiến lược ngày càng bất ổn.