Cách tiếp cận của Tổng thống Trump đối với Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục “dò đường” trong chính sách đối ngoại mới của nước Mỹ, lần này là chính sách đối với Trung Đông, mà cụ thể là trong việc giải quyết xung đột gữa Israel và Palestine. Nhiều người có thể nghĩ rằng Tổng thống Trump sẽ giết chết giải pháp “Hai nhà nước”, nhưng các nhà quan sát thì bảo là chưa chắc, dựa vào cách ông vừa triển khai với một số vấn đề khác.

Với tình hình không thể “rối” hơn của tháng đầu tiên nhậm chức của Tổng thống Donald Trump, người ta có thể nhận định rằng ông đang “ném đá dò đường” trong nhiều chính sách, cả đối nội lẫn đối ngoại. Trong đối ngoại, những vấn đề gai góc, trong đó Trung Đông là một trong những vấn đề gai góc nhất, đang trải qua một tiến trình có vẻ đúng như người ta đánh giá.

Đơn cử vấn đề công nhận hay không công nhận chính sách “Một Trung Quốc” mà nhiều đời tiền nhiệm của ông luôn theo đuổi. Tháng 12-2016, khi chưa lên nhậm chức, Trump tuyên bố rằng Mỹ không nên tiếp tục ràng buộc với chính sách “Một Trung Quốc” - một nguyên tắc đối ngoại đã tồn tại 44 năm được xem là then chốt trong quan hệ giữa Mỹ với Trung Quốc.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại cuộc họp báo tại Nhà Trắng.
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại cuộc họp báo tại Nhà Trắng.

Thay vào đó, Trump đề xuất dùng nguyên tắc đó để mặc cả trong quan hệ thương mại với Trung Quốc. Dĩ nhiên Bắc Kinh phản ứng, vì đối với Bắc Kinh nguyên tắc “Một Trung Quốc” là bất di bất dịch, là không thể mặc cả, và phát tín hiệu mạnh cho Trump hiểu rằng việc phá bỏ nguyên tắc truyền thống đó sẽ gây ra những hệ lụy khó lường trong quan hệ hai nước, nhất là về kinh tế. Thế rồi ông Trump đã đột ngột thay đổi quan điểm sau khi lên nhậm chức.

Thượng tuần tháng 2-2017, trong cuộc “ngoại giao điện thoại” với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, ông Trump đã hứa sẽ tuân theo nguyên tắc “Một Trung Quốc”, và khi đó Trump mới thấy rằng chỉ sau khi tuyên bố ủng hộ chính sách “Một Trung Quốc” thì ông mới được Chủ tịch Tập Cận Bình vui vẻ tiếp chuyện.

Từ câu chuyện về chính sách “Một Trung Quốc”, có thể nhìn ra cách tiếp cận của Tổng thống Trump đối với vấn đề xung đột Israel - Palestine và giải pháp “Hai nhà nước”. Các nhà ngoại giao ở Mỹ và khu vực Trung Đông đã đưa ra dự đoán về cách ông Trump xử sự tương tự như “Một Trung Quốc”.

Ngày 15-2, Tổng thống Trump tiếp đón Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, lãnh đạo nước ngoài đầu tiên đến viếng Washington kể từ khi ông Trump lên nhậm chức Tổng thống Mỹ. Trong cuộc họp báo sau hội đàm tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump tuyên bố rằng ông đang “cân nhắc giữa hai công thức nhà nước và một nhà nước” để giải quyết vấn đề xung đột Israel – Palestine, và nói thêm rằng “Tôi thích giải pháp mà cả hai bên đều thích”.

Tuyên bố này của Tổng thống Trump ngay lập tức được giới ngoại giao hiểu rằng ông đang phá bỏ chính sách mà các lãnh đạo Mỹ đã theo đuổi suốt nhiều thập kỷ qua, đó là thành lập một nhà nước Palestine bên cạnh Nhà nước Do Thái (Israel). Tuy nhiên, giới ngoại giao cũng nhanh chóng chỉ rõ, rồi đây ông Trump cũng sẽ phải nhận ra không thể có giải pháp nào khác thay thế cho giải pháp “Hai nhà nước”.

Giải pháp “Hai nhà nước” ra đời từ năm 2001, với đề xuất của Tổng thống Mỹ Bill Clinton và sau đó được đưa vào lộ trình đàm phán hòa bình, giải quyết xung đột giữa Israel và Palestine được “Bộ tứ” (gồm Mỹ, Nga, EU và LHQ) bảo trợ vào năm 2003. Trải qua 16 năm, cho dù tiến trình đàm phán giữa Palestine và Israel có những lúc thăng trầm, thậm chí có lúc đàm phán đã “chết lâm sàng”, nhưng “Hai nhà nước” vẫn là giải pháp số 1 cho mọi phương án giải quyết vấn đề xung đột Palestine và Israel.

Giải pháp này dựa trên cơ sở hai bên đồng thuận một số vấn đề then chốt để bảo đảm hòa bình, an ninh cho Israel cũng như cho cả khu vực Trung Đông. Trong các vấn đề then chốt đó, vấn đề các khu định cư Do Thái trên đất Palestine, vấn đề an ninh cho Israel và việc công nhận Nhà nước Do Thái để hai bên cùng chung sống hòa bình được xem là những vấn đề lớn nhất, mấu chốt quan trọng nhất cho hòa bình giữa Israel và Palestine. Không đạt được sự đồng thuận trong các vấn đề này thì đừng mong giải quyết được xung đột.

Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Nikki R. Haley.
Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Nikki R. Haley.

Thực tế cho thấy việc giải quyết các vấn đề về an ninh, các khu định cư Do Thái không đơn giản, thậm chí rất khó. Những vấn đề gút mắc cứ kéo dài mãi gây khó khăn cho đàm phán để đi đến thỏa thuận về các vấn đề then chốt. Người Palestine luôn mong muốn thành lập một nhà nước riêng, độc lập, tách khỏi Israel, với ranh giới là đường ranh giới các vùng lãnh thổ Palestine ở Bờ Tây sông Jordan có trước cuộc chiến Trung Đông 1967 và Dải Gaza.

Trong khi đó, người Israel mong muốn điều ngược lại, và đã tiến hành thủ đoạn lấn chiếm đất của người Palestine bằng cách xây nhà ở tại các khu định cư trên đất của người Palestine, đồng thời dùng sức mạnh quân đội phá nhà cửa, ruộng vườn, trục xuất người Palestine ra khỏi những khu vực vốn là của họ. Người Palestine yếu thế hơn nên đấu tranh bằng những hình thức bạo lực tiêu cực, như đánh bom, tấn công bằng dao, mìn tự chế,... gây ra tình trạng mất an ninh cho người Israel.

Ngược lại, Israel sử dụng sức mạnh quân sự độc tôn của mình trong các chiến dịch thảm sát người Palestine, bị cả thế giới lên án, nhưng được Mỹ đứng sau lưng hậu thuẫn vô điều kiện. Hai nhiệm kỳ với nhiều lần gây sức ép, ra điều kiện đủ điều, nhưng Tổng thống Mỹ Barack Obama cũng không thể buộc Israel dừng các dự án lấn chiếm đất này. Hễ Israel còn lấn chiếm đất, còn đối xử thô bạo với người Palestine thì vấn đề an ninh không thể được bảo đảm, vì người Palestine không chịu ngồi im nhìn Israel chèn ép, áp bức dân tộc mình. Do vậy mà đàm phán hòa bình liên tục bế tắc, thậm chí là “chết lâm sàng”.

Cũng trong cuộc họp báo ngày 15-2, Thủ tướng Israel Netanyahu đá trái bóng sang cho người Palestine, rằng có tiếp tục theo đuổi giải pháp “Hai nhà nước” hay không còn tùy thuộc vào việc “người Palestine nghĩ gì”. Ngày 16-2, Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Nikki R. Haley tái khẳng định chính sách của chính quyền Mỹ là “tuyệt đối” ủng hộ giải pháp “Hai nhà nước”.

Sau tuyên bố trái chiều của Tổng thống Trump, đến tuyên bố của Thủ tướng Israel Netanyahu và lời khẳng định của Đại sứ Haley, dư luận quốc tế một lần nữa lại thấy “rối” không biết nên có một giải pháp nào khác thay thế cho giải pháp hiện nay?

Quan sát từ câu chuyện về chính sách “Một Trung Quốc”, có thể thấy rằng Tổng thống Trump chắc rồi cũng lại ủng hộ giải pháp “Hai nhà nước”, nhưng theo cách mà ông thấy thích hợp nhất với chính sách của ông tại Trung Đông.

Trương Hùng (tổng hợp)

Các tin khác

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Tháng 9, sau những ngày vui của tết Độc lập, đã diễn ra nhiều hoạt động đối ngoại quan trọng của lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Nổi bật là chuyến thăm cấp nhà nước tới Liên bang Nga và Canada, thăm chính thức Cộng hòa Pháp, tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và các hoạt động song phương tại Hoa Kỳ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; hoạt động của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 diễn ra tại Ấn Độ; chuyến thăm Hàn Quốc và Mông Cổ của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn... Việt Nam cũng đón vị quốc khách qua chuyến thăm cấp nhà nước của Nhà vua Thái Lan Maha Vajiralongkorn Phra Vajiraklaochaoyuhua. Đó là minh chứng sinh động về một nước Việt Nam năng động, người bạn và đối tác tin cậy với bạn bè truyền thống và cộng đồng quốc tế, vì hòa bình, hợp tác và phát triển.