Brazil hậu Olympic 2016: Liệu có dính “bão khủng hoảng”?

Nghiên cứu của Đại học Kinh doanh Oxford chỉ ra rằng, với chi phí phát sinh trung bình 156% trên thực tế, Olympic là loại siêu dự án có mức phát sinh chi phí lớn nhất trên thế giới. Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế và chính trị, Olympic Rio chi tiêu vượt mức 51% đang gây rất nhiều khó khăn cho quốc gia Nam Mỹ này.

Thấp hơn chi phí trung bình của các kỳ Thế vận hội trước nhưng...

“Tất cả các kỳ Thế vận hội đều chi tiêu vượt quá ngân sách” - Bent Flyvbjerg, giáo sư Đại học Kinh doanh Oxford cho hay. Gần một nửa các kỳ Thế vận hội vượt quá mức ngân sách hơn 100%. Thế vận hội Rio 2016, với chi phí dự kiến ban đầu là 4,6 tỷ USD, có vẻ như là đang vận hành đúng như dự kiến để đảo ngược mức chi tiêu ngân sách cao của London 2012 (Anh) và Sochi 2014 (Nga), bản báo cáo cho biết. Chi phí phát sinh của Olympic Rio là 51% trên thực tế tương đương với 1,6 tỷ USD, thấp hơn so với chi phí trung bình của tất cả các kỳ Thế vận hội trước đó.

Sân Maracana và Maracanazinho nhìn từ trên không. (Ảnh Getty Images).
Sân Maracana và Maracanazinho nhìn từ trên không. (Ảnh Getty Images).

Chi phí trung bình liên quan đến thể thao của việc tổ chức Thế vận hội trong các thập kỷ vừa qua là 8,9 tỷ USD. Kỳ thế vận hội mùa hè đắt đỏ nhất là London 2012 với chi phí 15 tỷ USD, còn Thế vận hội mùa đông đắt đỏ nhất là Sochi 2014 với 22 tỷ USD. Nghiên cứu này cũng nhấn mạnh sự quan trọng của “Chương trình quản lý kiến thức về Olympic”. Chương trình trên đã rất hiệu quả trong việc giúp giảm chi phí thông qua hiểu biết tốt hơn được chia sẻ giữa các thành phố đăng cai.

Nghiên cứu cũng chỉ trích các chính phủ sở tại và các Ủy ban Olympic quốc tế vì không minh bạch về chi phí thực và chi phí phát sinh của các kỳ Thế vận hội. Ví dụ như Chính phủ Vương quốc Anh tuyên bố Olympic London chi tiêu dưới ngân sách, nhưng chi phí thực tế phát sinh của London 2012 là 76%, hay 6,5 tỷ USD, theo bản báo cáo này.

Cảnh sát Brazil biểu tình đòi tăng lương.
Cảnh sát Brazil biểu tình đòi tăng lương.

Ủy ban Tổ chức Thế vận hội Rio 2016 phủ nhận các kết luận của nghiên cứu, theo một bài báo trên Financial Times. “Bản báo cáo này phục vụ một mục đích duy nhất: suy đoán về một sự chi tiêu vượt mức và tạo nên dư luận tiêu cực”, Ủy ban Tổ chức Olympic cho biết.

Thống đốc tuyên bố tình trạng thảm họa tài chính

Việc bội chi vượt quá 51% so với dự toán thì vẫn còn là khiêm tốn khi so với các kỳ đại hội diễn ra trước đó, tuy nhiên điều này xuất hiện tại thời điểm Brazil đang đối mặt với cuộc khủng hoảng nặng nề cả về kinh tế lẫn chính trị.

Giáo sư Bent Flyvbjerg trưởng nhóm nghiên cứu cho biết: “Những chi phí phát sinh thêm trị giá hàng tỉ USD của Olympic Rio đến vào thời điểm quốc gia Nam Mỹ khó khăn để chi trả, với việc Brazil đang đối mặt với cuộc khủng hoảng kinh tế và chính trị tồi tệ nhất kể từ những năm 30 thế kỷ trước. Bang Rio de Janeiro bị ảnh hưởng đặc biệt bởi suy thoái kinh tế”.

Nghiên cứu tình hình bội chi về Olympic của Đại học Oxford 2016.
Nghiên cứu tình hình bội chi về Olympic của Đại học Oxford 2016.

“Nhưng Brazil không phải là trường hợp cá biệt. Tất cả các kỳ Olympic mùa hè và Olympic mùa đông mà chúng tôi tiến hành nghiên cứu đều cho thấy thâm hụt ngân sách” - Flyvbjerd nói. “Đối với một thành phố hay đất nước thì việc tổ chức một kỳ Thế vận hội là một công việc lớn và là một trong những siêu dự án tốn kém, rủi ro tài chính nhất mà họ có thể đảm đương”.

Thống đốc tạm quyền của Rio tuyên bố tình trạng thảm họa tài chính hồi tháng 7. Chính quyền bang đã cắt giảm chi tiêu tài chính trên diện rộng, bao gồm cả ngân sách cho cảnh sát, lương của các sĩ quan cảnh sát đã bị trì hoãn trước đó.

Ở cấp độ quốc gia, Tổng thống thuộc phe cánh tả Dilma Rousseff bị đình chỉ chức vụ vào tháng 5 trong bối cảnh một phiên tòa luận tội đang tiếp diễn. Phó Tổng thống Michel Temper đã tiếp quản vị trí của bà Rousseff.

Sân vận động Olympic phục vụ cho Olympic Rio 2016, tại Rio de Janeiro (Ảnh: Getty Images)
Sân vận động Olympic phục vụ cho Olympic Rio 2016, tại Rio de Janeiro (Ảnh: Getty Images)

“Khi Rio quyết định đăng cai Olympic, nền kinh tế Brazil đang vận hành tốt” - ông Bent Flyvbjerg phát biểu. Giờ đây, sau gần một thập kỷ chi phí đang leo thang trong khi thiếu nguồn vốn để trang trải chúng.

Nghiên cứu của Oxford phân tích, cả Olympic mùa hè và Olympic mùa đông, bắt đầu từ Rome 1960 (Italia) và Thế vận hội mùa đông Squaw Valley 1960, gần một nửa các kỳ Thế vận hội chi vượt quá ngân sách hơn 100%.

“Sự phức tạp và chi phí khổng lồ của các kỳ Olympic là không giống với bất cứ sự kiện nào khác và chúng ta cần cố gắng tránh những tình huống như Athens 2004, nó đã góp phần gây ra những vấn đề kinh tế cho Hy Lạp và vẫn đang còn tiếp diễn một thập kỷ sau đó” - Flyvbjerg nói. Theo các nhà kinh tế, Thế vận hội Olympic thường đồng hành với khủng hoảng kinh tế sau khi nó đi qua. Sau Olympic 2004, quê hương của các vị thần lún sâu vào khủng hoảng, hậu Olympic Bắc Kinh 2008, Trung Quốc dấn sâu vào suy thoái và tăng trưởng thấp; Olympic Sochi 2014 qua đi, bão khủng hoảng “hỏi thăm” nước Nga và giờ chưa có lối thoát. Đất nước của những vũ điệu Samba liệu có lặp lại kịch bản trên sau Olympic Rio? 

Cảnh sát biểu tình vì bị nợ lương đe dọa thế vận hội

Du khách đến với sân bay quốc tế Galeao ở TP Rio De Janeiro - Brazil không khỏi sửng sốt khi nhìn thấy một số cảnh sát cầm biểu ngữ: “Chào mừng đến với địa ngục”. Hãng tin AP ngày 31/7 cho biết. Thông điệp trên được viết bằng tiếng Anh và tiếng Bồ Đào Nha: “Cảnh sát và lính cứu hỏa không được trả lương. Bất kỳ ai đến với Rio de Janeiro sẽ không được an toàn”. Hình ảnh này được lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội và báo chí Brazil.

Trong khi đó, ở những nơi khác tại Rio de Janeiro, cảnh sát tổ chức các cuộc biểu tình phản đối việc chậm trả lương cũng như phải làm việc trong tình trạng thiếu thốn các nhu yếu phẩm như xăng dầu và giấy vệ sinh. Khoảng 300 nhân viên cảnh sát mặc trang phục đen đứng trên các bậc thềm của tòa nhà lập pháp bang Rio de Janeiro. Một biểu ngữ nêu: “Ưu tiên của cảnh sát là con người, ưu tiên của chính phủ là Thế vận hội”. Một phát ngôn viên lực lượng cảnh sát Rio de Janeiro cho biết tình hình hiện nay “ngoài tầm kiểm soát”.

Một cảnh sát, giấu tên vì sợ bị trù dập, nói ông mới nhận nửa tiền lương tháng trước và vẫn đang đợi lương tháng này. "Tôi còn chưa nhận được tiền làm ngoài giờ trong 5 tháng", AFP dẫn lời vị cảnh sát trên. Mức lương khởi điểm của cảnh sát Brazil khoảng 15.000 USD một năm.

Những người biểu tình cho biết, ngoài tiền lương, điều kiện làm việc của họ cũng ngày càng khắc nghiệt, phải đối mặt với tội phạm buôn ma túy có vũ khí.

Ông Francisco Dornelles, Thống đốc bang Rio de Janeiro, cho biết chính quyền bang đang chờ nhận 8,60 triệu USD tiền lương từ chính phủ liên bang trước thềm Thế vận hội dự kiến diễn ra vào tháng 8. Quan chức này cho biết nếu không nhận được tiền, cảnh sát sẽ hoãn hoạt động tuần tra do thiếu kinh phí phục vụ công việc như mua nhiên liệu.

Những cuộc biểu tình của cảnh sát là dấu hiệu cho thấy cuộc khủng hoảng chính trị và kinh tế đang “bóp nghẹt” Barzil và đe dọa sự kiện Thế vận hội. Về an ninh, bang chỉ tài trợ "cho đến hết tháng 6", ông nói với O Globo. Nhà chức trách bang trên hồi đầu tháng 6 cảnh báo, "tai họa" tài chính ở bang có thể dẫn đến "sụp đổ an ninh công cộng, y tế, giáo dục, giao thông và quản lý môi trường".

Trong quý 1 năm 2016, số liệu của chính phủ cho thấy, Brazil đang trải qua đợt suy thoái kinh tế tồi tệ nhất trong 25 năm qua. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nước này đã giảm 5,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, tỉ lệ thất nghiệp từ tháng 2 đến tháng 4 năm nay tăng từ 9,5 đến 11,2%. Mức lương trung bình cũng giảm còn 552 USD/tháng.

Văn Nguyễn-T.K. (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.