Bắt giữ thủ phạm vụ trộm tại Bảo tàng Louvre

Vụ trộm chấn động thế giới

Sáng ngày 19/10, Cảnh sát Paris nhận được cuộc gọi từ một nhân chứng trên phố Francois Mitterrand ở trung tâm Paris, báo cáo có người khả nghi bên ngoài Bảo tàng Louvre. Cảnh sát địa phương được điều động ngay lập tức.

Theo nhân chứng, tầm 9 giờ 30 phút sáng, Bảo tàng Louvre vừa mở cửa được 30 phút thì có một nhóm gồm 4 gã đàn ông, 2 người đội mũ bảo hiểm đi xe tay ga Yamaha T-Max đến, trong khi 2 người khác mặc áo bảo hộ màu vàng cam ngồi bên trong một chiếc xe tải có sàn nâng.

Sau khi bảo vệ khu vực bằng cọc tiêu giao thông, bọn trộm triển khai thang máy và hai người đàn ông trèo thang lên ban công tầng hai. Sử dụng máy mài góc để phá cửa sổ, hai người đàn ông mặc áo bảo hộ màu vàng trèo vào Phòng trưng bày Apollo - một trong những căn phòng lộng lẫy nhất tại Bảo tàng Louvre, nơi lưu giữ các báu vật vô giá của hoàng gia Pháp cùng nhiều báu vật khác.

Bên trong, bọn trộm dùng máy mài đập vỡ hai tủ trưng bày. Chúng lấy cắp 9 món trang sức thời Hoàng đế Napoleon, bao gồm vương miện, vòng cổ và hoa tai đính đá sapphire, ngọc lục bảo và kim cương mà các hoàng hậu Pháp thế kỷ 19 từng đeo.

Các tủ trưng bày bị đập vỡ đã kích hoạt báo động nội bộ đầu tiên. 5 nhân viên bảo tàng trong phòng trưng bày đã thực hiện "giao thức an ninh" và báo động cho cơ quan thực thi pháp luật.

Với những báu vật vô giá trong tay, bọn trộm chạy trốn qua cửa sổ vỡ và leo xuống thang. Ở phía bên kia Phòng trưng bày Apollo, hướng dẫn viên du lịch Ryan el-Mandari đang định dẫn một nhóm người đi qua căn phòng dài thì nghe thấy tiếng động như "dậm chân" lên cửa sổ. Anh kể lại, nhân viên bảo tàng đã hét lên yêu cầu du khách sơ tán. Một nhân viên an ninh đã ngăn chặn được bọn trộm đốt xe tải, nhưng chúng đã tẩu thoát dọc bờ sông Seine trên hai chiếc xe tay ga Yamaha T-Max. Toàn bộ diễn biến vụ trộm chỉ diễn ra trong khoảng hơn 7 phút.

Khi nhiều đơn vị cảnh sát đến bảo vệ khu vực, các sĩ quan cảnh sát đã thu hồi được 2 máy mài góc, một đèn khò, một bộ đàm và một tấm chăn mà bọn cướp dường như định đốt. Cũng được tìm thấy trên phố là vương miện bị hư hại của Hoàng hậu Eugénie, vợ của Vua Napoleon III, có thể đã bị bọn cướp đánh rơi trong lúc vội vã tẩu thoát.

Vương miện đính 1.354 viên kim cương và 56 viên ngọc lục bảo. Cuối đường, một chiếc áo bảo hộ màu vàng được tìm thấy gần cầu Pont de Sully, dường như do một trong những tên trộm đánh rơi. Bảo tàng đã sơ tán thành công khoảng 2.000 du khách, không có báo cáo nào về thương tích.

Khoảng 10 giờ 34 phút sáng, Bộ trưởng Văn hóa Pháp tiết lộ trên X về vụ cướp trắng trợn giữa ban ngày: "Một vụ cướp đã xảy ra sáng nay khi @MuseeLouvre mở cửa. Không có thương tích nào được báo cáo. Tôi đang có mặt tại hiện trường cùng với nhân viên bảo tàng và cảnh sát. Cuộc điều tra đang được tiến hành". Sau đó, Bảo tàng Louvre thông báo đóng cửa trong vài ngày "vì những lý do đặc biệt".

Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nunez cho biết,  bọn  trộm đã đánh cắp những món trang sức "vô giá" có giá trị tình cảm rất lớn. Vụ trộm chỉ diễn ra trong 7 phút. Trong bối cảnh những nghi vấn xoay quanh vụ cướp bảo tàng Louvre vẫn còn, Bộ trưởng Nunez đã tiết lộ những chi tiết gây sốc về vụ việc trong một cuộc phỏng vấn với đài phát thanh công cộng France Inter.

Thu thập chứng cứ, truy tìm hung thủ

Cảnh sát Pháp ngay lập tức kiểm tra chiếc xe tải mà bọn trộm dùng để đột nhập vào bảo tàng bị bỏ lại hiện trường. Video cho thấy cảnh sát đang kiểm tra và đóng gói tang vật được cho là do bọn trộm để lại, với chiếc thang gắn trên xe tải vẫn còn treo lủng lẳng trên ban công. Một số vật dụng và dụng cụ có thể nhìn thấy, bao gồm máy mài góc và can nhựa màu xanh.

Thị trưởng Paris Center Ariel Weil nói với các phóng viên rằng vụ trộm dường như được thực hiện bởi "những tên cướp được huấn luyện cực kỳ bài bản". "Rõ ràng là chúng đã lên kế hoạch rất tỉ mỉ", ông nói và cho biết thêm rằng ông không thể nhớ được Bảo tàng Louvre từng là mục tiêu của một vụ trộm như vậy trong hơn một thế kỷ, khi bức tranh quý giá nhất của bảo tàng là "Mona Lisa" của Leonardo Da Vinci bị đánh cắp vào năm 1911.

Trong một cuộc phỏng vấn với BFMTV, Công tố viên Paris Laure Beccuau cho biết 4 tên trộm không có vũ khí nhưng đã dùng máy mài góc để đe dọa nhân viên bảo vệ. Bà Beccuau nói thêm rằng các nhà điều tra không loại trừ khả năng có sự can thiệp của nước ngoài trong vụ trộm, nhưng vẫn đang giữ kín mọi manh mối.

Bộ Văn hóa Pháp đã liệt kê các món trang sức bị đánh cắp bao gồm vương miện, vòng cổ và khuyên tai sapphire đơn của Hoàng hậu Marie-Amélie và Hoàng hậu Hortense, vòng cổ ngọc lục bảo và khuyên tai ngọc lục bảo của Hoàng hậu Marie-Louise, "trâm cài áo thánh tích", và vương miện cùng chiếc nơ cài áo lớn của Hoàng hậu Eugénie.

Công tố viên Paris Laure Beccuau nói với đài phát thanh RTL của Pháp rằng giá trị của số trang sức bị đánh cắp trị giá khoảng 88 triệu euro (102 triệu USD). "Số tiền này thực sự rất lớn, nhưng chúng ta phải nhớ rằng thiệt hại này là về mặt kinh tế. Tuy nhiên, nó không thể so sánh được với thiệt hại lịch sử do vụ trộm này gây ra", bà nói.

Bà Beccuau cho biết, khoảng 100 điều tra viên đang tham gia vào cuộc truy lùng những tên tội phạm đã đánh cắp các hiện vật trang sức của hoàng gia Pháp, có niên đại từ thời Napoleon. Các chuyên gia lo ngại rằng triển vọng thu hồi số trang sức này là rất mong manh. Tuy nhiên, bà Beccuau cảnh báo rằng những tên trộm có thể gặp khó khăn trong việc thu hồi giá trị của số trang sức nếu chúng quyết định tháo dỡ các món đồ để bán lại hoặc nấu chảy kim loại.

Sau gần 1 tuần điều tra, truy lùng, cảnh sát đã chặn bắt được 2 trong 4 tên trộm vào chiều tối ngày 25/10, 1 tên tại một khu ngoại ô Paris, tên còn lại tại sân bay Charles De Gaulle khi y định bỏ trốn đến Algeria.

Công tố viên Beccuau cho biết 1 trong 2 nghi phạm có quốc tịch Algeria, 34 tuổi, sống tại Pháp từ năm 2010 và từng bị cảnh sát theo dõi vì vi phạm luật giao thông đường bộ. Nghi phạm thứ hai 39 tuổi, sinh ra tại vùng ngoại ô Aubervilliers của Paris, và từng có tiền án trộm cắp.

Bà Beccuau cho biết 2 nghi phạm được cho là những kẻ đã đột nhập vào Phòng trưng bày Apollo. Bà kêu gọi những tên trộm còn đang lẩn trốn cùng các món trang sức đánh cắp mau chóng ra đầu thú và hoàn trả lại các hiện vật quý, bởi vì thực chất chúng cũng chẳng thể bán được các món đồ này, do bất kỳ ai mua chúng đều phạm tội tàng trữ đồ vật bị đánh cắp.

Những vấn đề đặt ra từ vụ trộm

Vụ trộm xảy ra ban ngày, trong giờ tham quan nên đã khiến du khách phải nhanh chóng di tản và bảo tàng phải đóng cửa cho đến hết ngày, và đây là sự kiện mới nhất trong một loạt rắc rối xảy ra với bảo tàng này.

Một báo cáo của Tòa án Kiểm toán, giai đoạn từ năm 2019 đến năm 2024, đã ghi nhận "sự chậm trễ dai dẳng" trong việc cập nhật hệ thống an ninh tại Bảo tàng Louvre. Báo cáo cũng xác định "việc triển khai vận hành" các cải tạo thiết bị an ninh là một vấn đề, cho biết chúng dường như "không đồng đều và nhìn chung rất hạn chế". Báo cáo kết luận: "Chu kỳ lỗi thời của thiết bị kỹ thuật của bảo tàng đã tăng tốc đáng kể so với tốc độ đầu tư của bảo tàng để giải quyết vấn đề này".

Được xây dựng vào cuối thế kỷ 12, Cung điện Louvre là nơi ở chính thức của các vị vua Pháp trong nhiều thế kỷ. Quyết định của Vua Louis XIV chuyển triều đình đến Versailles, ngoại ô thủ đô nước Pháp, đã cho phép thành lập Bảo tàng Louvre vào năm 1793. Kể từ đó, nơi đây đã trở thành bảo tàng được ghé thăm nhiều nhất trên thế giới và là điểm nhấn văn hóa của bất kỳ kỳ nghỉ nào tại Paris.

Năm 2024, Bảo tàng Louvre đã đón 8,7 triệu lượt khách, trong đó khách du lịch từ Mỹ chiếm 13% tổng số khách, chỉ đứng sau khách Pháp. Nhưng lượng khách khổng lồ đổ về qua cửa Bảo tàng mỗi ngày đã gây áp lực lên tòa nhà đã tồn tại hàng thế kỷ này - và cả đội ngũ nhân viên.

Đầu năm nay (2025), tờ báo Pháp Le Parisien đã đưa tin về một bức thư mật do Chủ tịch Bảo tàng Louvre, Laurence des Cars, gửi Bộ trưởng Văn hóa Rachida Dati, cảnh báo về tình trạng xuống cấp của một trong những điểm tham quan hàng đầu châu Âu.

Trong bản ghi nhớ đề ngày 23/1, bà des Cars đã yêu cầu hỗ trợ khẩn cấp để giải quyết một loạt vấn đề ảnh hưởng đến bảo tàng. Bà cảnh báo về sự gia tăng thiệt hại đối với các không gian của bảo tàng, với một số khu vực đang "xuống cấp nghiêm trọng". Bản ghi nhớ nêu chi tiết các vấn đề bao gồm rò rỉ nước, quá tải và biến động nhiệt độ đáng lo ngại, đe dọa "gây nguy hiểm cho việc bảo tồn các tác phẩm nghệ thuật".

Chủ tịch Bảo tàng cảnh báo rằng Louvre đang cung cấp "không đủ" dịch vụ cho công chúng do quá tải, với số lượng dịch vụ ăn uống và nhà vệ sinh "thấp hơn nhiều so với tiêu chuẩn quốc tế". Bản ghi nhớ cho biết: "Việc tham quan Louvre là một thử thách về thể chất; việc tiếp cận các tác phẩm nghệ thuật mất thời gian và không phải lúc nào cũng dễ dàng". Du khách thường đổ xô đến khu vực Salle des États để chiêm ngưỡng một trong những tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng nhất của bảo tàng, nếu không muốn nói là nổi tiếng nhất thế giới, bức tranh "Mona Lisa" của Leonardo da Vinci. Tuy nhiên, Chủ tịch Bảo tàng đã kêu gọi xem xét lại vị trí đặt tác phẩm nghệ thuật.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố vào cuối tháng 1/2025 rằng "Mona Lisa" sẽ có một phòng riêng bên trong Bảo tàng Louvre như một phần của kế hoạch cải tạo lớn. Việc mở rộng địa danh nổi tiếng của Paris này dự kiến sẽ mất tới 10 năm.

Chỉ 6 tháng sau, vào tháng 6, Bảo tàng đã đóng cửa một ngày vì công nhân ở đó đình công, phàn nàn về đám đông không thể kiểm soát, thiếu nhân viên và điều kiện làm việc kém trong một tòa nhà không thể đáp ứng được mức độ nổi tiếng hiện tại của bảo tàng.

Rồi đến vụ trộm trắng trợn giữa ban ngày hôm 19/10, và đây cũng không phải là vụ trộm đầu tiên xảy ra tại Bảo tàng Louvre. Nổi tiếng nhất là vụ trộm viên ngọc quý trên vương miện của Bảo tàng Louvre, bức "Mona Lisa", đã bị đánh cắp vào năm 1911 bởi một thợ sửa chữa người Italy tên là Vincenzo Peruggia. Sau khi giấu bức tranh dưới lớp quần áo, Peruggia đã trốn thoát khỏi tòa nhà mà không bị phát hiện và không bị bắt trong 2 năm. Công chúng đã bị cuốn hút bởi cuộc truy lùng kéo dài 2 năm, với vụ trộm táo bạo đã đưa "Mona Lisa" từ một tác phẩm tương đối ít người biết đến trở thành một biểu tượng nổi tiếng thế giới.

Gần đây hơn, 2 bộ áo giáp từ thế kỷ 16 đã được trả lại cho Bảo tàng Louvre gần 40 năm sau khi bị đánh cắp. Chiếc mũ sắt và áo giáp thời Phục hưng đang được trưng bày tại Bảo tàng Louvre khi chúng bị đánh cắp trong đêm từ ngày 31/5 đến ngày 1/6/1983. Mãi đến tháng 3/2021, các hiện vật bị đánh cắp mới được trả lại cho Bảo tàng.