Bắc Ailen: Thỏa thuận đáng nhớ trị giá 3 tỉ USD

Đàm phán về các vấn đề gút mắc giữa các bên chia sẻ quyền lực ở Bắc Ailen tưởng chừng bế tắc không tìm ra lối thoát thì các bên bất ngờ đạt được thỏa thuận với sự trợ giúp về tài chính của Chính phủ Anh trị giá 2 tỉ bảng Anh, tương đương 3,11 tỉ USD. Chính phủ chia sẻ quyền lực Bắc Ailen tạm thời vượt qua cơn khó khăn, hoạt động trở lại.

Thỏa thuận “đáng nhớ” đã được Quốc hội Bắc Ailen thông báo vào hôm 23/12 vừa qua. Cuộc đàm phán thành công được tiến hành trong suốt 11 tuần lễ qua với sự trung gian của chính phủ hai nước Anh và Ailen.

Nội dung thỏa thuận là giải quyết một số vấn đề tranh chấp, vướng mắc làm tê liệt chính phủ chia sẻ quyền lực. Các vấn đề gút mắc khó giải quyết bao gồm vấn đề về ngân sách, cải cách chính sách phúc lợi xã hội và thiết lập các cơ cấu mới để xử lý hậu quả của những vụ giết người trong giai đoạn bất ổn suốt mấy chục năm qua.

Nhưng vấn đề treo cờ và các cuộc tuần hành gây tranh cãi thì gác lại, không đả động đến, thay vào đó là việc thành lập một ủy ban đặc biệt để điều tra từng vấn đề cụ thể ở địa phương, chẳng hạn như một cuộc tuần hành ở Bắc Belfast dẫn đến xung đột chia rẽ giáo phái.

Theo thỏa thuận, Chính phủ chia sẻ quyền lực Bắc Ailen sẽ được nhận 2 tỉ bảng Anh để tạm “gối đầu” xử lý các tác động của cải cách và cắt giảm phúc lợi trong 10 năm tới, trong đó dành ra hàng chục triệu bảng để dùng vào chương trình giáo dục hội nhập, xây dựng môi trường giáo dục chung cho con em thuộc tất cả các phái.

Ngoài ra, một khoản tiền bổ sung cũng được dùng để tạo ngân quỹ cho một cơ chế thực hiện công tác điều tra hậu quả của thời kỳ bất ổn (Troubles), việc điều trị cho các nạn nhân các vụ xung đột và hàng ngàn tội phạm chưa xử lý từ năm 1969 trở về sau. Bắc Ailen cũng sẽ được phép thiết lập chế độ thuế riêng – gần bằng mức 12,5% của Cộng hòa Ailen.

Bộ trưởng Peter Robinson phát biểu tại Stormont, Quốc hội Bắc Ailen.
Bộ trưởng Peter Robinson phát biểu tại Stormont, Quốc hội Bắc Ailen.

Nỗ lực thúc đẩy các bên ở Bắc Ailen đi đến thỏa thuận chia sẻ quyền lực đã được chính quyền hai nước Anh và Ailen thực hiện từ nhiều tháng qua. Thượng tuần tháng 12/2014, trong nỗ lực cuối cùng nhằm thúc đẩy thành lập Chính phủ chia sẻ quyền lực tại Bắc Ailen, Thủ tướng Anh David Cameron đã bay đến Belfast gặp gỡ các bên đàm phán, nhưng chuyến đi đã không mang lại kết quả như mong muốn vì ông Cameron đã không đủ linh hoạt để có thể thuyết phục các bên Bắc Ailen nghe theo.

Chính phủ chia sẻ quyền lực Bắc Ailen suýt chút tan vỡ khi 2 phái lớn nhất là Sinn Fein và đảng Dân chủ Liên minh (DUP) tranh cãi nhau quyết liệt về các cải cách phúc lợi, trong đó Sinn Fein phản đối cải cách, còn DUP thì muốn xúc tiến mạnh cải cách.

Bế tắc khiến cho ngân sách mới không thể  thông qua được, vì thế DUP đã dọa sẽ “kéo đổ” chính phủ chia sẻ quyền lực. Lời đe dọa đó khiến bầu không khí hòa bình tại Bắc Ailen trở nên ảm đạm hơn, và nguy cơ tái bầu cử, hoặc sẽ lại rơi vào bạo loạn bất ổn lởn vởn khắp nơi. Cho đến khi các quan chức Chính phủ Cộng hòa Ailen –  Ngoại trưởng Charlie Flanagan và Bộ trưởng Bắc Ailen Theresa Villiers đến Belfast để chủ trì cuộc đàm phán, cuối cùng thì mọi chuyện đã được tháo gỡ, với các khoản tài chính hỗ trợ từ hai chính phủ Anh và Cộng hòa Ailen.

Tòa nhà Quốc hội Bắc Ailen.
Tòa nhà Quốc hội Bắc Ailen.

Như vậy, tạm thời Chính phủ Bắc Ailen thoát khỏi nguy cơ tan vỡ và sẽ trở lại hoạt động bình thường sau nhiều tuần tê liệt. Kết quả này không chỉ làm vui lòng các lãnh đạo Anh và Ailen. Tổng thống Mỹ Barack Obama dù đang trong chuyến nghỉ lễ tại Hawaii cũng gửi lời chúc mừng đến Bắc Ailen và bày tỏ hy vọng Belfast sẽ giải quyết được các vấn đề trong quá khứ còn tồn đọng.

Nền hòa bình và cơ chế chia sẻ quyền lực ở Bắc Ailen có được là nhờ một phần nỗ lực của các đời tổng thống Mỹ, từ Bill Clinton cho đến George W. Bush, cùng với các nỗ lực xúc tác của hai chính phủ Anh và Cộng hòa Ailen, các nỗ lực nội tại của các bên liên quan, trong đó lãnh đạo đảng Liên minh Ulster (UUP) David Trimble đã đi vào lịch sử như là người có công đầu trong các cuộc đàm phán dẫn đến ký kết thỏa thuận Ngày thứ Sáu tốt lành (Good Friday Agreement), chấm dứt hơn 30 năm bạo lực thù hằn giáo phái ở Bắc Ailen.

Sau đó, khi các xung đột giáo phái tái diễn đe dọa thỏa thuận Ngày thứ Sáu tốt lành, ông Trimble một lần nữa lại góp công đàm phán giải giáp lực lượng quân sự Quân đội Cộng hòa Ailen (IRA) để hòa bình thực sự tồn tại ở Ailen.

Trong giai đoạn bất ổn tại Bắc Ailen, nước Anh với tư cách là Vương quốc bao trùm cả Bắc Ailen nên cũng bị ảnh hưởng. Hàng loạt vụ tấn công chết người xảy ra ở London trong giai đoạn đó và cả sau khi thỏa thuận Ngày thứ Sáu tốt lành được ký kết đã phản ánh mối liên hệ sống còn giữa nền hòa bình ở Bắc Ailen với an ninh ổn định ở Anh. Đó là lý do để Chính phủ Anh quyết tâm thúc đẩy và duy trì hòa bình tại Bắc Ailen, bất cứ mối đe dọa nào đối với nền hòa bình đó cũng đều được London quan tâm giải quyết.

Thủ tướng Anh David Cameron (phải) và Thủ tướng Cộng hòa Ailen Enda Kenny, trung gian hòa giải cho đàm phán tại Bắc Ailen.
Thủ tướng Anh David Cameron (phải) và Thủ tướng Cộng hòa Ailen Enda Kenny, trung gian hòa giải cho đàm phán tại Bắc Ailen.

Mặc dù tạo được không khí hân hoan chung, nhưng thỏa thuận đạt được vẫn còn một số vấn đề chưa giải quyết rốt ráo, chẳng hạn như một số vụ giết người nghiêm trọng trong giai đoạn bất ổn chưa được đề cập, rồi vấn đề cuộc tuần hành hằng năm của giáo phái Dòng Cam trên phố Crumlin ở Belfast bị cấm cũng chưa được giải quyết.

Từ tháng 7/2013, người của Dòng Cam đã cắm trại trên đường phố Belfast để phản đối lệnh cấm này, châm ngòi cho một cuộc bạo loạn nhiều ngày. Vì thế, giới bình luận nhận định, dứt khoát vấn đề Dòng Cam phải được giải quyết nếu muốn có hòa bình lâu dài ở Bắc Ailen.

An Châu (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.