Ai đứng sau loạt vụ nổ tại Iran?

Báo chí quốc tế, cụ thể là tờ New York Times của Mỹ và đài BBC của Anh vừa đưa ra những thông tin dư luận nghi ngờ có bàn tay của cơ quan tình báo đối ngoại Israel MOSSAD đứng sau gây ra loạt vụ cháy nổ tại các cơ sở hạt nhân quan trọng Iran trong vòng hai tháng trở lại đây.

Nếu những thông tin này là xác thực, thì đây sẽ là màn đấu tiếp theo giữa Israel và Iran trong cuộc xung đột chưa bao giờ dứt.

Theo New York Times, trước khi xảy ra loạt vụ nổ, giữa Iran và Israel từng diễn ra màn đấu tay đôi trên môi trường mạng, với những vụ tấn công mạng qua lại giữa tình báo hai nước, dẫn đến những sự cố nhỏ gây thiệt hại chưa đáng kể. Nhưng những vụ tấn công bằng chất nổ đã gây thiệt hại thật sự.

Hình ảnh vụ cháy nổ tại nhà máy điện Zargan ở Ahvaz hôm 4/7.
Hình ảnh vụ cháy nổ tại nhà máy điện Zargan ở Ahvaz hôm 4/7.

Theo ghi nhận, ngày 26/6, một vụ nổ lớn xảy ra phá hủy một cơ sở sản xuất khí hóa lỏng dùng cho tên lửa đạn đạo ở khu phức hợp quân sự Khojir, cách Tehran 32km về phía đông nam. Bốn ngày sau, ngày 30/6, lại một vụ nổ xảy ra tại một cơ sở y tế ở thủ đô Tehran làm chết 19 người. Đây được cho vẫn chưa phải là tất cả, mà chỉ là màn “dạo đầu” cho những vụ việc khác nhắm vào những mục tiêu quan trọng hơn.

Ngày 2/7 xảy ra vụ nổ lớn kéo theo hỏa hoạn nghiêm trọng tại cơ sở hạt nhân ở Natanz, cách Tehran gần 200km về phía nam. Ngày 3/7, một vụ hỏa hoạn lớn xảy ra tại thành phố Shiraz, thành phố lớn thứ 5 của Iran.

Một ngày sau, ngày 4/7, một vụ hỏa hoạn lớn bao trùm nhà máy điện Zargan ở Ahvaz, theo sau một vụ nổ lớn có thể nghe thấy ở cách xa hàng kilômét. Cũng trong ngày 4/7, một vụ rò rỉ khí clorine xảy ra tại nhà máy hóa dầu Karoun ở Bandar-e-Mahshahr thuộc tỉnh Khuzestan. Vụ rò rỉ đã khiến cho 70 công nhân phải nhập viện điều trị.

Giới chức an ninh ở Iran và khu vực Trung Đông đồng loạt cho rằng tình báo Israel có liên quan đến những vụ việc nêu trên. Một quan chức tình báo ở Trung Đông nói rằng, tình báo Israel chịu trách nhiệm gây ra vụ nổ và hỏa hoạn ở nhà máy Natanz.

Một phần nhà máy sản xuất máy ly tâm bị cháy nổ hư hại ở Natanz.
Một phần nhà máy sản xuất máy ly tâm bị cháy nổ hư hại ở Natanz.

Vị quan chức này cho biết, tình báo Israel đã sử dụng một “quả bom” khá mạnh gây ra vụ nổ và hỏa hoạn. Thông tin này sau đó được xác nhận bởi một thành viên Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Ngày 5/7, Iran xác nhận vụ cháy nổ ở nhà máy hạt nhân Natanz gây thiệt hại khá nghiêm trọng, làm chậm lại tiến trình sản xuất thiết bị ly tâm tốc độ cao của nhà máy. Giới chức tình báo Iran tuyên bố đã nắm được loại chất nổ gì đã gây ra vụ cháy nổ ở Natanz, nhưng tạm thời không công bố thông tin.

Theo giới phân tích, việc Tehran đặc biệt nghi ngờ sự dính líu của Israel, và cả Mỹ, trong các vụ việc vừa xảy ra có cơ sở xuất phát từ những vụ phá hoại từng xảy ra trong quá khứ nhắm vào các cơ sở hạt nhân của Iran.

Tiêu biểu nhất cho hoạt động phá hoại này là sự cố do virút máy tính Stuxnet tấn công nhắm vào các cơ sở hạt nhân của Iran đã được điệp viên MOSSAD cài vào hệ thống máy tính của một cơ sở hạt nhân vào năm 2007, nhưng mãi đến năm 2010 nó mới được các kỹ sư Iran phát hiện. Vụ tấn công đã gây thiệt hại đáng kể đến hệ thống làm giàu uranium của Iran, với khoảng 1.000 thiết bị ly tâm bị phá hủy trên tổng số 5.000 thiết bị ly tâm đã chế tạo thời đó.

Mặt khác, tình báo Israel được cho là đã phát triển mạng lưới rất hùng mạnh, bao trùm khắp khu vực Trung Đông. Trong quá khứ, mạng lưới tình báo này đã từng gây ra rất nhiều tổn thất cho Iran, đặc biệt là nhắm vào các cơ sở nghiên cứu khoa học, nghiên cứu hạt nhân. Cách đây vài năm, tình báo Israel từng gây sóng gió trong cả khu vực khi tiến hành loạt vụ tấn công sát hại các nhà khoa học hạt nhân hàng đầu của Iran.

Năm 2018, tình báo Israel đã chứng tỏ cho khu vực và thế giới thấy khả năng đột nhập “siêu đẳng” của họ khi đột nhập vào một nhà kho ngay giữa trung tâm thủ đô Tehran, lấy đi hàng trăm kilôgram hồ sơ, tài liệu bí mật liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran.

Các tài liệu này sau đó đã được MOSSAD sàng lọc kỹ lưỡng chọn lựa ra những tài liệu chứa đựng các dữ liệu, thông tin, số liệu mới nhất làm bằng chứng về việc Iran đã bí mật che giấu một chương trình nghiên cứu làm giàu uranium và chuyển chúng cho Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA).

Vụ đánh cắp tài liệu này đã gây ra những tổn thất nhất định cho Iran, cụ thể là làm mất niềm tin của IAEA đối với các tuyên bố của Iran về chương trình nghiên cứu hạt nhân của họ; đồng thời khiến cho nhiều quốc gia khác vốn lâu nay ủng hộ Iran trong cuộc đối đầu với Mỹ và Israel quay sang nghi ngờ và chỉ trích Iran thiếu trung thực, che giấu sự thật trước các nhà thanh sát hạt nhân quốc tế.

Đối với loạt vụ việc vừa mới xảy ra, giới chức Israel đang chơi trò lấp lửng, nửa úp nửa mở về sự thật ai đứng đằng sau các vụ việc. Bộ trưởng Quốc phòng Benny Gantz, người sẽ làm Thủ tướng Israel vào năm tới, lên tiếng phản bác giả thuyết cho rằng tình báo Israel đứng sau các vụ nổ và hỏa hoạn tại các cơ sở hạt nhân và quân sự của Iran.

Trả lời đài phát thanh quốc gia Kan của Israel, ông Gantz nói rằng bất cứ chuyện gì xảy ra ở Iran không nhất thiết đều có liên quan đến Israel. “Cứ hễ xảy ra sự cố là nghi ngờ chúng tôi là không đúng” – ông Gantz nhấn mạnh. Nhưng Bộ trưởng Ngoại giao Gabi Ashkenazi thì không như thế.

Tại một hội nghị do 2 tờ báo Maariv và The Jerusalem Post tổ chức hôm 5/7, Bộ trưởng Ashkenazi nói thẳng ra rằng “không thể cho phép Iran có năng lực hạt nhân”. Để làm được điều đó, ông Ashkenazi cho rằng “chúng ta cần phải có hành động và tốt hơn hết là hành động một cách bí mật”.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.