AFTAC – Trung tâm công nghệ cao do thám các cơ sở hạt nhân Iran

Nằm khuất trong Căn cứ Không quân Patrick ở Florida, Trung tâm Ứng dụng kỹ thuật Không quân (AFTAC) vừa được trang bị thêm nhiều phương tiện kỹ thuật để thực hiện thêm những nhiệm vụ mới: Do thám các cơ sở hạt nhân của Iran để đảm bảo Tehran thực thi đúng Hiệp ước hạt nhân vừa được thông qua.

AFTAC được thành lập vào năm 1959, ban đầu là một Đại đội hành động chiến trường 1035. Chức năng ban đầu của AFTAC là theo dõi các vụ thử hạt nhân, bảo đảm các quốc gia khác tuân thủ các quy định của các hiệp ước về hạt nhân đã ký kết, đồng thời giám sát việc phóng tên lửa tầm xa và tên lửa không gian của nước khác, như Liên Xô, sau này là Nga.

Năm 2014, phân đội máy bay thay đổi cơ cấu tổ chức, chuyển thành một đơn vị máy bay bao gồm một số phi đội. Các phi đội này được báo chí Mỹ mô tả như sau: Phi đội Giám sát Kỹ thuật (TESS) hiện nay do Trung tá Ehren Carl chỉ huy, thực hiện nhiệm vụ do thám thường xuyên để giám sát việc tuân thủ các hiệp ước.

Các vụ nổ thử bom hạt nhân đã được AFTAC giám sát từ năm 1959.
Các vụ nổ thử bom hạt nhân đã được AFTAC giám sát từ năm 1959.

Trung tâm kỹ thuật AFTAC hoạt động liên tục, xuyên suốt 24/7, phối hợp với Hệ thống Thám báo Năng lượng hạt nhân (AEDS) để dò tìm, nhận dạng và định vị các vụ nổ hạt nhân trong lòng đất, dưới nước, trên trời và trong không gian.

Đội Tác chiến kỹ thuật (TOPS) do Trung tá Robert Light chỉ huy, thực hiện các nhiệm vụ thám báo toàn cầu thông qua các hệ thống rađa cảm ứng và các hoạt động thu mẫu trong không khí nhằm giúp cơ quan chức năng đưa ra các biện pháp kỹ thuật để giám sát việc thực thi hiệp ước, bao gồm vũ khí giết người hàng loạt đe dọa an ninh quốc gia.

Đội Hỗ trợ kỹ thuật (TSUS) dưới sự chỉ huy của Trung tá Dennis Uyechi, hỗ trợ AFTAC thực hiện nhiều hoạt động khắp thế giới, bao gồm hỗ trợ, huấn luyện, chuẩn hóa và đánh giá tình báo, hỗ trợ tác chiến và chỉ huy chiến dịch với 17 địa điểm khắp thế giới, sử dụng nhân sự hơn 1.000 người để thực hiện việc giám sát thực thi hiệp ước hạt nhân.

Hoạt động của các lò hạt nhân Iran từ nay sẽ được AFTAC giám sát chặt chẽ.
Hoạt động của các lò hạt nhân Iran từ nay sẽ được AFTAC giám sát chặt chẽ.

Đội Duy trì kỹ thuật (TSMS) là đơn vị duy nhất hỗ trợ AFTAC duy trì chất lượng hoạt động của Hệ thống Thám báo Năng lượng hạt nhân và hỗ trợ bảo trì và vận tải toàn cầu cho Bộ Quốc phòng trong nhiệm vụ giám sát tuân thủ hiệp ước hạt nhân.

Cuối cùng là Đội Tác chiến Không gian ảo (CYCS), do Trung tá Brian Hippel chỉ huy, có nhiệm vụ giúp AFTAC thực hiện các nhiệm vụ tác chiến trên mạng internet toàn cầu, thiết kế kỹ thuật, duy trì các hệ thống, quản lý và tích hợp dữ liệu, kết nối, chia sẻ thông tin tình báo.

Trong các biệt đội trên, TESS có nhiệm vụ tập trung giám sát CHDCND Triều Tiên và cả Iran. Trong khi đó, TOPS sẽ tiếp tục các nhiệm vụ theo dõi các bạn bè, đồng minh thông qua chương trình tình báo đặc biệt mang mật danh Olympic Titan do Bộ Chỉ huy Chiến lược Mỹ đảm trách.

Trong 8 năm qua, đơn vị này đã được giao theo dõi các kho tên lửa và việc phóng tên lửa không gian của Trung Quốc, Ấn Độ, Iran, Israel và Syria. Hải quân và Không quân Mỹ đã phối hợp theo dõi các vụ phóng tên lửa này, sử dụng các tàu gián điệp như USNS Howard O. Lorenzen, biệt danh Cobra King, và USNS Invincible, biệt danh Gray Star. Các tàu này do Bộ Chỉ huy Hải vận quân sự quản lý. Quan trọng nhất, TOPS có thể điều phối sử dụng các máy bay thám báo RC-135 và WC-135, thuộc biên chế Căn cứ Không quân Offutt ở bang Nebraska, để thu thập thông tin và mẫu không khí sau mỗi vụ tình nghi thử hạt nhân.

AFTAC là cơ quan duy nhất trong chính quyền Mỹ thực hiện nhiệm vụ dò tìm, thu thập và lập báo cáo dữ liệu kỹ thuật đối với các vụ nổ hạt nhân ở nước ngoài. TSUS đảm nhận nhiệm vụ bảo đảm các quốc gia tham gia ký kết các hiệp ước hạt nhân như Hiệp ước Cấm thử hạt nhân giới hạn (LTBT, ký kết năm 1963), Hiệp ước Cấm thử hạt nhân tới hạn (TTBT, 1974) và Hiệp ước Nổ thử hạt nhân vì mục đích hòa bình (PNET, 1976) giữ đúng cam kết đã ghi trong hiệp ước.

Năm 1963, Mỹ, Liên Xô và Anh đã nhất trí giám sát các vụ thử hạt nhân trên không trung, trong không gian và dưới nước. Hơn một thập kỷ sau, Washington và Moscow quyết định dừng thử các vũ khí hạt nhân có sức công phá trên 150 kiloton trong lòng đất. Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) cho phép các quốc gia quyền thử nghiệm các vụ nổ hạt nhân vì mục đích hòa bình, do đó đã tạo nên kẽ hở trong các lệnh cấm.

Từ cuối Thế chiến tranh II, cả Washington và Moscow đã thực hiện các vụ nổ trong lòng đèo núi, và lợi dụng những vệt dầu loang trên biển để ngụy trang cho các vụ nổ dưới nước. Kể từ thập niên 90 thế kỷ XX, Mỹ và Nga đã ngưng thử vũ khí hạt nhân, có nghĩa là nhiệm vụ của AFTAC không còn nhiều nữa. Tuy nhiên, từ năm 2009, CHDCND Triều Tiên đã 2 lần thử vũ khí hạt nhân trong lòng đất, còn Iran thì đang bắt đầu thực thi Hiệp ước hạt nhân toàn diện vừa ký với Mỹ và các cường quốc thế giới. Vì thế AFTAC sẽ lại có thêm nhiệm vụ mới: Giám sát hoạt động hạt nhân của CHDCND Triều Tiên và Iran.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.