NATO trước nguy cơ không kết nạp được Thụy Điển

Các quan chức NATO đang chạy đua với thời gian để tránh trường hợp xấu nhất khi khối này không đạt được mục tiêu đề ra là kết nạp Thụy Điển vào khối trước ngày 11/7.

Cả Thụy Điển và Phần Lan đều tuyên bố ý định gia nhập NATO vào tháng 5 năm ngoái, chỉ vài tuần sau khi Nga triển khai chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine. Phần Lan đã được kết nạp vào tháng 4/2023, nhưng việc gia nhập của Thụy Điển hiện đang bị ách lại.

NATO trước nguy cơ không kết nạp được Thụy Điển -0
Người dân Thổ Nhĩ Kỳ phản đối NATO kết nạp Thụy Điển.

Các lực lượng vũ trang của Thụy Điển được cho là tương thích với NATO. Thụy Điển có một phái đoàn thường trực tại NATO và được coi là một đối tác thân cận của khối, có nghĩa là việc gia nhập sẽ tương đối đơn giản. Vậy tại sao Thụy Điển không thể gia nhập NATO?

Vấn đề là Thổ Nhĩ Kỳ - một thành viên NATO có tầm quan trọng chiến lược do vị trí địa lý ở cả Trung Đông và châu Âu - đang ngăn cản việc gia nhập của Thụy Điển vì một số lý do.

Quan trọng nhất, Ankara tuyên bố rằng Thụy Điển cho phép các thành viên của các nhóm khủng bố người Kurd, đáng chú ý nhất là đảng Công nhân người Kurd (PKK) hoạt động ở Thụy Điển. Thụy Điển đã thay đổi luật chống khủng bố vào đầu năm nay, coi việc tham gia vào các nhóm này là phạm tội, mặc dù vẫn chưa rõ liệu điều này có đủ đối với Ankara hay không.

Thổ Nhĩ Kỳ cũng tuyên bố rằng chính phủ Thụy Điển đã đồng lõa trong các cuộc biểu tình cực hữu, đốt Kinh Qur'an bên ngoài Đại sứ quán Thổ Nhĩ Kỳ ở Stockholm. Gần đây nhất, Thổ Nhĩ Kỳ cho biết họ muốn Thụy Điển hành động sau khi các nhà lập pháp Thụy Điển cho chiếu cờ của PKK lên tòa nhà quốc hội ở Stockholm để phản đối Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip    Erdogan tái ứng cử. Người phát ngôn của quốc hội Thụy Điển thừa nhận có người chiếu hình ảnh lên mặt bên của tòa nhà nhưng không có bằng chứng cụ thể về việc chiếu cái gì và ai chịu trách nhiệm.

Các quan chức NATO và những người trong chính phủ Thụy Điển hiện đang lo ngại rằng việc bỏ lỡ thời hạn 11/7, ngày tổ chức hội nghị thượng đỉnh NATO tại thủ đô Vilnius của Litva, sẽ gửi một thông điệp “xấu” tới các đối thủ của khối.

Một nhà ngoại giao NATO phân tích: “Việc bỏ lỡ thời hạn 11/7 sẽ gửi đi thông điệp rằng có một liên kết yếu trong liên minh phương Tây”. Một nhà ngoại giao Đông Âu cho rằng ngoài việc “gửi thông điệp xấu” về NATO, bất kỳ sự chậm trễ nào cũng có nguy cơ “tạo cảm giác về quyền lực của ông Erdogan đối với khối”; rằng “ông Erdogan sẽ tận dụng thời điểm này để bắt ép Thụy Điển trong việc thực thi luật chống khủng bố”.

Tuy nhiên, hầu hết các quốc gia NATO đều lạc quan rằng một thỏa thuận có thể đạt được trước tháng 7, nhưng có thể sẽ đi kèm với một cái giá không hề thấp. Nhiều quan chức chỉ ra cách mà ông Erdogan đã đạt được một thỏa thuận với EU, theo đó EU sẽ trao cho Thổ Nhĩ Kỳ 6 tỷ euro (6,4 tỷ USD) cùng các đặc quyền khác để đổi lấy việc Thổ Nhĩ Kỳ tiếp nhận những người tị nạn Syria để họ khỏi phải đến châu Âu.

Vậy, các đồng minh NATO có thể cho ông Erdogan điều gì để có thể khiến ông thay đổi quyết định về Thụy Điển?

Đầu tiên, Thổ Nhĩ Kỳ muốn Quốc hội Mỹ phê chuẩn việc mua máy bay chiến đấu F-16 do Mỹ sản xuất. Trong khi các quan chức Mỹ miễn cưỡng công khai ràng buộc vấn đề Thụy Điển và F-16, các quan chức nói rằng cần phải đạt được một thỏa thuận đằng sau hậu trường.

Các nhà ngoại giao cũng nhận thức rõ rằng nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ đang gặp khó khăn nghiêm trọng, với lạm phát tăng vọt và sự sụt giảm giá trị của đồng tiền nước này so với đồng USD, đồng thời cả Mỹ và EU hiện đang áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với nước này.

Mặc dù có khả năng đạt được một thỏa thuận, có một số vấn đề có thể khiến ngày 11/7 đến và đi mà NATO không thể đạt được điều mình muốn.

Đầu tiên là sự khó đoán của ông Erdogan. Cuộc bầu cử vòng 2 hôm 28/5 đã cho thấy nguy cơ mất quyền lực cao nhất trong 20 năm cầm quyền của ông, điều mà các đồng minh lo ngại có nghĩa là ông có thể “tăng độ khó” gấp đôi đối với Thụy Điển. Thứ hai là Thổ Nhĩ Kỳ không phải là nước duy nhất trong khối chống việc kết nạp Thụy Điển, mà cả Hungary cũng phản đối việc Thụy Điển gia nhập NATO.

Hai vấn đề này ở một mức độ nào đó có liên hệ với nhau: Nếu ông Erdogan chấp nhận luật chống khủng bố của Thụy Điển và chỉ để một mình Hungary ngăn chặn, thì có nguy cơ khiến ông trông yếu thế.

Về phần mình, các đồng minh thân Thụy Điển, bao gồm cả Mỹ và Anh, hai thành viên NATO có ảnh hưởng nhất, đang tăng cường các nỗ lực thúc đẩy kết nạp Thụy Điển vào ngày 11/7 và đưa ra những đảm bảo riêng với Thụy Điển rằng đó là ưu tiên của họ, bất kể Thổ Nhĩ Kỳ làm gì.

Việc Thụy Điển gia nhập NATO sẽ là tin tốt lành cho NATO kể từ khi Nga khởi sự cuộc chiến tại Ukraine. Các quan chức đã ngạc nhiên về mức độ “đoàn kết” trong khối kể từ khi chiến tranh bắt đầu và rất vui mừng trước những cam kết mới về chi tiêu quốc phòng và củng cố liên minh.

Nga phát động chiến tranh ở Ukraine một phần là do sự mở rộng của NATO, và tham vọng này không có dấu hiệu dừng lại, với việc Ukraine hiện cũng muốn gia nhập liên minh. Ngay cả người Nhật cũng đang hướng tới NATO, với việc Bộ trưởng Ngoại giao của nước này tuyên bố hồi tháng 5 rằng Tokyo đang đàm phán để mở văn phòng liên lạc đầu tiên của NATO ở châu Á.

Đối với tất cả các cuộc thảo luận về việc NATO phải đối mặt với điều mà Tổng thống Pháp Emmanuel Macron gọi là “chết não” cách đây không lâu, không thể phủ nhận rằng liên minh này đang có nhận thức mới về mục đích và tự tin về tương lai của mình. Đó chính xác là lý do tại sao các quan chức NATO rất lo ngại về việc Thổ Nhĩ Kỳ phủ quyết việc Thụy Điển gia nhập NATO.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.