Châu Âu siết an ninh trước nguy cơ tấn công mạng

Sự gia tăng các vụ tấn công mạng, phá hoại hạ tầng và hoạt động của các đội tàu đang đặt ra thách thức chưa từng có đối với an ninh hàng hải châu Âu. Trước tình hình đó, các quốc gia khu vực buộc phải tăng tốc triển khai biện pháp bảo vệ cáp biển, giám sát hạ tầng ven biển và củng cố khả năng phòng thủ trong môi trường biển ngày càng bất ổn.

Mối đe dọa âm thầm dưới lòng đại dương

Theo báo cáo mới nhất được Norma Cyber công bố, chỉ riêng trong năm 2024 đã ghi nhận 239 vụ tấn công mạng lớn nhằm vào các hệ thống điều khiển hàng hải, cảng biển và tuyến cáp ngầm dưới đáy biển. Phần lớn các vụ việc bị nghi có liên quan đến nhóm tin tặc có tên là NoName057(16).

Trong bối cảnh hệ thống điều khiển trên tàu, cảng và các tuyến cáp biển ngày càng được số hóa, nguy cơ bị tin tặc khai thác cũng theo đó gia tăng. Báo cáo cho thấy, các nhóm tấn công mạng đang tận dụng trí tuệ nhân tạo để dò tìm điểm yếu trong hệ thống, xâm nhập vào tài liệu kỹ thuật hoặc chiếm quyền kiểm soát chỉ với những thiết bị đơn giản như USB chứa mã độc. Một số vụ việc còn ghi nhận hiện tượng làm nhiễu hoặc giả mạo tín hiệu GPS, khiến tàu thuyền mất phương hướng tại các khu vực chiến lược như biển Baltic và biển Bắc.

Đánh giá về thực trạng này, một chuyên gia của Norma Cyber nhận định: Kỹ năng điều hướng truyền thống vẫn là một trong những biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất khi công nghệ hiện đại bị tấn công.

Châu Âu siết an ninh trước nguy cơ tấn công mạng -0
Phòng an ninh mạng của Norma Cyber, nơi giám sát tàu thuyền và các mối đe dọa diễn ra 24/7.

Bên cạnh các cuộc tấn công mạng, hiện tượng các đội tàu trá hình (bóng ma) hay còn gọi là “shadow fleet” cũng đang nổi lên. Đây là những tàu dầu cũ, thường được sử dụng để vận chuyển nhiên liệu bất hợp pháp, trốn tránh lệnh trừng phạt quốc tế. Theo các nguồn tin từ giới chức an ninh, hiện có khoảng từ 600 đến 900 tàu như vậy hoạt động trên toàn cầu, trong đó đáng chú ý là các tuyến vận tải dầu mỏ.

Các tàu “bóng ma” này thường tắt hệ thống nhận dạng tự động (AIS), thay đổi cờ quốc gia hoặc sử dụng các thủ đoạn giả mạo khác để che giấu danh tính và hành trình. Sự hiện diện của những đội tàu này tại biển Baltic và Bắc Âu đang làm gia tăng nguy cơ đối với các tuyến cáp ngầm và đường ống năng lượng dưới đáy biển. Vụ rò rỉ khí nghiêm trọng tại đường ống Nord Stream năm 2022, dù chưa có kết luận điều tra chính thức, vẫn là lời cảnh báo về khả năng phá hoại hạ tầng biển có chủ đích, với hậu quả khó lường.

Không dừng lại ở đó, các chuyên gia tại Trung tâm An ninh mạng hàng hải Bắc Âu còn cảnh báo về nguy cơ gián điệp biển núp bóng các tàu dân sự. Cụ thể, ngày càng có nhiều tàu cá, tàu nghiên cứu, thậm chí là tàu chở dầu thông thường bị nghi ngờ tham gia hoạt động thu thập thông tin tình báo hoặc do thám hạ tầng biển chiến lược.

Riêng tại khu vực biển Phần Lan và Thụy Điển, Norma Cyber đã ghi nhận nhiều vụ việc liên quan đến hiện tượng giả mạo tín hiệu định vị và gây nhiễu hệ thống, nghi ngờ có liên hệ với các chiến dịch tác chiến mạng quy mô lớn. Những hành động này không chỉ gây nguy hiểm cho tàu thuyền dân sự mà còn đe dọa nghiêm trọng đến hệ thống liên lạc, vận tải và an ninh năng lượng của toàn khu vực.

Đương đầu với thách thức

Trước nguy cơ an ninh biển ngày càng phức tạp, các quốc gia châu Âu đang tăng tốc triển khai những biện pháp phòng vệ đồng bộ, kết hợp giữa công nghệ hiện đại và phối hợp quốc tế.

Đáng chú ý, từ ngày 6/6/2025, Đan Mạch đã chính thức đưa vào sử dụng 4 tàu không người lái “saildrones” tại biển Baltic và Bắc Hải. Những phương tiện này tích hợp trí tuệ nhân tạo, radar, camera và cảm biến dò tìm dưới nước, đóng vai trò như “đôi mắt và đôi tai” trên biển, giúp giám sát tình trạng cáp biển, đường ống ngầm và phát hiện sớm tàu trá hình.

Dù có ý kiến lo ngại về khả năng dữ liệu lọt vào tay bên thứ ba, phía nhà sản xuất khẳng định toàn bộ thông tin thu thập được đều được mã hóa, không chứa dữ liệu nhạy cảm.

Song song với đó, NATO cũng đẩy mạnh chiến dịch tuần tra Baltic Sentry, sử dụng kết hợp tàu chiến, máy bay, thiết bị không người lái và hệ thống AI “Nordic Warden”. Mục tiêu là tăng cường kiểm soát các tuyến vận tải trọng yếu, giám sát tàu nghi vấn và phát hiện sớm các hành vi phá hoại hoặc do thám dưới hình thức trá hình.

Theo giới chức NATO, chiến lược hiện nay tập trung vào nguyên tắc “ngăn chặn từ gốc”, tức là làm suy yếu và vô hiệu hóa ngay từ đầu các nguy cơ phá hoại, thay vì chỉ phản ứng bị động sau khi sự cố xảy ra.

Ở khía cạnh pháp lý, Liên minh châu Âu (EU) đang gấp rút hoàn thiện các quy định mới nhằm kiểm soát hoạt động tàu thuyền và đảm bảo minh bạch trên các tuyến vận tải biển. Một trong những trọng tâm là thiết lập khung chế tài cụ thể đối với các đội tàu trá hình, đặc biệt là shadow fleet vận chuyển dầu mỏ. Cùng với đó, EU thúc đẩy việc áp dụng Chỉ thị An ninh mạng (NIS 2), tăng cường tiêu chuẩn bảo vệ đối với cáp quang và hạ tầng thông tin liên lạc dưới biển, được xem là “xương sống” của kết nối số toàn cầu.

Châu Âu đang đối mặt với bài toán sinh tử: làm thế nào để bảo vệ các tuyến cáp quang, đường ống năng lượng và hạ tầng biển trọng yếu - huyết mạch kết nối và vận hành của nền kinh tế số toàn cầu. Trong bối cảnh những mối đe dọa mang tính lai ghép giữa tấn công mạng, gián điệp và phá hoại vật lý ngày càng gia tăng, giới chuyên gia nhấn mạnh, chỉ có sự kết hợp chặt chẽ giữa công nghệ hiện đại, hành lang pháp lý nghiêm ngặt và hợp tác quốc tế thực chất mới đủ sức ngăn chặn những kịch bản đứt gãy hạ tầng biển tái diễn. Nếu chậm trễ, hậu quả không chỉ dừng lại ở thiệt hại vật chất, mà có thể kéo theo những hệ lụy an ninh vượt ngoài tầm kiểm soát.

Trần Minh

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.