Công nghệ kỹ thuật số thời Thế chiến II ra đời như thế nào?

Trước khi Mỹ tham chiến Thế chiến II, Thủ tướng Anh Winston Churchill vẫn thường xuyên giữ liên lạc với Tổng thống Roosevel qua tin nhắn văn bản thông qua một hệ thống máy điện báo ghi chữ bảo mật của đại lý chuyển phát nhanh, hoặc qua một kênh ngoại giao nào đó.

Nhưng các cường quốc Đồng Minh hiểu rằng cần phải có một phương pháp liên lạc bằng giọng nói mới và bảo mật cao hơn nhằm giúp duy trì những bí mật nội dung liên lạc. Vào những năm đầu của thế kỷ 20, công nghệ kỹ thuật số còn ở giai đoạn sơ khai, chủ yếu là lý thuyết hơn thực tế, và hãng Bell Laboratories đã tập trung vào một hệ thống khả thi được đặt tên mã là “Dự án X”.

Chính phủ Anh cũng đã biệt phái Alan Turing (nhà toán học logic học và mật mã học tài danh, ông cũng được xem là cha đẻ của ngành khoa học máy tính và A.I) từ Bletchley Park (trung tâm chính của hoạt động phá mã của quân Đồng Minh hoạt động xuyên suốt thời Thế Chiến II) nhằm đánh giá mẫu đầu tiên trước khi 6 thiết bị đầu cuối được chế tạo.

Dự án được đặt cho cái tên mã là SIGSALY mặc dù những người tham gia vận hành chúng đã gọi các nguyên mẫu là “Những con ong bắp cày xanh” do bởi bất kỳ ai cố gắng chặn cuộc gọi đều sẽ nghe âm thanh vo ve. Quân đội Mỹ đã thành lập Công ty dịch vụ tín hiệu 805 nhằm hoạt động SIGSALY với sự tham gia của nhiều kỹ thuật viên từng làm việc cho Bell Systems ngay trước chiến tranh. Hệ thống được vận hành khoảng 8 tiếng mỗi ngày, còn 16 tiếng còn lại là để thực hiện khâu kiểm tra và bảo trì.

Thử nghiệm xuyên Đại Tây Dương đầu tiên đã được tiến hành trong tháng 11- 1942 bằng cách dùng mã hóa Một lần Pad (hiểu nôm na là giọng nói sẽ được chia nhỏ, được mã hóa kỹ thuật số và pha trộn với một yếu tố luồng khóa ngẫu nhiên được giữ trên bản ghi (tương tự như một đĩa nhạc), âm thanh trộn này sẽ được truyền đi và rồi tập hợp lại tạo thành giọng nói ở đầu bên kia, dù rất khó nhận ra giọng của người nói.

Các đĩa giống hệt nhau được giữ và dùng ở mỗi đầu cuối để từ đó âm thanh ngẫu nhiên có thể được khớp và loại bỏ, nhưng vì mỗi đĩa này chỉ có thể lưu 12 phút dữ liệu thì luôn có 2 bộ đĩa được thiết lập sẵn nhằm cho phép giữ những cuộc đàm thoại dài.  Bằng cách giữ cho các đĩa chạy ở mỗi đầu đồng nghĩa nếu có một sự gián đoạn ngắn trong quá trình truyền thì cuộc đàm thoại có thể bắt lại ngay lập tức liên kết được khôi phục.

Những chiếc đĩa này chỉ có thể dùng được 1 lần trước khi vứt đi, vì vậy mà mỗi cuộc gọi thoại có một mã riêng khiến địch không thể nào giải mã được. Sau này, những đĩa Vinyl được thay thế bằng loại đĩa bọc acetate vào năm 1943. Mỗi cỗ máy SIGSALY cần phải nạp tới 30.000 watt điện và chiếm diện tích 232m2 và nặng tới 55 tấn. Những bức tường khổng lồ này sinh ra lượng nhiệt rất lớn và được trang bị máy lạnh. Mỗi thiết bị đầu cuối có giá 1 triệu USD (thời giá năm 1943) và có 12 trạm đầu cuối được thiết lập khắp nơi trên thế giới.

Cỗ máy SIGSALY đầu tiên được thiết lập tại Lầu Năm Góc, trong khi chiếc thứ 2 được đặt trong tầng hầm của bách hóa tổng hợp Selfridges trên phố Oxford (thủ đô London), những địa điểm này được chọn do bởi chúng thích hợp vì có không gian rộng rãi cho các loại máy móc lớn, cũng như tầng hầm Selfridges khá sâu và an toàn khi bên trên bị đánh bom.

25-1.jpg -0
Một cỗ máy SIGSALY đang được trưng bày tại Bảo tàng mật mã quốc gia Mỹ. Ảnh nguồn: Wikipedia .

Máy SIGSALY Mỹ liên kết thông qua một tuyến liên lạc trải rộng tới Nhà Trắng, trong khi đầu cuối ở Anh thì kết nối với số 10 Phố Downing, chính xác là Phòng chiến tranh của Nội các Thủ tướng Anh) và Đại sứ quán Mỹ. Những cuộc thảo luận đầu tiên giữa 2 nước Mỹ, Anh đã được thực hiện vào ngày 15-7-1943 và được cho là bàn bạc về việc tấn công Sicily của quân Đồng Minh đầu tuần đó; nhiều khả năng là sẽ tiến hành đánh Ý vào thời gian tới, các kế hoạch cho những tháng tới cũng được bàn bạc kỹ.

Những biện pháp an ninh là rất cần thiết nhằm bảo vệ tính bí mật của cuộc gọi, vì vậy các kênh giữa SIGSALY và các trạm đầu cuối của nó được bọc trong các đường ống với sự yểm trợ kỹ bằng áp suất khí cùng những công tác siêu nhỏ. Bất kỳ sự lục lọi nào cũng có thể khiến áp suất khí giảm xuống và chuông báo động sẽ tự vang lên. Toàn bộ hệ thống được dán nhãn “Tuyệt mật” và không đầy 25 quan chức cấp cao Anh biết về sự tồn tại của nó.

Khi chiến sự lan rộng và quân Đồng Minh hành binh về hướng Đông xuyên Châu Âu, các trạm đầu cuối SIGSALY cũng dịch chuyển theo: 1 cái đặt ở Paris, cái khác đặt ở Frankfurt, và cái cuối cùng đặt ở Berlin sau khi quân Đức đầu hàng. Hệ thống này cũng được đặt trên boong chiến hạm thuộc một phần của Hạm đội Thái Bình Dương của Tướng Douglas MacArthur.

Thủ tướng Churchill cũng dùng SIGSALY hồi tháng 4-1945 để gọi Tổng thống Truman sau khi Roosevelt tạ thế; 2 nhà lãnh đạo đã tổ chức một hội nghị thoại chỉ 2 tuần sau đó để thảo luận về đề nghị đầu hàng của Đức Quốc xã, đó cũng là cuộc gọi thoại dài nhất được thực hiện thông qua SIGSALY (ít nhất là 2 tiếng đồng hồ).

Bất kỳ trạm đầu cuối SIGSALY nào cũng có thể liên lạc với 11 trạm còn lại; nếu khoảng cách quá xa thì chúng cũng có thể dùng để chuyển tiếp đàm thoại. 12 trạm đầu cuối đó là: Lầu Năm Góc (Washington); Selfridges (London); Washington dùng cho mặt trận Thái Bình Dương; trên boong chiến hạm thuộc Hạm đội Thái Bình Dương; Oakland (California); Fort Shafter (Hawaii); Brisbane; Algiers; Paris (sau khi giải phóng); Frankfurt; Berlin; Tokyo.

Sau Thế chiến II, hệ thống SIGSALY ngừng hoạt động, nhưng nó vẫn tiếp tục giữ bí mật thêm 30 năm nữa, và chỉ được tiết lộ sau khi giải mật hoạt động phá mã ở Bletchley Park (Anh). Mặt khác, Bell Laboratories đã đoạt được một số giải thưởng bao gồm Công nghệ xử lý tín hiệu tốt nhất  năm 1946.

Thanh Hải (Tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.