Vai trò của Giám đốc MI-6 trong vụ hồ sơ giả về Iraq

Một số tài liệu mật vừa được Ủy ban Điều tra sự thật về Iraq (Ủy ban Chilcot) của Anh vừa công bố đã tiết lộ thêm sự thật về những người từng tham gia làm giả hồ sơ vũ khí giết người hàng loạt (WMD) của Iraq, trong đó đặc biệt đáng chú ý là vai trò của Sir John Scarlett - Giám đốc Cơ quan Tình báo đối ngoại (MI-6) của Anh.

Theo tờ The Observer của Anh hôm 26/6/2011, vai trò của Sir John Scarlett trong quá trình soạn thảo hồ sơ Iraq là "che giấu sự thật về vũ khí WMD của Iraq" nhằm mục đích tạo dư luận có lợi cho việc nước Anh đưa quân tham chiến tại Iraq .

Việc soạn thảo hồ sơ Iraq của Chính phủ Anh đã bắt đầu từ đầu năm 2002, tức hơn một năm trước khi Mỹ đưa quân tấn công Iraq . Khoảng tháng 3/2002, bản thảo thứ nhất của bộ hồ sơ WMD Iraq của Chính phủ Anh đã được soạn thảo. Bản thảo thứ nhất này chứa đựng những thông tin về chương trình vũ khí WMD của 4 nước là Iraq, Iran, Libya và CHDCND Triều Tiên. Mục đích cuối cùng của bộ hồ sơ này là tạo cớ để Mỹ tấn công quân sự Iraq .

Ban đầu, công việc soạn thảo bộ hồ sơ được giao cho các bộ trưởng trong nội các của Thủ tướng Tony Blair phụ trách, với thông tin được cung cấp bởi Ủy ban Tình báo liên hợp (JIC). Theo tính toán của các nhà hoạch định chiến lược Anh, việc soạn thảo bộ hồ sơ về Iraq phải lấy thông tin từ JIC mới có độ tin cậy và tính thuyết phục cao.

Tuy nhiên, việc tập hợp thông tin, dữ liệu về WMD của Iraq mà bao hàm cả 4 quốc gia đã làm loãng độ tập trung cho mục tiêu Iraq. Hơn nữa, những thông tin ban đầu do JIC cung cấp còn quá khách quan, không thể phục vụ mục đích tạo dựng nên hình ảnh về "mối đe dọa lớn từ Iraq" được. Trong các công văn trao đổi giữa ông Scarlett với các bộ trưởng nội các Anh, có những nội dung đề cập đến việc làm thế nào để gia tăng mức độ tác động lên dư luận về "mối đe dọa từ kho vũ khí của Iraq".

Chẳng hạn, một công văn của Sir John Scarlett - khi đó là Chủ tịch JIC - gửi cho Sir David Manning, Trưởng cố vấn đối ngoại của Thủ tướng Blair, vào tháng 3/2002, chứa nội dung yêu cầu Sir Manning tham vấn ban soạn thảo hồ sơ Iraq ém bớt thông tin thực tế rằng kho vũ khí WMD của Iraq không đến mức nghiêm trọng như mọi người được biết.

Sir Scarlett phân tích cái lợi của việc ém thông tin này là khiến cho dư luận "lo sợ" về kho vũ khí WMD của Iraq , từ đó ủng hộ quyết định tham chiến của Thủ tướng Blair. Những điều tiết lộ này hoàn toàn phù hợp với lời khai của nhân chứng Michael Laurie, một cựu quan chức tình báo, trước Ủy ban Chilcot rằng, việc biên soạn hồ sơ là nhằm mục đích tạo cơ sở cho việc tham chiến tại Iraq và việc làm sai lệch thông tin tình báo cũng nhằm phục vụ mục đích này.

Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao Jack Straw cũng lên tiếng góp ý kiến cho rằng, hồ sơ phải nêu rõ lý do "vì sao có mối đe dọa lớn từ Iraq ." Ông Straw cho rằng bộ hồ sơ tháng 3/2002 chưa thể hiện được điều này, vì vậy cần phải có sự điều chỉnh. Sir Scarlett cho rằng, bộ hồ sơ sẽ có tính thuyết phục cao hơn nếu chỉ tập trung vào mỗi Iraq .

Đồng thời, nếu những thông tin khách quan, như báo cáo ghi rằng "kho vũ khí Iraq không đến nỗi đáng sợ" xuất hiện trong hồ sơ thì khi tung ra công chúng sẽ làm giảm sự ủng hộ cho cuộc chiến. Mặt khác, chính phủ của Thủ tướng Anh cũng nhận thấy rằng nếu giao luôn việc soạn thảo bộ hồ sơ Iraq cho JIC thì mức độ thuyết phục càng cao hơn.

Vậy là tháng 9/2002, Sir Scarlett được giao phụ trách việc biên soạn lại bộ hồ sơ Iraq mới. Sir Scarlett đã tập hợp các chuyên gia hàng đầu trong ủy ban của mình để thực hiện nhiệm vụ này. Và bộ hồ sơ mới này còn có tên gọi là "Hồ sơ tháng 9", được ông Alastair Campbell công bố ngày 3/2/2003, tạo nên cái cớ thuyết phục để Mỹ triển khai lực lượng tấn công Iraq vào ngày 20/3/2003. Những thông tin từ JIC cũng được cung cấp cho phía Mỹ, được Tổng thống Mỹ George W.

Bush đưa vào đọc trong Thông điệp liên bang ngày 28/1/2003, trong đó có một câu rất nổi tiếng là: "Chính phủ Anh vừa biết được rằng Saddam Hussein gần đây đã tìm mua một số lượng uranium từ châu Phi".

Vụ tai tiếng hồ sơ giả mạo về WMD Iraq đã từng gây nên cơn bão chính trị ở cả Anh và Mỹ. Nó khiến cho hàng loạt bộ trưởng và quan chức cấp bộ trong Chính phủ Anh mất chức. Nó là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự sa sút chính trị của ông Blair, khiến ông phải từ chức Thủ tướng Anh vào tháng 6/2007.

Ngay sau khi vụ hồ sơ Iraq bị phanh phui, ngày 3/2/2004, Chính phủ Anh cho mở cuộc điều tra toàn diện về những thông tin tình báo liên quan đến hồ sơ Iraq . Sau 5 tháng điều tra, ngày 14/7/2004, Ủy ban Điều tra 5 thành viên do Lord Butler của vùng Brockwell - một công chức chính phủ lâu năm - chủ trì đã đưa ra kết luận tất cả những thông tin tình báo liên quan hồ sơ Iraq đều "không đáng tin cậy" do MI-6 quá chủ quan và phụ thuộc quá nhiều vào các nguồn thông tin không đảm bảo, quá tin tưởng vào thành phần Iraq lưu vong nên không có cơ sở chắc chắn để kiểm chứng thông tin, từ đó dẫn đến những thông tin sai lệch một phần hoặc hoàn toàn.

Sau báo cáo của Ủy ban Butler, dưới sức ép ngày càng tăng của dư luận trong nước, tháng 6/2009, Thủ tướng Anh Gordon Brown tiếp tục cho thành lập một ủy ban tuyển chọn để điều tra toàn diện việc nước Anh tham chiến tại Iraq. Ủy ban điều tra mới này do Sir John Chilcot - một quan chức ngoại giao Chính phủ Anh - chủ trì. Phiên thẩm vấn cuối cùng của Ủy ban Chilcot đối với các nhân chứng đã kết thúc vào ngày 2/2/2011, xem như cuộc điều tra đã kết thúc. Toàn bộ những sự thật liên quan việc nước Anh tham chiến tại Iraq sẽ được công bố trong thời gian sắp tới

Quốc Vương (theo The Observer)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.