Black Mail - Cuộc chiến “tin giả” của OSS

Trong Chiến tranh thế giới lần thứ hai, nhằm làm suy yếu tinh thần của quân đội Nhật Bản, một chiến dịch mang tên “Black Mail” đã được Văn phòng Vụ Chiến thuật (OSS), tiền thân của Cơ quan tình báo Trung ương Mỹ (CIA), tổ chức thực hiện. Người được giao thực hiện nhiệm vụ này là nữ điệp viên trẻ tuổi Elizabeth McIntosh - một phóng viên đến từ Washington.

Nhân chứng của trận chiến Trân Châu Cảng

Tháng 6-1942, 6 tháng sau trận chiến Trân Châu Cảng, nước Mỹ bắt đầu tham gia cuộc chiến. Tổng thống Mỹ khi đó là Franklin Roosevelt cho rằng, cần phải phối hợp tất cả các nguồn lực tình báo quân sự. Ông giao nhiệm vụ này cho Tướng William J. Donovan, người có biệt danh "Wild Bill", mặc dù ông này là luật sư và nhà ngoại giao. Tướng William J. Donovan đã khởi đầu công việc từ con số 0 và không có thời gian tuyển dụng nhân lực một cách rộng rãi.

“Tại trụ sở của OSS, ông Donovan đã tập hợp được những người có lòng trung thành với mình”, Elizabeth McIntosh kể lại trong cuốn sách “Sisterhood of Spies”. “Đó là những người bạn thân, khách hàng, các thành viên của cùng một câu lạc bộ, giáo sư đại học, nhà ngôn ngữ học, nhà văn”, Elizabeth cho biết.

Hạt nhân của tổ chức tình báo này thuộc về những người trong tầng lớp cao trong xã hội. Họ được tuyển dụng thông qua các mối quan hệ. Đó cũng là cách nói về tổ chức OSS tinh hoa sau này. Đã có thời điểm OSS còn được hiểu là “Oh So Social”.

Elizabeth McIntosh, ngày còn nhỏ gọi là Peet, 28 tuổi và rất ưa mạo hiểm. Sinh ra ở Washington song lớn lên ở Hawai, Elizabeth McIntosh là con gái một cặp vợ chồng đều là nhà báo. Chính vì vậy, lớn lên Elizabeth nối nghiệp bố mẹ trở thành phóng viên.

Bà Elizabeth Mcintosh sau khi về hưu. Ảnh: parth.com.
Bà Elizabeth Mcintosh sau khi về hưu. Ảnh: parth.com.

Sáng 7-12-1941, Elizabeth McIntosh là một trong những phóng viên chứng kiến vụ không kích từ tuần dương hạm Thái Bình Dương của quân đội Nhật Bản vào Trân Châu Cảng. Bài viết của cô được đăng tải ngay ngày hôm sau mà không phải qua bất cứ sự kiểm duyệt nào, kể cả của quân đội.

Trong bài viết, cô mô tả các bong bóng khí trồi lên trên bề mặt của xác tàu của USS Arizona bị đánh chìm cùng với 2.000 thủy thủ trên tàu cùng với xác chết của hàng trăm con chim rải rác trên mặt đất, do bị tác động bởi vụ nổ.

Thế nhưng, phải đến năm 2012, Elizabeth mới được đọc bài viết đó trên tờ Washington Post. Bởi lẽ, ngay khi tờ báo đăng tải, Elizabeth McIntosh còn có mật danh khác là Elizabeth "Betty" đã chuyển sang tờ báo khác: Tờ Tin tức Scripps Howard News. Cô được đưa tới Washington, phụ trách thông tin từ Nhà Trắng.

Tại Washington mùa xuân năm 1943,  Elizabeth làm việc tại Washington dưới vỏ bọc mới được Đệ nhất phu nhân Mỹ Eleanor Roosevelt tạo ra. Tại đây, bà được giao nhiệm vụ làm việc bí mật cho Tướng William Donovan để thu thập tin tức, đẩy mạnh tuyên truyền và hỗ trợ kháng chiến. Tướng Donovan đã tuyển dụng nữ gián điệp Elizabeth McIntosh làm việc cho OSS và sử dụng nghệ thuật gián điệp để đánh lừa quân đội Nhật Bản và phát xít Đức.

Một ngày, Tướng Donovan đề nghị Elizabeth McIntosh học thêm tiếng Nhật nếu muốn trở thành một phóng viên phụ trách khu vực châu Á. "Cô đã cân nhắc làm việc cho chính phủ chưa? Cô có thể rất hữu ích. Tôi không thể nói cho cô biết công việc là gì, nhưng tôi có thể đảm bảo rằng cô sẽ được đi đây đi đó”, Tướng Donovan nói. Đó là tất cả lý do để nữ phóng viên trẻ Elizabeth quyết định theo học lớp tiếng Nhật của bà Keiko Watanabe ở Hawai. Có lúc, cô sống ngay trong nhà của cô giáo.

Elizabeth "Betty" đã được tuyển dụng như vậy vào Bộ phận Viễn Đông của "Hoạt động tinh thần" (MO), thực chất là Phòng thí nghiệm về chiến tranh tâm lý. Cô làm việc cùng với một nhóm người, trong đó có nhiếp ảnh gia, nhà thiết kế, một người vẽ bản đồ, nhà nghiên cứu về loài chim từng tốt nghiệp Đại học Harvard... Những người này phần nhiều lớn lên ở Trung Quốc với bố mẹ mình là những nhà truyền giáo Mỹ. Do vậy, họ có những hiểu biết rộng về khu vực rộng lớn CBI (Trung Quốc, Miến Điện, Ấn Độ).

"Công việc của họ là huy động năng lượng sáng tạo để làm suy kiệt tinh thần của binh sĩ Nhật Bản, cũng như gia đình họ ở quê nhà, bằng cách tiêm nhiễm vào họ ý nghĩ về chủ nghĩa bại trận và mong muốn chấm dứt chiến tranh. Mục đích là đánh lừa đối phương khiến họ đầu hàng”, Elizabeth "Betty" cho hay.

Bìa cuốn sách “Sisterhood of Spies”.
Bìa cuốn sách “Sisterhood of Spies”.

Sau khi được đào tạo kỹ năng tình báo cũng như võ thuật, sử dụng súng, ngày 17-7-1944, Elizabeth "Betty" lên tàu tới Ấn Độ. Trong suốt 14 tháng cuối của Chiến tranh thế giới lần thứ hai, cho đến khi người Nhật đầu hàng ngày 2-9-1945, Elizabeth "Betty" được cử đến New Delhi, đến Calcutta, cuối cùng đến Côn Minh (Trung Quốc), đứng sau hàng ngũ của địch.

Tác giả của “tin giả”

Trước khi thành lập OSS, quân đội Mỹ chủ yếu sử dụng thông điệp "thư trắng" (White Mail), chẳng hạn như phát tờ rơi của Lầu Năm Góc kêu gọi đối phương đầu hàng hoặc kêu gọi dân chúng nổi dậy. Với người Nhật, do phải tuân theo quy tắc danh dự cuồng tín - thay vì “seppuku” hơn là thất bại nên các nhân viên Mỹ coi nỗ lực “thư trắng” đó là vô ích.

“Có báo cáo cho biết, những người lính Nhật tham gia vào các điệu nhảy điên cuồng dưới mưa bom, hô vang tên của hoàng đế hay những lời lăng mạ bằng tiếng Anh. Họ đề nghị đầu hàng nhằm dụ dỗ người Mỹ rơi vào ổ phục kích. Vì thế không ai chắc rằng một người lính Nhật có thể đầu hàng.

“Giết hoặc bị giết” là bản chất của cuộc chiến này. Nhưng tuyên truyền của "thư đen" (Black Mail) mang lại hy vọng. Trong một chiến dịch, OSS thu được một túi bưu kiện, trong đó có chứa 500 bưu thiếp mà binh lính Nhật gửi về. Những bưu thiếp này viết bằng bút chì nên có thể bị giả mạo.

Elizabeth "Betty" và nhóm của cô sẽ chèn tin giả vào bức thư với nội dung binh sĩ đột nhiên phàn nàn về việc thiếu đạn dược, kêu gọi máy bay liên tục ném bom, hay cho thấy có dấu hiệu Nhật Bản sẽ tiến hành đợt pháo kích mới… nhằm gây ra sự lo lắng cho những người thân yêu của họ ở nhà.

Tướng William J. Donovan, người sáng lập OSS, tiền thân của CIA ngày nay. Ảnh: wbfo.org.
Tướng William J. Donovan, người sáng lập OSS, tiền thân của CIA ngày nay. Ảnh: wbfo.org.

Phương pháp này được thực hiện theo cả hai chiều. Giao liên sẽ nhắm mục tiêu cụ thể để ngăn chặn thư binh lính lại, sau đó gửi ra tiền tuyến những câu chuyện đau khổ ở nhà: Ví dụ như người vợ trách móc vì chỉ nhận được 4 bức thư của chồng trong 5 năm, hay cô vợ mang thai khi chồng ở ngoài mặt trận, con cái ốm đau… Mục đích để làm suy yếu tinh thần của binh lính.

“Đây là lần đầu tiên quân đội Mỹ xâm nhập vào Nhật Bản”, Đại tá Ray Peers, chỉ huy Phân đội 101 của OSS đóng tại miền bắc Ấn Độ cho biết.

Sau khi những bức thư được gửi đi, nữ điệp viên trẻ sẽ khai thác những điểm yếu của đối phương. Một trong những thông tin hài hước nhất mà cô đọc được từ những bức thư hay nhật ký bị thu giữ của binh lính Nhật Bản, đó là "nỗi sợ nước Nga", sợ hãi khi thấy những người đàn ông đến để trả thù cho cuộc thảm sát trong chiến tranh Nga-Nhật năm 1905.

Elizabeth "Betty" cũng phát hiện ra binh lính Nhật rất mê tín. Họ tin vào lời tiên đoán của một đạo sư Ấn Độ có tên là Pundit Inbramunyum Rao, và một nhà hiền triết Trung Quốc Wua Yan Chu-he, còn gọi là “ẩn sĩ của mây”. Đầu tháng 8-1945, nhà hiền triết tiên đoán một thảm họa sắp xảy ra: "Một cái gì đó chúng ta thậm chí không thể đặt tên để nó khủng khiếp, nó sẽ tiêu diệt toàn bộ khu vực của Nhật Bản".

Nữ điệp viên Elizabeth Mcintosh khi còn trẻ. Ảnh: theclio.com.
Nữ điệp viên Elizabeth Mcintosh khi còn trẻ. Ảnh: theclio.com.

Ngày 6-8, quả bom nguyên tử đầu tiên rơi xuống Hiroshima. Elizabeth "Betty” khi đó đã cố gắng thuyết phục các đồng nghiệp rằng cô không hề biết về hoạt động cực kỳ tối mật này...

Trong thời gian làm nhiệm vụ ở Ấn Độ, bà Elizabeth McIntosh đã làm giả mệnh lệnh của Chính phủ Nhật Bản với mục đích thông báo cho quân đội nước này đầu hàng - một hành động từ lâu được xem là không thể chấp nhận và đáng xấu hổ. Để làm được điều đó, nữ gián điệp Elizabeth McIntosh đã cùng nữ gián điệp người Miến Điện thuộc OSS giết một người đưa thư của Nhật Bản khi người này đi qua rừng và đổi tài liệu giả mạo vào trong balô của người đó.

Khi quân đội Nhật Bản phát hiện thi thể của người đưa thư đó, họ đã tìm mệnh lệnh giả mạo do nữ gián điệp McIntosh tạo ra trên và cho rằng văn bản đó là thật. Chính vì vậy, nhiều binh sĩ Nhật Bản sau đó đã đầu hàng quân đội Mỹ.

Sau khi chiến tranh kết thúc, nữ gián điệp McIntosh trở về quê nhà và kết hôn. Sau đó, bà làm việc cho Đài phát thanh Hoa Kỳ. Tuy nhiên, bà cảm thấy công việc đó khá buồn tẻ và đã thuyết phục CIA tiếp tục tuyển dụng bà và làm việc tại đây đến năm 1973.

Mặc dù nữ gián điệp này đã viết nhiều cuốn sách nói về khoảng thời gian làm việc cho OSS nhưng những câu chuyện trong những năm bà làm việc cho CIA vẫn chưa được tiết lộ. Elizabeth Mcintosh qua đời năm 2015 khi tròn 100 tuổi. 

Yên Bình (theo Le Figaro)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.