2017 - biến động từ Đông sang Tây

Năm 2017 được đánh dấu bằng nhiều sự kiện chính trị quốc tế quan trọng; từ những cuộc bầu cử ở các cường quốc cho đến các cuộc đảo chính và khủng hoảng chính trị.

Vào ngày 20-1-2017, ông Donald Trump nhậm chức Tổng thống Mỹ đời thứ 45. Trong một năm qua, những sự phản đối, chỉ trích đối với Donald Trump và chính sách của ông, cuộc chiến giữa tổng thống với “giới tinh hoa” nước Mỹ và các phương tiện truyền thông vẫn chưa lắng xuống, điều này cho thấy những căng thẳng, bất đồng trong xã hội Mỹ luôn âm ỉ tồn tại.

Chưa hết, vị tổng thống tỷ phú Mỹ liên tục đưa ra các quyết định không chỉ gây lo ngại cho các đồng minh truyền thống của Mỹ, mà còn làm cả thế giới sững sờ. Đó là sắc lệnh chống nhập cư, thông báo rút Mỹ ra khỏi Thỏa thuận Paris về khí hậu và Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP)...

Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Gần đây, ông Trump còn dọa lật lại thỏa thuận hạt nhân đã được chính quyền Obama và các cường quốc khó khăn lắm mới ký được với Iran. Cuối cùng, mới đây nhất là quyết định đơn phương công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, làm cho “thùng thuốc súng Trung Đông” trở nên nóng rực và Mỹ thì bị đồng thanh lên án trước Liên Hiệp Quốc.

Với việc ông Trump lên nắm quyền, cuộc khủng hoảng ở Bán đảo Triều Tiên đã trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Sau khi chứng kiến Triều Tiên thử nhiều tên lửa và bom hạt nhân, Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Kim Jong-un đã lao vào một cuộc khẩu chiến chưa từng có với những đe dọa quyết liệt và liên tục.

Theo các chuyên gia, những quyết định gây sốc và ồn ào của ông Trump trong năm qua lại chỉ có tác dụng chiều lòng cử tri Mỹ nhiều hơn là hiệu quả thực thi. Có lẽ, Donald Trump là vị tổng thống hiếm hoi của nước Mỹ chỉ chăm chăm vào mục tiêu vì một đất nước hùng mạnh cho người Mỹ, chứ không phải cho thế giới. Vì nhãn quan đó cộng với tính khí bộc trực, cho nên Tổng thống Mỹ có thể là một trong những nhân vật chính trị gây sốc nhất trong năm 2017. Nhưng cũng chưa thể đến mức làm đảo lộn cả thế giới.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (bên phải).
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (bên phải).

4 tháng sau, tại Pháp vào ngày 7-5-2017, ông Emmanuel Macron đã giành chiến thắng vòng hai cuộc bầu cử tổng thống và trở thành vị tổng thống trẻ nhất trong lịch sử nước Pháp.

Là người ủng hộ châu Âu, chiến thắng của ông Macron có ý nghĩa to lớn, loại bỏ nguy cơ Pháp rời EU trong bối cảnh chủ nghĩa dân túy đang lên ngôi tại Mỹ và Anh. Ông Macron muốn củng cố quan hệ với cả Mỹ và Nga, nhưng bắt đầu bằng việc tăng cường hội nhập châu Âu. Tổng thống Macron chỉ trích việc đồng minh Mỹ rút khỏi Hiệp định Paris về khí hậu. Để gây sức ép với Washington, Paris dường như muốn cải thiện quan hệ với Moskva.

Vào tháng 5-2017, ông Vladimir Putin đã được mời đến cung điện Versailles nhân dịp kỷ niệm 300 năm chuyến viếng thăm của Pierre Đại đế đến Pháp. Hai vị nguyên thủ quốc gia đã gặp nhau lần nữa tại Hội nghị thượng đỉnh G20 tại Hamburg. Chuyến thăm của ông Macron tới Nga được dự kiến vào năm 2018.

Còn tại Anh, vào ngày 8-6, người Anh đã đi bỏ phiếu bầu lại nghị viện. Cuộc bầu cử trước thời hạn này được Thủ tướng Theresa May khởi xướng với mong muốn củng cố vị trí của mình nhưng không mang lại kết quả mong đợi. Đảng Bảo thủ giành được 42% phiếu bầu. Đảng Lao động, đối thủ chính của đảng Bảo thủ, đã giành được 40% số phiếu, với 262 ghế trong nghị viện, cao hơn 30 ghế so với nhiệm kỳ trước đó. Đảng của Thủ tướng May mất 13 ghế và mất luôn thế đa số nghị viện.

Thủ tướng Anh Theresa May.
Thủ tướng Anh Theresa May.

Cuộc bỏ phiếu này đã làm suy yếu không chỉ cho vị thế chính trị trong nước của bà Theresa May, mà còn cả cho vị thế của nước Anh trong đàm phán với Brussels về các điều kiện của Brexit.

Ngày 29-3-2017, Thủ tướng May gửi thư tới Hội đồng châu Âu, chính thức kích hoạt Điều 50 Hiệp ước Lisbon, khởi động tiến trình dự kiến dài 2 năm Anh quốc rời khỏi EU sau hơn 40 năm chung sống. Cho tới ngày 8-12, Ủy ban châu Âu (EC) đã phát đi thông báo cho biết EU và Chính phủ Anh đã đạt được thỏa thuận vòng một về Brexit.

3 vấn đề đã được hai bên thống nhất, đó là quyền của các công dân châu Âu sinh sống tại Anh và quyền của công dân Anh sinh sống tại các nước châu Âu; vấn đề biên giới giữa Cộng hòa Ireland và lãnh thổ Bắc Ireland thuộc Anh; và nghĩa vụ tài chính mà phía Anh phải thực thi. Sau thỏa thuận này, EC tuyên bố đã sẵn sàng bước vào đàm phán hiệp định thương mại mới với nước Anh giai đoạn hậu Brexit.

Ở một quốc gia lớn khác của châu Âu, Đức cũng đã trải qua các cuộc bầu cử trong năm 2017. Liên đoàn Dân chủ Thiên chúa giáo Đức (CDU), đảng của bà Angela Merkel, thủ tướng từ năm 2005, đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội ngày 24-9 với 32,9% số phiếu bầu.

Thủ tướng Đức Angela Merkel.
Thủ tướng Đức Angela Merkel.

Tuy nhiên, bà Merkel không thể coi chiến thắng này là áp đảo. Đảng CDU không giành được đa số tuyệt đối (355/709 ghế) và cũng không thể thành lập được liên minh cầm quyền do các cuộc đàm phán sau đó thất bại. Cho đến hết năm 2017, nước Đức vẫn chưa thành lập được chính phủ cầm quyền mới.

Thất bại này của bà Merkel cho thấy một sự chia rẽ nghiêm trọng trong xã hội Đức về các vấn đề như cuộc khủng hoảng di dân, tương lai của EU và chính sách kinh tế-xã hội.

Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabea.
Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabea.

Không phải “lên ngôi” mà là “thất sủng”. 2017 là năm cuối cùng của triều đại Tổng thống Robert Mugabe. Vào ngày 14 và 15-11, quân đội Zimbabwe đã phát động cuộc đảo chính lật đổ ông Robert Mugabe sau khi Phó Tổng thống Emmerson Mnangagwa từ chức, được cho là bị vợ của ông Robert Mugabe tiến hành thanh trừng chính trị. Vào ngày 19-11, đảng cầm quyền, ZANU-PF, đã kêu gọi Tổng thống từ chức.

Ba ngày sau đó, Robert Mugabe đã từ chức để đổi lấy quyền miễn trừ tư pháp và một khoản trợ cấp suốt đời là 150.000 USD mỗi tháng. Vị trí của Tổng thống Zimbabwe hiện đang do Emmerson Mnangagwa nắm giữ.

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?