Vấn đề bản quyền trong vụ kiện giữa Google và Oracle

Tòa án Tối cao Mỹ đã đứng về phía Google trong một quyết định quan trọng mà một số chuyên gia pháp lý ca ngợi là một chiến thắng cho các lập trình viên và người tiêu dùng. Tòa án đã phán quyết rằng Google không vi phạm luật bản quyền khi đưa các phần của mã lập trình Java của Oracle vào hệ điều hành Android của mình - chấm dứt cuộc chiến pháp lý trị giá hàng tỷ USD kéo dài một thập niên qua.

Cuộc chiến pháp lý kéo dài

Vụ việc bắt đầu từ năm 2005, khi Google đưa khoảng 11.500 dòng lệnh từ giao diện lập trình ứng dụng (API) vào hệ điều hành Android dành cho thiết bị di động của họ. API là một công cụ mà một hệ thống máy tính hay ứng dụng cung cấp để cho phép các yêu cầu dịch vụ có thể được tạo ra từ các chương trình máy tính khác và/hoặc cho phép dữ liệu có thể được trao đổi qua lại giữa chúng. Java API đã được phát triển bởi Sun Microsystems, được Oracle mua vào năm 2010.

Oracle đã đệ đơn kiện Google vào cuối năm đó, yêu cầu bồi thường thiệt hại lên tới 9 tỉ USD. Google cho rằng, việc họ sử dụng mã lệnh đó tuân theo học thuyết về “Sử dụng hợp lý” - học thuyết pháp lý cho phép bạn có thể tái sử dụng tài liệu được bảo vệ bản quyền trong một số trường hợp nhất định. Một tòa án liên bang đã ra phán quyết có lợi cho Oracle vào năm 2018, quyết định rằng việc sử dụng công nghệ của Google là bất hợp pháp.

Tòa án Tối cao Mỹ đã lật lại quyết định đó hôm 5-4 với tỷ lệ bỏ phiếu 6-2, với thẩm phán Clarence Thomas và Samuel Alito không đồng ý. Thẩm phán Amy Coney Barrett đã không tham gia vì bà vẫn chưa có mặt tại tòa khi vụ án được tranh luận hồi tháng 10-2020.

Jeanne Fromer, giáo sư luật bản quyền tại Trường Luật Đại học New York, lập luận rằng phán quyết này có nghĩa là chủ sở hữu bản quyền đối với phần mềm “không thể duy trì độc quyền đối với các khía cạnh giao diện quan trọng” và những khía cạnh đó có thể được sử dụng bởi cả người dùng và lập trình viên để dễ dàng chuyển đổi giữa các sản phẩm. Fromer nói: “Điều này là rất có ý nghĩa đối với một ngành công nghệ sôi động luôn tiếp tục đổi mới. Trên thực tế, đó là nền tảng giúp ngành công nghệ được xây dựng từ lâu... nếu [thông lệ] này bị cấm thì chúng ta ngày nay sẽ không thể có nhiều phát minh dựa trên các khía cạnh cơ bản của phần mềm”.

Câu hỏi về bản quyền

Tòa án đã không đưa ra phán quyết về vấn đề lớn hơn là liệu bộ mã được đề cập có thể được đăng ký bản quyền hay không. Thay vào đó, thẩm phán StephenBreyer đã viết: “Tòa án cho rằng những dòng lệnh được sao chép có thể được đăng ký bản quyền”, vì vậy tòa án có thể tập trung vào việc liệu Google có hành động bất hợp pháp hay không. Peter Menell, giáo sư luật bản quyền tại Đại học California tại Trường Luật Berkeley cho rằng, phán quyết về tình trạng bản quyền này "sẽ cung cấp một cơ sở rõ ràng hơn cho các nhà phát triển phần mềm”, đồng thời nó cũng "cung cấp một số đảm bảo" cho những người muốn sử dụng cách tiếp cận tương tự để phát triển các sản phẩm”.

Thẩm phán Breyer cho rằng việc Google sử dụng Java API, “chỉ bao gồm những dòng lệnh cần thiết để cho phép các lập trình viên sử dụng trong một chương trình mới và mang tính chuyển đổi”, được bảo vệ theo học thuyết “sử dụng hợp lý”. Java là một trong những ngôn ngữ lập trình được sử dụng rộng rãi nhất vào thời điểm đó và Google đã sao chép các dòng lệnh để “cho phép hàng triệu lập trình viên quen thuộc với ngôn ngữ lập trình Java làm việc với nền tảng Android mới của họ”.

11.500 dòng lệnh này chỉ chiếm khoảng 0,4% tổng số mã Java - với tổng cộng khoảng 2,86 triệu dòng lệnh. Và trong khi Java ban đầu được sử dụng nhiều nhất trên máy tính để bàn và máy tính xách tay, Google đã sử dụng API để tạo ra một hệ điều hành di động hoàn toàn mới - và cuối cùng phổ biến rộng rãi - mà thẩm phán Breyer cho là “có thể biến đổi”.

Tuy nhiên, thẩm phán Thomas đã chỉ trích tòa án vì đã né tránh điều mà ông cho là câu hỏi lớn hơn. Ông viết: “Tòa án đã bỏ qua câu hỏi chính mà chúng tôi được yêu cầu trả lời: Bộ mã đó có được bảo hộ quyền tác giả không? Bằng cách sao chép công việc của Oracle, Google đã phá hủy thị trường của Oracle và tạo ra một hệ điều hành di động hiện có trên 2,5 tỷ thiết bị đang hoạt động. Lẽ ra những tác động này có thể có đối với thị trường tiềm năng của Oracle”.

Đáp lại phán quyết hôm 5-4, Dorian Daley, Phó Chủ tịch điều hành kiêm luật sư trưởng của Oracle, cho biết trong một tuyên bố rằng "Nền tảng Google ngày càng lớn hơn, sức mạnh thị trường lớn hơn và khả năng cạnh tranh thấp hơn. Họ đã đánh cắp mã lệnh của Java và dành cả thập niên để kiện tụng. Hành vi này chính là lý do tại sao các cơ quan quản lý trên toàn thế giới và ở Mỹ đang kiểm tra các phương thức kinh doanh của Google”.

Trong khi đó, Google gọi phán quyết này là “một chiến thắng cho người tiêu dùng, khả năng tương tác và khoa học máy tính”. Google khẳng định: “Quyết định này mang lại sự đảm bảo về mặt pháp lý cho thế hệ nhà phát triển tiếp theo, những người có sản phẩm và dịch vụ mới sẽ mang lại lợi ích cho người tiêu dùng”.

Lori Andrews, giáo sư luật tại Đại học Luật Chicago-Kent, cho rằng mặc dù là tin tốt cho các nhà phát triển đang tìm kiếm khả năng tương tác hơn nữa của các chương trình, nhưng phán quyết cũng có thể giúp ích cho người tiêu dùng. Tuy nhiên, phán quyết này không nhất thiết có nghĩa là phần mềm được phát triển theo cách tương tự sẽ luôn được bảo vệ trong điều kiện sử dụng hợp pháp.

Giáo sư Menell cảnh báo: “Với bản chất cụ thể của thực tế áp dụng học thuyết sử dụng hợp lý, hiện vẫn có một số rủi ro rằng các nỗ lực xây dựng sản phẩm mới có thể bị coi là không có khả năng chuyển đổi”.

Giáo sư Fromer cho rằng việc sử dụng lại một số khía cạnh của API cũng là một thực tiễn “lâu đời” trong ngành công nghiệp phần mềm và nó giải thích cho “một số thành công lớn” của ngành vì nó “làm cho phần mềm trở nên khả dụng hơn và giúp mọi người chuyển đổi dễ dàng hơn để có những sản phẩm tốt hơn”.

Tòa án Tối cao hiện đã khẳng định Google sử dụng thông lệ đó. Phán quyết này có thể giúp ngành công nghiệp phần mềm tiếp tục phát triển và không bị mắc kẹt trong các chương trình hoặc tiêu chuẩn lỗi thời. Dù thế nào đi chăng nữa, phán quyết đó cũng được coi là một thắng lợi to lớn cho các lập trình viên máy tính và người dùng, vốn là tất cả mọi người ngày nay.

Bích Hạnh (Tổng hợp)

Các tin khác

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Việt Nam đã tạo lập ngày càng nhiều dữ liệu số về di sản, nhưng phần lớn vẫn phân tán, thiếu liên thông và chưa được khai thác như một nguồn lực. Chuyển từ những bản sao số rời rạc sang hạ tầng tri thức dùng chung vì thế là điều kiện để di sản tiếp tục tạo ra giá trị cho nghiên cứu, giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Trước đà lao dốc của đồng yen, Mỹ đã ra tay hỗ trợ Nhật Bản sau gần 3 thập kỷ, đánh dấu động thái phối hợp hiếm hoi giữa lúc những tác động từ tỷ giá ngày càng lan rộng.

Các nghệ sĩ trẻ với tư duy mới mẻ mang đến sức sống mới cho làng nghề.

Tái sinh di sản làng nghề

Hà Nội sở hữu hơn 1.300 làng nghề. Thế nhưng, nhiều làng nghề đang đứng trước nguy cơ mai một vì thiếu thị trường, thiếu người kế nghiệp và thiếu không gian để kể câu chuyện của mình. Trước thềm Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, những người trẻ đã chọn làng nghề làm chất liệu sáng tạo, mở ra một cách tiếp cận mới, tái sinh di sản làng nghề…

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Những pho tượng, sắc phong trong đình chùa đến những cấu kiện nguyên gốc của các công trình cổ, nhiều di sản đang trở thành mục tiêu của nạn trộm cắp ngày càng tinh vi, táo tợn. Mỗi cổ vật bị thất lạc không chỉ là mất đi một tài sản quý giá, mà còn là sự đứt gãy một phần ký ức lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Trước đòi hỏi của kỷ nguyên phát triển mới, thể thao Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt chiến lược: chuyển đổi mạnh mẽ từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại và thương mại hóa chuyên nghiệp. Nâng cao năng lực tổ chức sự kiện không chỉ là thước đo điều hành, mà còn là chìa khóa mở ra không gian kinh tế thể thao đầy tiềm năng.

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Khi “The Odyssey” - bộ phim điện ảnh lấy cảm hứng từ sử thi kinh điển của Homer công bố dàn diễn viên, lựa chọn của đạo diễn Christopher Nolan tựa như “quả táo bất hòa”, tạo ra những luồng tranh luận sôi nổi, độc giả lan tỏa những bài viết phân tích, so sánh với nguyên tác sử thi. Cùng thời gian, điện ảnh Việt Nam dậy sóng khi công bố Tăng Thanh Hà vào vai Nam Phương Hoàng hậu. Tại sao đạo diễn lại thích đảo lộn những hình mẫu vốn đã quá đỗi quen thuộc và thành công từ nguyên tác? Liệu việc tuân thủ tuyệt đối tác phẩm gốc có phải “lá bùa hộ mệnh”, hay sự phóng tác dũng cảm mới giúp tác phẩm đến gần hơn với thế hệ khán giả mới?

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ 8 năm 2026 đang diễn ra tại Hà Nội, mở ra một không gian đối thoại đa chiều của nghệ thuật đương đại, phản ánh tiếng nói của những người trẻ trước cuộc sống và những thay đổi của thời cuộc. Tuy nhiên, hơn cả một kỳ liên hoan, mỹ thuật trẻ cần có một chiến lược phát triển dài hạn trong thời gian tới.

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ cơ sở pháp lý của nhiều mức thuế quan, Chính phủ Mỹ phải hoàn hàng chục tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu, gây ra hậu quả ngân sách tháng 6/2026 thâm hụt 120 tỷ USD.

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Thời gian gần đây, nhiều bộ phim có chất liệu từ những chuyên án và nguyên mẫu có thật trong lực lượng CAND đã được đưa vào sản xuất. Những tác phẩm điện ảnh ấy không chỉ mang đến những câu chuyện chân thực, giàu tính nhân văn, tái hiện sinh động cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc mà còn khắc họa bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh của các chiến sĩ Công an trong nhiều giai đoạn lịch sử.

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Trong thể thao thành tích cao, mỗi tấm huy chương không chỉ được quyết định ở khoảnh khắc thi đấu, mà được vun đắp từ rất sớm: từ khâu phát hiện năng khiếu, lựa chọn môn phù hợp, xây dựng giáo án huấn luyện, tạo dựng môi trường rèn luyện cho đến bồi dưỡng bản lĩnh qua từng giải đấu. Với Thể thao Công an nhân dân (CAND), công tác đào tạo trẻ vì thế luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuẩn bị lực lượng kế cận cho thể thao CAND, mà còn là sự đóng góp thiết thực vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Đầu năm 2026, khi xung đột Mỹ - Iran đẩy eo biển Hormuz vào tình trạng gián đoạn nghiêm trọng, nỗi lo của thế giới không chỉ là giá dầu, mà còn là chip bán dẫn.

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Những tấm thân vùi sâu dưới đất, nằm yên lặng hơn nửa thế kỷ, có những tình yêu không được viết bằng đám cưới, mà được viết bằng cả một đời chờ đợi. Đó là những thước phim chân thực và sống động nhất đã và đang diễn ra trong “chiến dịch 500 ngày đêm” tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Trong những năm gần đây, điện ảnh Việt Nam ghi nhận bước tiến rõ rệt cả về quy mô thị trường lẫn năng lực sản xuất. Chất lượng hình ảnh, thiết kế mỹ thuật, diễn xuất hay tổ chức sản xuất ngày càng tiệm cận những chuẩn mực mới. Tuy nhiên, để một bộ phim không chỉ thành công trong nước mà còn có thể bước ra các liên hoan phim, thị trường phát hành quốc tế, điểm nghẽn lớn nhất vẫn nằm ở kịch bản. Những câu chuyện giàu bản sắc Việt Nam cần được kể bằng một ngôn ngữ điện ảnh đủ sức tạo đồng cảm với khán giả toàn cầu.

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

Chỉ cần vài thao tác không quá 10 phút trên điện thoại, người lao động có thể nhận trước tiền lương nhờ những lời quảng cáo "0% lãi suất", "giải ngân trong 5 phút". Nhưng phía sau sự tiện lợi ấy là các khoản phí phát sinh mà người lao động chỉ biết khi đã nhận tiền và khả năng vi phạm pháp luật, nguy cơ phụ thuộc tài chính và nếu không tỉnh táo thì rất khó để phân biệt giữa dịch vụ ứng lương với hoạt động cấp tín dụng.

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Những đợt nắng nóng cực đoan đang hoành hành tại châu Âu không chỉ là vấn đề thời tiết hay môi trường, mà ngày càng hiện rõ như một thách thức kinh tế, đe dọa tới tốc độ tăng trưởng GDP và gây ra khó khăn cho mọi mặt đời sống.