“Tiếp nối: Việt Nam” - Tái hiện hành trình 3 thập kỷ chuyển mình

Triển lãm "Tiếp nối: Việt Nam" giới thiệu hơn 50 tác phẩm do phóng viên ảnh người Anh, Andy Soloman thực hiện trong hai giai đoạn 1992-1993 và 2022-2024. Triển lãm mang đến những góc nhìn độc đáo về hành trình hơn 3 thập kỷ chuyển mình mạnh mẽ của Việt Nam qua những cuộc gặp gỡ - tái ngộ đầy cảm xúc.

Sự chuyển động qua 30 năm

Những năm đầu thập niên 1990, Andy Soloman đến Việt Nam với tư cách là một phóng viên ảnh. Ông đã rong ruổi khắp mọi nẻo đường trên mảnh đất hình chữ S và bị cuốn hút bởi  năng lượng và sự nồng nhiệt của con người nơi đây. Chiếc máy ảnh đã đưa ông đến với thế giới của những con người xa lạ nhưng ấm áp, thân thiện. Ông đã mang những bức ảnh về Việt Nam đi triển lãm ở nhiều nước, giới thiệu với thế giới về đất nước và con người nơi đây.

“Tiếp nối: Việt Nam” - Tái hiện hành trình 3 thập kỷ chuyển mình -0
Nghệ sĩ Andy Soloman.

Với ông, một bức ảnh gắn liền với một nhân vật, một cuộc đời. Trong nhiều năm, những gương mặt trong loạt ảnh đầu tiên luôn hiện hữu trong tâm trí ông. Andy Soloman luôn suy nghĩ về họ và ông ấp ủ hành trình tiếp theo của mình, đi tìm lại những cuộc đời/con người ông đã gặp. Dựa vào những cuốn nhật ký gốc và các bức ảnh lưu trữ từ năm 1992-1993, Andy Soloman đã thực hiện nhiều chuyến đi trở lại Tây Nguyên, vùng cao phía Bắc, Hà Nội và đồng bằng sông Hồng trong giai đoạn 2022-2024. Người còn/ người mất. Những đứa trẻ đã lớn lên và có gia đình… Cuộc sống rất nhiều biển chuyển, đổi thay trong 30 năm ấy.

Triển lãm “Tiếp nối: Việt Nam” trưng bày 21 bức chân dung đen trắng mới chụp của những nhân vật (hoặc con cháu của họ) mà ông đã chụp lần đầu vào năm 1992-1993, cùng 30 bức ảnh lưu trữ từ đầu những năm 1990 của những người mà Soloman vẫn đang tìm kiếm. Các bức ảnh cho thấy những thay đổi sâu sắc về xã hội, môi trường và văn hóa, nơi lối sống cổ xưa và truyền thống đã dần nhường chỗ cho các cộng đồng hiện đại và kết nối hơn. Đó là những cuộc đối thoại giữa hai chiều thời gian. Người xem có thể cảm nhận không chỉ dấu vết của năm tháng, mà còn là sự chuyển mình mạnh mẽ của một đất nước mà vẻ đẹp truyền thống và hiện đại luôn song hành.

Mỗi bức ảnh là một câu chuyện về con người, cùng với đó là sự biến chuyển, đổi thay của xã hội, đời sống, văn hóa. Đó là Y Trinh, cô gái ở Kà Đừ, Kon Tum (nay là Quảng Ngãi). Ông kể: “Năm 1992, tôi đến ngôi làng nhỏ và chụp ảnh cô bé 10 tuổi cõng em trên lưng. Đến năm 2022, khi trở lại, tôi mới biết em tên là Y Trinh. Ngắm bức ảnh cũ, Y Trinh kể lại: “Càng lớn càng nhiều nỗi lo chứ hồi ấy, mọi thứ vô tư lắm”, cô tâm  sự: “Em đã khóc đòi mẹ mua cho chiếc váy trong ảnh, em thích lắm. Đôi dép lúc đó giá 3.000 đồng, mẹ cũng không có tiền mua. Thậm chí cái kẹp tóc thôi mà cũng chật vật lắm mới có. Em thực sự rất thích bộ quần áo này”. Ký ức ấy khiến cô xúc động, rơi nước mắt.

nhung_buc_anh_gay_an_tuong_tai_t-1762746355931.png
Bức ảnh gây ấn tượng tại triển lãm.

Hay bức ảnh cậu thanh niên La pia, La Grăng, Gia Lai ông chụp năm 1992 và năm 2022 ông quay trở lại. Soloman tâm sự: “Dù có nhiều thay đổi xung quanh, một điều rõ ràng trong lần trở lại lần này của tôi là cộng đồng mà tôi đã chụp năm 1992 vẫn còn đó. Cuộc sống đã thay đổi, chiếc điện thoại di động giờ đây trở nên phổ biến, trong khi 30 năm trước ngay cả sở hữu một chiếc xe đạp cũng là dấu hiệu của sự thịnh vượng”.

Trong chuyến đi này, ông gặp một thiếu niên người Jarai và trao cho em bức ảnh cũ của ông nội. Hình ảnh ông đang đứng trước ngôi nhà truyền thống. Đó là lần đầu tiên em nhìn thấy bức ảnh quá khứ như vậy và niềm háo hức hiện rõ trên mặt em. Rồi câu chuyện của Y Yon, Kon Ro Bang II, Kon Tum (nay là Quảng Ngãi).

“Năm 1992, ngay bên ngoài thành phố Kontum (cũ), tôi ghé thăm làng Bahnar Kon Ro Bang II và chụp một cô bé nhút nhát - được tôi đặt biệt danh là “cô bé Cào cào” bởi cô đang chơi đùa với con cào cào. Khi đó cả làng quây quần quanh căn Nhà Rông cũ kỹ - ngôi nhà cộng đồng truyền thống với mái vút cong tựa cánh buồm lớn - trung tâm của đời sống bản làng. Ba mươi năm sau, tôi lại tìm thấy “cô bé Cào cào”. Cô tên là Y Yon, giờ đã 42 tuổi. Nhà Rông vẫn còn nhưng ngôi làng nông thôn xưa kia đã sáp nhập vào thành phố Kontum đang phát triển. Những ngôi nhà gỗ ngày nào nhường chỗ cho nhà bê tông hiện đại. Nhưng có những điều vẫn không thay đổi, niềm hạnh phúc của Y Yon lan tỏa khi cô khoe bức ảnh thuở nhỏ với bạn bè, người thân và cười phá lên. Đó thực sự là một cuộc hội ngộ vui vẻ, một khoảng khắc tươi sáng mặc cho bao đổi thay”…

Hay câu chuyện của Hạnh và Ngọ ở Hà Nội cũng rất đặc biệt. “Năm 1993, ông Bùi Huy Truyền, 71 tuổi sống cùng gia đình trong ngôi nhà cổ kính 200 năm tuổi tuyệt đẹp ở ngõ Phất Lộc, Hà Nội. Ông tự hào về mái ấm của mình và đã dẫn tôi lên một chiếc thang nhỏ hẹp tới phòng áp mái, nơi đặt bàn thờ tổ tiên của gia đình. Khi trở lại vào năm 2004, tôi đã tìm lại được địa chỉ cũ và gặp con dâu ông, chị Hạnh cùng con gái ông, chị Ngọ. Ngôi nhà đã được xây dựng lại hoàn toàn, hầu như không còn dấu tích của cấu trúc ban đầu . Tuy nhiên, ở tầng trên cùng vẫn còn một phòng thờ, trưng bày kỷ vật của ông Truyền. Đó là một ngày tràn đầy cảm xúc mạnh mẽ, chị Hạnh cười thoải mái trong khi chị Ngọ rơi nước mắt”…

Và rất nhiều những câu chuyện giản dị, đời thường đã được Soloman ghi lại trong hành trình 30 năm của mình, cho thấy sự biến chuyển của thời gian, con người và sự đổi thay của xã hội. Nhiều giá trị đã mất đi cùng với sự phát triển….

Khám phá sự giao thoa của ký ức, bản sắc xã hội

Có thể nói, những bức ảnh của Soloman đã kể cho chúng ta rất nhiều về đời sống, khám phá sự giao thoa giữa ký ức, bản sắc và sự chuyển đổi xã hội ở Việt Nam. Còn với ông, đây không đơn thuần là một dự án nhiếp ảnh mà là một hành trình của tình bạn và sự tiếp nối. Triển lãm này là một minh chứng cho sức mạnh của sự kết nối giữa con người. điều mà với ông thực sự có ý nghĩa.

“Tiếp nối: Việt Nam” - Tái hiện hành trình 3 thập kỷ chuyển mình -1
Những tác phẩm của Andy Soloman tại triển lãm.

Ông chia sẻ: “Thông qua những bức ảnh và các cuộc hội ngộ, tôi hy vọng có thể cho thấy quá khứ và hiện tại được kết nối mật thiết như thế nào không chỉ bằng lịch sử, mà còn bằng những mối quan hệ được xây dựng trên sự tin tưởng, tôn trọng và tình cảm chân thành. Triển lãm này phản ánh mối liên kết sâu sắc suốt 33 năm của tôi với Việt Nam. Mối quan hệ của tôi với đất nước này được định hình bởi một hành trình liên tục của tình bạn, sự khám phá và lịch sử chung. Được hội ngộ với một số người tôi đã chụp ảnh cách đây hơn 30 năm là một trải nghiệm vô cùng xúc động, và là minh chứng cho những mối liên kết bền chặt đã định hình cuộc sống và công việc của tôi”.

Theo ông James Shipton, Giám đốc Hội đồng Anh tại Việt Nam, Andy Soloman đã gửi gắm tình cảm sâu sắc của mình dành cho nhân vật qua những bức ảnh cuốn hút được trưng bày tại triển lãm này. Mỗi khuôn hình kể một câu chuyện đang tiếp tục được hé mở qua thời gian, phản chiếu mong muốn của Hội đồng Anh trong việc đồng hành cùng triển lãm, liên tục vun đắp mối quan hệ bền chặt hơn với Việt Nam thông qua sức mạnh lay động của nghệ thuật.

“Tiếp nối: Việt Nam” - Tái hiện hành trình 3 thập kỷ chuyển mình -2
Tác phẩm của Soloman.

Ở góc nhìn dân số học, ông Matt Jackson, Đại diện Quỹ dân số Liên hợp quốc (UNFPA) tại Việt Nam nhấn mạnh ý nghĩa nhân văn của triển lãm, khẳng định đây không chỉ là một câu chuyện về nghệ thuật hay nhiếp ảnh, mà còn liên quan đến dân số cũng như biến đổi nhân khẩu học tại Việt Nam. Mỗi bức ảnh là một lát cắt thời gian, phản ánh rõ những đổi thay trong cuộc sống của thế hệ trẻ. Điều chúng ta cần quan tâm là làm thế nào để các em có được môi trường phát triển tốt nhất, được hưởng các chính sách an sinh xã hội và có cơ hội phát huy hết tiềm năng của mình.

Còn với chúng ta, những người Việt Nam, biết ơn Soloman, bằng tình yêu của ông với Việt Nam đã giúp chúng ta lưu giữ lại những ký ức và vẻ đẹp của đất nước, con người qua thời gian.

“Tiếp nối: Việt Nam" là một phần của Liên hoan nhiếp ảnh quốc tế Photo Hanoi '25 do Viện Pháp tại Việt Nam khởi xướng với sự đồng hành của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) nhằm tôn vinh nghệ thuật nhiếp ảnh như một cầu nối giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và thế giới. Triển lãm mở cửa đến hết ngày 30/11 tại Trung tâm Thông tin văn hóa Hồ Gươm, số 2 Lê Thái Tổ, Hà Nội.

Andy Soloman là một nhiếp ảnh gia có nhiều tác phẩm được xuất bản. Ông dành thời gian làm việc giữa Vương quốc Anh và Việt Nam, cùng với các chuyến đi thường xuyên đến nhiều nơi khác trên thế giới. Khi sống tại Hà Nội từ năm 1992-1999, ông đã làm việc cho nhiều tờ báo và hãng thông tấn trước khi gia nhập Reuters vào năm 1997. Hiện nay, ông tập trung vào nhiếp ảnh du lịch và nghệ thuật.

Linh Nguyễn

Các tin khác

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Quyết định từ Ban Tổ chức SEA Games 34 tại Malaysia về việc chốt 43 môn với 473 nội dung tranh huy chương đang tạo ra xáo trộn lớn với thể thao khu vực. Việc hàng loạt môn chủ lực như vật, đua thuyền, kickboxing, jujitsu và futsal nữ bị gạch tên khiến Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đứng trước nguy cơ mất hơn 20 HCV từ trước giờ xuất phát. Động thái này không chỉ đặt ra bài toán tái cơ cấu lực lượng khốc liệt mà còn buộc các nhà quản lý thể thao nước nhà phải tính toán lại chiến lược đầu tư cho chu kỳ mới.

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Lượng hóa dầu dư thừa từng giúp Trung Quốc giảm tác động từ cú sốc nguồn cung nay đang gần cạn, kéo theo sức ép tăng giá đối với nhựa, cao su, sơn và nhiều sản phẩm khác. Tuy nhiên, tình trạng dư thừa công suất khiến giới phân tích cho rằng áp lực này chỉ mang tính tạm thời.

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là “vùng trung gian” còn khá mờ nhạt nhưng có thể là “miền đất hứa” nhiều kỳ vọng của điện ảnh Việt. Không chỉ mang đến những bộ phim gần gũi, phù hợp với nhiều đối tượng khán giả, “vùng trung gian” còn ít được chú ý này đóng vai trò quan trọng đối với việc thúc đẩy tính đa dạng và sáng tạo của điện ảnh Việt Nam.

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Từ phim ảnh, bảo tàng đến các hoạt động trải nghiệm lịch sử, quân tư trang góp phần tạo nên hình hài cụ thể của một giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, theo một số nhóm sưu tầm, từ những năm 1980-2000, nhiều kỷ vật chiến tranh của Việt Nam được người nước ngoài mua lại, khiến việc tìm kiếm hiện vật gốc không hề dễ dàng. Với mong muốn tái hiện lịch sử, cộng đồng phục dựng quân phục đang dần hình thành, đặt ra vấn đề về sự kết nối với các thiết chế văn hóa chính thống để phát triển bền vững.

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Xe điện vốn thông dụng và thuận lợi trong tầng lớp học sinh, sinh viên thời gian gần đây trở thành trào lưu chế, độ cho những cuộc tranh hùng từ mạng xã hội ra xa lộ. Những quái xế tuổi teen với các vụ “bão đêm” trở thành “quả bom nổ chậm” hãi hùng ngoài đường phố…

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Nắm được phí phải trả khá cao khi mua hóa đơn giá trị gia tăng (VAT) để phù phép cho hoạt động kinh doanh vật tư trôi nổi nên Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh đã biến mình thành kẻ đi bán hóa đơn để thu lợi. Với mối quan hệ từ nhiều năm lăn lộn ngoài thương trường, Hiền nhanh chóng móc nối với nhiều đối tượng nhờ đứng tên thành lập, thuê và mua nhiều công ty để xuất bán khống hàng trăm ngàn hóa đơn với tổng lượng tiền được ghi lên đến gần 20 ngàn tỷ đồng, thu lợi bất chính số tiền lớn. Mặc dù che đậy rất kỹ, nhưng tất cả hoạt động phạm tội của đối tượng đã bị cơ quan Công an phát hiện và xử lý trước pháp luật.

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Phải đến sát thời điểm trái bóng lăn trong trận mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26/9/2026, câu chuyện bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 mới chính thức ngã ngũ sau những cuộc đấu trí nghẹt thở. Mức giá chào bán ban đầu lên tới 3 triệu USD đã vấp phải cái lắc đầu kiên quyết từ các nhà đài trong nước, buộc đối tác phân phối phải nhượng bộ hạ giá. Không còn cảnh mua bằng mọi giá hay nhờ cậy dòng tiền giải cứu, thị trường truyền hình Việt Nam đang xác lập một bước ngoặt tư duy: liên minh chia sẻ chi phí để hướng tới sự bền vững.

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Một tập phim ngắn AI chỉ dài vài phút, nhưng tình tiết liên tục bị bỏ lửng có thể giữ người xem từ tối đến gần sáng. Từ đoạn xem miễn phí trên mạng xã hội, họ được dẫn sang ứng dụng và trả tiền để biết kết cục. Khi phim được sản xuất hàng loạt và xuất hiện dày đặc trên dòng đề xuất, trách nhiệm bảo vệ khán giả phải được đặt ra với cả người làm phim, đơn vị phát hành và nền tảng phân phối.

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.