Thượng tá Trần Minh Cường sinh ra và lớn lên trên quê hương chè xứ Thái, xóm Phú Hương, xã Lương Phú, huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên. Một lần được chứng kiến sự mưu trí, dũng cảm của các anh Công an về làng bắt tội phạm, anh đã quyết tâm học và thi đỗ vào Trường Trung học Cảnh sát nhân dân III- Bộ Nội vụ vào tháng 10/1993.
Hai năm sau, anh được điều động về công tác tại Đội Cảnh sát điều tra Công an TP Thái Nguyên. Vào thời đó, TP Thái Nguyên là địa bàn phức tạp về tình hình An ninh trật tự (ANTT), mỗi năm anh cùng đồng đội đã điều tra khoảng 60 vụ án; lúc cao điểm lên tới hơn 70 vụ. Trưởng thành từ một cán bộ lăn lộn với cơ sở, rồi Phó Đội trưởng điều tra, Trưởng Công an phường, Phó Trưởng phòng Cảnh sát hình sự, năm 2020, anh được bổ nhiệm Trưởng Công an huyện Đại Từ - một địa bàn phức tạp về ANTT của tỉnh Thái Nguyên.
Là người đã từng tham gia phá nhiều vụ án lớn nhỏ trên địa bàn, nhưng trong các vụ đó, anh nhớ mãi khi phụ trách Chuyên án đấu tranh với đối tượng buôn bán hàng cấm, thu giữ 453,6 kg pháo cuối năm 2019. Từ đặc điểm địa bàn, Đại Từ có nhiều mỏ đang khai thác, “có cầu, ắt có cung”, đây là môi trường thuận lợi để các đối tượng sản xuất trái phép và buôn bán pháo nổ, anh đã chỉ đạo cán bộ, chiến sĩ đơn vị ngày đêm bám, nắm địa bàn. Sau nhiều ngày “nằm gai, nếm mật”, anh cùng đồng đội đã có thông tin về đường dây vận chuyển pháo nổ từ Cao Bằng về tiêu thụ với số lượng lớn, thủ đoạn rất tinh vi. Trong số đó, nổi lên là đối tượng NMK (sinh năm 1992, trú tại xóm Chùa 9, xã Bình Thuận).
“Nguỵ trang dưới vỏ bọc của một công dân lương thiện, chấp hành tốt chủ trương của chính quyền, đối tượng có 1 tiền án về tội ma tuý, có nhiều thủ đoạn tinh vi để điều hành đường dây. Đây cũng là khó khăn cho chúng tôi trong quá trình thu thập tài liệu…” - Thượng tá Cường cho biết. Song những khó khăn không làm anh và đồng đội nản lòng.
Đúng 0h ngày 6/12/2019, sau nhiều ngày cùng anh em lăn lộn trên quốc lộ, xuyên tuyến Thái Nguyên - Cao Bằng; hứng chịu cái lạnh của gió mùa, sương rừng, đá núi trên những rẻo cao vùng biên viễn về Đại Từ, anh và đồng đội phát hiện đối tượng và đồng bọn đang giao dịch mua bán hàng cấm. Trong tình huống đó, anh đã chỉ đạo cán bộ đơn vị áp sát, quật ngã đối tượng… Song lợi dụng đêm tối, đối tượng NMK đã trốn thoát.
Nếu không phát hiện, ngăn chặn kịp thời hoạt động của nhóm NMK, sẽ rất nguy hiểm. Vì thế, ngay trong đêm, anh chỉ đạo các mũi trinh sát chia ra các hướng truy bắt. Mặt khác, anh đến nhà K để vận động người thân khuyên đối tượng. Tiếp xúc với bác hàng xóm nhà K, anh biết được cách đấy một tuần, H- đứa cháu K vì tò mò vun vụn thuốc trong đống pháo rơi rớt để tự chế pháo, không may bị phát nổ. Đến nhà, thấy người mẹ còm cõi của K, dáng vẻ nhớn nhác như ngóng điều gì, đồ đoàn sắm Tết còn bề bộn. Vừa thấy sắc phục Công an và nghe anh hỏi: “Gia đình chuẩn bị Tết đến đâu rồi? Vết thương trên tay cháu H đỡ chưa?” thì bà mẹ K đang thảng thốt, đã sụt sịt và rưng rức.
Bà tưởng Công an sẽ mang còng đến tìm bắt “thằng con trời đánh” mới gây việc “động trời” ở cái xóm núi này, thế nhưng các chú Công an chỉ cầm giấy bút, thân thiện động viên và hiểu cả nỗi lo trong bà. Biết con làm sai, bà đã khuyên nhưng K không dừng, giờ đẩy bà vào tình thế éo le đứa cháu nằm viện và cậu con trai phiêu bạt. Bằng nhạy cảm của nghề, anh đã chạm được vào nỗi niềm thẳm sâu trong lòng người mẹ với canh cánh nỗi lo ngày cận Tết. Bằng lời nói chân tình, anh nói cho bà hiểu việc buôn bán, sử dụng pháo nổ rất nguy hiểm. Vì lợi trước mắt, K không chỉ vi phạm pháp luật, còn gây hệ lụy với cả người thân. Giờ có trốn cũng vô ích. Công an đã nắm được toàn bộ đường dây của K. Lối thoát duy nhất, K liên lạc về thì bà khuyên K và ngày 31/12/2019, NMK đến Công an huyện đầu thú, thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội.
Ghi nhận thành tích của anh trong quá trình công tác, Bộ Công an, chính quyền đã tặng anh nhiều bằng khen, huy chương. Có thể kể đến: Huy chương Tuổi trẻ sáng tạo; Kỷ niệm chương Thế hệ trẻ (2008); Chiến sĩ thi đua toàn lực lượng lượng Công an nhân dân (2015); “Thanh niên tiên tiến tỉnh Thái Nguyên”; “Tuổi trẻ Công an vào thế kỷ XXI” (2018); liên tiếp 2 giai đoạn 2010 - 2015 và 2015 - 2020: anh được Bộ Công an công nhận là “Thanh niên tiên tiến toàn lực lượng CAND”, “Điển hình tiên tiến toàn lực lượng CAND”.
Trưởng thành từ công tác điều tra và giờ chịu trách nhiệm đứng đầu phụ trách địa bàn nóng về ANTT, anh luôn giữ thói quen đúc kết từ thực tiễn những ưu, khuyết điểm, ghi chép lại, định hướng cho công tác sau này. Ngày mới lên Đại Từ, nhìn tiềm năng địa phương, anh tin với đà phát triển này, tốc độ đô thị hóa của Đại Từ sẽ mạnh mẽ, nhiệm vụ đảm bảo ANTT phục vụ phát triển kinh tế địa phương của lực lượng Công an sẽ rất nặng nề. Thực tế đã xuất hiện nhiều vụ gây rối ANTT trong vấn đề đền bù, giải phóng mặt bằng mà các anh đang sát cánh với chính quyền địa phương giải quyết.
Đó là tháng 2/2022, anh chỉ đạo lực lượng Công an huyện điều tra, kết luận, tham mưu với Chính quyền xử lý nhóm 5 đối tượng do CTH cầm đầu gây ra vụ chống người thi hành công vụ trong xử lý công trình xây dựng trái phép khu thể dục thể thao ở thị trấn Quân Chu. Mặc dù biết đất của gia đình thuộc diện giải tỏa, nhưng CTH cố tình thuê thợ xây dựng trái phép trên đất đã quy hoạch nhằm mục đích nhận tiền đền bù của Nhà nước. Biết rõ hành vi của mình là sai, xong vì vụ lợi nên CTH bất chấp, còn huy động họ hàng tham gia. Nếu không xử lý nghiêm, rồi đây còn bao người nhân cơ này mà trục lợi? Cơ quan CSĐT - Công an huyện Đại Từ ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với CTH và đồng bọn về tội chống người thi hành công vụ, quy định tại khoản 1 Điều 330 BLHS.
Vụ án khép lại còn để trong anh bao đau đáu. Vẫn biết nguyện vọng vươn lên, cải thiện cuộc sống của người dân là chính đáng. Song không thể vì tiền mà bất chấp thủ đoạn. Nhìn dáng vẻ của nhóm đối tượng ở hiện trường hùng hổ, nhưng giờ đây lại hốt hoảng, âu lo khi đối mặt với vòng lao lý, anh không khỏi xa xót. Vẫn bà con mình, bình thường chăm chỉ cày quốc làm lụng kiếm ăn, nhưng khi thấy cái lợi trước mắt, không ít người đã bất chấp thủ đoạn vi phạm pháp luật. Nếu không làm rõ, xử lý nghiêm, Đại Từ đang phát triển mạnh, rồi đây còn bao người nhân cơ hội đó mà trục lợi? Day dứt bởi cái tình, cái lý, nhưng anh kiên quyết chỉ đạo anh em làm rõ hành vi của CTH và đồng bọn, đưa ra truy tố trước pháp luật.
Hình ảnh người cán bộ Công an gần dân, “sắc” trong công tác nhưng “tình” với bình yên, hạnh phúc của người dân trên địa bàn Đại Từ bây giờ cũng khởi từ Thượng tá Trần Minh Cường- người đứng đầu giữ bình yên phía Tây Bắc xứ chè Thái Nguyên.
