Thú vị nghề hoạt náo viên

Điều đầu tiên mọi người nghĩ đến hoạt náo viên, đó là những cô gái nhảy múa trong trang phục sặc sỡ, thiếu vải với những chiếc pompoms (quả cầu bằng len, lụa) trong tay, là trò giải trí cho người hâm mộ tại các trận đấu khúc côn cầu và bóng rổ. Ít ai biết được rằng hoạt náo viên là một môn thể thao độc lập được Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) công nhận.

Đó là sự kết hợp vũ đạo, thể dục dụng cụ và nhào lộn - một hoạt động khó, có yêu cầu lớn về thể lực và tinh thần, không chỉ thu hút phụ nữ. Vậy, những ai đã phát kiến ra loại hình này, tại sao hoạt náo viên lại được yêu thích trên toàn thế giới? Vì sao từ việc biểu diễn, nó trở thành một môn thể thao nghiêm túc và vượt qua các định kiến xung quanh hoạt động này?

1. đội cổ vũ tại trường đh mỹ. năm 1948.jpg -0
Đội cổ vũ tại trường Đại học Wisconsin-Madison Mỹ, năm 1948

Hoạt náo viên tại Mỹ

Thật khó tin, nhưng không ít người có tầm ảnh hưởng ở Mỹ đã tham gia phong trào này khi còn trẻ. Đó là Tổng thống Franklin Roosevelt và George Bush và Dwight Eisenhower, các nghệ sĩ nổi tiếng Madonna, Tom Cruise, Cameron Diaz, Jenifer Lawrence, Megan Fox, Christina Aguilera... Tất cả họ đều ở trong các nhóm hỗ trợ thể thao tại trường trung học hoặc đại học của mình, họ nhảy múa với những pompom, vừa hò hét, vừa thực hiện nhiều động tác và kỹ xảo khác nhau.

Vào những năm 1870, bóng đá bắt đầu được phát triển ở Mỹ, chủ yếu là trong giới sinh viên. Ngày càng có nhiều người muốn xem các trận đấu. Vì thế mà các sân vận động được xây dựng để tổ chức các giải đấu. Điểm bất lợi ở các đấu trường là khán đài nằm xa sân đấu. Bầu không khí khán phòng đã biến mất, các đội và các cổ động viên không cảm thấy gắn kết. Để phần nào khắc phục tình trạng trên, ban tổ chức giải đấu quyết định xếp những người đặc biệt dọc theo mép sân có tác dụng kích hoạt đám đông và giúp giữ tâm trạng suốt trận đấu. Trên thực tế, đây là sự khởi đầu của hoạt động cổ vũ.

Năm 1898 chính thức được coi là năm khai sinh của hoạt náo viên, khi các phong trào được thêm vào các bài hát. Người cổ vũ đầu tiên là sinh viên y khoa Johnny Campbell của Đại học Minnesota, người đã nảy ra ý tưởng tổ chức một đội cổ vũ thường trực tại các trận đấu. Trong phần biểu diễn, anh là người đầu tiên thực hiện yếu tố nhào lộn: Nhảy qua đầu đồng đội. Hoạt động cổ vũ bắt đầu lan nhanh sang các bang khác. Hầu hết các trường đại học đều có đội cổ vũ. Tuy vậy, chỉ có nam giới tham gia vào đó cho đến năm 1920. Phụ nữ bị cấm thực hiện bất kỳ thủ thuật nào, vì vậy họ không được đưa vào nhóm cổ vũ. Sau này, phụ nữ đã được nhận, mặc dù họ vẫn chưa học nhào lộn.

Thú vị nghề hoạt náo viên -0
Madona (giữa) trong đội cổ vũ

Mọi thứ thay đổi đáng kể chỉ sau Thế chiến II, khi số lượng nam giới giảm mạnh. Lúc ấy, hoạt náo viên chủ yếu lại là phụ nữ. Trong hai thập kỷ tiếp theo, hoạt náo viên dần trông giống như hiện nay: các cô gái mặc váy ngắn hơn và bắt đầu trang điểm đậm.

Tranh cãi dữ dội nổ ra xung quanh hoạt động cổ vũ vào đầu những năm 1970: Các nhà nữ quyền thuộc làn sóng thứ hai tuyên bố rằng phong trào này làm giảm giá trị năng lực thể chất, tăng sự khêu gợi của các cô gái và người xem chỉ chú ý đến ngoại hình của họ. Xét đến cùng, các trận đấu thể thao có các cô gái của nhóm cổ vũ, khán giả hầu hết lại là nam giới. Việc tuyển chọn hoạt náo viên lúc đó rất khắt khe bởi họ chỉ chọn các cô là người mẫu, trang phục ngày càng trở nên táo bạo hơn. Một cuộc đấu tranh diễn ra chống lại sự phản đối các hoạt náo viên đã dẫn đến sự cổ vũ cực đoan - một phong trào cởi mở kết hợp các yếu tố của hoạt động chính trị hòa bình, vũ đạo và sân khấu.

Theo quan điểm của hầu hết mọi người, hoạt náo viên là những cô gái mặc váy ngắn và tay cầm quả cầu lụa, biểu diễn trong giờ nghỉ của các trận đấu bóng rổ, khúc côn cầu và các môn thể thao khác. Trong việc hoạt náo, có một khuynh hướng thực sự tồn tại là vũ đạo. Thực tế là có các nhóm hỗ trợ chính thức tại hầu hết các câu lạc bộ lớn và hoạt động của các hoạt náo viên không giới hạn ở thời gian tạm nghỉ giữa cuộc đấu. Các cô gái còn tham gia những buổi chụp ảnh và các sự kiện từ thiện, duy trì mạng xã hội để quảng bá đội, phát biểu tại các hội nghị và được tổ chức huấn luyện tại các trường học.

Theo lẽ thường, các hoạt náo viên được nhận tiền thù lao. Số tiền phụ thuộc rất nhiều vào môn thể thao, cấp độ giải đấu và các nhà tài trợ. Ví dụ, trong giải bóng bầu dục quốc gia Mỹ, một giải vô địch được chi hầu bao khá, các hoạt náo viên kiếm được từ 200-400 USD mỗi trận.

Tuy nhiên, có một khía cạnh khác của hoạt động hoạt náo là sự cạnh tranh. Đây là một môn thể thao độc lập, bắt đầu phát triển mạnh vào những năm 1950-1960 tại Mỹ. Trại huấn luyện đầu tiên cho các hoạt náo viên được tổ chức vào năm 1949. Lawrence Herkimer đã dẫn đầu một khóa đào tạo tại Trường Cao đẳng Sư phạm Texas với sự tham gia của 52 vận động viên. Người Mỹ cũng nhận được bằng sáng chế về pompoms, thành lập Hiệp hội Cổ vũ quốc gia và đưa ra một trong những yếu tố vũ đạo. Sau đó, vào năm 1974, Jeff Webb lập ra một tổ chức thậm chí còn lớn hơn để chuẩn bị cho các vận động viên - đó là Hiệp hội Cổ vũ phổ thông (UCA).

Khi hoạt động của hoạt náo viên lan rộng khắp thế giới, nhiều tổ chức khác nhau bắt đầu xuất hiện. Năm 1995, phong trào cổ vũ ở châu Âu do Hiệp hội Cổ vũ châu Âu (ECA) đứng đầu. Cùng năm đó, ở Stugrart, Hiệp hội đã tổ chức giải vô địch đầu tiên của châu lục. Đến năm 2001, Liên đoàn Cổ vũ quốc tế (IFC) được thành lập.

Đồng thời, với tư cách là nước sáng lập thể thao và không muốn mất vị trí lãnh đạo thế giới, Mỹ đã lập nên một tổ chức cạnh tranh - Liên minh Cổ vũ quốc tế (ICU), được Hiệp hội Các liên đoàn thể thao quốc tế toàn cầu công nhận và trở thành một thành phần chính của môn thể thao này. Đến năm 2021, ICU lại được Ủy ban Olympic Quốc tế công nhận đầy đủ về hoạt động cổ vũ. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là hoạt náo viên sẽ được đưa vào Thế vận hội. Sự tham gia của các hoạt náo viên trong Thế vận hội phải được xem xét riêng.

Tại Nga

Ở Nga, hoạt náo viên xuất hiện cách đây chưa lâu, vào giữa những năm 1990. Năm 1995, đội cổ vũ đầu tiên được thành lập tại một giải đấu dành cho trẻ em. Các câu lạc bộ cổ vũ bắt đầu được thành lập trên nền tảng các phần thi vũ đạo và nhào lộn. Để tổ chức các cuộc thi toàn Nga, Liên đoàn Cổ vũ là các nhóm hỗ trợ cho các đội thể thao được tạo lập và được Hiệp hội châu Âu và IFC công nhận. Điều kỳ lạ là tổ chức này chỉ được công nhận ở Nga vào năm 2008. Song điều này đã mở ra triển vọng tham dự giải vô địch thế giới và châu Âu cho các vận động viên trong nước.

Thú vị nghề hoạt náo viên -0
Đội tuyển Nga tại giải Vô địch Thế giới năm 2017

Bản thân tổ chức hoạt náo viên để thi đấu không hề đơn giản. Ví dụ, ở cấp độ quốc tế, Nga không được đại diện bởi một đội tuyển quốc gia theo nghĩa thông thường, mà bởi những đội đến từ các khu vực khác nhau. Để đến được giải Vô địch châu Âu, đội tuyển phải giành vị trí nhất hoặc nhì ở giải vô địch quốc gia. Về phía mình, đội nào có thành tích tốt hơn ở giải vô địch châu lục sẽ được dự World Cup.

Các quốc gia dẫn đầu thế giới về hoạt náo viên là Mỹ và Nhật Bản. Rất khó để các đội Nga có thể cạnh tranh với các quốc gia này, nhưng họ đã tiến đến gần bục vinh quang. Thành công lớn nhất đối với Nga là trở thành đội vô địch World Cup năm 2021. Đội đã giành được 2 huy chương đồng ở thể loại jazz và hip-hop. Đội tuyển Mỹ đứng đầu tại Giải vô địch cổ vũ thế giới vào năm 2018.

Dữ liệu gần đây nhất có sẵn từ năm 2012 cho thấy rằng có khoảng 97% phụ nữ tham gia cuộc thi cổ vũ thế giới. Tuy nhiên, nếu nói về hoạt động cổ vũ của các trường đại học thì gần một nửa trong số người tham gia là nam giới.

Trang phục của hoạt náo viên là vấn đề quan trọng. Các quy tắc chính của môn thể thao cổ vũ nêu rõ: Trang phục và trang điểm không được thô thiển hoặc quá khích và phải phù hợp với khán giả ở mọi lứa tuổi và phù hợp độ tuổi của vận động viên. Vi phạm quy tắc này sẽ bị giảm điểm. Ngoài ra, trang phục cổ vũ thường kín đáo hơn nhiều so với một số môn thể thao khác, chẳng hạn như  đồng phục bơi lội.

Nỗi khổ của nghề

Được biết, hoạt động cổ vũ vẫn có thể gây ra chấn thương nghiêm trọng. Năm 2006, tại một trận đấu bóng rổ giữa Đại học Nam Illinois và Bradley, hoạt náo viên tên là Christy Yamaoka đã ngã khỏi tháp diễn và bị gãy xương sống, chấn thương và giập phổi. Vụ việc gây ra tiếng vang rộng rãi: Hiệp hội Thể thao đại học quốc gia thậm chí đưa ra khuyến cáo là các tháp diễn có chiều cao từ 2,5 bậc trở lên sẽ bị cấm cho đến cuối mùa giải. Và, Ủy ban Quy tắc của Hiệp hội Cố vấn và Huấn luyện viên cổ vũ Mỹ đã đưa lệnh cấm trở thành bắt buộc.

Thực tế là hoạt động cổ vũ thi đấu vẫn ít được các nhà tài trợ quan tâm, một trong những lý do là ở cấp độ chính thức nó không được chú ý. Vấn đề chính của hoạt náo viên cạnh tranh thời nay là thiếu tài chính. Ngay cả tại Giải vô địch thế giới cũng không có quỹ giải thưởng.

Nghe có vẻ lạ, nhưng ngay cả những ai theo đuổi nghề này cũng do sự nhiệt tình thuần túy. Theo các vận động viên, một cuộc thi toàn Nga được tổ chức hằng năm và bạn có thể nhận được giải thưởng tiền mặt. Nó thường được chi cho vài bộ trang phục hoặc là tiền đặt cọc cho giải đấu tiếp theo.

 Bà Ilona Melkonyan, đại diện của đội vũ đạo Neo-dance chia sẻ: “Hoạt náo viên là những người sáng tạo những người làm việc vì ý tưởng. Chúng tôi không nhận được bất cứ vật chất nào cho việc này nhưng chúng tôi có được cảm xúc và niềm vui, điều này là đáng giá”.

Các vận động viên nhìn về tương lai với sự lạc quan. Họ vẫn tin rằng sự phát triển của thể thao sẽ khiến nghề hoạt náo viên được phổ biến, đặc biệt về mặt kỹ xảo nó sẽ không dừng lại.

Hải Yến (Tổng hợp)

Các tin khác

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Việt Nam đã tạo lập ngày càng nhiều dữ liệu số về di sản, nhưng phần lớn vẫn phân tán, thiếu liên thông và chưa được khai thác như một nguồn lực. Chuyển từ những bản sao số rời rạc sang hạ tầng tri thức dùng chung vì thế là điều kiện để di sản tiếp tục tạo ra giá trị cho nghiên cứu, giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Trước đà lao dốc của đồng yen, Mỹ đã ra tay hỗ trợ Nhật Bản sau gần 3 thập kỷ, đánh dấu động thái phối hợp hiếm hoi giữa lúc những tác động từ tỷ giá ngày càng lan rộng.

Các nghệ sĩ trẻ với tư duy mới mẻ mang đến sức sống mới cho làng nghề.

Tái sinh di sản làng nghề

Hà Nội sở hữu hơn 1.300 làng nghề. Thế nhưng, nhiều làng nghề đang đứng trước nguy cơ mai một vì thiếu thị trường, thiếu người kế nghiệp và thiếu không gian để kể câu chuyện của mình. Trước thềm Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, những người trẻ đã chọn làng nghề làm chất liệu sáng tạo, mở ra một cách tiếp cận mới, tái sinh di sản làng nghề…

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Những pho tượng, sắc phong trong đình chùa đến những cấu kiện nguyên gốc của các công trình cổ, nhiều di sản đang trở thành mục tiêu của nạn trộm cắp ngày càng tinh vi, táo tợn. Mỗi cổ vật bị thất lạc không chỉ là mất đi một tài sản quý giá, mà còn là sự đứt gãy một phần ký ức lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Trước đòi hỏi của kỷ nguyên phát triển mới, thể thao Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt chiến lược: chuyển đổi mạnh mẽ từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại và thương mại hóa chuyên nghiệp. Nâng cao năng lực tổ chức sự kiện không chỉ là thước đo điều hành, mà còn là chìa khóa mở ra không gian kinh tế thể thao đầy tiềm năng.

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Khi “The Odyssey” - bộ phim điện ảnh lấy cảm hứng từ sử thi kinh điển của Homer công bố dàn diễn viên, lựa chọn của đạo diễn Christopher Nolan tựa như “quả táo bất hòa”, tạo ra những luồng tranh luận sôi nổi, độc giả lan tỏa những bài viết phân tích, so sánh với nguyên tác sử thi. Cùng thời gian, điện ảnh Việt Nam dậy sóng khi công bố Tăng Thanh Hà vào vai Nam Phương Hoàng hậu. Tại sao đạo diễn lại thích đảo lộn những hình mẫu vốn đã quá đỗi quen thuộc và thành công từ nguyên tác? Liệu việc tuân thủ tuyệt đối tác phẩm gốc có phải “lá bùa hộ mệnh”, hay sự phóng tác dũng cảm mới giúp tác phẩm đến gần hơn với thế hệ khán giả mới?

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ 8 năm 2026 đang diễn ra tại Hà Nội, mở ra một không gian đối thoại đa chiều của nghệ thuật đương đại, phản ánh tiếng nói của những người trẻ trước cuộc sống và những thay đổi của thời cuộc. Tuy nhiên, hơn cả một kỳ liên hoan, mỹ thuật trẻ cần có một chiến lược phát triển dài hạn trong thời gian tới.

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ cơ sở pháp lý của nhiều mức thuế quan, Chính phủ Mỹ phải hoàn hàng chục tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu, gây ra hậu quả ngân sách tháng 6/2026 thâm hụt 120 tỷ USD.

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Thời gian gần đây, nhiều bộ phim có chất liệu từ những chuyên án và nguyên mẫu có thật trong lực lượng CAND đã được đưa vào sản xuất. Những tác phẩm điện ảnh ấy không chỉ mang đến những câu chuyện chân thực, giàu tính nhân văn, tái hiện sinh động cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc mà còn khắc họa bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh của các chiến sĩ Công an trong nhiều giai đoạn lịch sử.

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Trong thể thao thành tích cao, mỗi tấm huy chương không chỉ được quyết định ở khoảnh khắc thi đấu, mà được vun đắp từ rất sớm: từ khâu phát hiện năng khiếu, lựa chọn môn phù hợp, xây dựng giáo án huấn luyện, tạo dựng môi trường rèn luyện cho đến bồi dưỡng bản lĩnh qua từng giải đấu. Với Thể thao Công an nhân dân (CAND), công tác đào tạo trẻ vì thế luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuẩn bị lực lượng kế cận cho thể thao CAND, mà còn là sự đóng góp thiết thực vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Đầu năm 2026, khi xung đột Mỹ - Iran đẩy eo biển Hormuz vào tình trạng gián đoạn nghiêm trọng, nỗi lo của thế giới không chỉ là giá dầu, mà còn là chip bán dẫn.

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Những tấm thân vùi sâu dưới đất, nằm yên lặng hơn nửa thế kỷ, có những tình yêu không được viết bằng đám cưới, mà được viết bằng cả một đời chờ đợi. Đó là những thước phim chân thực và sống động nhất đã và đang diễn ra trong “chiến dịch 500 ngày đêm” tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Trong những năm gần đây, điện ảnh Việt Nam ghi nhận bước tiến rõ rệt cả về quy mô thị trường lẫn năng lực sản xuất. Chất lượng hình ảnh, thiết kế mỹ thuật, diễn xuất hay tổ chức sản xuất ngày càng tiệm cận những chuẩn mực mới. Tuy nhiên, để một bộ phim không chỉ thành công trong nước mà còn có thể bước ra các liên hoan phim, thị trường phát hành quốc tế, điểm nghẽn lớn nhất vẫn nằm ở kịch bản. Những câu chuyện giàu bản sắc Việt Nam cần được kể bằng một ngôn ngữ điện ảnh đủ sức tạo đồng cảm với khán giả toàn cầu.

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

Chỉ cần vài thao tác không quá 10 phút trên điện thoại, người lao động có thể nhận trước tiền lương nhờ những lời quảng cáo "0% lãi suất", "giải ngân trong 5 phút". Nhưng phía sau sự tiện lợi ấy là các khoản phí phát sinh mà người lao động chỉ biết khi đã nhận tiền và khả năng vi phạm pháp luật, nguy cơ phụ thuộc tài chính và nếu không tỉnh táo thì rất khó để phân biệt giữa dịch vụ ứng lương với hoạt động cấp tín dụng.

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Những đợt nắng nóng cực đoan đang hoành hành tại châu Âu không chỉ là vấn đề thời tiết hay môi trường, mà ngày càng hiện rõ như một thách thức kinh tế, đe dọa tới tốc độ tăng trưởng GDP và gây ra khó khăn cho mọi mặt đời sống.