Sức mạnh từ những "tai mắt" trong nhân dân

Có những chiến công không bắt đầu từ những chuyên án lớn mà từ chính sự cảnh giác của người dân: một cuộc điện thoại báo tin, một tin nhắn phản ánh hành vi vi phạm pháp luật hay hình ảnh từ chiếc camera trước cổng nhà. Những hành động nhỏ ấy đang góp phần tạo nên thế trận an ninh nhân dân - nền tảng quan trọng của công tác bảo vệ an ninh quốc gia.

Trong suốt chiều dài lịch sử, lực lượng An ninh nhân dân luôn trưởng thành từ lòng dân, dựa vào dân và được nhân dân che chở, đùm bọc. Bước vào thời đại số, khi các nguy cơ về lừa đảo công nghệ cao, tin giả, an ninh mạng ngày càng gia tăng, vai trò của người dân càng trở nên quan trọng. Thực tế cho thấy nhiều vụ việc được phát hiện từ nguồn tin của quần chúng, nhiều đối tượng truy nã bị bắt giữ và không ít vụ lừa đảo được ngăn chặn kịp thời nhờ sự chủ động của người dân.

Tại Quảng Ninh, một trong những địa phương tiêu biểu trong xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, hiện duy trì hơn 200 mô hình bảo vệ an ninh trật tự, gần 5.000 tổ nhân dân tự quản và hơn 400 cụm dân cư an toàn. Hàng chục nghìn lượt người dân tham gia tuần tra, nắm tình hình địa bàn, cung cấp thông tin cho lực lượng chức năng. Nhiều mô hình như "Tổ nhân dân tự phòng, tự quản, tự hòa giải, giữ gìn an ninh trật tự" đã giúp phát hiện, giải quyết nhiều vụ việc ngay từ cơ sở, không để hình thành điểm nóng về an ninh trật tự.

Những kết quả này càng có ý nghĩa khi Quảng Ninh là địa bàn chiến lược về quốc phòng, an ninh, có biên giới giáp Trung Quốc và là cửa ngõ giao thương quan trọng của cả nước. Phát biểu tại Ngày hội "Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc" ở phường Mạo Khê, Thứ trưởng Bộ Công an Đặng Hồng Đức nhấn mạnh việc giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn không chỉ phục vụ sự phát triển của địa phương mà còn góp phần bảo đảm ổn định, phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Trong khi đó, tại Hà Nội, phong trào ngày càng đi vào chiều sâu với hàng trăm mô hình tự quản tiêu biểu như: "Tổ dân phố không ma túy", "Tổ an ninh cơ sở", các tổ liên gia tự quản và hệ thống camera an ninh cộng đồng.

Từ những thông tin do người dân cung cấp, nhiều vụ án đã được điều tra, làm rõ, nhiều đối tượng vi phạm pháp luật bị phát hiện, xử lý kịp thời ngay từ cơ sở. Không ít vụ trộm cắp, cướp giật, gây rối trật tự công cộng hay các hành vi vi phạm pháp luật khác được nhận diện nhanh chóng nhờ dữ liệu từ hệ thống camera an ninh do người dân đóng góp kinh phí lắp đặt. Từ những con ngõ nhỏ trong khu dân cư đến các tuyến phố đông đúc, phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đang trở thành "cánh tay nối dài" của lực lượng chức năng, góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay giữa lòng Thủ đô.

Ở các tỉnh miền núi như Tuyên Quang, Sơn La, phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc mang đậm dấu ấn cộng đồng. Tại xã Mèo Vạc (Tuyên Quang), nhiều mô hình "Dòng họ tự quản về an ninh trật tự" được xây dựng gắn với xóa bỏ hủ tục, xây dựng nếp sống văn minh. Điển hình như mô hình của dòng họ Hờ ở xã Cán Chu Phìn (cũ), nơi các hộ gia đình cùng ký cam kết không tảo hôn, không hôn nhân cận huyết, không vi phạm pháp luật, không tham gia tệ nạn xã hội, đồng thời vận động người dân thay đổi các tập quán lạc hậu trong cưới hỏi, tang lễ.

Tại Sơn La, nhiều địa phương vùng biên như Sốp Cộp duy trì hiệu quả các mô hình "Dòng họ tự quản về an ninh trật tự" với sự tham gia của già làng, trưởng bản, người có uy tín và lực lượng Công an, Biên phòng. Các dòng họ không chỉ hòa giải mâu thuẫn, tuyên truyền pháp luật mà còn vận động người dân tham gia phòng, chống ma túy, tố giác tội phạm, bảo vệ đường biên, cột mốc. Hiện huyện Sốp Cộp duy trì nhiều mô hình dòng họ tự quản, góp phần giữ vững an ninh trật tự ở các địa bàn vùng cao, biên giới.

Nhờ phát huy vai trò của cộng đồng và những người có uy tín, nhiều địa bàn từng tiềm ẩn nguy cơ phức tạp đã duy trì được sự ổn định. Đây cũng là minh chứng cho thấy khi người dân thực sự trở thành chủ thể của phong trào, thế trận an ninh nhân dân sẽ được củng cố vững chắc ngay từ cơ sở.

Sức mạnh lòng dân - nền tảng bảo vệ an ninh quốc gia

Hiệu quả ấy cũng là minh chứng sinh động cho sức sống và sức lan tỏa của phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trong giai đoạn mới. Phát biểu tại lễ khai giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ năm 2026 cho các đồng chí là lãnh đạo cấp phòng, chỉ huy cấp đội, trưởng/phó trưởng Công an cấp xã và cán bộ công tác tại các đơn vị trực thuộc Bộ và Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Thiếu tướng Nguyễn Viết Giang nhấn mạnh: “Những năm qua lực lượng Công an các cấp đã tích cực tham mưu cấp ủy, chính quyền quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; đồng thời không ngừng đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền, vận động Nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự.

Phong trào đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong các cấp, các ngành và quần chúng nhân dân, góp phần khơi dậy lòng tự hào dân tộc, ý thức cảnh giác cách mạng và tinh thần làm chủ của người dân trong sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự; đồng thời huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân tham gia đấu tranh làm thất bại âm mưu, hoạt động của các thế lực thù địch, phản động và các loại tội phạm, góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội của đất nước.

Những con số và kết quả ấy cho thấy phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc không phải là hoạt động mang tính hình thức. Đó là một thế trận thực sự, nơi mỗi người dân là một "tai mắt", mỗi tổ dân phố là một "pháo đài", mỗi dòng họ, khu dân cư là một "chốt gác" góp phần bảo vệ bình yên từ cơ sở.

Trong bối cảnh các nguy cơ từ tội phạm công nghệ cao, lừa đảo xuyên quốc gia, tin giả và an ninh mạng ngày càng gia tăng, nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia càng cần sự tham gia của toàn xã hội.

20 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc cũng là 20 năm củng cố "thế trận lòng dân" - nền tảng của nền an ninh nhân dân Việt Nam. Thực tiễn cho thấy đây không chỉ là phong trào quần chúng mà còn là giải pháp lâu dài để phòng ngừa tội phạm, bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự an toàn xã hội.

Lịch sử đã chứng minh không có sức mạnh nào bền vững hơn sức mạnh của nhân dân. Trong hành trình giữ gìn bình yên đất nước hôm nay, mỗi người dân không chỉ là đối tượng được bảo vệ mà còn là một chủ thể tham gia bảo vệ an ninh, trật tự. Khi sức mạnh ấy được khơi dậy và lan tỏa, thế trận an ninh nhân dân sẽ tiếp tục là lá chắn vững chắc bảo vệ cuộc sống bình yên và sự phát triển bền vững của đất nước.