NSND Lý Huỳnh: Bạc đầu phu thê

Gia đình nghệ sĩ Lý Huỳnh có rất nhiều người nổi tiếng. Thế nhưng, khi hỏi họ ai là người quan trọng nhất trong nhà, thì tất cả đều trả lời: bà Lan, vợ nghệ sĩ Lý Huỳnh!

Bây giờ NSND Lý Huỳnh có lẽ không còn dịp đến phim trường trong vai trò diễn viên hoặc đạo diễn nữa. Ở tuổi 74, ông phải vật lộn với nhiều bệnh tật. Ông không còn vẻ phương phi như công chúng từng thấy trên màn ảnh, nhưng tinh thần của ông vẫn rất yên vui vì bên cạnh ông có ánh mắt ấm áp của người vợ đã gắn bó hơn nửa thế kỷ.

Gia đình nghệ sĩ Lý Huỳnh có rất nhiều người nổi tiếng. Ngoài cái bóng lừng lững của ông, còn có những người con theo đuổi nghệ thuật là diễn viên Lý Hùng, đạo diễn Lý Sơn và diễn viên Lý Hương. Thế nhưng, khi hỏi họ ai là người quan trọng nhất trong nhà, thì tất cả đều trả lời: bà Lan!

Bà Lan là tên thường gọi, còn tên thật là Đoàn Thị Nguyên, vợ của nghệ sĩ Lý Huỳnh. Bà Đoàn Thị Nguyên không phải nghệ sĩ, cả đời bà chưa từng đóng một vai nhỏ nào, nhưng bà là chỗ dựa vững chắc cho mọi hoạt động điện ảnh của chồng con. 

Nghệ sĩ Lý Huỳnh thổ lộ: "Hồi xưa, có đạo diễn mời đóng phim võ thuật, mà bà xã của tui từ chối". Mang thông tin này hỏi lại chính đối tượng, bà Đoàn Thị Nguyên cười: "Tui cũng thích làm diễn viên lắm chứ! Có điều hoàn cảnh không cho phép, đành để cơ hội ấy cho chồng, cho con. Như vậy, tui cũng thấy hạnh phúc lắm rồi".

Mọi chuyện trong gia đình nghệ sĩ Lý Huỳnh, cứ hỏi bà Đoàn Thị Nguyên là tỏ tường hết. Bà thương chồng, thương con mà gánh vác tất cả.

Cách đây 10 năm, diễn viên Lý Hương vướng vòng lao lý vì tranh giành quyền nuôi con với người chồng cũ và bị cáo buộc tội "bắt cóc con gái ruột" trên đất Mỹ, sức khỏe nghệ sĩ Lý Huỳnh bất ngờ suy sụp. Biết con gái út khờ dại và nông nổi, nhưng không có cách nào bảo vệ được, nam diễn viên tráng kiện một thời lừng lẫy với các bộ phim "Ông Hai Cũ", "Vùng gió xoáy", "Mùa gió chướng" đã ngã gục.

Biến chứng của tiểu đường và bệnh thận càng khiến nghệ sĩ Lý Huỳnh lao đao trước định mệnh. Cũng may, những ngày ấy người vợ thủy chung của ông đã ngày đêm chăm sóc và đỡ dìu ông qua cơn nguy kịch. Khi ông thoát khỏi lưỡi hái tử thần, thì bà Đoàn Thị Nguyên vì những gắng gượng và căng thẳng đã bị tai biến.

Vợ chồng nghệ sĩ Lý Huỳnh.
Vợ chồng nghệ sĩ Lý Huỳnh.

Bà Đoàn Thị Nguyên kể: "Cả đời tui có bao giờ đau ốm gì. Vậy mà chỉ một lần trúng gió là nằm bẹp luôn. Lúc tưởng chừng tui đã buông tay trước số phận thì tui thấy ổng ngồi khóc bên cạnh giường. Những giọt nước mắt của ổng đã thôi thúc tui hồi sinh. Tui phải sống để lo cho ổng chớ".

Trò chuyện với bà Đoàn Thị Nguyên, chỉ nghe bà nhắc đến chồng và con. Nhất là nói đến nghệ sĩ Lý Huỳnh, bà luôn có thái độ trìu mến đến mức tôn thờ. Bà bảo: "Từ lúc mười mấy tuổi, tôi chỉ biết tới ổng và ở bên ổng đến bây giờ".

Vợ chồng nghệ sĩ Lý Huỳnh gặp nhau ở lò võ. Năm 1960, tại võ đường Huỳnh Tiền, chàng võ sĩ Lý Huỳnh đã gặp cô võ sinh Đoàn Thị Nguyên lần đầu tiên. Khi đó, Lý Huỳnh 18 tuổi đã là một võ sĩ nổi tiếng với nhiều trận thắng vang dội, còn bà Đoàn Thị Nguyên là sư muội đồng môn. Họ phải lòng nhau rất nhanh.

Suốt nhiều năm, võ sĩ Lý Huỳnh thượng đài ở đâu thì sư muội Đoàn Thị Nguyên cũng theo cổ vũ. Những trận đấu chiến thắng liên tục đã khiến họ khăng khít nhau hơn, thấu hiểu nhau hơn. Thế nhưng, theo ký ức còn nguyên vẹn của nghệ sĩ Lý Huỳnh thì "nhờ một lần… thua mà nên duyên chồng vợ". Sao lại có chuyện phi lý vậy nhỉ?

Bà Đoàn Thị Nguyên cười: "Thiệt dậy chớ sao!". Đó là trận võ đài đầu năm 1965, võ sĩ Lý Huỳnh ra đòn dồn dập nhưng bị trọng tài xử ép. Bênh vực người yêu, bà Đoàn Thị Nguyên nhảy lên võ đài để… đòi công bằng. Trọng tài hãi quá, chuồn mất. Nhìn sư muội vì mình thua oan uổng mà phản ứng quyết liệt và hai mắt đỏ hoe, võ sĩ Lý Huỳnh xúc động. Ngay bên sàn đấu võ, ông đã cầu hôn bà.

Sau đám cưới, vợ chồng Lý Huỳnh mở lò võ để chiêu sinh. Tuy nhiên, chỉ mình võ sĩ Lý Huỳnh đứng lớp, còn bà Đoàn Thị Nguyên bận… sinh con. Chỉ trong 6 năm, 5 đứa con lần lượt ra đời. 

Giã từ giấc mơ võ thuật, bà Đoàn Thị Nguyên trở thành người nội trợ chuyên nghiệp. Bữa cơm cho chồng, tấm áo của con lớn, cái tã của con nhỏ, đều một tay bà vun vén. Không một lời thở than, không một câu trách móc, không một phút tủi hờn.

Từ năm 1970, võ sĩ Lý Huỳnh lấn sân sang lĩnh vực điện ảnh. Thế nhưng, các đạo diễn chỉ ấn định cho ông vào những vai đánh đấm. Sau năm 1975, tài năng diễn xuất của Lý Huỳnh mới thực sự được phát huy.

Năm 1976, đạo diễn Khương Mễ đã ưu ái giao vai đại tá Hoàng trong bộ phim Cô Nhíp cho diễn viên Lý Huỳnh. Xin lưu ý, cái nghệ danh Lý Huỳnh xuất hiện đầu tiên trong Cô Nhíp, còn trước đó Lý Huỳnh vẫn dùng tên thật là Lý Kim Tuyền!

Bà Đoàn Thị Nguyên nhớ lại: "Cát-xê đóng phim lúc đó chỉ đủ ổng uống cà phê thôi, nhưng thấy chồng mình được cống hiến nên tui gánh vác kinh tế. Khó khăn nhất là lúc sinh đứa con gái út Lý Hương vào năm 1978. Thời bao cấp mà, ai cũng chật vật. Tui nuôi heo và đi bỏ mối bút bi ở chợ Bình Tây để có đồng ra đồng vào, cho ổng an tâm đi đóng phim".

Làm một người vợ suốt ngày đầu tắt mặt tối để chồng thong dong đi làm tài tử, bà Đoàn Thị Nguyên có khi nào chạnh lòng không? Nghe câu hỏi ấy, bà lắc đầu nhẹ nhàng: "Tui cũng nhờ lộc điện ảnh của chồng lắm chớ. Nhờ vai ông Hai Cũ trong bộ phim cùng tên và vai Hai Lúa trong bộ phim Vùng gió xoáy mà người ta cứ gọi ổng là "ông Hai", rồi gọi tui là "bà Hai" luôn!". Tui thương ổng vì tánh tình thật thà, chứ hồi cưới tui thì ổng cũng nghèo lắm".

Chính nghệ sĩ Lý Huỳnh cũng xác nhận, nếu không có được người vợ, người mẹ như bà Đoàn Thị Nguyên thì gia đình ông không thể có được mái ấm như hôm nay. Bà dạy dỗ 6 đứa con rất nghiêm khắc.

Diễn viên Lý Hùng hoặc diễn viên Lý Hương dù nổi tiếng đến cỡ nào, dù là ngôi sao trong mắt ai, nhưng chỉ cần bà Đoàn Thị Nguyên nói là răm rắp nghe theo. Khi luật điện ảnh cho phép điện ảnh tư nhân hoạt động, thì hãng phim Lý Huỳnh thành lập đầu tiên. Người đàn bà nội trợ Đoàn Thị Nguyên lại đảm trách vai trò giám đốc tài chính cho những sản phẩm mang thương hiệu Lý Huỳnh.

Bà chia sẻ: "Tui làm kế toán kiêm thủ quỹ cho hãng phim. Nhiều người thắc mắc sao hãng phim Lý Huỳnh dám chơi sang mời cả những diễn viên Hồng Kông nổi tiếng như Lê Tư hay Mạc Thiếu Thông sang Việt Nam đóng phim? Có gì đâu, tui áp dụng nguyên tắc bớt thù lao của người nhà để trả thù lao cho người ngoài".

Bà Đoàn Thị Nguyên và Hoa hậu Thùy Lâm khi làm phim "Tây Sơn hào kiệt".
Bà Đoàn Thị Nguyên và Hoa hậu Thùy Lâm khi làm phim "Tây Sơn hào kiệt".

Rất thật thà, rất thẳng thắn và cũng rất bao dung, bà Đoàn Thị Nguyên luôn khiến người tiếp xúc với bà có được cảm giác chan hòa và gần gũi. Một điều đặc biệt ở bà Đoàn Thị Nguyên là cách bà ứng xử với những người phụ nữ hâm mộ chồng mình. Võ sĩ kiêm nghệ sĩ Lý Huỳnh phong độ và lịch lãm nên thời trai trẻ và thời trung niên cũng có lắm bóng hồng vây quanh. Có hai câu chuyện mà kể lại, cả vợ chồng Lý Huỳnh đều cười thú vị.

Thứ nhất, chuyện của võ sĩ Lý Huỳnh. Khi không còn thượng đài nữa, Lý Huỳnh làm chủ một lò võ. Đang nuôi con nhỏ, bà Đoàn Thị Nguyên nghe xì xầm có người phụ nữ ngày nào cũng đến tìm chồng mình không phải để học võ mà để làm quen. Không lẽ đi đánh ghen sao? Bà Đoàn Thị Nguyên đã từng là võ sinh mà, thừa sức dằn mặt kẻ thứ ba chứ.

Vậy mà không, bà Đoàn Thị Nguyên lặng lẽ tìm gặp người phụ nữ ấy và trình bày rằng: Lý Huỳnh là người đam mê võ thuật, mỗi ngày cần ăn như thế này, cần uống như thế này, cần nghỉ ngơi vào giờ này, cần tập luyện vào giờ này, nếu cô lo cho ổng được chu đáo thì tui nhường. Người phụ nữ kia vỡ lẽ, tự động rút lui.

Thứ hai, chuyện của diễn viên Lý Huỳnh. Sau một loạt phim nổi tiếng, Lý Huỳnh ngày nào cũng nhận được thư hâm mộ của một người phụ nữ. Sau một thời gian kiên trì bày tỏ tấm lòng một "fan cuồng", người phụ nữ thông báo địa điểm muốn gặp diễn viên Lý Huỳnh với quyết tâm "anh không đến thì tôi không về".

Diễn viên Lý Huỳnh lúng túng, chẳng biết phải làm sao. Bà Đoàn Thị Nguyên đã cùng chồng đến điểm hẹn. Bà đứng ở ngoài giữ xe, để chồng vào nhà hàng gặp nữ khán giả. Sau này, "fan cuồng" đã trở thành một người bạn của gia đình Lý Huỳnh.

Hiện tại, vợ chồng nghệ sĩ Lý Huỳnh vẫn quây quần bên con cháu trong căn nhà mặt tiền khang trang trên đường 3-2 sầm uất của Sài Gòn. Mỗi sáng, hai ông bà cùng nhau đi bộ dưỡng sinh. Lâu lâu lại cùng nhau đi làm từ thiện. 

Diễn viên Lý Hương sau sự cố đau đớn, cũng đã trở về Việt Nam sống chung với cha mẹ. Điều bận tâm duy nhất bây giờ của bà Đoàn Thị Nguyên là "Thằng Lý Hùng lúc trẻ đóng phim cát-xê cao dữ lắm. Nó đưa tui giữ dùm để mai mốt lấy vợ. Tui giữ cẩn thận lắm, giữ hoài, mà chưa thấy nó lấy vợ!".

Lê Thiếu Nhơn

Các tin khác

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.