Những “vụ trộm thế kỷ” các kiệt tác nghệ thuật

Danh sách dài dằng dặc của các vụ ăn cắp các sản phẩm nghệ thuật lớn khởi đầu từ năm 1911, với sự mất tích một kiệt tác của danh họa người Italia Leonardo de Vinci (1452-1519) - bức tranh "Mona Lisa" - trưng bày ở Bảo tàng Louvre. Thực ra 2 năm sau bức họa này được tìm thấy ở Italia một cách tình cờ và trở về chỗ trang trọng trước đây của mình tại kinh đô ánh sáng Paris.

Vụ trộm này đã lôi cuốn sự chú ý của cả thế giới. Người ta viết, nói, tranh luận, thêu dệt đủ mọi điều quanh kiệt tác hội họa bất hủ, khiến bức chân dung "Mona Lisa" trở nên nổi tiếng khắp toàn cầu.

Thật khó mà liệt kê hết được những "vụ trộm của thế kỷ" trong thời đại chúng ta. Còn một trong những tác phẩm để đời của cây cọ huyền thoại người Hà Lan Rembrandt (1606-1669), bức họa "Chân dung Jacob de Gheyn III" được Sách Kỷ lục Guinness chính thức ghi nhận như là "Bức tranh bị đánh cắp nhiều lần nhất".

Kiệt tác "Chân dung Jacob de Gheyn III" của Rembrandt.
Kiệt tác "Chân dung Jacob de Gheyn III" của Rembrandt.

Kiệt tác này do Rembrandt vẽ trong năm 1632 và được các chuyên gia định giá khoảng 5 triệu USD. Bức họa đã bị bọn trộm lần lượt "hỏi thăm" cả thảy tới… 5 lần, khi đang trưng bày tại Dales gallery ở vùng ngoại ô London (Anh). Lần cuối cùng bị mất là vào năm 1983 và… biệt tích luôn cho đến nay.

Trong nhiều trường hợp, những kẻ đánh cắp các kiệt tác nghệ thuật chỉ nhằm mục đích duy nhất quảng bá cho các "tiêu chí" của chúng.

Như hồi năm 1934 có kẻ đã lấy cắp nửa bức tranh của một họa sĩ Hà Lan nhằm… phản đối Hiệp ước Versailles, vốn được ký hơn một thập niên trước(!); hay như một tài xế xe tải Anh thất nghiệp đã ăn trộm bức tranh "Chân dung Bá tước Wellington", một kiệt tác của họa sĩ lừng danh người Tây Ban Nha Francisco Goya (1746-1828) dạo cuối năm 1961 tại Phòng trưng bày Quốc gia ở London. Hắn cho biết lý do việc đánh cắp là do Chính phủ Anh đã giảm khoản trợ cấp cho những người về hưu có máy thu hình(?!)…

"Chân dung Bá tước Wellington" của F. Goya.
"Chân dung Bá tước Wellington" của F. Goya.

Trong thập niên 80 thế kỷ trước, những vụ đánh cắp các tác phẩm nghệ thuật xảy ra thường xuyên, đến nỗi Tổ chức Quốc tế truy tìm các kiệt tác bị mất cắp (OITSM), với trụ sở đặt tại Geneva (Thụy Sĩ) đã phải ra một nguyệt san riêng hàng tháng, với tựa đề "Chú ý! Những tác phẩm đã bị đánh cắp!", trong đó đăng tải các sản phẩm nghệ thuật vừa bị mất cùng sự mô tả chi tiết về chúng.

Giữa tháng 10-1982, bọn trộm đã nẫng đi 8 bức tranh trong Viện bảo tàng Quốc gia ở Oslo (Na Uy), trong đó có các kiệt tác của Rembrandt, F. Goya, Vincent van Gogh (1853-1890) và Pablo Picasso (1881-1973).

Theo các chuyên gia am hiểu, thì tổng giá trị của số tranh bị trộm lên tới 6 triệu USD thời giá lúc ấy. Sau 2 năm truy lùng gắt gao, cảnh sát đã tìm lại được các bức tranh gần thành phố Frankfurt trên sông Maim ở Đức.

Tháng 11-1983, tới lượt các bức họa của Raffaello và Tintoretto tại Viện bảo tàng các kiệt tác nghệ thuật ở Budapest đột nhiên… "bốc hơi". Suốt 2 năm ròng kế tiếp cảnh sát Hungary phối hợp với Tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (Interpol) mới tìm ra tang vật.

Đa phần các kiệt tác bị mất cắp không thể mua đi bán lại một cách công khai được - bởi chúng quá nổi tiếng. Đó có thể là một lý do giúp cho việc tìm lại các báu vật nghệ thuật. Nhưng với số phận của các tác phẩm "kém giá trị" hơn lại không hẳn vậy. Phần lớn chúng hiện hữu trong các bộ sưu tập tư nhân, nhưng vẫn không lọt qua được những cặp mắt ranh ma của bọn trộm. Vụ đánh cắp lớn nhất thuộc dạng này là từ bộ sưu tập của Nam tước Alfred Beit (1903-1994) ở thị trấn Blessington, phía đông Ireland.

Bức "Hoa anh túc" trị giá 56 triệu USD của danh họa Hà Lan Vincent van Gogh, thuộc "vụ trộm thế kỷ" xảy ra cuối tháng 8-2010 tại Bảo tàng Mohamed Mahmoud Khalil ở Cairo (Ai Cập).
Bức "Hoa anh túc" trị giá 56 triệu USD của danh họa Hà Lan Vincent van Gogh, thuộc "vụ trộm thế kỷ" xảy ra cuối tháng 8-2010 tại Bảo tàng Mohamed Mahmoud Khalil ở Cairo (Ai Cập).

Giữa 19 bức họa bị mất là bức tranh đáng giá nhất: "Quý bà đang đọc cho cô hầu viết thư" của danh họa kiêm thợ kim hoàn Bỉ trứ danh Jan Wermeyen (1559-1606). Tổng trị giá số tranh là 19,2 triệu USD, được tìm lại đầy đủ tất cả trong những năm kế tiếp, do chủ sở hữu và giới hậu duệ thừa kế không tiếc tiền thuê đội ngũ thám tử tư cự phách, ráo riết săn lùng trên thị trường chợ đen quốc tế về các kiệt tác nghệ thuật, nhằm truy tìm mọi dấu vết về chúng. Trong Sách Guinness ấn bản năm 2005, vụ này được ghi nhận như là "Vụ trộm tài sản công dân kỷ lục của thế kỷ XX".

Nạn buôn bán tranh tượng ăn cắp không ngừng nở rộ và ngày càng phát triển, bởi đây chính là một công cụ béo bở mới trong lĩnh vực tẩy rửa tiền của mafia. Còn theo nguyệt san chuyên ngành nói trên, thì chỉ có chừng 10% các kiệt tác bị mất trong vòng 2 thập niên gần đây là tìm lại được.

Bức họa "Mặt trời mọc" nổi tiếng nhất của Claude Monet đã vĩnh viễn biến mất?
Bức họa "Mặt trời mọc" nổi tiếng nhất của Claude Monet đã vĩnh viễn biến mất?

Một trong những bức họa nổi tiếng nhất của cây cọ lỗi lạc người Pháp Claude Monet (1840-1926), bức "Mặt trời mọc" đã bị đánh cắp dạo cuối năm 1985 tại Viện bảo tàng Marmottan Monet ở Paris. Trong một buổi sáng đầu đông u ám, bọn cướp có vũ trang đã nẫng đi trong nháy mắt 9 bức họa - trong đó có 8 bức được coi là vô giá - như ở chỗ không người. Đây là vụ trộm nổi cộm chưa từng thấy trong bề dày  lịch sử của các tác phẩm nghệ thuật bị đánh cắp.

Tổng trị giá của cả 9 bức tranh là 12 triệu USD theo thời giá lúc ấy, thậm chí nhiều chuyên gia còn đưa ra con số 20 triệu USD. Cảnh sát thì quả quyết bọn trộm nhất định phải có tay trong nội gián, nên mới sành sỏi mọi phương thức bảo vệ tân kỳ đến vậy. Suốt 3 thập niên qua, việc truy tìm lại 9 bức họa trị giá cả trăm triệu USD  ở thời điểm hiện nay vẫn hoàn toàn… vô vọng.

Kim Dung (theo Panorama)

Các tin khác

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Chiến dịch Hard Ball được Mỹ và các đồng minh phương Tây đồng loạt triển khai vào những ngày đầu tháng 7/2026 nhằm vào một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có nguồn gốc từ vùng Punjab, Ấn Độ đã gây tiếng vang lớn. Không chỉ là một chiến công của lực lượng hành pháp, đây còn là hồi chuông cảnh báo về một xu thế đáng ngại về cách các băng nhóm tội phạm địa phương vươn ra toàn cầu.

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Do thiếu sự chăm sóc, dạy dỗ của cha mẹ, một số đứa trẻ đã tụ tập thành từng nhóm, học theo phim ảnh ngoài luồng, game lậu và những clip xấu trên mạng xã hội… đặt những loại hung khí như mác, kiếm, dao phóng lợn để thủ thân và khi mâu thuẫn xảy ra thì lập tức ra tay phủ đầu. Nhiều đứa trẻ phạm pháp khi bị cơ quan chức năng xử lý, giáo dục... thì gia đình mới vỡ òa chuyện con cái mình hư hỏng.

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Năm 1985 - Năm gián điệp (Year of the Spy) được truyền thông Mỹ dùng trong thời Chiến tranh Lạnh, sau khi FBI (Cục Điều tra Liên bang Mỹ) bắt giữ hàng loạt điệp viên hoạt động cho Liên Xô. Cuộc phỏng vấn dưới đây của cựu Đại tá tình báo KGB Viktor Cherkashin với tạp chí trực tuyến Lưu trữ lịch sử gián điệp Nga (EHA) đã “giải mật” phần nào những vụ scandal này.

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Operation Long Jump (Chiến dịch Nhảy xa) hay OLJ do Đức Quốc xã khởi xướng nhằm ám sát đồng thời ba lãnh đạo Đồng minh trong Thế chiến II, J. Stalin (Liên Xô), W.Churchill (Thủ tướng Anh) và Tổng thống Mỹ Roosevelt tại Hội nghị Tehran 1943 đã thất bại do sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan phản gián Đồng minh, đặc biệt là của tình báo Liên Xô.

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

Sau gần 30 năm lẩn trốn, Matteo Messina Denaro, trùm mafia bị truy nã gắt gao nhất nước Ý, bị bắt vào đầu năm 2023. Nhưng việc sa lưới của “bố già cuối cùng” không đồng nghĩa với sự kết thúc của Cosa Nostra, băng đảng mafia ở đảo Sicily, Ý. Đằng sau ông ta là cả một hệ sinh thái tài chính, chính trị và văn hóa im lặng đã giúp mafia Sicily tồn tại, thích nghi và tiếp tục vận hành trong thế kỷ XXI.

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Sau khi Cảnh sát Vương quốc Campuchia tập trung đánh mạnh các “tập đoàn” tội phạm sử dụng công nghệ cao do người nước ngoài cầm đầu, một số đối tượng tìm cách chuyển đến các quốc gia lân cận để hoạt động. Để phòng ngừa, ngăn chặn các đối tượng tìm cách nhập cảnh trái phép vào các tỉnh thành trong nước lén lút hoạt động, Ban giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh đã chỉ đạo cho các đơn vị nghiệp vụ vào cuộc và đã phát hiện, triệt phá nhiều ổ nhóm lừa đảo qua mạng, khởi tố 8 vụ án với 26 bị can về tội “Tổ chức, môi giới cho người khác ở lại Việt Nam trái phép”.

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

Suốt 26 năm sau khi vợ bị sát hại tại căn hộ ở thành phố Nagoya, Nhật Bản, người chồng âm thầm trả tiền thuê nhà để giữ nguyên hiện trường vụ án, một quyết định tưởng chừng vô vọng nhưng cuối cùng lại giúp ông chứng kiến ngày hung thủ lộ diện sau hơn một phần tư thế kỷ trốn tránh công lý.

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Đằng sau những lời mời gọi tưởng như thuần túy nghề nghiệp là một phương thức tiếp cận ngày càng tinh vi: dựng lên các công ty tư vấn, công ty nhân sự hoặc tổ chức nghiên cứu không có thực để mở đường cho việc thu thập thông tin.

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại bị thu giữ trong một vụ án ma túy tại một thị trấn nhỏ của Thụy Điển cuối năm 2023 đã dẫn các điều tra viên lần theo dấu vết của một mạng lưới tội phạm xuyên ba châu lục, hoạt động từ Bắc Âu tới Đông Nam Á và Australia.

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Phát biểu mới đây của cố vấn lãnh đạo tối cao Iran Mohsen Rezaei rằng một thỏa thuận với Mỹ chỉ có thể đạt được nếu Washington giải ngân 24 tỷ USD tài sản bị phong tỏa đã mở ra một câu hỏi lớn hơn: Iran đang có bao nhiêu tiền bị giữ ở nước ngoài, vì sao họ không thể lấy lại, và số tiền đó có thể giúp hồi sinh một nền kinh tế đang kiệt sức?

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Việc bổ nhiệm người đứng đầu các cơ quan an ninh ở Israel hiếm khi diễn ra mà không có những cuộc đấu đá hậu trường. Tuy nhiên, quá trình phê chuẩn Thiếu tướng Roman Hofman vào chức vụ giám đốc Cơ quan tình báo Mossad đã trở thành một cuộc đối đầu pháp lý chưa từng có tiền lệ. việc Thủ tướng Benjamin Netanyahu đề cử ông đã gây chia rẽ trong giới lãnh đạo cấp cao của đất nước.

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Cơ quan công tố Pháp đang điều tra một số quân nhân và cá nhân dân sự bị nghi thiết lập cấu trúc hoạt động dưới dạng công ty tư nhân nhằm khai thác, trao đổi trái phép thông tin mật và trang bị quân sự.

Biến tướng ăn xin đường phố

Biến tướng ăn xin đường phố

Núp bóng dưới danh nghĩa “khối nghỉ hè” đi làm thêm, những đứa trẻ đang lang thang ăn xin, bán vé số ở các khu phố, chợ đêm luôn có cha mẹ hoặc một tổ nhóm phía sau điều khiển và chỉ đạo. Đồng tiền kiếm được trên thân xác và sức lao động của trẻ em trở thành nỗi nhức nhối chưa có lời giải trong nhiều năm nay…

Nước Pháp và những “cánh cửa số” quên chưa khóa

Nước Pháp và những “cánh cửa số” quên chưa khóa

Hàng chục triệu dữ liệu gắn với giấy tờ định danh - hộ chiếu, căn cước, thẻ cư trú - được rao bán công khai trên một diễn đàn tội phạm mạng hôm 16/4. Người rao bán ẩn danh sau tài khoản “breach3d” tuyên bố dữ liệu lấy từ ANTS, cơ quan chính phủ phụ trách cấp thẻ căn cước, hộ chiếu, thẻ cư trú, giấy phép lái xe và đăng ký xe tại Pháp. Ít ngày sau, Bộ Nội vụ Pháp xác nhận vụ việc và mở điều tra. Vụ việc không phải là một hiện tượng đơn lẻ, mà nối vào chuỗi sự cố an ninh mạng nhằm vào các cơ sở dữ liệu công của Pháp từ cuối năm 2025.

Trung Đông và Bắc Phi cùng hợp tác chống tội phạm mạng

Trung Đông và Bắc Phi cùng hợp tác chống tội phạm mạng

Trong một thế giới mà tội phạm mạng không còn biên giới, việc đối phó với chúng đòi hỏi sự chung tay toàn cầu. Khu vực Trung Đông và Bắc Phi (MENA), nơi ghi nhận mức tăng chóng mặt của các cuộc tấn công mạng, vừa chứng kiến một chiến dịch hợp tác chưa từng có trong lịch sử: Chiến dịch Ramz.

Vẫn sôi động “chợ đen” động vật hoang dã

Vẫn sôi động “chợ đen” động vật hoang dã

Núp bóng dưới các tên gọi “hội sinh vật cảnh, CLB giải cứu, nhóm yêu động vật...” nhưng thực tế, phía sau đó là cảnh buôn bán, trao đổi động vật hoang dã bằng các mật danh, từ lóng. Sự bùng nổ các khu “chợ ảo” bán hàng thật, không chỉ tiếp tay tận diệt muông thú mà còn tiềm ẩn hiểm họa lây lan dịch bệnh...

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Khi vụ việc ca sĩ Miu Lê còn đang phả hơi nóng hầm hập trên các phương tiện thông tin đại chúng, giới giải trí lại rúng động bởi việc Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh bắt quả tang ca sĩ Long Nhật (Đinh Long Nhật) và Sơn Ngọc Minh đang tàng trữ và sử dụng trái phép chất ma túy.

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Trong dòng người qua lại tấp nập nơi cửa khẩu biên giới Tây Nam, những chiếc xe chở cá, xe đông lạnh, những hành khách mang theo vài món nữ trang hay các kiện hàng điện tử tưởng chừng vô hại vẫn ngày ngày nối nhau vào nội địa. Nhưng, phía sau vẻ bình thường ấy lại là những mắt xích của các đường dây buôn lậu vàng xuyên quốc gia với quy mô hàng trăm, hàng nghìn tỷ đồng...

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Những lời quảng cáo như “lấy chồng nước ngoài đổi đời”, “sang xứ người sống sung sướng”, “không phải lao động vất vả vẫn có cuộc sống giàu sang” đang xuất hiện ngày càng nhiều trên mạng xã hội. Đằng sau những viễn cảnh hào nhoáng ấy là nguy cơ mua bán người, bóc lột sức lao động, bạo hành và nhiều bi kịch đau lòng của các cô gái trẻ nhẹ dạ cả tin.

“Tín dụng đen” biến tướng

“Tín dụng đen” biến tướng

Khi hụi (họ, biêu, phường) chuyển lên không gian mạng, niềm tin không còn được kiểm chứng bằng sự gần gũi hay danh dự cá nhân, mà bằng những hình ảnh, lời quảng cáo hoặc lượt tương tác trên mạng xã hội. Điều này khiến nhiều người tin tưởng mù quáng, thậm chí bán nhà đất, cầm cố tài sản, vay nặng lãi để tham gia. Từ chơi hụi online, họ rơi vào cái bẫy của “tín dụng đen”...