Trên các ngả đường của thành phố, ngày nắng cũng như đêm mưa, người ăn xin ngồi vật vờ, tiều tụy luôn là cảnh tượng đau lòng và nhức nhối. Xót xa hơn khi nhiều trong số đó là trẻ em và người già, bao gồm cả các đối tượng bị bọn bất lương ép buộc, chăn dắt, dùng làm công cụ kiếm chác...
Đường Nguyễn Hữu Thọ, đoạn dưới chân cầu Kênh Tẻ (quận 7, TP Hồ Chí Minh) thường xuyên xuất hiện những đứa trẻ từ 3-10 tuổi. Mỗi ngày đi trên con đường này, phóng viên chứng kiến cảnh trẻ lớn cõng trẻ nhỏ trên lưng, hễ đèn đỏ là lao ra đường chìa tay xin tiền. Đứa này xin được thì lập tức những đứa khác chạy tới cầu khẩn, nài nỉ. Hình ảnh ấy đã đánh vào tình thương, lòng trắc ẩn của nhiều người khiến họ phải móc hầu bao.
Đứa trẻ đầu trần chân đất xin tiền tại đường Nguyễn Hữu Thọ, Quận 7
Theo quan sát của chúng tôi, chỉ có trẻ em bị đẩy ra đường đứng xin, không hề thấy bóng dáng của người lớn. Có lần chúng tôi hỏi mấy đứa trẻ: “Ba mẹ đâu rồi?”. Chúng láo liếc đôi mắt rồi nói: “Mẹ đi bán vé số ở đằng kia”. Khi xin được tiền, chúng gói cẩn thận trong chiếc túi có khóa kéo, nếu ai cho đồ ăn thì chúng ngồi ngay trên vỉa hè và ăn. Quá giờ trưa, những đứa trẻ di chuyển về phía đường Lâm Văn Bền (quận 7) rồi có người phụ nữ chở đi bằng chiếc xe máy cà tàng.
Không còn xuất hiện ở địa điểm cũ, chúng tôi tưởng bọn trẻ được về nơi ở nghỉ trưa nhưng không phải vậy, tại chân cầu Phú Xuân (quận 7 giao với huyện Nhà Bè), một bà mẹ trẻ ôm đứa nhỏ khoảng gần 1 tuổi (là em bé hồi sáng địu trên lưng chị gái), ngồi thất thểu, đầu gục xuống cổ nhưng tay thì chìa nón ra xin một cách rất thê lương.
Ông Huỳnh Văn Ngư, người chạy xe ôm truyền thống ở chân cầu này cho biết, người mẹ trẻ này quê Sóc Trăng, có 3 đứa con, đứa lớn tầm 7 tuổi, đứa nhỏ nhất chưa tới 3 tuổi. “Cách đây hơn một năm, tôi thấy có người đàn ông hay lui tới nhưng lâu rồi chỉ còn 3 mẹ con. Mấy đứa con của cô này không đứa nào đi học cả, đều bị suy dinh dưỡng, ngày nào cũng bị đẩy ra đường xin tiền. Chúng tự trông nhau, tự đi xin, còn người mẹ thì hay ngồi ở một góc xa quan sát, khi nào được nhiều tiền thì mấy đứa chạy lại nộp”, ông Ngư cho biết.
Tiếp cận người mẹ, chúng tôi hỏi tại sao không đi làm việc gì đó, bán vé số chẳng hạn? Cô này vừa nói, vừa thở, thì thào như không còn chút hơi sức nào: “Em bị bệnh, không làm gì được, 3 đứa con cũng bị bệnh luôn, giờ phải đi xin tiền ăn và chữa bệnh”. Cô này cho biết, chồng bỏ rơi 4 mẹ con mấy năm nay, giờ chỉ biết đi ăn xin chứ không thể làm gì được.
Đi vào trung tâm quận 1, tại ngã tư Hai Bà Trưng - Lý Tự Trọng, một người phụ nữ tên Nhi bế đứa bé đỏ hỏn, tầm 3 tháng tuổi. Nhẫn tâm hơn nữa, người này còn luôn chìa mặt em bé ra nắng để chứng minh rằng, đó là em bé đáng thương cần giúp đỡ. Nhiều người cho tiền, cho sữa và quần áo nhưng người phụ nữ này vẫn không chịu rời đi, một mực than thở: “Con em bị bệnh, em cần một khoản tiền lớn để chữa chạy cho bé”. Khi chúng tôi ngỏ ý đưa bé đi bệnh viện kiểm tra và sẽ kêu gọi giúp đỡ thì Nhi một mực từ chối, với lời biện hộ: “Em đưa bé về quê, chỉ cần giúp em chút tiền thôi”. Tuy nhiên, dù có đủ tiền để về quê nhưng những ngày hôm sau, chúng tôi vẫn thấy Nhi ngồi ở ngã tư xin tiền.
Niềm vui nào cho em?
Thành phố về đêm, tại khu vực phố đi bộ Bùi Viện (quận 1) phố ẩm thực Vĩnh Khánh (quận 4), rất nhiều trẻ đi ăn xin, đi múa lửa, diễn xiếc rồi xin tiền khách du lịch. Đặc biệt, vào dịp nghỉ hè, đội quân ăn xin nhí này xuất hiện đông đảo hơn bình thường. Đêm cuối tuần, Thảo Vy (7 tuổi) dắt theo đứa em họ (5 tuổi) cầm trên tay xấp vé số đi qua lại nhiều vòng phố ẩm thực Vĩnh Khánh và liên tục chìa vé số mời khách. Thực tế, rất ít người mua vé số mà chủ yếu là cho tiền các em nhỏ.
Thảo Vy cho biết, quê ở Bình Thuận, dịp nghỉ hè này được mẹ đưa vào TP Hồ Chí Minh làm thêm kiếm tiền mua sách vở năm sau đi học. Mẹ Vy là nhân viên phục vụ quán cà phê, nhưng đang thất nghiệp. Mỗi tối, Vy được mẹ chở đến khu vực này bán vé số, còn mẹ thì ngồi ở phía xa chờ khi nào bán hết hoặc xin được một khoản kha khá thì về.
Chúng tôi nhờ Vy dẫn đến gặp mẹ em, Vy hồn nhiên chỉ chỗ mẹ hay ngồi là quán cà phê đầu đường 41. Nhưng, lạ thay, vừa nhìn thấy Vy đi với người lạ, người mẹ đã đứng phắt dậy rồi chạy vào trong con hẻm, mặc Vy ngơ ngác không hiểu chuyện gì.
Vy cho biết, phòng trọ của hai mẹ con ở rất xa, nơi đó mẹ ở cùng với một người đàn ông. Cứ sáng ra, ông kia và mẹ Vy đi ra khỏi nhà, chiều đến mới trở về đưa Vy đi làm. Cô bé làm được đồng nào phải nộp hết cho mẹ, vì mẹ nói đây là tiền mua sách vở đi học.
Đêm về, những đứa trẻ lại xuống đường diễn xiếc, phun lửa để xin tiền.
Những em bé kiếm tiền về đêm xuất hiện với nhiều hoàn cảnh khác nhau. Trong đó, Mạnh Tú (9 tuổi) có tài lẻ thổi lửa để bán tăm bông và kẹo cao su. Đến mỗi quán ăn, Tú lấy trong hộp ra một chiếc que nhỏ rồi nhúng chúng vào bình dầu. Dầu ngấm vào mảnh vải, Tú bật lửa bùng lên, em bắt đầu múa rồi thổi lửa. Điệu múa của Tú như kiểu “Sơn Đông mãi võ” nhưng khác ở chỗ em còn quá bé nên một số đường nét hơi vụng về và khô cứng. Tuy nhiên, với khuôn mặt ám khói cùng bộ tóc rối tung, Tú hoàn toàn lấy được tình thương của mọi người. Mỗi pha múa lửa, Tú vừa bán hàng, vừa được cho khoảng ngót trăm ngàn. Mỗi đêm, Tú kiếm được từ 500-700 ngàn đồng. Đó là số tiền lớn với một cậu bé 9 tuổi.
Nhưng, Tú lại chẳng bao giờ được sở hữu một đồng nào vì phải cống nộp cho người chú ruột hết. Tú kể, ba ở quê bị bệnh, không lao động được, mẹ thì bỏ đi từ lâu. Tú sống cùng ba và bà nội, mọi thứ đều một vai bà gánh vác. Hè năm nay, người chú gọi điện cho ba nói đưa thằng bé vào thành phố, chú kiếm việc làm để có tiền mua sách vở đi học.
Tú vào thành phố, lúc đầu chú bắt đi ra đường ăn xin, địa bàn xin ở khu vực đường Mai Chí Thọ, Nguyễn Thị Định (TP Thủ Đức). Tú được hướng dẫn, hễ đèn đỏ là chạy ra chặn đầu ô tô xin tiền. Sau, thấy công việc không ăn thua, người chú đưa Tú qua phố ẩm thực Vĩnh Khánh. Muốn người ta thương và cho tiền thì phải làm gì đó, Tú được huấn luyện thực hiện những màn múa lửa. Mặt mũi thằng bé lúc nào cũng đen nhẻm, nhem nhuốc và cháy sém và như thế là đánh trúng lòng trắc ẩn của con người, rồi ai cũng phải thương mà cho thôi.
Tú hành nghề đến qua 12 giờ đêm mới về nhà trọ ở gầm cầu Kênh Tẻ (quận 4). Tú cho biết, sẽ ở thành phố làm, khi nào đi học mới trở về. Ông chú nói, nếu bỏ về sớm sẽ không có một đồng cắc nào, cũng chẳng có tiền xe về nhà luôn. Tú sợ ông chú, hễ nhắc đến là em lại rón rén, nhìn trước ngó sau.
Người mẹ ôm con nhỏ ngồi xin tiền tại chân cầu Phú Xuân, huyện Nhà Bè
Không chỉ trẻ em lang thang dọc dài các con phố xin tiền, mà người ăn xin cũng có mặt ở những giao lộ, ngã ba, ngã bảy với hình ảnh thật thê lương. Tại giao lộ Trần Hưng Đạo - Nguyễn Văn Cừ (quận 5), một phụ nữ ôm con nhỏ ngồi ở cột đèn giao thông chìa nón lá xin tiền người đi đường. Thương đứa trẻ phơi mặt giữa nắng, bụi, một số người đi đường động lòng đã cho tiền. Xuôi dọc đại lộ Võ Văn Kiệt, theo hướng nút giao Tân Kiên (Bình Chánh) đến điểm giao giữa đường Hàm Nghi và Tôn Đức Thắng (quận 1) hay đường Mai Chí Thọ - đường dẫn cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành, thỉnh thoảng lại bắt gặp hình ảnh người lang thang nằm ngủ trên vỉa hè, người ăn xin ôm theo một đứa trẻ hoặc người khuyết tật bò lết trên đường xin tiền với vẻ mặt nhăn nhó tội nghiệp khiến không ít người thương xót.
Đặc biệt, dưới chân cầu vượt Cát Lái, giao lộ Phạm Văn Đồng - Kha Vạn Cân (TP Thủ Đức) hằng đêm có những đứa trẻ từ 5-15 tuổi được người lớn đưa đi thổi lửa, xin tiền. Chúng dầm mình trong đêm đến tận khuya mới khuất dạng.
Làm sao để không tái diễn những hình ảnh ăn xin, người lang thang, nhất là với một thành phố đông dân cư như TP Hồ Chí Minh? Đó thực sự là một lời giải khó.
Thượng tá Hồ Thị Lãnh, Phó trưởng Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội cho biết, những năm gần đây, địa bàn xuất hiện tình trạng một số đối tượng lợi dụng trẻ em, người lớn tuổi, lang thang để tổ chức ăn xin tại khu vực tập trung đông du khách. Điều này làm ảnh hưởng tới mỹ quan, đô thị, trật tự an toàn giao thông, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh an ninh, trật tự. Do đó, Công an TP Hồ Chí Minh chọn phường Phạm Ngũ Lão (quận 1) triển khai xử lý các trường hợp tập trung trẻ em, người lang thang ăn xin, người sinh sống nơi công cộng không nơi cư trú ổn định và đối tượng cần bảo vệ khẩn cấp khác. Cơ quan công an cũng thu thập dữ liệu dân cư, cấp định danh cá nhân, giải quyết cư trú, cấp CCCD với trường hợp nhân khẩu đặc biệt. Việc này nhằm quyết liệt xử lý triệt để các đối tượng lợi dụng trẻ em, người lang thang để trục lợi, cũng như ngăn chặn kịp thời hành vi vi phạm pháp luật.
Sau 10 ngày ra quân thực hiện cao điểm phối hợp tăng cường giải quyết, xử lý, Công an TP Hồ Chí Minh đã đưa 90 người lang thang ăn xin vào Trung tâm hỗ trợ xã hội thuộc Sở Lao động, Thương binh và Xã hội.
Luật sư Trần Thị Ngọc Nữ.
Theo luật sư Trần Thị Ngọc Nữ, Chi hội trưởng Chi hội luật sư, Hội Bảo vệ quyền trẻ em TP Hồ Chí Minh: ăn xin đường phố, đặc biệt là trẻ em là vấn đề lưu tâm, không chỉ của chính quyền mà còn là của người dân thành phố. Cần quy định cụ thể vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội, đoàn thể tại địa phương thường xuyên xảy ra tình trạng trên. Chính quyền cần hỗ trợ học văn hóa, học nghề cho những người chưa có nơi ở ổn định, không tìm được việc làm phù hợp để mưu sinh. Ngoài ra, mỗi người dân không nên cho tiền, phát quà từ thiện cho người ăn xin, người có hoàn cảnh khó khăn trên đường phố. Tòa án nên đưa ra xét xử công khai một số đối tượng bảo kê, chăn dắt người lang thang, xin ăn để trục lợi nhằm mang tính răn đe, cảnh tỉnh.
Không còn những bài tuyên truyền khô cứng hay các buổi phổ biến pháp luật chỉ gói gọn trong hội trường, Công an xã Dân Hòa (Hà Nội) đang tạo dấu ấn bằng hàng loạt video ngắn trên các nền tảng số. Với cách thể hiện gần gũi, dí dỏm nhưng vẫn truyền tải đầy đủ thông điệp pháp luật, những clip chỉ dài chưa đến 1 phút đang giúp kiến thức pháp luật lan tỏa mạnh mẽ tới người dân, đặc biệt là giới trẻ.
Những đêm biển lặng, họ nằm trên cát ngắm dải ngân hà, ánh trăng trên mặt nước, nghe tiếng gió, tiếng thở của các rùa mẹ. Và, mỗi sớm mai, khi ánh mặt trời rọi xuống bãi biển dài cong mình theo con sóng, những chú rùa con ưỡn mình bò về phía biển, bắt đầu hành trình sinh tồn. Tất cả cảm giác ấy trở thành tình yêu với rùa, thôi thúc và níu giữ những con người từ khắp mọi miền trở về biển để làm “bảo mẫu” của rùa.
Chỉ cần bỏ ra vài trăm nghìn đến vài triệu đồng, bất kỳ ai cũng có thể thuê hoặc mua một tài khoản Shopee, TikTok Shop đã xác minh danh tính để mở gian hàng mà không cần lộ diện. Đằng sau những giao dịch tưởng như vô hại này là một "thị trường ngầm" đang phát triển, trở thành mắt xích giúp các đối tượng kinh doanh hàng giả, hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc và trốn tránh nghĩa vụ thuế, đồng thời gây nhiều khó khăn cho cơ quan chức năng trong việc truy vết, xử lý vi phạm.
Dòng Sê Băng Hiêng lặng lẽ chảy giữa đại ngàn Trường Sơn, uốn mình qua những bản làng Vân Kiều vùng biên Hướng Lập - Quảng Trị rồi ngược vào đất bạn Lào. Hai bên dòng sông ấy từng là một trong những tọa độ lửa khốc liệt nhất trên tuyến Trường Sơn trong những năm kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua. Bom đạn đã lùi vào quá khứ. Dòng Sê Băng Hiêng vẫn lặng lẽ chảy giữa đại ngàn và chứng kiến những cuộc trở về...
Hơn nửa thế kỷ, người con trai vẫn mòn mỏi tìm kiếm hình bóng ba mẹ qua ký ức rời rạc thời thơ ấu, những lá thư, dòng nhật ký và lời kể của đồng đội cũ. Suốt 70 năm cuộc đời, đó gần như là nơi duy nhất ông có thể gặp lại ba mẹ của mình...
Đi qua 2 cuộc chiến tranh phá hoại khốc liệt của đế quốc Mỹ, lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) Công an tỉnh Thanh Hóa đã kiên cường bám trụ giữa mưa bom bão đạn, viết nên những trang sử vàng chói lọi của một đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, ngọn lửa quả cảm và tinh thần “Vì nước quên thân, vì dân phục vụ” của thế hệ cha anh đi trước vẫn luôn được gìn giữ, trở thành điểm tựa vững chắc để các thế hệ chiến sĩ hôm nay viết tiếp những chiến công giữa thời bình.
Giữa dòng nước lũ cuồn cuộn ở xã Mường Than (Lai Châu), hình ảnh Hạ sĩ Vàng Văn Tình, chiến sĩ Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) Công an tỉnh Lai Châu, cõng bé gái vượt qua dòng nước dữ đã chạm đến trái tim của hàng triệu người sau khi bức ảnh được đăng tải trên mạng xã hội. Nhưng đó chỉ là một trong hàng chục cuộc cứu người của cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân trong trận lũ quét kinh hoàng hôm ấy…
Từ cán bộ Công an cơ sở, Đại úy Lê Thị Thủy Tiên đã trở thành đại diện duy nhất của Bộ Công an giành học bổng toàn phần Chính phủ Australia. Trên hành trình đến với Đại học Melbourne, nữ Đại úy quê Hà Tĩnh không chỉ khẳng định mình mà còn ấp ủ giấc mơ truyền cảm hứng cho tất cả những ai đang có khát vọng học tập và hội nhập quốc tế để thay đổi chính mình.
Khẳng định bản sắc Việt không đồng nghĩa với việc mọi nguyên liệu đều phải được sản xuất trong nước. Trong dòng chảy của chuỗi cung ứng toàn cầu, điều tạo nên sức cạnh tranh của sản phẩm Việt là khả năng làm chủ sáng tạo, kết nối nguồn lực và không ngừng nâng cao năng lực của các làng nghề.
Chỉ cần 1 cú click chuột, người thuê có thể tiếp cận hàng nghìn tin đăng phòng trọ, căn hộ, homestay trên mạng xã hội. Nhưng phía sau "ma trận" hội nhóm sôi động ấy là những chiêu trò lừa đảo đặt cọc ngày càng tinh vi, khiến nhiều người mất tiền và lộ thông tin cá nhân.
Những lá đơn tình nguyện viết bằng máu, những sơ yếu lý lịch, học bạ, quyết định điều động, thậm chí cả sổ tiết kiệm, hàng chục cây vàng… Mỗi kỷ vật được được trưng bày tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước là một câu chuyện cảm động về cán bộ đi B sẵn sàng hy sinh tuổi xuân, xương máu vì độc lập dân tộc.
Không còn hình ảnh những vị lãnh đạo chỉ xuất hiện sau bục phát biểu hay trong các cuộc họp trang nghiêm, ngày càng nhiều cán bộ, lãnh đạo từ Trung ương đến địa phương đã chủ động bước lên không gian mạng, trực tiếp livestream bán nông sản, quảng bá đặc sản địa phương, giải đáp thủ tục hành chính, phổ biến pháp luật hay đối thoại với người dân… Những hình ảnh tưởng như rất mới ấy lại phản ánh một sự thay đổi sâu sắc trong quá trình xây dựng chính quyền số: lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
Từ những nguồn tin của người dân đến các mô hình tự quản ở cơ sở, phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đã trở thành nền tảng quan trọng của thế trận an ninh nhân dân. Sau 20 năm xây dựng và phát triển, phong trào tiếp tục khẳng định sức mạnh của lòng dân trong bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội và cuộc sống bình yên của nhân dân.
Livestream giải đáp thắc mắc pháp luật và thủ tục hành chính, tạo các tình huống để tuyên truyền pháp luật một cách dí dỏm, hài hước, đặc biệt là đưa nghệ thuật dân gian như hát xẩm để tuyên truyền… Những phương thức tuyên truyền pháp luật của lực lượng công an cơ sở đang ngày càng đổi mới hiệu quả và gần dân hơn trên môi trường số.
Từng là địa bàn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tệ nạn ma túy do địa bàn rộng, dân cư phân tán và lượng khách du lịch ngày càng gia tăng, xã Tả Phìn (Lào Cai) hôm nay đã trở thành điểm sáng trong phong trào xây dựng địa bàn không ma túy. Đằng sau kết quả ấy là sự kiên trì bám cơ sở của lực lượng Công an xã, những giải pháp phòng ngừa từ sớm, từ xa cùng hành trình cảm hóa, giúp nhiều người lầm lỡ tìm lại niềm tin và cơ hội làm lại cuộc đời.
Từ mỹ phẩm, nước hoa, sữa ngoại đến thực phẩm chức năng, rất nhiều sản phẩm đang được kinh doanh dưới danh nghĩa "hàng xách tay". Tuy nhiên, đằng sau những lời quảng cáo hấp dẫn là câu hỏi về nguồn gốc, tính hợp pháp của hàng hóa cũng như quyền lợi của người tiêu dùng khi phát sinh tranh chấp.
Hàng loạt vụ việc liên quan đến kinh doanh online, livestream bán hàng bị phát hiện, xử lý thời gian gần đây cho thấy cơ quan chức năng đang mạnh tay hơn với các hành vi vi phạm. Mới nhất là vụ khởi tố một chủ shop tại Ninh Bình, tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo về những "vùng xám" pháp lý phía sau các phiên livestream chốt nghìn đơn. Khi doanh thu tăng chóng mặt nhưng việc kiểm soát chất lượng hàng hóa chưa theo kịp, ai sẽ chịu trách nhiệm khi quyền lợi người tiêu dùng bị xâm hại?
Nhiều năm nay, thực phẩm bẩn trở thành mối lo, đe dọa sức khỏe cộng đồng, sinh mạng của mỗi người dân. Để phòng ngừa và ngăn chặn kịp thời tội ác tàn phá sức khỏe, kiếm lợi từ đồng tiền bất chính, các cơ quan chức năng đã chung tay quyết tâm vì sức khỏe lành mạnh, đời sống an toàn của người dân.
Trào lưu “phông bạt” không còn thuần túy là lối sống ảo, khoe mẽ, phô trương quá đà để tạo sự sang chảnh và hào nhoáng trước bàn dân thiên hạ. Trong thời đại công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, “phông bạt” đã biến tướng thành công cụ lừa đảo, lòe bịp nhằm trục lợi bằng tinh thần và vật chất cả ngoài đời lẫn mạng xã hội…
Lớn lên trong gia đình có truyền thống nhiều thế hệ khoác áo lực lượng CAND, Đại úy Lê Hùng Dương không chỉ tiếp nối tinh thần phụng sự của người cha là thương binh - Trung tá Lê Minh Thảo, mà còn viết tiếp truyền thống ấy bằng những việc làm bình dị nhưng đầy nhân văn. Từ giải cứu hàng trăm chú chó mèo bị bỏ rơi, bị “cẩu tặc” bắt, đến mở quán cơm 0 đồng cho người nghèo, hành trình của anh đã lan tỏa hình ảnh đẹp về người chiến sĩ công an "Vì nhân dân phục vụ".