Người chiến sĩ Cảnh vệ và những trận giáp lá cà bắn cháy xe tăng địch

Trong một chuyến về nguồn tại Di tích lịch sử Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, tôi có dịp gặp gỡ Thiếu tá Đoàn Phước Truyền - Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ chống Mỹ cứu nước, 1 trong 7 cá nhân được phong tặng Danh hiệu AHLLVTND của lực lượng Cảnh vệ CAND.

Mang trên mình 9 vết thương, mất đi 92% sức khỏe, cánh tay phải không còn, bàn tay trái cũng bị thương, nhưng mỗi lần ông và những đồng đội được trở về thăm lại chiến trường xưa, thăm nghĩa trang nơi có những đồng đội của ông yên nghỉ, là một lần hành trình ngược về miền kí ức. 

Kí ức về đồng đội, về cuộc chiến hào hùng của cựu sĩ quan an ninh Đoàn 180 ngày ấy, hôm nay bỗng lung linh sống động. Hơn 12 năm trực tiếp tham gia đánh Mỹ, Đoàn Phước Truyền và đồng đội đã lập rất nhiều kỳ tích.

Người chiến sĩ Cảnh vệ và những trận giáp lá cà bắn cháy xe tăng địch -0
Anh hùng LLVTND Đoàn Phước Truyền.

Dưới tán rừng Chàng Riệc ở huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh, qua hồi ức của Anh hùng Đoàn Phước Truyền, tôi có thể cảm nhận mỗi mái lá trung quân, mỗi vòm lá cây dầu, cây sao trên đất này đều ẩn chứa biết bao câu chuyện, bao huyền thoại của một thời công tác sôi nổi và chiến đấu anh dũng của ông cùng các chiến sĩ Đoàn 180 An ninh vũ trang miền Nam trong gần 20 năm vững vàng bám trụ, bảo vệ an toàn tuyệt đối Trung ương Cục, cơ quan đầu não của cách mạng miền Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đầy gian khổ, hy sinh.

Sinh năm 1947, trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng ở xã Tân Mỹ, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp. Ba ông từng tham gia 2 cuộc chiến chống Pháp và chống Mỹ và mất khi cậu bé Đoàn Phước Truyền mới hơn 10 tuổi; ông có 8 anh em ruột, trong đó có 4 người là liệt sĩ và 1 người em là cơ sở cách mạng từng bị địch bắt tù đày. Mẹ ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu “Mẹ Việt Nam anh hùng”….

Năm 1963, mới 16 tuổi, Đoàn Phước Truyền làm giao liên, nắm tình hình địch, chuyển tài liệu, rải truyền đơn tại xã Tân Mỹ. Sau đó, ông thoát ly gia đình, vào bộ đội địa phương của huyện Lấp Vò. Một năm sau, ông được Tỉnh ủy Vĩnh Long cử đi học báo vụ ở R - căn cứ cách mạng miền Đông Nam Bộ. Chuyến đi ấy, bị địch phục kích, đánh bom, nên ông không kịp nhập học và phải đợi năm sau. Vào thời điểm đó, Đoàn 70 An ninh vũ trang Miền thành lập. Đoàn Phước Truyền xin gia nhập Đoàn 70 để được trực tiếp cầm súng chiến đấu.

Tháng 6/1965, ông được biên chế vào C1, D3, Đoàn 70, là lực lượng bảo vệ khu vực vòng ngoài của Trung ương Cục. Đến tháng 3/1968, Đoàn 70 đổi phiên hiệu thành Đoàn 180 An ninh vũ trang miền - lực lượng trực tiếp bảo vệ Trung ương Cục miền Nam trong chiến tranh chống Mỹ và là tiền thân của Phòng 180  (Phòng Cảnh vệ miền Nam), Bộ Tư lệnh Cảnh vệ ngày nay.

Người chiến sĩ Cảnh vệ và những trận giáp lá cà bắn cháy xe tăng địch -0
Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân Đoàn Phước Truyền và đồng đội thăm chiến trường xưa.

Từ tháng 6/1963 đến tháng 4/1975, chiến sĩ Đoàn Phước Truyền đã tham gia chiến đấu trên 25 trận, diệt nhiều tên địch, bắn cháy và chỉ huy tiểu đội gài mìn phá hủy 4 xe tăng, bắn rơi 1 máy bay trực thăng của Mỹ. Ông được Đảng, Nhà nước và Quân đội 5 lần phong tặng Huân chương các loại; 3 Huy chương Chiến sĩ vẻ vang, 4 lần được phong tặng danh hiệu Dũng sỹ diệt Mỹ, Dũng sĩ diệt xe tăng, Dũng sĩ Quyết thắng… Đoàn Phước Truyền là 1 trong 7 cá nhân của Bộ Tư lệnh Cảnh vệ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân.

*  *  *

Đi giữa miền ký ức hôm qua, người cựu sĩ quan an ninh gần tuổi 80 vẫn nhớ như in những tháng ngày cam go, ác liệt. Tuổi thanh xuân của ông gắn liền với cây súng và những trận đánh ở miền Đông Nam bộ. Đó là những trận Trảng Trà Chúc, Bàu Đưng, Trảng Ba Châu, Thiện Ngôn, quốc lộ 22 Xa Mát; là những Suối Mây, Trảng Bò, Trảng Tre; Trại Bí; trận bắn máy bay Mĩ lên thẳng ở Trảng Dài và Chi khu Mỏ Công, Cao Xá… Thời đó, Đoàn Phước Truyền là một trong số những người lính trẻ nhất của đơn vị, luôn xông pha những nơi cam go nhất; năng nổ, mưu trí, dũng cảm, dám đương đầu với hiểm nguy, không quản ngại hi sinh. Và cái tên Đoàn Phước Truyền đã nổi tiếng ở Đoàn 180, ở vùng rừng miền Đông Nam Bộ, làm cho kẻ thù khiếp sợ.

Năm 1966, Tiểu đoàn 3, Đoàn 180 được cấp 4 khẩu B40 - là loại vũ khí mới chống tăng. Cả đơn vị dấy lên phong trào “Tìm diệt xe tăng địch”. Đoàn Phước Truyền là người đầu tiên dùng B40 bắn cháy xe tăng Mỹ. Chiến công đó đã làm nức lòng cán bộ, chiến sĩ toàn đơn vị.

Mùa khô 1966-1967, để thay đổi cục diện chiến tranh, Mỹ mở trận càn Junction City. Địch huy động 35.000 quân (30.000 lính Mỹ phối hợp với 5.000 lính Việt Nam Cộng hòa) gồm: 26 tiểu đoàn bộ binh, 8 tiểu đoàn công binh, 17 tiểu đoàn pháo binh, 306 khẩu pháo hạng nặng, 1.300 chiếc tăng thiết giáp, 9 phi đoàn máy bay oanh tạc gồm 462 chiếc; 3 phi đoàn máy bay vận tải. Quân đội Việt Nam Cộng hòa huy động 1 chiến đoàn thủy quân lục chiến, 1 tiểu đoàn biệt động, 12 đại đội biệt kích... đánh vào căn cứ Dương Minh Châu, Bắc Tây Ninh, hòng triệt phá căn cứ kháng chiến, tiêu diệt cơ quan đầu não Trung ương Cục và các đơn vị quân chủ lực giải phóng miền Nam. Đơn vị của Đoàn Phước Truyền có nhiệm vụ cơ động chiến đấu trong toàn khu căn cứ R, đã bẻ gãy nhiều đợt tấn công quy mô lớn và vô cùng ác liệt của địch.

Đoàn Phước Truyền kể: “Trong trận càn Junction City, địch dùng hàng trăm xe tăng xuyên rừng đánh sâu vào căn cứ cơ quan Trung ương Cục. Bình thường để diệt xe tăng an toàn nhất thì đứng cách khoảng 35 - 40 mét. Để chắc ăn, tôi đã áp sát cách khoảng 10 mét nổ súng, chiếc tăng bốc cháy, khói lửa mù mịt. Đoàn xe của địch khựng lại, tập trung hỏa lực bắn xối xả về phía tổ chiến đấu của tôi. Đây cũng là lần đầu tiên Đoàn 180 tiêu diệt được xe tăng Mỹ.

Trước khi bắn, tôi có dặn anh em là nếu tôi hy sinh thì phải lấy bằng được khẩu B40 để có vũ khí tiếp tục chiến đấu, bởi đây là hỏa lực mạnh duy nhất mà chúng tôi có để đánh chặn được xe tăng. Lúc đó tôi chỉ nghĩ đơn giản là mình hy sinh rồi thì thôi, chứ nếu mất súng thì anh em không còn gì để chống được xe tăng, thế thì thiệt hại lớn lắm, nếu thế thì khó mà bảo vệ được căn cứ cách mạng…”.

Người chiến sĩ Cảnh vệ và những trận giáp lá cà bắn cháy xe tăng địch -0
Tác giả cùng Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân Đoàn Phước Truyền (bên trái), Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân Trần Văn Năm, Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân Ngô Thanh Nguyên trong chuyến về nguồn tại Trung ương Cục miền Nam.

Tháng 7/1968, địch huy động lực lượng lớn xây dựng khu căn cứ Thiện Ngôn, nằm sâu trong khu căn cứ Trung ương Cục, cho biệt kích ngày đêm đánh phá căn cứ của ta. Chủ trương của Đoàn 180 là bám đánh, tiêu diệt sinh lực địch, bảo vệ căn cứ. Trong một lần đánh trực tiếp, Đoàn Phước Truyền bị một trái pháo nổ làm đứt gần hết cánh tay phải. Thấy ko thể giữ lại được cánh tay, anh bảo y tá dùng kéo cắt bỏ để khỏi vướng cây rừng và tiếp tục chiến đấu cho tới khi bị ngất vì mất nhiều máu.

Phải cắt bỏ cánh tay khi mới 21 tuổi. Ở tuổi đôi mươi đang còn hừng hực sức xuân với mong muốn được trực tiếp chiến đấu nhưng lại không thể cầm được súng; mọi công việc, sinh hoạt đời thường rất khó khăn. Với chàng thanh niên Đoàn Phước Truyền, mọi thứ tưởng chừng như chấm dứt; thất vọng, buồn và hẫng hụt…

Không được trực tiếp cầm súng chiến đấu, Đoàn Phước Truyền chuyển về làm chính trị viên Phó Đội 1 thuộc Đoàn 180 An ninh vũ trang miền Nam

Tháng 4/1981, vì điều kiện sức khỏe, Đoàn Phước Truyền xin chuyển ngành sang làm công tác bảo vệ chính trị nội bộ Tỉnh ủy Đồng Tháp. Ở đó, ông đã gặp người con gái cảm mến nghị lực phi thường và dành cho ông một tình yêu vô bờ bến. Và họ đã có 1 mái ấm gia đình hạnh phúc. Thanh Bình là cái tên mà ông bà đã chọn đặt cho người con trai đầu lòng, thể hiện ước mơ, khát vọng của riêng mình cũng như của nhiều thế hệ người dân nước Việt.

50 năm qua, người cựu binh già Đoàn Phước Truyền luôn đau đáu và trăn trở. Ông tâm niệm: “Mình là người may mắn hơn nhiều đồng đội không còn có cơ hội trở về, còn được hưởng niềm vui thống nhất…”. Nỗi đau đáu và tâm nguyện của ông là mong muốn tìm được phần mộ hơn 80 liệt sĩ của Đoàn 180 An ninh vũ trang Miền Nam vẫn còn nằm đâu đó trên mảnh đất Tây Ninh. Bao năm qua, ông vẫn mong muốn đi tìm hài cốt những người bạn chiến đấu của mình ở những góc đất, bìa rừng, bờ sông, khe suối để họ được trở về với quê hương, đất Mẹ.

Hải Đường

Các tin khác

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.