Nghệ sĩ ưu tú Hồng Vy: Ngọn lửa hồng của dòng nhạc thính phòng

Đi trong yêu thương

Chẳng phải ngẫu nhiên, Hồng Vy lại được nhiều anh chị em nghệ sĩ đồng nghiệp yêu mến và quý trọng đến thế. Hôm các đồng nghiệp ở TP Hồ Chí Minh đến tiễn Vy chặng đường cuối thì ở Hà Nội, rất nhiều nghệ sĩ đã dành cho Vy những tình cảm chân tình. Nhạc sĩ Giáng Son chia sẻ: “Sáng nay mọi người ở Sài Gòn sẽ đến chia tay em lần cuối, chị và các bạn sẽ hẹn gặp em ở Hà Nội nhé!”. Giáng Son bùi ngùi: “Thật may mắn khi có một kỷ niệm chung với em! Sẽ luôn nhớ về em với nụ cười thật tươi, một giọng hát đẹp và một bản lĩnh kiên cường! Thương em rất nhiều!”.

NSƯT Đăng Dương chia sẻ tình cảm dành cho Hồng Vy: “Vậy là anh không còn được hát cùng em nữa rồi Vy ạ! Với anh, em luôn là một nghệ sĩ với niềm đam mê đến tận cùng với dòng nhạc thính phòng cổ điển. Anh rất vui và hạnh phúc đã được đồng hành cùng em với những đêm nhạc của hai anh em cùng ekip, để lại nhiều ấn tượng đẹp trong lòng khán giả!”. Giọng nam cao hàng đầu của dòng ca khúc cách mạng nhắn nhủ: “Ở nơi ấy không còn đau đớn. Em vẫn cất cao tiếng hát em nhé! Anh chào em”.

Ca sĩ, NSƯT Hồng Hạnh - Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội thì bùi ngùi chia sẻ: “Thương em, lúc nào cũng dặn chị: Chị ơi! Khi em không còn trên thế gian này nữa chị nhớ chăm mẹ Hồng giúp em. Bố (NSND Doãn Tần) mất rồi em thương mẹ nhiều lắm”. Ca sĩ Vũ Thắng Lợi khi biết tin Hồng Vy chia tay cuộc đời cũng chia sẻ cảm xúc rất riêng. Nam nghệ sĩ đăng tải hình ảnh cầm trên tay album “Hoa lửa và Vy” cùng dòng trạng thái: “Gia tài của người nghệ sỹ sẽ chẳng bao giờ mất đi. Hôm nay cảm xúc thật lạ!”.

NSƯT Phạm Phương Thảo là một trong số những nghệ sĩ có mặt sớm nhất, ngay thời điểm gia đình đưa Hồng Vy về đến Hà Nội. Nữ ca sĩ chia sẻ sự yêu thương dành cho Hồng Vy: “Em tiễn Vy đoạn đường cuối. Tặng chị đóa loa kèn căng muốt những tinh túy đất trời Hà Nội hôm nay. Mình đã nói với nhau nhiều rồi, giờ chia tay nhé! Nhớ lời em: Mỉm cười bình thản là đến cõi ấy, tất thảy đều cực lạc, hết khổ và hết đau. Đi đi, đến đấy hoan ca bội phần”. Phạm Phương Thảo nói rằng: “Chỉ cần trong lòng có nhau, sẽ còn gặp lại. Lúc đó, nhớ lại… cãi nhau với em”.

Kỷ niệm chung mà nhạc sĩ Giáng Son nhắc tới là MV “Hà Nội 12 mùa hoa” Hồng Vy phát hành đúng ngày 8/3/2022. Ở MV đó, Giáng Son không chỉ tham gia với tư cách tác giả ca khúc mà còn là một trong 4 nhân vật xuất hiện cùng Hồng Vy trong toàn bộ MV. Ngoài Giáng Son, MV còn có sự tham gia của nghệ sĩ cello Hà Miên và người bạn thân thiết của Vy - nghệ sĩ violin Trịnh Minh Hiền. Còn Son nói “may mắn” là vì thời điểm đó bạn bè giới âm nhạc đều cũng biết quỹ thời gian của Vy không còn nhiều, bản thân Vy cũng biết điều này. Nhưng Vy vẫn thực hiện một MV với nét mặt tươi vui, với những câu hát dành cho Hà Nội và với sự xuất hiện của người bạn thân. Đó là MV cuối cùng của Vy và cũng là món quà Hồng Vy muốn tri ân với khán giả. Đúng như ca sĩ Vũ Thắng Lợi nhận định, gia tài của người nghệ sĩ sẽ mãi còn ở trên cuộc đời này.

Với NSƯT Hồng Hạnh, có lẽ chị có rất nhiều kỷ niệm chung với Hồng Vy, bởi chị công tác ở Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội nhiều năm cùng đơn vị với bố Doãn Tần của Vy. Nhà Vy lại ở trong khu tập thể nhà hát, rồi thì những năm tháng đầu tiên gắn với ca hát, Vy cũng là một trong những cây đơn ca của Nhà hát. Trong khi Phạm Phương Thảo lại cùng chung đoàn khi Hồng Vy chuyển sang đầu quân cho Nhà hát Ca múa nhạc Việt Nam. Cái từ “cãi nhau” mà Thảo nhắc tới và dành cho Vy có thể là những tranh luận về nghề bởi cả hai nữ nghệ sĩ đều rất cá tính và thẳng tính nhưng vẫn yêu quý nhau và cùng nhau phát triển. Cũng có thể là những chuyện vui đùa ngoài đời của hai chị em.

Đam mê và quyết liệt

Hồng Vy kém tôi 3 tuổi, nhưng là bạn chung lớp suốt 4 năm hệ đại học từ 1999 đến 2003 tại Nhạc viện Hà Nội. Hồng Vy học thanh nhạc còn tôi theo chuyên ngành lý luận âm nhạc. Dù anh em học hai khoa khác nhau nhưng ở Nhạc viện ngày ấy, cả khóa tuyển sinh cũng chỉ khoảng chừng 6 chục đứa. Thanh nhạc thì luôn vui vẻ, còn lý - sáng - chỉ bọn tôi thì thu mình hơn, nhưng kỷ niệm với nhau thì đầy ắp. Hồng Vy của những năm tháng ấy thật nồng nhiệt, nhiều hoài bão và ngập tràn năng lượng dành cho âm nhạc.

Cùng với cá tính riêng đó, có lẽ một phần quan trọng không kém nữa là nhóm thanh nhạc quá nhiều tài năng sau này trở thành những tên tuổi uy tín của âm nhạc đất nước như giọng soprano Nguyễn Bích Thủy (với nhiều thành tích quốc tế), ca sĩ Trọng Tấn, ca sĩ Phương Nga (Tiến sĩ, Phó trưởng khoa Thanh nhạc - Học viện Âm nhạc quốc gia), ca sĩ Hương Giang (thời sinh viên từng đoạt giải Nhất Giọng hát hay Hà Nội, hiện là Trưởng khoa Thanh nhạc - Piano Trường đại học Sư phạm nghệ thuật trung ương)… Đấy còn chưa kể nhiều gương mặt sáng ở những chuyên ngành khác như nhạc sĩ Đỗ Bảo, Nguyễn Duy Hùng, nghệ sĩ violin Trịnh Minh Hiền, nghệ sĩ đàn bầu Hương Giang… Môi trường toàn những tài năng cũng góp một phần động lực cho mỗi cá nhân cố gắng phát huy tốt nhất khả năng của mình. Với những nghệ sĩ được đào tạo trong môi trường âm nhạc chuyên nghiệp, nặng tính hàn lâm, nghiễm nhiên trong những nỗ lực của họ đã bao hàm sự cống hiến.

Nhưng nếu nói về Hồng Vy chỉ bấy nhiêu thôi chưa đủ. Dẫu Vy gặt hái được nhiều thành công ngay những năm tháng đầu khi hoạt động tại Hà Nội, nhưng điều mà tôi muốn nhắc đến khi nói về Vy là quyết định nam tiến và cống hiến hết mình cho đời sống âm nhạc ở TP. Hồ Chí Minh từ đó lan tỏa ra cả nước.

Từ năm 2012 trở về trước, Hồng Vy đã là một cái tên rất quen thuộc với khán giả yêu âm nhạc thính phòng và dòng ca khúc cách mạng cả nước. Vy có chỗ đứng vững chắc là một cây solist của Nhà hát Ca múa nhạc Việt Nam, tham gia nhiều chương trình lớn nhỏ tại Hà Nội và nhiều địa phương cũng như giao lưu quốc tế. Vì thế, khi Vy quyết định Nam tiến không khỏi khiến cho nhiều bạn bè đồng nghiệp bất ngờ. Dẫu vẫn biết, Hồng Vy là một tài năng có thể việc Nam tiến của Vy được các đơn vị nghệ thuật chính thống ở TP. Hồ Chí Minh “trải thảm”, song giữa một thị trường âm nhạc lớn bậc nhất đất nước, sôi động và náo nhiệt nhưng chủ yếu là nhạc đại chúng cũng khiến cho không ít người vẫn cho rằng quyết định của Vy có phần mạo hiểm.

Nhưng giữa một nơi tưởng chừng không phải là mảnh đất màu mỡ cho dòng nhạc cũng tưởng chừng không có nhiều “đất” để “sống” Hồng Vy lại khẳng định một giai đoạn mới trong sự nghiệp âm nhạc của mình. Vy về công tác tại Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ Kịch TP. Hồ Chí Minh từ năm 2013, theo đánh giá của Nhà hát, “đây là giai đoạn phát triển thăng hoa trong sự nghiệp nghệ thuật của cô với hàng trăm đêm diễn nghệ thuật đỉnh cao”. Trong đó, “nổi bật nhất là vai diễn Papagena xuất sắc trong vở nhạc kịch Cây sáo thần của Mozart”. Không chỉ có thế, Hồng Vy còn trực tiếp dàn dựng và biểu diễn chương trình hòa nhạc mang tên “Tình yêu và Đam mê” tạo được tiếng vang tại TP. Hồ Chí Minh ở thời điểm đó.

Cũng những năm tháng Hồng Vy đã gắn bó sự nghiệp biểu diễn âm nhạc ấy, có một vài lần công tác phương Nam, gặp nhau, Vy có chia sẻ nhiều về những dự định của mình. Hồng Vy bảo, các chương trình hòa nhạc Vy tổ chức là hầu như không có tài trợ, nguồn kinh phí thu được chủ yếu từ bán vé. Và nguồn thu này không ổn định. Trong khi Vy muốn thường xuyên tổ chức các chương trình hòa nhạc thính phòng và tiến tới không chỉ ở TP. Hồ Chí Minh mà còn ra Hà Nội và một vài thành phố khác. Và chương trình hòa nhạc “Tình yêu và đam mê - Plaisir d’Amour” diễn ra trong hai đêm liên tiếp 17 và 18/5/2018 tại Trung tâm Văn hóa Pháp (24 Tràng Tiền, Hà Nội) với sự tham gia của NSƯT Đăng Dương, NSƯT Hồng Vy và nghệ sĩ piano Thuyên Hà là một phần dự định đó đã được hiện thực hóa.

Cũng trong những buổi trò chuyện, tôi có hỏi Vy tại sao lại muốn tổ chức những chương trình như vậy? Vy chia sẻ lan tỏa những chương trình hòa nhạc thính phòng, những tinh hoa đỉnh cao của âm nhạc Việt Nam và thế giới tới khán giả Việt Nam là điều mà Hồng Vy muốn thực hiện. Vy cũng đã giải mã băn khoăn lấy nguồn chi từ đâu để bù vào những chương trình gần như nắm chắc phần lỗ trong tay bằng cách đi hát thêm phục vụ nhiều khán giả ở các dòng nhạc khác, các sự kiện… và những nguồn thu nhập khác. Nhưng may mắn nhất của Vy là nhận được sự đồng hành của những đồng nghiệp từ Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ kịch TP. Hồ Chí Minh, từ các ca sĩ thính phòng và từ sự nhiệt tình sẵn sàng đồng hành của NSƯT Đăng Dương.

Như vậy, Hồng Vy không chỉ theo đuổi đam mê một cách quyết liệt và có một sự nghiệp ca hát dù ngắn nhưng đạt nhiều thành công được công chúng ghi nhận. Hồng Vy còn là nghệ sĩ (ở tư cách cá nhân) đầu tiên mà tôi biết, dám tự đứng ra tổ chức nhiều chương trình âm nhạc hàn lâm, các buổi hòa nhạc giao hưởng thính phòng có bán vé ở Việt Nam. Những điều này chắc còn nhiều năm sau nữa mới có thể xuất hiện thêm nghệ sĩ dũng cảm, quyết liệt và đam mê nối bước Hồng Vy.