Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Ngày 24/8, chính quyền Mỹ đã công bố chiến dịch “chiến tranh kinh tế” hủy diệt do Tổng thống Donald Trump phát động nhằm đối phó với Iran. Chiến dịch này đang được giới quan sát quốc tế theo dõi xem liệu ông Trump có thật sự thực hiện đúng như những gì tuyên bố hay không, khi những cái giá phải trả về mặt chính trị ngày càng tăng.

“Chiến lược” giữ thể diện

Trước đó, hôm 19/8, trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump đã cam kết thực hiện "Chiến dịch kinh tế hủy diệt nhất từ trước đến nay” nhằm vào Iran. Trong một bài đăng sau đó trên mạng xã hội, ông cam kết sẽ trừng phạt bất kỳ quốc gia nào cho phép các tổ chức tài chính, doanh nghiệp, sân bay hoặc cơ quan chính phủ của mình cung cấp bất kỳ hình thức hỗ trợ sống còn nào cho Iran.

Nhiều nhà phân tích tỏ ra hoài nghi về việc liệu giới cầm quyền tại Tehran có chịu lùi bước trong cuộc chiến sinh tử với Mỹ hay không. Suy cho cùng, họ đã trụ vững qua nhiều thập kỷ hứng chịu các lệnh trừng phạt kinh tế khắc nghiệt nhất thế giới. "Tôi cho rằng những ai tin rằng Iran sẽ sụp đổ dưới áp lực này đều đã lầm, bất chấp tình hình kinh tế hiện tại", chuyên gia Daniel Citrinowicz, từng phục vụ trong Cơ quan Tình báo Quốc phòng Israel, nhận định. Ông Citrinowicz cho biết không có dấu hiệu nào cho thấy Iran đang nới lỏng chiến lược gây áp lực lên ông Trump thông qua thị trường quốc tế. Ông nói thêm rằng mặc dù áp lực kinh tế có thể gây ra những tổn thất nặng nề cho Iran, nhưng "xét cho cùng, tôi không thấy sự thay đổi nào trong toan tính của Iran chỉ vì áp lực này."

2-image004.jpg
Các con tàu neo đậu ở eo biển Hormuz, ngoài khơi Bandar Abbas, Iran, ngày 10/8/2026.
Ảnh: Ali Saeedi/Getty

Để đạt được bất kỳ tiến bộ nào, ông Trump sẽ không chỉ phải thay đổi tính toán đó ở Tehran. Đầu tiên ông phải tự mình thay đổi.

Phá hủy nền kinh tế Iran sẽ mất nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Nó sẽ đòi hỏi sự kiên nhẫn chiến lược mà ông Trump gần như chưa bao giờ thể hiện. Iran sẽ không đơn độc nếu đánh cược rằng Tổng thống Mỹ sẽ mệt mỏi với kế hoạch mới của mình rất lâu trước khi nhìn thấy kết quả.

Cách tiếp cận mới của ông Trump cũng có thể phụ thuộc vào sự thay đổi ngoại giao. Nhà Trắng đang đặt niềm tin rất lớn vào sức mạnh quân sự để thực thi lệnh phong tỏa các tàu và cảng của Iran. Nhưng một nỗ lực thực sự hiệu quả nhằm cô lập Iran đòi hỏi một nỗ lực lớn, trải dài khắp vùng Vịnh, châu Âu và châu Á.

Có nhiều cách hợp lý để chính quyền Mỹ có thể gây ra tổn thất thực sự cho Iran. Các chuyên gia phân tích Mỹ cho rằng Washington cần siết chặt nguồn thu của Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo trong khu vực và quốc tế cũng như một động thái mới chống lại mạng lưới ủy quyền khu vực của lực lượng này. Một bài xã luận gần đây của Wall Street Journal kêu gọi tăng cường mối quan hệ của Mỹ với các chính phủ ở Baghdad và Beirut để thách thức quyền lực của Tehran trên khắp Trung Đông và khuyên Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tăng cường sức ép kinh tế đối với Trung Quốc, một khách hàng lớn mua dầu của Iran. Bài xã luận lập luận rằng áp lực kinh tế kéo dài sẽ làm trầm trọng thêm lạm phát và tình trạng tháo chạy vốn, gây ra một cuộc khủng hoảng ngân hàng có thể gây tổn thất thật sự.

Một cuộc phong tỏa sẽ đạt hiệu quả cao hơn nữa nếu Mỹ huy động được các đồng minh cùng hợp sức triệt phá mạng lưới các thỏa thuận kinh tế ngầm và những tuyến đường thương mại mà Tehran đã thiết lập nhằm né tránh lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, kiểu hợp tác này dường như không phải là thế mạnh của chính quyền Mỹ hiện tại. Hoạt động ngoại giao của Washington đối với Iran - dưới sự dẫn dắt của các đặc phái viên Jared Kushner và Steve Witkoff - thường bộc lộ sự thiếu thực tế.

Hơn nữa, Tổng thống Trump đã khiến các đồng minh xa lánh khi khơi mào một cuộc chiến đe dọa trực tiếp đến lợi ích an ninh quốc gia và kinh tế của họ, rồi sau đó lại quay sang chỉ trích gay gắt vì họ không chịu tham gia. Mới đây, ông còn đe dọa ném bom Oman do lập trường của nước này trong các cuộc đàm phán với Iran về việc mở lại eo biển chiến lược.

Việc phong tỏa toàn diện nền kinh tế Iran sẽ đặt ông Trump trước những lựa chọn đầy cam go. Chẳng hạn, một động thái có sức nặng là áp đặt trừng phạt lên các ngân hàng Trung Quốc có dính líu đến những giao dịch liên quan đến hoạt động bán dầu bất hợp pháp của Iran. Thế nhưng, ông Trump lại đang chuẩn bị đón tiếp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong chuyến thăm cấp nhà nước vào tháng 9 - sự kiện được coi là điểm nhấn trong năm của ông. Sẽ là một bất ngờ lớn nếu ông làm xấu đi bầu không khí quan hệ song phương trước thời điểm đó.

Iran sẵn sàng đáp trả

Ngay cả khi ông Trump sẵn sàng chờ đợi để cuộc chiến tranh kinh tế của mình bóp nghẹt Iran, vẫn còn một biến số thứ ba: Tehran có quyền đáp trả.

Họ hiểu rằng ông Trump đang ở thế dễ bị tổn thương khi chỉ còn hơn hai tháng nữa là đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Và dường như họ quyết tâm làm ông bẽ mặt triệt để, hệt như cách họ từng làm nhục Tổng thống Jimmy Carter trong cuộc khủng hoảng con tin trước thềm cuộc bầu cử năm 1980.

Do đó, Iran có lý do chính trị mạnh mẽ để bác bỏ nỗ lực của ông Trump nhằm làm dịu tình hình xung đột trong giai đoạn vận động tranh cử vào mùa thu năm nay. Họ cũng có động cơ địa chính trị để leo thang căng thẳng nhằm bảo toàn lợi thế chiến lược quan trọng mà mình đang nắm giữ: khả năng làm chậm tốc độ tàu bè qua lại eo biển Hormuz. Những vụ tấn công mới bằng máy bay không người lái hoặc tên lửa nhắm vào tàu thuyền sẽ làm tăng chi phí kinh tế đối với cử tri Mỹ, đồng thời nhắc nhở họ về nỗi chán ghét chiến tranh. Mới đây, ngày 24/8, Iran đã công bố danh sách các tàu thuyền không được phép qua lại eo biển Hormuz do vi phạm các quy định do Tehran đặt ra. Nếu Tổng thống Trump đáp trả, ông sẽ làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng; còn nếu kiềm chế, ông sẽ bị coi là yếu thế.

An Châu

Các tin khác

Bi hài trào lưu khởi nghiệp trên nền tảng mạng xã hội

Bi hài trào lưu khởi nghiệp trên nền tảng mạng xã hội

Hàng loạt khóa học làm giàu nhanh trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok mọc lên như nấm, hứa hẹn biến bất cứ ai cũng có thể trở thành triệu phú chỉ sau vài cú chạm và lướt màn hình. Thế nhưng, đằng sau những lời đường mật và hình ảnh hào nhoáng là vô vàn câu chuyện buồn của những người đã đổ tiền, công sức và niềm tin vào ảo vọng “trở thành triệu phú online”...

World Cup 2026 chuyện bây giờ mới kể

World Cup 2026 chuyện bây giờ mới kể

Tính tới ngày 23/6, các cơ quan của Mỹ đã thu giữ hơn 300 máy bay không người lái (UAV) bay gần các địa điểm tổ chức World Cup FIFA kể từ khi giải đấu bắt đầu vào ngày 11/6, Cơ quan An ninh giao thông vận tải (TSA) cho biết.

Từ bản lĩnh vô địch thế giới đến khát vọng ASIAD 2026

Từ bản lĩnh vô địch thế giới đến khát vọng ASIAD 2026

Trận chung kết kịch tính tại Bangkok (Thái Lan) trong khuôn khổ Giải vô địch thế giới 2026 đã chứng kiến đội tuyển cầu mây đôi nữ Việt Nam bước lên đỉnh cao thế giới sau khi xuất sắc đánh bại Myanmar 2-0. Trải qua những thời điểm nghẹt thở, từ pha xử lý xuất thần phá vỡ thế giằng co đến tinh thần kiên cường vượt qua chấn thương bất ngờ ngay trên sàn đấu, các cô gái Việt Nam đã tạo nên hành trình đăng quang đầy cảm xúc.

Làm gì để giữ quyền sáng tạo của con người trong thời đại AI?

Làm gì để giữ quyền sáng tạo của con người trong thời đại AI?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tác động rất nhiều đến lĩnh vực điện ảnh khi ngày càng tham gia sâu vào các khâu viết kịch bản, thiết kế bối cảnh, quay phim, dựng hình đến hậu kỳ… Thực tế đó cũng đặt ra câu hỏi, điều gì làm nên giá trị của một bộ phim? AI có thể thay thế người nghệ sĩ? Làm thế nào để bảo vệ bản quyền, bảo vệ cảm xúc và sức sáng tạo của điện ảnh trong thời đại số?

Thời đại mới của bóng chuyền Việt Nam

Thời đại mới của bóng chuyền Việt Nam

Quyết định lịch sử khi lần đầu tiên cử cả 4 đội tuyển tham dự Á vận hội 20 (ASIAD 20) tại Nhật Bản cho thấy tham vọng bứt phá của bóng chuyền Việt Nam. Song song với đó, sự xuất hiện của chiến lược gia người Italia, Federico Rampazzo ở đội tuyển nam được kỳ vọng sẽ trở thành "chìa khóa" mở ra chương mới cho những chàng trai áo đỏ.

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Việt Nam đã tạo lập ngày càng nhiều dữ liệu số về di sản, nhưng phần lớn vẫn phân tán, thiếu liên thông và chưa được khai thác như một nguồn lực. Chuyển từ những bản sao số rời rạc sang hạ tầng tri thức dùng chung vì thế là điều kiện để di sản tiếp tục tạo ra giá trị cho nghiên cứu, giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Trước đà lao dốc của đồng yen, Mỹ đã ra tay hỗ trợ Nhật Bản sau gần 3 thập kỷ, đánh dấu động thái phối hợp hiếm hoi giữa lúc những tác động từ tỷ giá ngày càng lan rộng.

Các nghệ sĩ trẻ với tư duy mới mẻ mang đến sức sống mới cho làng nghề.

Tái sinh di sản làng nghề

Hà Nội sở hữu hơn 1.300 làng nghề. Thế nhưng, nhiều làng nghề đang đứng trước nguy cơ mai một vì thiếu thị trường, thiếu người kế nghiệp và thiếu không gian để kể câu chuyện của mình. Trước thềm Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, những người trẻ đã chọn làng nghề làm chất liệu sáng tạo, mở ra một cách tiếp cận mới, tái sinh di sản làng nghề…

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Những pho tượng, sắc phong trong đình chùa đến những cấu kiện nguyên gốc của các công trình cổ, nhiều di sản đang trở thành mục tiêu của nạn trộm cắp ngày càng tinh vi, táo tợn. Mỗi cổ vật bị thất lạc không chỉ là mất đi một tài sản quý giá, mà còn là sự đứt gãy một phần ký ức lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Trước đòi hỏi của kỷ nguyên phát triển mới, thể thao Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt chiến lược: chuyển đổi mạnh mẽ từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại và thương mại hóa chuyên nghiệp. Nâng cao năng lực tổ chức sự kiện không chỉ là thước đo điều hành, mà còn là chìa khóa mở ra không gian kinh tế thể thao đầy tiềm năng.

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Khi “The Odyssey” - bộ phim điện ảnh lấy cảm hứng từ sử thi kinh điển của Homer công bố dàn diễn viên, lựa chọn của đạo diễn Christopher Nolan tựa như “quả táo bất hòa”, tạo ra những luồng tranh luận sôi nổi, độc giả lan tỏa những bài viết phân tích, so sánh với nguyên tác sử thi. Cùng thời gian, điện ảnh Việt Nam dậy sóng khi công bố Tăng Thanh Hà vào vai Nam Phương Hoàng hậu. Tại sao đạo diễn lại thích đảo lộn những hình mẫu vốn đã quá đỗi quen thuộc và thành công từ nguyên tác? Liệu việc tuân thủ tuyệt đối tác phẩm gốc có phải “lá bùa hộ mệnh”, hay sự phóng tác dũng cảm mới giúp tác phẩm đến gần hơn với thế hệ khán giả mới?

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ 8 năm 2026 đang diễn ra tại Hà Nội, mở ra một không gian đối thoại đa chiều của nghệ thuật đương đại, phản ánh tiếng nói của những người trẻ trước cuộc sống và những thay đổi của thời cuộc. Tuy nhiên, hơn cả một kỳ liên hoan, mỹ thuật trẻ cần có một chiến lược phát triển dài hạn trong thời gian tới.

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ cơ sở pháp lý của nhiều mức thuế quan, Chính phủ Mỹ phải hoàn hàng chục tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu, gây ra hậu quả ngân sách tháng 6/2026 thâm hụt 120 tỷ USD.

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Thời gian gần đây, nhiều bộ phim có chất liệu từ những chuyên án và nguyên mẫu có thật trong lực lượng CAND đã được đưa vào sản xuất. Những tác phẩm điện ảnh ấy không chỉ mang đến những câu chuyện chân thực, giàu tính nhân văn, tái hiện sinh động cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc mà còn khắc họa bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh của các chiến sĩ Công an trong nhiều giai đoạn lịch sử.

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Trong thể thao thành tích cao, mỗi tấm huy chương không chỉ được quyết định ở khoảnh khắc thi đấu, mà được vun đắp từ rất sớm: từ khâu phát hiện năng khiếu, lựa chọn môn phù hợp, xây dựng giáo án huấn luyện, tạo dựng môi trường rèn luyện cho đến bồi dưỡng bản lĩnh qua từng giải đấu. Với Thể thao Công an nhân dân (CAND), công tác đào tạo trẻ vì thế luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuẩn bị lực lượng kế cận cho thể thao CAND, mà còn là sự đóng góp thiết thực vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Đầu năm 2026, khi xung đột Mỹ - Iran đẩy eo biển Hormuz vào tình trạng gián đoạn nghiêm trọng, nỗi lo của thế giới không chỉ là giá dầu, mà còn là chip bán dẫn.