Khi công an xã làm từ thiện

Chuyển hóa ở địa bàn trọng điểm

Xã Bản Lầu là một trong những xã biên giới còn nhiều khó khăn của huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai. Vì đặc thù vị trí địa lý giáp biên giới, là nơi trước đây giao thương tấp nập với nước bạn nên tình hình an ninh, trật tự (ANTT) ở Bản Lầu phức tạp nhất ở Mường Khương. Lượng người dân tứ xứ về tập trung làm ăn buôn bán khá đông, thường xuyên xảy ra tình trạng tranh chấp bến bãi làm ăn buôn bán. Bản Lầu trở thành nơi trung chuyển của các đối tượng buôn bán ma túy, hàng lậu, buôn bán người. Có những năm xảy ra 25-30 vụ việc phức tạp. Nhưng, kể từ năm 2019, khi công an chính quy về xã, đồng thời nước bạn đóng cửa biên giới vì dịch COVID thì tình hình ANTT đi vào ổn định. Những mô hình, cách làm mới đảm bảo ANTT được lực lượng công an chính quy triển khai hiệu quả.

Kể từ khi về xã, việc đầu tiên công an chính quy triển khai là quản lý nhân khẩu bằng việc điều tra xác minh lại toàn bộ nhân khẩu trên địa bàn. Công việc này khiến các anh rất vất vả, mất nhiều thời gian. “Trước đây nhiều người dân địa phương khác về làm ăn, sinh sống lập nghiệp ở Bản Lầu nhưng không cắt hộ khẩu ở quê. Có người hơn 20 năm vẫn để hộ khẩu ở quê nên chúng tôi gọi lên trao đổi, cắt hộ khẩu ở quê, nhập khẩu về nơi sinh sống để quản lý. Chưa kể, nhiều người dân tộc giấy tờ tùy thân chỉ có năm sinh, không có ngày tháng, nhiều người không biết đọc biết viết, nên khi đọc tên khai sinh, người ghi cũng ghi không đúng, nhưng phúc tra lại thì không có giấy tờ đối chiếu. Vì vậy, lực lượng công an phải tuyên truyền bà con đến xã xin trích lục khai sinh”, Đại úy Vũ Văn Quân - Trưởng Công an xã Bản Lầu cho hay.

Thế nhưng, khắc phục mọi khó khăn, Công an xã Bản Lầu đã thu thập, làm sạch dữ liệu dân cư, nắm chắc 7.800 nhân khẩu của từng thôn xóm. Người đi làm ăn xa, vắng mặt ở địa phương, người đến làm ăn, sinh sống nhập khẩu về Bản Lầu, người gốc Bản Lầu làm gì, ở đâu, lý lịch ra sao đều được cán bộ công an chính quy và bán chuyên trách phụ trách từng thôn xóm nắm rất chắc. Nhờ đó mà chiến dịch thu thập dữ liệu dân cư, cấp căn cước công dân được triển khai thuận lợi, đúng tiến độ.

“Nhiều người không muốn đi làm căn cước công dân vì cho rằng chứng minh thư của mình còn giá trị sử dụng nên lực lượng công an phải xuống tận thôn bản tuyên truyền vận động, đặc biệt là những thôn vùng sâu vùng xa, giáp biên giới. Hiện Bản Lầu có 4 thôn giáp biên giới, thôn ở xa nhất cách trung tâm xã 20 km, đường núi khó đi nhưng anh em chúng tôi thường xuyên bám bản, vận động tuyên truyền pháp luật”, Đại úy Vũ Văn Quân chia sẻ.

Để đảm bảo ANTT trên địa bàn, công an xã đã xây dựng các mô hình hiệu quả, góp phần nâng cao vai trò, trách nhiệm của người dân trong việc sát cánh cùng lực lượng công an bảo đảm ANTT ngay từ cơ sở. Như mô hình “Thôn tự quản đường biên mốc giới”, mô hình “Thôn bản bình yên gia đình hạnh phúc”, mô hình “Khu dân cư, thôn, nhà tập thể an toàn phòng cháy chữa cháy”, mô hình “An toàn về ANTT, phòng chống cháy nổ, an toàn giao thông” trong trường học, đặc biệt là hai mô hình dòng họ tự quản. Theo đó, trong thôn xây dựng quy ước của dòng họ không vi phạm pháp luật, một người có tiếng nói trong dòng họ sẽ đứng lên làm trưởng họ, kí cam kết với lực lượng công an không để xảy ra vi phạm trong dòng họ của mình.

Là xã biên giới, nhiều đường mòn lối mở, nên trước khi Trung Quốc đóng cửa biên giới, tình trạng vượt biên, xuất nhập cảnh trái phép, buôn lậu liên tiếp xảy ra. Trong 2 năm 2020-2021, lực lượng công an xã thành lập 3 tổ công tác phối hợp với lực lượng biên phòng chốt chặn tại các điểm nóng biên giới, bắt giữ được nhiều vụ xuất, nhập cảnh trái phép.

Nhớ lại vụ việc bắt giữ 6 đối tượng tổ chức xuất, nhập cảnh trái phép và 4 trường hợp nhập cảnh trái phép phối hợp cùng Đội An ninh thành phố Lào Cai, Đại úy Vũ Văn Quân cho biết, cầm đầu đường dây này là đối tượng Giàng Mỷ (sinh năm 1990, trú tại Bản Lầu), tuy tuổi còn trẻ nhưng rất khôn ngoan, nhiều thủ đoạn tinh vi. Lợi dụng thời gian nghỉ ăn cơm của lực lượng chức năng tại các điểm chốt chặn để tổ chức đưa người đi theo đường mòn, lối mở vào Việt Nam hoặc sang nước bạn.

Theo đó, ngày 13-4-2021, tại khu vực thuộc địa phận xã Bản Lầu, huyện Mường Khương, lực lượng chức năng đã phát hiện Bùi Thị Ngọc (SN 1995, trú xã Nga My, huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An) có hành vi vượt biên trái phép qua biên giới.

Tại cơ quan điều tra, Ngọc khai nhận được một nhóm đối tượng đưa sang Trung Quốc để hành nghề mại dâm. Tuy nhiên, khi sang bên kia biên giới được 7 ngày, Ngọc lại thuê các đối tượng dẫn nhập cảnh trái phép trở lại thành phố Lào Cai, nhưng ngay sau đó thì bị cơ quan chức năng phát hiện, bắt giữ.

Từ lời khai của Bùi Thị Ngọc và qua mở rộng điều tra, lực lượng chức năng phát hiện một đường dây tổ chức đưa người xuất, nhập cảnh trái phép, chủ yếu đưa người lao động, kinh doanh, hoạt động mại dâm... từ Việt Nam sang Trung Quốc và ngược lại qua địa phận thôn Na Lốc, xã Bản Lầu. Kẻ cầm đầu là Giàng Mỷ đã từng có tiền án buôn bán pháo lậu, đã bị kết án nhưng đang được tại ngoại vì nuôi con nhỏ.

Trong thời gian tại ngoại, Giàng Mỷ rất thủ đoạn khi dùng chiêu bài liên tiếp sinh con để trốn thi hành án, đồng thời tổ chức đường dây đưa người xuất, nhập cảnh trái phép để kiếm lời. Từ 4-2020 đến khi bị bắt, nhóm của Mỷ đã thực hiện trót lọt 90 vụ, đưa gần 200 người xuất nhập cảnh trái phép qua địa phận thôn Na Lốc sang bên kia biên giới. Mỗi lần đưa thành công, Mỷ trả cho các đối tượng làm thuê từ 600.000 đồng đến 1.000.000 đồng tiền công.

Các đối tượng còn khai nhận, đối với những khách từ Trung Quốc về Việt Nam, chúng sẽ vượt biên sang Trung Quốc đón người về rồi đưa tới thôn Na Nhung, xã Bản Lầu, sau đó giao cho một đối tượng khác là lái xe taxi tiếp tục vận chuyển. Mỗi lần người này chở người từ TP Lào Cai vào xã Bản Lầu và ngược lại, Mỷ sẽ trả tiền công 500.000 đồng.

Khi bị bắt, Giàng Mỷ tiếp tục được tại ngoại vì sinh đứa con thứ 2, hiện giờ đang sinh đứa thứ 3 để đối phó. Việc quản lý đối tượng ở địa phương khiến lực lượng công an xã rất vất vả, bởi dù đang tại ngoại nhưng đối tượng vẫn vay nợ xã hội nhiều nên thường xuyên bị khủng bố đòi nợ tại nhà gây mất ANTT trên địa bàn cư trú.

Năm 2021, Công an xã Bản Lầu bắt được một đối tượng theo lệnh truy nã của Công an thành phố Lai Châu. Đối tượng Lê Đình Nghĩa (sinh năm 1988) bị truy nã về tội cố ý gây thương tích là người địa phương nhưng gây án ở Lai Châu. Sau khi trốn nhiều năm, Nghĩa thường xuyên lên các trang mạng xã hội để theo dõi xem mình còn trong diện bị truy nã hay không. Khi thấy không còn tên trên hệ thống, nghĩ rằng không còn ai nhớ đến vụ việc của mình, không còn bị truy nã nữa nên Nghĩa ung dung về quê ăn rằm tháng 7. Thế nhưng, mọi thông tin về Nghĩa đều được lực lượng công an xã nắm chắc thông qua việc quản lý nhân khẩu trên địa bàn.

Sau khi nhận được tin báo, công an xã nhanh chóng triển khai lực lượng bắt giữ trong sự ngỡ ngàng của đối tượng. Nghĩa không ngờ mình bị bắt nhanh chóng đến thế sau bao năm lang bạt giang hồ. Hôm ấy Đại úy Vũ Văn Quân vừa từ Bản Lầu về nhà ở thành phố Lào Cai ăn rằm cùng gia đình nhưng chỉ kịp thắp hương rồi nhận được tin báo của anh em về đối tượng Lê Đình Nghĩa là vội vã đi ngay, dù cả tuần mới về nhà 1 lần.

Nâng đỡ những mảnh đời bất hạnh

Công việc ở xã bộn bề từ việc nhỏ đến việc lớn, thế nhưng các chiến sĩ Công an xã Bản Lầu vẫn nhận đỡ đầu, chăm lo cho cô bé Giàng Thị Chênh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trong xã.

Bé Giàng Thị Chênh năm nay đã 10 tuổi nhưng mới bước vào lớp 1. Nhà Chênh nghèo lắm, chỉ có 3 mẹ con sống trong túp lều lụp xụp ven rừng. Hằng ngày, mẹ Chênh vào rừng kiếm củi rồi đi làm nương rẫy, Chênh ở nhà trông đứa em nhỏ, phụ mẹ cơm nước. Vì hoàn cảnh gia đình, con bé từ lúc sinh ra đã không có giấy khai sinh, cũng không được đi học. Mẹ người dân tộc nên cũng chẳng biết gì đến thủ tục làm giấy tờ tùy thân và giấy khai sinh cho con.

Khi lực lượng công an xã thu thập dữ liệu dân cư, phát hiện trường hợp của gia đình bé nên đã tạo mọi điều kiện làm căn cước công dân cho mẹ và làm giấy khai sinh cho các con, tạo điều kiện cho bé Chênh được đi học đúng lứa tuổi. Vì hoàn cảnh gia đình quá nghèo, nên Công an xã Bản Lầu đã nhận đỡ đầu cho bé Chênh bằng cách hỗ trợ tiền ăn hằng tháng cho 3 mẹ con, mua sách vở, quần áo, đồ dùng cho bé.

Số tiền hỗ trợ đều do Đoàn Thanh niên Công an huyện Mường Khương phối hợp với các chiến sĩ công an của xã đóng góp, ủng hộ. Đồng thời, các anh cũng vận động các Mạnh Thường Quân, các nhà hảo tâm quyên góp xây dựng một ngôi nhà tình nghĩa khang trang cho 3 mẹ con Chênh. “Chúng tôi thường xuyên liên lạc, trao đổi với các thầy, cô giáo về việc học của bé Chênh, đồng thời nhờ các thầy cô chăm lo cho việc ăn uống ở trường của con”, Đại úy Vũ Văn Quân cho biết. Ngoài ra, công an xã còn phối hợp với các cấp chính quyền thường xuyên giúp đỡ, hỗ trợ những mảnh đời bất hạnh ngay ở trong xã.

Nhà ở thành phố Lào Cai, nhưng vì công việc xã bận rộn nên 1-2 tuần Đại úy Vũ Văn Quân mới trở về cùng gia đình. Có những hôm vừa về nhà, chưa kịp ăn cơm đã có việc đột xuất lại vội vã đi ngay. Đặc thù công việc và khó khăn đường sá đi lại khiến anh và các đồng đội gần như trực 100% tại cơ quan. Vợ anh làm bên ngành điện lực cũng đi sớm về muộn tối ngày, hai đứa con nhỏ gửi lại cho ông bà nội chăm lo. Vất vả là thế nhưng nhận được sự tin yêu, ủng hộ hết mình của người dân xã Bản Lầu đó là niềm vui, niềm tự hào để các anh tiếp tục cống hiến và phấn đấu.